Komisja Mniejszości Narodowych i Etnicznych (MNE)

20 October 2026

Komisja Mniejszości Narodowych i Etnicznych (MNE) Sejm Rzeczypospolitej Polskiej

Follow its sittings
00:31 - 01:41
Speaker 1
Dobrze, że już możemy zaczynać.  Dzień dobry państwu.  Otwieram posiedzenie Komisji Mniejszości Narodowych I Etnicznych.  Witam wszystkich bardzo serdecznie, gości, zaproszonych, zaproszonych gości, oczywiście parlamentarzystów, parlamentarzystki I stwierdzam kworum.  I porządek dzienny dzisiejszego posiedzenia przewiduje rozpatrzenie I zaopiniowanie dla Komisji Finansów Publicznych rządowego projektu ustawy budżetowej na rok 2027. 

Druk numer 31 50 w zakresie działania komisji.  W części bum...  I to, I tam mamy punkty.  Części budżetowej 43, wyznania religijne oraz mniejszości narodowe I etniczne, w zakresie mniejszości narodowych I etnicznych.  I podpunkty, dochody I wydatki z załącznika numer 1.2. 
01:41 - 02:43
Speaker 3
B, wynagrodzenia w państwowych jednostkach budżetowych, załącznikiem numer 6.  3, dotacje podmiotowe I celowe, załącznikiem numer 8.  Części budżetowej 83, rezerwy celowe w zakresie pozycji czternastej, programów wieloletnich w układzie zadaniowym z załącznikiem numer 10, punkty.  I tak, I punkty 1 3 referuje Minister Spraw Wewnętrznych I Administracji.  Chciałabym również za zaproponować wprowadzenie do porządku punkt sprawy bieżące. 

Czy jest przeciw?  Nie widzę, a zatem porządek dzienny z uwzględnioną zmianą uważam za przyjęty I w związku z tym możemy już przystąpić do realizacji przyjętego porządku dziennego.  I w związku z tym proszę przedstawiciela I...  A właściwie chyba przedstawicielkę, tak?  Czy... 
02:44 - 03:14
Speaker 1
No to...  Czyli rozumiem, że osoba, która będzie referowała propozycje budżetowe, to jest pan, pan zastępca dyrektora Departamentu budżetu, główny księgowy resortu, pan Waldemar Nowak, tak?  I tutaj został upoważniony przez panią panią zastępczynię dyrektora Departamentu Wyzwań.  Bardzo proszę o przedstawienie materiału.  Dzień dobry. 
03:16 - 08:44
Waldemar Nowak
Zastępca dyrektora Departamentu Budżetu Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji
Dziękuję bardzo.  Szanowna Pani Przewodnicząca, panie posłanki, panowie posłowie.  Stosownie do zakresu działania Sejmowej Komisji, omówię dochody I wydatki w części czterdziestej trzeciej, wyznania religijne oraz mniejszości narodowe I etniczne w zakresie zadań Ministra Spraw Wewnętrznych I Administracji na rzecz mniejszości narodowych I etnicznych.  I tak, w projekcie ustawy budżetowej na 2027.  Rok zaplanowano dochody w wysokości dziesięciu 1000 złotych. 

W dziale 921, kultura I ochrona dziedzictwa narodowego, z tytułu zwrotów, niewykorzystanych dotacji oraz płatności.  Przechodzę do omówienia wydatków.  Wydatki na finansowanie zadań wynikających z ustawy z dnia szóstego stycznia 2000 dwudziestego, 2000 piątego roku o mniejszościach narodowych I etnicznych oraz o języku regionalnym, zaplanowano w grupie transfery bieżące na dotacje celowe I podmiotowe w łącznej kwocie dwudziestu pięciu 1975000 złotych, w tym w dziale 730, szkolnictwo wyższe I nauka 495000 złotych, z przeznaczeniem na dotacje celowe, na kształcenie studenta studentów na kierunku etnofilologia kaszubska 170000 złotych oraz na kierunku chronologia 125000 złotych oraz na realizację programu stypendialnego, przeznaczonego dla osób pochodzenia romskiego, studiujących na uczelniach lub będących słuchaczami kolegiów nauczycielskich, nauczycielskich kolegów językowych, kolegiów pracowników służb społecznych I na te zadania zaplanowano 200000 złotych.  W dziale 750, administracja publiczna, zaplanowano 150000 złotych na pokrycie ponoszonych przez gminy kosztów związanych z pierwszą wymianą tablic informacyjnych, wynikających z ustalenia dodatkowej nazwy mniejszości, miejscowości lub obiektu fizjograficznego w języku mniejszości albo w języku regionalnym.  W dziale 801, oświata I wychowanie zaplanowano 375000 złotych na realizację programu stypendialnego przeznaczonego dla uczniów pochodzenia romskiego, szczególnie uzdolnionych oraz uczniów pochodzenia romskiego, szkół ponadpodstawowych, a także na doskonalenie asystentów edukacji romskiej. 

W dziale 921, kultura I ochrona dziedzictwa narodowego, zaplanowano 24955000 złotych z przeznaczeniem między innymi na działalność instytucji kulturalnych, ruchu artystycznego I twórczości mniejszości oraz imprez artystycznych, mających istotne znaczenie dla kultury mniejszości, wydawania książek, czasopism, periodyków oraz na bieżącą działalność tych organizacji.  Ponadto, na realizację programu integracji społeczności romskiej w Polsce na lata 2021, 2030 Zaplanowano na 2027.  Rok środki w wysokości 10000000 złotych w części osiemdziesiątej trzeciej w rezerwie celowej pod nazwą środki na zadania w obszarze integracji społecznej I obywatelskiej Romów w Polsce.  Głównym celem programu jest zwiększenie poziomu integracji społecznej I obywatelskiej Romów w Polsce.  Na realizację programu poza wydatkami zaplanowanymi w części osiemdziesiątej trzeciej, czyli w tej rezerwie celowej, zaplanowano również budżet wydatki w budżecie Ministerstwa Spraw Wewnętrznych I Administracji. 

W części czterdziestej trzeciej, wyznania religijne oraz mniejszości narodowe I etniczne w kwocie 700000 złotych.  Oraz w budżecie Ministra Edukacji Narodowej w części trzydziestej, oświata I wychowania, również w kwocie 700000 złotych.  Pani przewodnicząca, panie posłanki, panowie posłowie, przedstawiając powyższą informację w imieniu Ministra Spraw Wewnętrznych I Administracji, proszę o przyjęcie wydatków w części czterdziestej trzeciej, wyznania religijne oraz mniejszości narodowe I etniczne w zakresie mniejszości narodowych I etnicznych w kwotach ujętych I prezentowanych przeze mnie w projektowanej ustawie budżetowej na 2027.  Rok.  Dziękuję za uwagę. 
08:45 - 09:02
Speaker 1
Bardzo dziękuję I otwieram dyskusję, a I wszystkie osoby, które, które może są nam mniej znane, będę prosiła o przedstawianie się do protokołu.  Bardzo proszę, czy ktoś z państwa chciałby zabrać głos?  Pan przewodniczący Zubowski, bardzo proszę. 

