Komisja Polityki Senioralnej (PSN)

16 September 2026

Komisja Polityki Senioralnej (PSN) Sejm Rzeczypospolitej Polskiej

Follow its sittings
03:32 - 06:14
Speaker 1
Dzień dobry, otwieram 74.  Posiedzenie Komisji Polityki Senioralnej.  Serdecznie witam państwa posłów.  Witam również zaproszonych gości w osobach, pan Krzysztof Czechowski, dyrektor w Biurze Pełnomocnika Rządu do spraw Osób Niepełnosprawnych, Ministerstwa Rodziny, Pracy I Polityki Społecznej, pani Klara Wigier, zastępca dyrektora w tymże biurze.  Pan Grzegorz Falkowski, jest pan, jest pan Grzegorz, zastępca dyrektora Departamentu Polityki Regionalnej I Współpracy z Organizacjami Pozarządowymi, Ministerstwo Rodziny, Pracy I Polityki Społecznej. 

Pani Małgorzata Sarzalska, Radca Departament Polityki Senioralnej w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.  Pani Alicja Szatkowska, Witamy.  Prezes Milickiego Stowarzyszenia Przyjaciół Dzieci I Osób Niepełnosprawnych.  Pan Wojciech Biernat jest z nami.  Dzień dobry. 

Wiceprezes Zarządu Milickiego Stowarzyszenia Przyjaciół Dzieci I Osób Niepełnosprawnych.  Pan Zbigniew Tomczak, Przewodniczący Obywatelskiego Parlamentu Seniorów oraz Prezes Stowarzyszenia Alzheimerowskiego.  Pani doktor Anita Richert-Kazimierska, stały doradca komisji.  Witamy panią doktor, pani Krystyna Lewkowicz, stały doradcę komisji.  Pani doktor Elżbieta Ostrowska. 

Myślałam, że coś się wydarzyło, przepraszam.  Pani doktor Elżbieta Ostrowska, przewodnicząca zarządu głównego Polskiego Związku Emerytów I Rancistów wraz z panią Barbarą Ruszkowską-Gębka, członkiem zarządu głównego.  Pani Elżbieta Wiśniewska, jest z nami również przewodnicząca Warszawsko-Mazowieckiej Delegatury Obywatelskiego Parlamentu Seniorów, Wiceprzewodnicząca Warszawskiej Rady Seniorów.  I pan Jerzy Pułkarz, Prezes Krajowego Sztabu Ratownictwa Społecznej Sieci Ratunkowej.  Szanowni państwo, posłowie, stwierdzam przyjęcie protokołu z poprzedniego posiedzenia komisji I na podstawie listy obecności stwierdzam kworum. 

Wszyscy państwo otrzymaliście zawiadomienie o posiedzeniu komisji, czy są pytania do porządku dziennego?  Wobec braku pytań stwierdzam przyjęcie porządku dziennego.  A w porządku dziennym mamy rozpatrzenie informacji Ministra Rodziny, Pracy I Polityki Społecznej na temat sytuacji opiekunów osób z niepełnosprawnościami, ze szczególnym uwzględnieniem osób starszych.  Poproszę uprzejmie o zabranie głosu pana Krzysztofa Czechowskiego, dyrektora Biura Pełnomocnika Rządu do spraw Osób Niepełnosprawnych.  Poproszę o przedstawienie informacji. 