09:03 - 09:27

Wojciech Zubowski

Dziękuję Pani Przewodnicząca. Szanowni Państwo, chciałem zapytać co do tej kwoty, która jest projektowana na ten rok, rozumiem, jest około dwudziestu, dwudziestu pięciu 1000000 złotych, tak? Ona ma odzwierciedlać też ten budżet ubiegłoroczny, ale znaczy tegoroczny, ale to jest już z tymi przyjętymi poprawkami zwiększającymi ten budżet, tak? Okej, dziękuję.

09:33 - 09:39

Speaker 1

Dziękuję bardzo. Czy ktoś? Pan poseł Rzepa zgłosił się, poprosił o głos. Bardzo proszę.

09:41 - 10:00

Jarosław Rzepa

Szanowna pani przewodnicząca, szanowne panie, panowie posłowie, drodzy goście, ci którzy nas też widzę, że oglądają. Cóż, cóż można powiedzieć, szanowni państwo, o tym budżecie na przyszły rok? No na pewno oczekiwalibyśmy

10:00 - 10:29

Speaker 6

Patrząc na na to, jakie zostały zgłoszone zapotrzebowanie zdecydowanie większego budżetu. Rozumiemy pewnie, pewnie, pewnie sytuację budżetową I to nie ulega wątpliwości. I myślę, że poprawka, które będziemy tutaj też widzę w projekcie składali. Liczymy na to, że być może Komisja Finansów przychyli się do naszego stanowiska. Natomiast szanowni państwo, ja chciałbym powiedzieć już całkowicie taką rzecz, o której często mówimy na tej komisji.

10:30 - 11:30

Jarosław Rzepa

Dla dobrego funkcjonowania mniejszości potrzebne są... Jest stabilizacja. A stabilizacja to są programy wieloletnie. Już mówimy o tym na naszych posiedzeniach od kilku lat. W niektórych obszarach, choćby daję za przykład Ministerstwa Sportu, tak się dzieje, szanowni państwo.

Oczekiwaniem myślę, że posłów tej komisji wobec ministerstwa jest zrozumienie tego, że ta działalność nie kończy się trzydziestego pierwszego grudnia, ale trwa dalej. A często środki, które są im przekazywane w kolejnych miesiącach, a ja już nie będę mówił, że jak późnych miesiącach, powodują duże utrudnienia. Zwłaszcza państwo, że na koniec miesiąca wy jako pracownicy resortu dostajecie wynagrodzenie. I chyba dobrze by było, żeby tak samo traktować wszystkich. Dziękuję.

11:31 - 11:49

Speaker 1

Bardzo dziękuję. Czy ktoś z państwa? Zgłosił się pan przewodniczący Kuprianowicz, który jest z nami zdalnie. Bardzo proszę, pan przewodniczący Kuprianowicz jest współprzewodniczącym Komisji Wspólnej Rządu I Mniejszości Narodowych I Etnicznych. Bardzo proszę.

11:50 - 17:14

Grzegorz Kuprianowicz

Szanowna Pani przewodnicząca, wysoka komisjo. Bardzo się cieszę, że kontynuowana jest tradycja, iż komisja opiniuje projekt budżetu państwa w części dotyczącej mniejszości narodowych I etnicznych, że staje się to już tradycją od zeszłego roku. Oczywiście w imieniu mniejszości chciałbym apelować o do komisji o złożenie wniosku o to, aby zwiększyć środki na działania służące podtrzymaniu rozwojowi I zachowaniu tożsamości mniejszości narodowych I etnicznych oraz na rozwój języka regionalnego. Nie chciałem powtarzać tego, co już wielokrotnie tutaj mówiliśmy. Przypomnę, że w zeszłym roku zlecaliśmy się do komisji z wnioskiem o zwiększenie budżetu na mniejszości o 10000000 złotych.

Tak mogę się wydawać dużo, ale chodziło o to, aby po 1. Wyrównać to, co w poprzednich kilkunastu latach było niedoszacowane, gdy wzrost inflacji, wzrost wysokości płacy minimalnej był wyższy niż wzrost środków na działania służące zachowaniu tożsamości mniejszości. Oczywiście jesteśmy bardzo wdzięczni I bardzo cieszymy się, że zarówno w roku 2000 dwudziestym piątym, jak w roku 2000 dwudziestym szóstym te środki na działania służące zachowaniu tożsamości mniejszości zostały zwiększone po kwocie po 3000000 złotych. W ostatnim roku nawet to była to większa kwota. Natomiast to jeszcze nie wyrównało tych, że tak powiem zaległości, które były z poprzednich lat.

W tym momencie utrzymanie środków na takiej samej wysokości jak w roku 2000 dwudziestym szóstym na rok 2027. Oznacza, że zatrzymaliśmy się w miejscu, a trzeba brać pod uwagę, że także, że będzie realnie tych środków mniej, ponieważ przecież jest też inflacja. Nie jest ona wysoka w tym momencie na szczęście, ale jest ta inflacja, jest także wzrost płacy minimalnej, co powoduje, że utrzymanie wysokości środków na tym samym poziomie, co w roku 2000 dwudziestym szóstym oznacza, że realnie tych środków będzie mniej. Należy też wziąć pod uwagę fakt, że od szesnastego grudnia 2000 dwudziestego szóstego roku będzie nowa mniejszość. Mniejszość grecka, która również będzie przecież oczekiwała otrzymania środków na działania służące zachowaniu swojej tożsamości.

Oznacza to, że bez wzrostu wysokości środków na rok 2027., pozostałe mniejszości realnie, to jest to czysta matematyka, dostaną mniej środków na na swoje działania. Oczywiście rozumiemy trudną sytuację budżetu państwa. Jest to dla nas jak najbardziej zrozumiałe I rozumiemy intencje, które powodowały to, że zaproponowana wysokość środków w życie państwa na działania służące zachowaniu tożsamości mniejszości została ustanowiona taka, jaka była I w roku 2000 dwudziestym szóstym. Natomiast prosimy o rozważenie tego, aby jednak tą kwotę zwiększyć zarówno ze względu na to, że mamy jeszcze zaszłości z poprzednich kilkunastu lat, to 1, 2. Właśnie pojawienie się nowej mniejszości.