Bardzo proszę. 
06:21 - 06:38
Speaker 2
Szanowna pani przewodnicząca, szanowni państwo, drodzy goście.  Bardzo dziękuję, że mam możliwość dzisiaj przedstawienia państwu informacji dotyczącej sytuacji osób będących opiekunami osób z 
06:38 - 06:49
Speaker 1
Bardzo przepraszam, poproszę szanownych państwa o ciszę, ponieważ ta sala jest taka trochę trudna, trudna akustycznie, trudna akustycznie.  Bardzo proszę panie dyrektorze. 
06:50 - 08:28
Speaker 2
Szanowni państwo, tytułem wstępu jeszcze zanim przejdę do liczb I informacji, które mam w oficjalnym tutaj stanowisku zawarte, chciałbym powiedzieć kilka słów, myślę, że bardzo ważnych, a nawet więcej może bym powiedział niż ważnych.  I względem właśnie osób opiekujących się osobami z niepełnosprawnościami.  Przyszło mi od kilku miesięcy pełnić funkcję dyrektora Biura Pełnomocnika Rządu do spraw Osób z Niepełnosprawnościami.  Jednak od prawie trzydziestu lat jestem zaangażowany w tematykę osób z niepełnosprawnościami.  Sam zresztą jestem tatą I opiekunem osoby ze znaczną niepełnosprawnością. 

Dlatego też, drodzy państwo, ten temat jest mi również osobiście bardzo, bardzo bliski I bardzo ważny.  Wiem doskonale, w jakiej sytuacji znajdują się osoby z niepełnosprawnościami.  Wiem doskonale, w jak ciężkiej I trudnej, czasami nawet beznadziejnej sytuacji znajdują się rodzice I opiekunowie osób z niepełnosprawnościami.  Wiem, że dokładnie ten temat, który tak często spędza sen z powiek osobom, będący rodzicami lub bliskimi osobami osób z niepełnosprawnością, to jest to, się stanie, kiedy, kiedy nas zabraknie.  Szczególnie jeszcze jak z takich sytuacji jak moja, że moje dziecko jest jedynakiem. 

08:28 - 28:42

Krzysztof Czechowski

Niemniej jednak, szanowni państwo, patrząc z perspektywy wielu lat, wielu lat, na to, co się dzieje w naszym systemie wsparcia, które ma przeszło 30, 30 lat. Pozwolę sobie, jeżeli pani przewodnicząca, że tak powiem, na to, na to kilka słów, tak, zanim przejdę do tych ścisłych danych. Bo te dane, drodzy państwo, też nie wiem, czy do końca odzwierciedlają to, co w rzeczywistości, w rzeczywistości ma miejsce. Mianowicie, drodzy państwo, tak naprawdę po 1., ja tu widzę, na panią poseł Hapsik, pani poseł mnie nie pamięta zapewne, ale ja pamiętam doskonale, jak był 1. Protest.

I tak naprawdę dopiero od tamtego momentu można powiedzieć, że wielu osobom w naszym kraju otworzyły się oczy na problemy związane z osobami z niepełnosprawnościami, które tak naprawdę miały miejsce od zawsze. Czyli potrzeba była dopiero, że ta potrzeba było tak skrajnych sytuacji, żeby osoby zaczęły w końcu rozmawiać na ten jakże niewygodny dla wielu temat. Prawdą, prawdą jest, drodzy państwo, że osoby, szczególnie osoby, które przez większość swojego życia lub całe życie opiekują się osobą z niepełnosprawnością, a wiadomo, że na ogół opiekując się osobą z niepełnosprawnością,

Opiekują się osobą zależną, często całkowicie niezdolną do samodzielnej egzystencji. Dostają wypalenia zawodowego, dostają depresji, dostają ciężkich chorób natury zdrowia psychicznego, co oczywiście zaczyna się niewinnie od problemów ze snem, ale potem jest cały szereg rzeczy, które niestety towarzyszą I nie mają czasu na to, żeby pójść do tego lekarza I nie mają czasu, żeby zaopiekować się sobą, dlatego że całe swoje życie poświęcają tej najbliższej osobie, która wymaga tej opieki. Cieszę się strasznie, że tamten protest poruszył serca osób decyzyjnych I że zaczęło się głośno w przestrzeni publicznej I tutaj właśnie w Sejmie rozmawiać na ten temat, bo to właśnie spowodowało mu w mojej ocenie początek zmian, które były potem odczuwalne przez środowisko. Drodzy państwo, no na tą, na ten moment, na tą chwilę te działania, które są realizowane, czyli działania właśnie w zakresie wsparcia opiekunów osób z niepełnosprawnościami, jeśli chodzi o opiekę wytchnieniową, jeśli chodzi o asystencję, bo asystencja też jest takim narzędziem, że ta osoba może w tym czasie, ten opiekun może w tym czasie przez, przez ten, przez ten moment zaopiekować, zaopiekować się sobą. Proszę państwa, jeśli mówimy o programach, które są realizowane, bo to jest przedmiotem dzisiejszego posiedzenia.