Oczywiście należy podkreślić, że wysokość środków to jest tylko 1 wymiar, ponieważ bardzo ważne jest także to, jaki sposób te środki są przekazywane dla podmiotów mniejszościowych na działania służące zachowaniu tożsamości, w jaki sposób, jakie są warunki do tego, aby takie działania realizować, ale jest to już, a jest jest to odrębny temat, na odrębną rozmowę, ale myślę, że warto to też zasygnalizować, że kwestia samej wysokości kwoty to jest 1 bardzo ważna kwestia. Natomiast drugą kwestią niezwykle istotną, bardzo ściśle z nią związaną jest to, aby te środki by mogły być wykorzystywane w sposób przyjazny I rzeczywiście pozwalały na podejmowanie tych działań, no I oczywiście, aby były one wykorzystane w całości, aby nie było zwrotów do budżetu państwa. I tutaj jak jak najbardziej ponawiam postulat, który zgłaszaliśmy od wielu, wielu lat, który przypomniał pan poseł Rzepa, to znaczy kwestia projektów wieloletnich. Nie nie nie rozumiemy, dlaczego w innych ministerstwach, dlaczego w innych obszarach możliwe możliwe są projekty wieloletnie, a w przypadku mniejszości narodowych I etnicznych nie jest to możliwe. Przypomnę, że w roku 2000 szesnastym tak taka możliwość została otwarta, ale potem została niestety cofnięta.

Konkludując, bardzo proszę w imieniu mniejszości narodowych I letniczych o rozważenie możliwości wnioskowania o zwiększenia środków z budżetu państwa na działania służące zachowaniu tożsamości I rozwojowi tożsamości mniejszości narodowych I jettniczych oraz zachowaniu I rozwój języka regionalnego. Dziękuję bardzo.

17:14 - 17:25

Speaker 1

Dziękuję bardzo. O głos poprosił pan przewodniczący Molitoris, który reprezentuje Towarzystwo Słowaków w Polsce. Bardzo proszę.

17:26 - 18:22

Speaker 11

Szanowna Pani Przewodnicząca, szanowna Wysoka Komisjo, ja również chciałbym powiedzieć, że środki powinny wzrastać, bo skoro wzrasta płaca minimalna, skoro ją ustala rząd, to dlatego my musimy to obligatoryjnie przenieść do płac pracowników na przykład świetlic, a nie mamy z czego. Nasze środki rok do roku spadły. Pomimo zwiększenia, są jakieś pieniądze jeszcze w rezerwie, my nie otrzymujemy odpowiedzi I I nie wiemy, co będzie, bo my już nie mamy środków, one się nam skończyły. A najważniejsze nasze zadanie, wydawanie miesięcznika, mamy o 20000 mniej niż przed rokiem, czyli doliczając inflację, to są poważne kwoty dla nas. My małymi kwotami dysponujemy.

18:22 - 19:59

Speaker 10

Także tutaj wnoszę I proszę bardzo wysoką komisję o wystąpienie o zwiększenie, tym bardziej jak powiedział pan współprzewodniczący, że przecież została dopisana czy do doliczona kolejna mniejszość, mniejszość krycka I tych środków będzie mniej. Jeśli nie nastąpi zwiększenie środków, to będzie już właściwie program wygaszania mniejszości narodowych. Polskie instytucje kultury przy takim systemie finansowania nie byłyby w stanie funkcjonować. Na przykład jak zapłacić rachunek za świetlicę za miesiąc grudzień, za energię. Nie ma możliwości, przyjdzie w styczniu, wtedy nie mamy pieniędzy.

W tym roku dostaliśmy aż w drugim kwartale 1. Środki I tutaj bardzo prosimy o jakieś wsparcie komisji, gdyż no nie wiem, czy my jesteśmy słyszani, na przykład realizacja zobowiązań państwa polskiego wynikające, realizacja zobowiązań wynikających z Europejskiej Karty Języków regionalnych I mniejszościowych w ogóle nie jest implementowana, nie jest wprowadzona, a przecież tam państwu polskie zobowiązało się do szeregu działań na rzecz mniejszości. Nic się w tym temacie nie dzieje I faktycznie pozostawienie tych środków to będzie w przyszłym roku dramat. Dziękuję bardzo.

20:00 - 20:09

Speaker 1

Bardzo głos zabierze teraz pani Maria Lapkowicz, przewodnicząca zarządu związku karaimów polskich. Bardzo proszę.

20:10 - 21:23

Maria Lapkowicz

Dziękuję bardzo za udzielenie głosu. Ja się oczywiście przyłączam do głosu moich poprzedników, współprzewodniczego Grzegorza Kuprianowicza I prezesa Towarzystwa Słowaków pana Roldomira Molitorisa, ale chciałam też powiedzieć o jeszcze jednym aspekcie, w którym bardzo pewnie pewnie nie tak nie tak prosto, nigdy nie jest prosto, jeżeli mówimy o pieniądzach, powinna być podwyżka I rozumiem, że to jest rozwiązanie zapisane ustawowo, mówię o rezerwie celowej na środkach na zadaniach w obszarze integracji społecznej I obywatelskiej Romów w Polsce. Tam w ustawie zostało zapisane na sztywno 10000000. Mamy w tej chwili rok 26., planujemy budżet na 20., rok 27., a środki mamy zapisane na poziomie z dwudziestego pierwszego. Proszę mi wierzyć, to środki, które trafiają później do urzędów wojewódzkich I do, na realizację tych programów integracyjnych romskich są absolutnie niewystarczające, więc pytanie czy jest jakaś możliwość, by zwiększyć te środki, które będą wspierały realizację zapisów ustawowych integrację, integrających Romów.

Dziękuję bardzo.

21:25 - 22:48

Speaker 1

Bardzo dziękuję. Nie widzę już więcej głosów, osób zapisanych do głosu. Posłowie I posłanki otrzymali ode mnie propozycję opinii do, do Komisji Finansów Publicznych, w którym, w której zwracamy się o zwiększenie środków budżetowych. Ja wiem, że, że z punktu widzenia przedstawicieli I przedstawicielek mniejszości, no na pewno nie jest to kwota zadowalająca, ale w jej wycenie braliśmy pod uwagę no sytuację budżetową państwa I po prostu się trochę samo ograniczyliśmy. Kwota, o której mówię, jest to kwota miliona złotych, zwiększenia budżetu o 1000000 złotych.

Osobiście wychodzę z założenia, że lepiej dostać, choć mało, niż gdybyś, gdyby nam odmówiono z tego powodu, że że zwróciliśmy się o z wiele. W związku z czym to jest... Taka kwota została zapisana w naszym budżecie. Widzę jeszcze pana posła Rzepę. Ja jeszcze pamiętam o tym, o czym pan mówił, nie wiem, czy to w związku z tym, czym już była mowa, czy coś nowego.

Bardzo proszę, panie pośle.

22:49 - 23:34

Speaker 6

Nie, nie, pani przewodnicząca, ja... Bo myślę, że jednak padł ten głos, że mamy od tego, od tego roku mniejszość kreską. Czyli można powiedzieć, że do tego tortu mamy jedną, jedną, jedną mniejszość więcej. Szanowni państwo, myślę, że że może będę... Może tutaj oczywiście została zapisana propozycja, natomiast nie wiem, mogę zaproponować poprawkę do do do tej, do tej propozycji w związku właśnie ZZZ mniejszością grecką, która tak naprawdę w żaden sposób do tej pory w tym budżecie nie była uwzględniana.

23:34 - 26:05

Speaker 1

I ja całym sercem jestem za, ale tutaj w tym, w tym punkcie bym prosiła o wypowiedź członków komisji, czy lepiej pozostać przy tej, przy tej wysokości, czy czy zwiększyć, nie wiem, o 2. 1000000, powiedzmy. Więc tak, żeby już nie za dużo nie mówić, tylko po prostu 1 czy 2, to to będę wdzięczna za opinię państwa. Więc no od od... Co co co na to policjanci, panie przewodniczący, może.

2. No dobrze, okay, no zobaczymy, jak to będzie. No więcej to już by, to już, to rzeczywiście troszkę byłoby to niepokojące, w takim, znaczy bym się niepokoiła, że to może być całkiem odrzucone, bo nikt nie będzie tam się zastanawiał, czy nam tyle, czy ile, to po prostu albo tak, czy siak. Czyli jest zgoda na to, żeby to była kwota dwóch 1000000, w związku z czym, w związku z czym, ja teraz powiem coś jeszcze, co chciałam powiedzieć, ale już powiedzmy nie nie zmieniając tej opinii o akceptację, której za chwilę państwa poproszę. Chciałabym jeszcze zwrócić uwagę też na to, o czym mówił niezwykle, niezmiernie, co uważam za bardzo ważny, pan poseł Rzepa, dotyczące...

Co dotyczy stabilności, zapewnienia jednak jakiejś stabilności w pozyskiwaniu funduszy budżetowych przez mniejszości narodowe I etniczne, bo rzeczywiście z tego, co wiemy, sytuacja mniejszości, kiedy 3 razy w roku muszą występować ośrodki, no to, to powiem szczerze, no nie wspiera na pewno, jest bardzo utrudnienie, nie, utrudnia funkcjonowanie. I teraz mam pytanie tutaj do pani pani dyrektorki, czy jeżeli, czy jakbyśmy ustnie rekomendowali rządowi, żeby jednak pomyślał nad inną formą, jakąś taką ułatwiającą pozyskiwanie funduszy w ciągu roku, czy te ta ta, czy to zostanie jakby tam przekazane, czy my mamy występować z jakimś czymś na piśmie w tej sprawie, czy po prostu, że komisja, jeżeli komisja się oczywiście zgodzi, z tym że jednak powinno powinno się ułatwić mniejszościom, no które są I... Nie tylko mniejszością, ale są też I małe I mają I zasoby małe I zasoby ludzkie, mają małe pisanie nieustannie grantów. Na pewno, na pewno bardzo utrudnia funkcjonowanie. Więc tu bym chciała uzyskać Na piśmie, tak?

26:06 - 26:08

Speaker 12

Tak. Być Pani przewodnicząca.

26:08 - 26:09

Pan poseł Rzepa, bardzo proszę.

26:09 - 26:30

Jarosław Rzepa

Może w związku z tym, że wszyscy czujemy, jak to jest ważne, może po... Ja bym chciał zaproponować, żebyśmy przygotowali być może w tej kwestii dezyderat. Właśnie jeżeli chodzi o sposób, żeby to ta, tego funkcjonowania. Myślę, że to chyba byłoby oczekiwane I chyba by się wszyscy tu koleżanki I koledzy zgodzili z takim, z taką taką propozycją.

26:30 - 26:37

Speaker 1

Dobrze, to w takim razie przygotu... Jeżeli jest zgoda tutaj, to to... Pan poseł Piecha, bardzo proszę.

26:37 - 27:21

Bolesław Piecha

No ja mam taką uwagę. Dezodoratem, jest jakimś propozycją w stronę rządu, a my mamy dzisiaj prace nad budżetem w końcowej fazie, Więc albo artykułjemy nasze oczekiwania w stosunku do Ministerstwa Finansów czy do rządu ogólnie, albo przestajemy na tym, na tej opinii, którą pani przewodnicząca nam tutaj przedstawiła na piśmie. A DZD-on idzie całkiem osobną drogą I pewnie nie będzie on miał wpływu na uchwalanie budżetu. On może później zwiększać z jakiejś rezerwy określonej środki przekazane na mniejszości. Natomiast musimy...

Albo wyrażamy opinię I te 1000000 na 2000000 zwiększamy, albo, albo zostawiamy, jak jest I przez, proponujemy dezodora, który idzie całkiem innej konwencji niż ustawa budżetu.

27:21 - 27:26

Speaker 13

Pan przewod, przewodniczący Gada, bardzo proszę.

27:26 - 28:04

Speaker 21

Jakby mógł, pani przewodnicząca, szanowni państwo, ja myślę, że kwestia budżetu jest kwestią budżetu I tutaj jak pan poseł Piecha powiedział, musimy temat jakby dzisiaj rozstrzygnąć, czy 1, czy długa kwota. Natomiast propozycja pana posła Rzepy jest słuszna I myślę, że ona bardziej będzie dotyczyła działalności naszej w roku przyszłym, więc przygotowanie tutaj spokojnie, spokojnie ze strony rządowej, sposobu rozstrzygania, jak te pieniądze będą dzielone, no to myślę, że to w sam raz takie taki dezodorant byłby dobry na następnym na przykład posiedzeniu komisji.

28:09 - 28:33

Speaker 1

Nie, nie, ale to nie dotyczy. Sposób wydatkowania pieniędzy, to jest czymś innym niż, niż ustalenie kwot, kwoty, tak że możemy się zobowiązać, że to wrzucimy do, do porządku obrad naszego następnego posiedzenia z nadzieją, że to szybko będzie mogło być rozpatrzone przez, przez, przez rząd.

28:33 - 28:52

Speaker 16

Znaczy, ja tylko chciałam przypomnieć państwu, że jeszcze mamy 10 dni otwartego naboru na składanie dotacji na przyszły rok. Regulamin już jest zatwierdzony przez ministra, więc jeżeli chodzi o jakiekolwiek zmiany, to będą one mogły ewentualnie dotyczyć roku 2000 dwudziestego ósmego.