Programach, które są realizowane przez Ministerstwo Rodziny, Pracy I Polityki Społecznej, to w pierwszej kolejności należy powiedzieć o Funduszu Solidarnościowym. O Funduszu Solidarnościowym, z którego to realizowane są między innymi programy resortowe, a wśród nich realizowane były dotychczas programy opieki wytchnieniowej, realizowane właśnie w postaci takiej instytucjonalnej, czyli te centra opiekuńczo-mieszkalne. Opieka wytchnieniowa realizowana między innymi przez organizacje pozarządowe, asystencja osób z niepełnosprawnościami, ta osobista, realizowane przez organizacje pozarządowe I realizowane, I ta sama asystencja realizowana przez jednostki samorządu terytorialnego. W tym roku z programów, jeśli chodzi o opiekę wytchnieniowej, wytchnieniową, przepraszam, skorzystało 1771 gmin oraz powiatów. No I tutaj należy zwrócić uwagę, że jest to wzrost w porównaniu do roku 2 2 3, 2000 dwudziestego czwartego, kiedy to było 1380 tych jednostek samorządu terytorialnego.

Drodzy państwo, jeżeli pomyśleć, ile mamy gmin I powiatów w naszym kraju, no to ta liczba raczej nie należy do dużych. Równocześnie, ale rośnie ona, tak, rośnie 1771 w tym roku, a w latach ubiegłych 1380. Równocześnie liczba organizacji pozarządowych realizujących program wzrosła ze stu trzydziestu siedmiu do stu siedemdziesięciu ośmiu w roku ubiegłym, ale już w tym roku zmniejszyła się, chociaż to jest niewielka liczba, ze stu siedemdziesięciu ośmiu do stu dwudziestu pięciu. Drodzy państwo, do 2000 dwudziestego szóstego roku rośnie skala finansowania programu. W programie dla właśnie jednostek samorządu terytorialnego środki wzrosły ze stu dziewięćdziesięciu dwóch koma dziewięciu 1000000 w 2000 dwudziestym czwartym roku do dwustu czterech 1000000 w 2000 dwudziestym piątym.

Jest to wzrost o 12, o 12000000. Finansowanie programu dla organizacji pozarządowych wzrosło z siedemdziesięciu czterech 1000000 do siedemdziesięciu dziewięciu. To jest wzrost przeszło 7 procent. Na 2026. Rok zaakceptowano łącznie 295 przeszło 1000000 złotych, natomiast 210000000 dla jednostek samorządu terytorialnego I 85000000 dla organizacji.

W latach 2024, 2025 zwiększyła się liczba osób również, które korzystają z tej opieki wytchnieniowej w ramach pobytu dziennego jednostki samorządu terytorialnego. Liczba ta objętych wsparciem wzrosła, jeśli chodzi o dzieci, z trzech 1000 dziewięciuset czterdziestu do czterech 1000 czterystu osiemdziesięciu trzech IIW ciągu tych dwóch lat jest to wzrost prawie o 14 procent. Jeśli mówimy natomiast o osobach dorosłych, to ten wzrost nastąpił z czternastu 1000 czterystu sześćdziesięciu ośmiu do ponad siedemnastu 1000 trzystu trzydziestu 1 I to jest wzrost o prawie 20 procent. Czyli mamy tutaj na przestrzeni tych ostatnich, ostatniego roku czasu wzrost zarówno dzieci, jak I osób dorosłych. No I w przypadku dorosłych to jest prawie 20 procent, w przypadku dzieci 14.