28:58 - 29:13

Speaker 1

Czy, ale bo ja zrozumiem, że. Ja tutaj mówię w kontekście państwa postulatów ułatwienia pozyskiwania Znaczy tej stabilizacji, żeby to nie było 3 transze w roku, tylko 1 na przykład, 1. Już na razie.

29:13 - 29:19

Speaker 17

Tutaj były już wielokrotnie podejmowane dyskusje, tutaj jest Departament budżetu na ten temat I

29:19 - 29:59

Speaker 16

na to zgody nie ma ze względu również na ustawę o finansach publicznych. I I tutaj myślę, takie tematy już się toczyły, ale oczywiście tutaj, jak się odniesiemy się na na piśmie do do do postulatów tutaj, które rozumiem, komisja ma ma przesłać. Ja mówię tylko o tym, że regulamin na rok 2027. Już jest zatwierdzony. Do trzydziestego października jest ogłoszony nabór składania wniosków, po czym jest oceniany, wnioski są oceniane przez ekspertów, później jest, spotyka się komisja,

30:00 - 30:11

Speaker 19

Konkursowa, później pan minister podejmuje decyzję, więc dopiero na rok 2028. Możemy rozmawiać o jakichkolwiek zmianach w regulaminie.

30:14 - 30:44

Speaker 1

Tak, a to znaczy tak, może ponieważ już za bardzo wchodzimy w ten nowy temat, ja bym chciała zamknąć temat tej opinii. Chciałam po 1. Zapytać państwa, czy jest zgoda, żeby do tej opinii dodać poprawkę zgłoszoną przez posła Rzepę o o zwiększeniu budżetu na przyszły rok o z miliona na 2000000. Czy jest zgoda? Dobrze.

Czyli mamy... Czy pan się też zgadza, czy to jest w tej sprawie?

30:44 - 30:56

Speaker 20

Ja z całym szacunkiem, ale jestem przy tym milionie, rozumiejąc potrzeby komisji I tak dalej. Natomiast mamy sytuację budżetową, jaką mamy I każdy 1000000 jest na wagę złota, Niestety.

30:57 - 31:14

Speaker 1

Czyli pan jest przeciw, tak? Jak rozumiem? Rozumiem, czyli musimy chyba głosować w tej sytuacji. Czyli jak... Zaraz to teraz.

Kto z państwa jest za dwoma, kto za jednym, tak? Nie, najpierw za poprawką. Dobrze. Kto

31:14 - 31:17

Speaker 18

z państwa Pani przewodnicząca jeszcze głos zabrać? Przepraszam, przed

31:17 - 31:29

Speaker 1

tym Ale czy w sprawie opinii, czy w sprawie tej dyskusji, którą na razie mamy w kwestii sposobu pozyskiwania środków, do której wrócimy po, po tej, w jakiej sprawie pani pośle chciała?

31:29 - 31:31

Z prawie dwóch 1000000, pani przewodnicząca.

31:31 - 31:32

Z prawie dwóch 1000000.

31:32 - 31:33

Dobrze, słucham.

31:33 - 32:52

Speaker 18

Znaczy z tego sumienia, jak najbardziej uważam, że mniejszości należy wspomagać maksymalnie, bo z różnorodności je I wypływa siła. Natomiast muszę zwrócić uwagę na jedną kwestię, o czym tak troszkę konfidencjonalnie z panią przewodniczącą rozmawiałem na poprzednim posiedzeniu, że jednak powinniśmy z tą największą mniejszością chyba w Polsce, mówię o mniejszości ukraińskiej, tej usadowionej już tutaj od wielu, wielu lat, porozmawiać z z jakąś częścią przynajmniej Komisji do praw do spraw człowiek praw człowieka ukraińskiej, żeby to było też obustronne. Ja rozumiem, że tam jest wojna. Ja rozumiem, że tam jest, są wielkie problemy, ale mniejszość Polska na Ukrainie, mogę pana po sobie chciałem panie przewodniczący. Dziękuję.

Ale pan przewodniczący też, znaczy pan poseł też niczego sobie. W każdym razie, w każdym razie, jeśli mogę... Trudno to wyliczyć, wyliczyć dokładnie, bo tutaj musielibyśmy też wziąć pod uwagi samorządy, nauczanie I tak dalej, wkład, te te te zasoby finansowe, ale pomoc, ja tam bardzo często jeżdżę, pomoc dla Polaków jest żadna. Żadna. Jest co innego.

32:52 - 33:13

Speaker 1

Ale panie pośle, to naprawdę nie jest ten temat. Oczywiście on dotyczy środków finansowych, ale naprawdę nie w tej chwili nie dotyczy tej opinii. I możemy się umówić, że że pan to na po następnym posiedzeniu komisji już będzie na to przestrzeń. W sprawach różnych proszę, pan podejmie ten temat I rozwinie tak, żeby

33:13 - 33:14

Bardzo dziękuję.

33:14 - 35:55

Speaker 1

Właśnie już o tym podyskutować. Dobrze, Czyli teraz przechodzimy do głosowania I chciałabym, zapropon... Proponuję, żeby teraz zagłosować nad poprawką zgłoszoną przez posła Rzepę, żeby bu, rozszerzenie budżetu, zwiększenie budżetu zaproponowanego w opinii komisji z jednego miliona zwiększyć do dwóch 1000000, co jest postulatem mniejszości, byli bardzo gorąco, że tak powiem, tutaj wyrażonym przez przedstawicieli I przedstawicielki mniejszości. I w związku z tym chciałabym się zapytać, że... O to, czy, czy jest zgoda na to, żeby...

Głosowany. Kto jest za za za poprawką pana posła Rzepy? Dzięki. Dobrze, dziękuję. Kto jest przeciw?

Tak. Kto się wstrzymał? Nie widzę, a za Na piętnastu osób głosowało za, 1 był przeciw, żaden nie wstrzymał się od głosu.

Dobrze, dziękuję. To, to dziękuję.

I teraz rozumiem, kto jest za przyjęciem, czy, opinii ze zgłoszoną poprawką. Czy głosujemy to? Tak, przyjęta, przepraszam, przyjęta. Z przyjętą, tak, przyjętą poprawką. Czy to też głosujemy ręcznie, czy to można?

Czy jest sprzeciw przeciwko przyjęciu tej opinii z przyjętą poprawką? Sprzeciwu nie widzę I w związku z tym opinia została przyjęta. Bardzo państwu wszystkim za to dziękuję. Chciałabym też w związku z tym zaproponować pana posła Rzepę. Już zaraz będziemy, wracamy.

Pana posła Rzepę I na jak... Sprawozdawcę, sprawozdawcę naszej opinii na Komisji Finansów Publicznych. Czy jest, czy są inne kandydatury? Nie widzę. Czy jest przeciw wobec kandydatury pana posła Rzepy?

Nie widzę, a zatem gratulujemy panie pośle I dziękujemy już można powiedzieć za tę tradycyjną rolę, którą pan pełni. I teraz już, I teraz wracamy, ale ja tu mam inne głosy. Dobrze, to bardzo proszę panie pośle.

35:55 - 36:14

Bolesław Piecha

No ja mam oczywiście pytanie, bo przy zmianach budżetowych opiekuje pewna zasada. Trzeba wskazać źródło. I czy my musimy w naszej opinii wskazać to źródło czy nie, bo inaczej może być prosta konsultacja na komisji finansów. No dobrze, chcecie więcej, ale skąd? Ale to tylko daje pod rozwagę.

Pan poseł Rzepa będzie się musiał z tego wytłumaczyć.

36:15 - 36:18

Speaker 1

Dobrze, dziękuję bardzo. I teraz wracamy.

36:18 - 38:22

Speaker 1

chciał spojrzeć, żeby się, ponieważ Komisja Finansów się szczegółami zajęła. Tak, tak, tak, bo my tu proponujemy, panie panie pośle, żeby sobie troszkę życie ułatwić. Mianowicie, że komisja proponuje I tak zresztą w zeszłym, w zeszłym roku w takiej też formule zwróciliśmy się do komisji I to zostało uwzględnione, żeby Komisja Finansów Publicznych z uwzględnieniem przez komisję w dalszym, prawda dalszych prac, żeby to uwzględniła w swoich pracach I jakoś tam oczywiście już bardziej szczegółowo tę kwestię rozwiązała. Tak że mam nadzieję, że to odpowiada na... Ale na wszelki wypadek pan, my będziemy tu myśleć jeszcze, prawda, żeby w razie czego, gdyby takie pytanie trudne padło, to żeby pan poseł Rzepa mógł na nie odpowiedzieć.

Dobrze, a teraz wracamy do tego wątku dyskusji, który dotyczy postulatu również zgłoszonego przez pana posła Rzepę, przywrócenia czy poprawy stabilności funkcjonowania organizacji kobiecych, przepraszam, nie kobiecych, organizacji mniejszościowych. Wracam z właśnie z konferencji kobiecych, więc jakby przepraszam za tę pomyłkę. Żeby żeby organizacje mniejszościowe no miały łatwiejszy dostęp do środków budżetowych I żeby nie musiały kilkakrotnie w roku takich zgłaszać propozycji tutaj budżetowych, no co oczywiście na pewno nie ułatwia im życia I tak już nie najłatwiejszego. I tu się pojawiły... Przyznam się jeszcze rzeczy, pan panie Andrzeju, pan tę kolejność miał.

Wiem, że pan przewodniczący Celin, ale też chyba pan przewodniczący Zubowski był 1.. I czy ktoś jeszcze, pan? Zdalnie. Dobrze, czyli pan przewodniczący Zubowski, potem pan Kupjanowicz, I potem pan przewodniczący Celin. Bardzo proszę.

38:23 - 38:34

Speaker 24

Pytanie do pani dyrektor. Powiedziała pani, że nabór, że tak powiem już się rozpoczął. Do kiedy państwo zamykacie nabór na rok 2027., jeżeli chodzi o środki dla organizacji mniejszościowych?

38:34 - 38:35

Trzydziestego października.

38:35 - 38:39

Speaker 22

A Grecy są wpisani szesnastego grudnia, nie? Będą mogli się ubiegać?

38:39 - 38:40

Do końca, tak do.

38:40 - 38:42

Będą mogli się ubiegać czy nie?

38:42 - 38:46

Speaker 16

Dla Greków będzie nowy nabór dedykowany dla mniejszości greckiej.

38:46 - 38:52

Speaker 23

Dziękuję. Pan pan pan przewodniczący Kupr-Janowicz.

38:53 - 39:59

Grzegorz Kuprianowicz

Szanowna pani przewodnicząca, wysoka komisja. Chciałem zwrócić uwagę, że w ramach obowiązującego regulaminu na 2027. Rok są możliwe różne działania. Może być to 1 nabór, który w pełni wyczerpuje wykorzystanie środków czy rozdzielenie środków w budżecie państwa. Może być też tak jak to było w tym roku, że te środki były dzielone w kilku naborach, w trzech czy nawet w czterech naborach, bo było dofinansowanie I właściwie przez cały rok trwał proces dzielenia tych środków.

Stąd też wydaje się, że tak nawet na podstawie obecnie obowiązującego regulaminu są różne możliwości działania, co pokazał ten rok. My oczywiście jako mniejszości postulujemy, żeby jak najwięcej środków, w miarę możliwości wszystkie, podzielić od razu na początku roku, wtedy oznacza to stabilizację większą dla podmiotów mniejszościowych I możliwość zaplanowania działań, bo jeżeli środki, ośrodki, o możliwych środkach, podmiot dowiaduje się w październiku, no trudno zaplanować w ten sposób działania, więc wydaje się, że nawet w ramach tego regulaminu, który jest, jest możliwość

39:59 - 40:01

różnych

40:00 - 41:22

Grzegorz Kuprianowicz

Można to zrobić w kilku naborach, można to zrobić w jednym naborze. Stąd wydaje mi się, że jak najbardziej zasadny jest taki dezyderat. Chciałem też zwrócić uwagę, że po raz 1. Strona mistrowa komisji wspólnej wyraziła negatywne stanowisko wobec projektu regulaminu przyznawania dotacji na rok 2027.. To co co też pokazuje jak jak jaki jakie jest nasze stanowisko.

I jeszcze raz chciałbym też zwrócić uwagę na to, że postulujemy rozpoczęcie prac nad zasadami przyznawania dotacji na działania służące zachowaniu mniejszości możliwie najszybciej, aby spróbować znaleźć lepszy model tego niż ten, który jest obecnie obowiązującym, aby nawet to, żeby regulamin był ogłaszany nie we wrześniu, tylko znacznie wcześniej. Przypomnę, że że na przykład do 2000 piętnastego, szesnastego roku regulamin na kolejny rok był ogłaszany w grudniu roku poprzedzającego, czyli w zasadzie po ponad rok wcześniej niż potem wykorzystywane środki z dotacji I wydaje się nam, że warto po pow warto powrócić do dobrych praktyk, aby wcześniej podmioty mniejszościowe mogły planować budżety I także aplikować o te środki. No III postulaty programów wieloletnich oczywiście. Jeszcze raz warto tutaj przypomnieć. Dziękuję bardzo.

41:22 - 41:26

Speaker 1

Dziękuję bardzo I teraz pan przewodniczący Sejn, bardzo proszę.

41:26 - 42:45

Jarosław Sellin

Chciałem koleżankom I kolegom posłom troszkę wyjaśnić, jak działają programy wieloletnie, bo to jest słuszny postulat, który zgłosił I zgłosił pan poseł Rzepa, ale do tego można dojść dwojako. Odwołując się trochę do doświadczenia, które miałem w innym ministerstwie niż MSW. Albo program wieloletni rządowy się uchwala na Radzie Ministrów na wniosek konkretnego ministra resortowego I musi być wtedy oczywiście zabezpieczenie ze strony Ministra Finansów na wiele lat, tak jak sobie dany minister resortowy życzy środków z konkretną kwotą na każdy z tych z tych lat, na każde z tych lat, albo wewnątrz programów grantowych, które minister, którym Ministerstwo dysponuje, można uznać, że można też występować o granty wieloletnie, a nie tylko jednoroczne, ale wtedy też ten minister resortowy musi uzyskać gwarancję, gwarancję ministra finansów na zabezpieczenie środków na taki, na taki program wieloletni. Na przykład tak jak rozumiem, program romski jest na 10 lat I to było podejmowane uchwałą rządową na wniosek MSWiA, jak się domyślam. I to działa, tak.

42:45 - 43:43

Speaker 26

Co roku te środki są zabezpieczone. Więc jeżeli będziemy chcieli w przypadku mniejszości narodowych szerzej do tego celu dojść, to trzeba wymyśleć konkretny program wieloletni, który przeszedłby uchwałą rządową I musi być dedykowany na konkretny cel, tak jak w przypadku tego programu romskiego. Jeśli chodzi o programy grantowe, które w regulaminie uwzględniałyby możliwość pozyskiwania środków wieloletnich, to minister właściwy musi wystąpić o gwarancję posiadania tych środków na kolejne lata od ministra finansów. Więc w tym dezyderacie, który planujemy przygotować, trzeba te 2 ścieżki po prostu opisać I z takim postulatem uwzględniania tych tych dwóch ścieżek wystąpić. Ale w tym pierwszym przypadku, jeszcze raz podkreślam, trzeba wystąpić z pomysłem konkretnego programu wieloletniego, jeśli miałoby miałaby to być uchwała rządowa.

Tak jak w przypadku Romów.

43:44 - 45:21

Speaker 1

Bardzo dziękuję za to wyjaśnienie, bo rzeczywiście nie wszyscy, my nie wszyscy tutaj mamy takie doświadczenie pracy nad nad budżetem. Wydaje mi się, że chyba musimy się co do, jeśli chodzi o dezyterat świetle tego, o czym powiedział przewodniczący Selin, musimy się troszkę samoograniczyć, bo nie sądzę, żebyśmy byli zdolni do tego, żeby przedstawić jakiś wieloletni program, o który byśmy się zwrócili o środki budżetowe. Raczej skoncentrujmy się na tych, no postulatach, na tych postulatach takich, no, to znaczy myślę, że sobie to jeszcze omówimy, ale że raczej chodzi o to, żeby te pieniądze były łatwiej dostępne, które są I żeby I żeby, no właśnie, żeby żeby było mniej tych transz. No nie wiem, ja tu liczę oczywiście na to, że osoby, które się znają na przygotowywaniu budżetu, pomogą w przygotowaniu tego, tego dezyderatu, tak żeby on był rzeczywiście WIII poprawił sytuację, w znaczący sposób sytuację mniejszości w pozyskiwaniu środków budżetowych, a jednocześnie no też mieścił się I w zakresie, w zakresie możliwości I możliwości I aktywności komisji. Przypominam, że kwestie budżetowe są dla komisji wciąż nową aktywnością, tak że się tutaj jeszcze trochę będziemy uczymy, uczyć w tej sprawie.

Tak że myślę, że na tym możemy zakończyć, że chyba że ktoś chciałby, może pani dyrektor chciałaby coś jeszcze w tej sprawie powiedzieć, czy?

45:21 - 47:05

Speaker 16

Znaczy, ja bym chciała powtórzyć to, co mówiłam na poprzedniej komisji sejmowej, gdzie również rozmawialiśmy o planowanych środkach na rok 2027., odnieść się do te, do tej wypowiedzi, która dotyczyła wyjątkowego tego roku, gdzie było tak bardzo dużo naborów, w związku z tym, że te dodatkowe 3000000 zostały przyznane dużo później I dużo później były one w naszej, w naszej dyspozycji. Na ten rok planowane jest wydatkowanie kwoty jak największej w pierwszym naborze. Chciałam też wyjaśnić pokrótce, dlaczego są wypłacane pieniądze w maksymalnie dwóch transzach w ciągu roku. Dlatego że z ustawy o finansach publicznych jesteśmy, Ministerstwo jest zobowiązane do monitorowania dotacji publicznych. Stąd wynika, wynika, wynika, wypłata środków w dwóch transzach.

Mniej więcej jest to w połowie, w połowie roku, jeżeli dotacja jest przyznana na na cały rok. Mamy takie po prostu obowiązek monitorowania dotacji, czy jest, czy jest, czy środki są przeznaczane zgodnie z celem. I tak I tak udało się skrócić dzięki wspólnym konsultacjom z departamentem budżetu tą wypłatę środków o, do do krótszego czasu niż niż było to niż było to pierwotnie I te wypłaty idą idą sprawnie, nie ma żadnych opóźnień, a a tutaj no niestety już jako jesteśmy zobligowani właśnie do do przestrzegania ustawy budżetowej I obowiązku monitorowania każdej dotacji. Dziękuję.

47:05 - 47:09

Speaker 1

No ale my nie mówimy o tym, że mapy mają być dotacje niemonitorowane.

47:09 - 47:17

Speaker 16

Chodzi o wypłatę transz, że że przez to po prostu są wypłacane 2... Dotacja jest wypłacana w dwóch transzach.

47:17 - 47:20

Speaker 1

Nie wiem, pan poseł Rzepa chciałby powiedzieć coś. Bardzo proszę.

47:20 - 48:13

Jarosław Rzepa

Szanowni państwo, o to tak naprawdę w tym wszystkim chodzi. Intencją chyba naszą jest to, żeby mniejszości mogły stabilnie pracować przez cały rok. Wiemy, że są miejsca, które to jak gdyby spowalniają, delikatnie mówiąc. Patrzę też na panią dyrektor. I uważam, że, że, to tak jakbym zaproponował rozwiązanie, żeby pieniądze, które są wypłacane mniejszościom, były tak samo wypłacane pracownikom Ministerstwa Spraw Wewnętrznych I Administracji.

To od razu by się może znalazło sposób na to, żeby robić to sprawnie, bo byście dbali też o swoje finanse, szanowni państwo. Intencją jest to, szanowni państwo, żeby od pierwszego stycznia do końca roku oni dostawali nie 2 razy.

48:13 - 48:18

Speaker 25

A dlaczego 2 razy? 2 razy. Ja nie rozumiem tego.

48:18 - 49:24

Jarosław Rzepa

Dlaczego 2 razy? Bo państwo myślicie, że przez pół roku to będziecie ich bardziej lepiej kontrolowali, a przez 2. Pół roku nie dacie tych pieniędzy? Nie, szanowni państwo, jeżeli te programy wieloletnie są możliwe, to ja uważam, że my nie powinniśmy się bać tego. Jeżeli, tak jak wspomniałem o Ministerstwie Sportu, ale również I marszałkowie województw prowadzą takie, też mają finanse publiczne, też to ten.

Wydaje mi się, że potrzeba tam dużo dobrych woli, żebyście państwo popatrzyli na nich tak samo, jak na na na siebie. I naprawdę bardzo proszę, żebyśmy, myślę, że intencją komisji jest to, żeby mniejszości narodowe, które robią ogromną pracę wśród swojej społeczności, robią to każdego dnia, każdego miesiąca. Ale wierzcie państwo, że też muszą płacić choćby za prąd. Czy wy się tym przejmujecie? A ENEA czy inne inni operatorzy na pewno im tam za chwilę będą wyłączać te prądy.

Także myślę, że prosiłbym o o taką dużą empatię I zrozumienie do tego tematu.

49:25 - 50:37

Speaker 1

Dziękuję bardzo. Nie widzę już więcej głosów. W związku z tym, zanim zamknę posiedzenie, tylko chciałam powiedzieć, że będziemy jeszcze dyskutować na następnym posiedzeniu na temat dezyderatu I wtedy już ostatecznie przyjmiemy jakąś koncepcję, co miałoby się w nim znaleźć. Bardzo dziękuję państwu za obecność. Ojej, przepraszam, przepraszam, jeszcze chwileczkę.

Tutaj bardzo, przejdę do punktu drugiego, do,

Informacji o udziale uczniów reprezentujących mniejszości narodowe I etniczne w podczas trzydziestej drugiej sesji Sejmu Dzieci I Młodzieży, który, który odbył się wczoraj, tak. Podobno wyszło to znakomicie, ale szczegółowo tę informację przedstawi, informację przedstawi pani Dorota Zielińska-Kozarów, która jest kierownikiem Sekretariatu strony mniejszościowej, Komisji Wspólnej Rządu I Mniejszości Narodowej I Etnicznych w w kancelarii Sejmu. Nie muszę oczywiście pani Doroty przedstawiać, no ale dla protokołu oczywiście to zrobiłam.

50:38 - 52:07

Dorota Zielińska-Kozarów

Dzień dobry. Tak, ja z przyjemnością chciałam powiedzieć, że we wczorajszym, we wczorajszej sesji Sejmu Dzieci I Młodzieży po raz 2. Wzięły udział mniejszości narodowe I etniczne. W zeszłym roku były to mniejszości z województwa małopolskiego, romska, słowacka I łemkowska. A w tym roku gościliśmy, oni mają status gości specjalnych, mniejszości z województwa podlaskiego I to była mniejszość białoruska, ukraińska, litewska I tatarska.

Przyjechali na na tych samych zasadach jak wszyscy inni posłowie na Sejm Dzieci I Młodzieży. Ja tylko króciutko powiem w dwóch zdaniach o co chodzi. Sejm Dzieci I Młodzieży od kilku lat jest na zasadach partycypacji społecznej wybierany. To znaczy dzieci są po prostu losowane z całej Polski, proporcjonalnie do do ilości szkół w określonym wieku, określone klasy. No I w tej, w tym układzie mniejszości no praktycznie mają szanse bliskie zeru, że wylosowane przy przy tym, ile tych dzieci z mniejszości jest uczniów.

W związku z tym staramy się właśnie włączyć ich w tę aktywność na zasadzie gości specjalnych. Udało się to za zgodą szefostwa kancelarii Sejmu również w tym roku. Tak jak powiedziałam, były te 4 mniejszości. Mieli spotkanie z marszałkiem I mieli też, co bardzo mnie cieszyło, udało się, że wszystkie 4 mniejszości miały swoje wystąpienia, krótkie podczas sesji. Przedstawili swoje mniejszości, mówili krótko o tym, jak funkcjonują.

52:07 - 52:19

Speaker 28

Tematem w ogóle całym były najważniejsze sprawy dla młodzieży, teraz również związane z hejtem, z tym, co się dzieje między innymi I o tym też mniejszości wspominały. I myślę, że to jest naprawdę dobra inicjatywa.

52:20 - 52:39

Speaker 1

Dziękuję bardzo. Bardzo żałuję, że nie mogłam na tym być, bo bo, no, bo wiem, że te Sejmy bywają bardzo ciekawe. Jeszcze o głos poprosił pan przewodniczący Kupjanowicz, ale bardzo proszę już o samo ograniczenie, bo już mamy kolejne komisje, każdy gdzieś musi biec. Bardzo proszę.

52:40 - 54:07

Grzegorz Kuprianowicz

Szanowna pani przewodnicząca, wysoka komisjo. Ja chciałbym bardzo podziękować dla Sejmu, za za to, że z tymi dziećmi I młodzieży mogli uczestniczyć po raz kolejny przedstawiciele, młodzi przedstawiciele mniejszości narodowych I etnicznych białoruskiej, litewskiej, tatarskiej, ukraińskiej. Było to bardzo znaczące. Z tych informacji, które do mnie doszły od osób biorących udział w tym I od z tych informacji, które pojawiły się w mediach społecznościowych, było to bardzo znaczące. Te przemówienia dzieci I młodzieży zabierane głosy w mniejszości były bardzo znaczące I I myślę, że też były znaczące dla wszystkich uczestników, Sejmu, dzieci I młodzieży, ponieważ te społeczności, ci młodzi przedstawiciele tych społeczności mogli zaprezentować swoje społeczności I było to bardzo znaczące.

Tak, także dla nich też bardzo ważnym było to, że mogli spotkać się z marszałkiem Sejmu, że mogli spotkać się z ze współprzewodniczącym komisji wspólnej rządu I mniejszości narodowych I etnicznej ze strony rządowej I sekretarzem stanu w ministerstwa wewnętrznych I administracji z doradcą marszałka Sejmu III widzę, że to też buduje autorytet mniejszości w ich społecznościach. Tak że wielkie podziękowania za to. Żałuję tylko, że nie otrzymałem zaproszenia na to wydarzenie, z przyjemnością również bym w tym uczestniczył, bo jest to bardzo ważne wydarzenie dla wszystkich mniejszości. Jeszcze raz dziękuję I gratuluję.

54:07 - 54:12

Speaker 1

Bardzo dziękuję I zamykam posiedzenie dzisiejszej komisji. Do widzenia państwu.