W przypadku właśnie pobytu całodobowego liczba beneficjentów utrzymała się na podobnym poziomie. A teraz, drodzy państwo, przechodząc do clue w zakresie przedmiotu dzisiejszej komisji, czyli do osób starszych. Osoby starsze są istotną częścią grupy korzystającej z opieki wytchnieniowej, mimo że program nie jest formalnie wcale skierowany do nich jako do odrębnej grupy odbiorców. W 2000 dwudziestym piątym roku w ramach tegoż programu jednostki samorządu terytorialnego z pobytu dziennego skorzystało przeszło 12414 osób z niepełnosprawnościami w wieku 60 plus. W tym w latach 60 69 było to prawie 2700 osób, a w przedziale wiekowym 70 79 było to 3636 osób.

Jeśli natomiast mówimy o seniorach w wieku 80 plus liczba ta przekracza 7000 I oznacza to, że osoby w wieku senioralnym stanowiły zdecydowaną większość tej grupy w najstarszym przedziale, czyli to jest ponad 57 procent osób, 60 plus, miało co najmniej 80 lat. Reasumując ten punkt, drodzy państwo, tutaj jednak jest bardzo znacząca, znacząca część osób w tym wieku senioralnym, które korzysta z pobytu dziennego. Także w opiece całodobowej. Osoby starsze stanowią znaczącą grupę beneficjentów. W 2000 dwudziestym ro piątym roku ze wsparcia całodobowego skorzystało prawie 3000 osób, 2950 dokładnie, osób z niepełnosprawnościami rzecz jasna, wieku 60 plus.

W przedziale wiekowym 60 69 było to 377 osób, w przedziale 70 79 było to 880. Natomiast drodzy państwo, tych seniorów w wieku 80 plus, czyli tak naprawdę tych, których można powiedzieć statystycznie najbardziej wymagają tego wsparcia, było prawie aż 2000. Łącznie 10000 stu czterdziestu opiekunów miało 60 lat lub więcej. Czyli około pięćdziesięciu procent wszystkich opiekunów korzystało z pobytu dziennego. Drodzy państwo, skala tego zjawiska oczywiście będzie rosła.

Zapewne wiedzą państwo doskonale, jak wyglądają prognozy demograficzne I to, że jesteśmy jednym z najszybciej starzejących się społeczeństw w Europie. A do niedawna byliśmy jednym z najmłodszych. Szybko ten trend się odwrócił. Następuje też proces depopulacji I to też w znaczącym, na znaczącym tempie. Czyli to zjawisko nie będzie omijało tak ogromnej grupy opiekunów osób z niepełnosprawnościami, gdzie z jednej strony, drodzy państwo, ten senior ma no coraz mniej sił I możliwości, żeby wspierać tego

A z drugiej strony osoba z niepełnosprawnością z racji choćby wieku I chorób współistniejących, co doskonale wiemy, będzie wymagała coraz większej opieki, prawda? Kontynuując, w pobycie całodobowym udział starszych opiekunów jest jeszcze wyraźniejszy. Spośród czterech 1000 czternastu rodziców, opiekunów, 1148 osób były to osoby w przedziale wiekowym 60 69, 645 osób w przedziale 70 79, a osoby 80 plus to 254. Łącznie 2000 czterdziestu siedmiu opiekunów miało co najmniej 60 lat, czyli około 51 procent, czyli ponad połowa wszystkich opiekunów korzystała z pobytu całodobowego. I drodzy państwo, to jest bardzo istotne, bo jakby musimy rozróżnić w ogóle jako społeczeństwo 2 kwestie.

Kwestię deinstytucjonalizacji usług I oczywiście ona jest bardzo ważna, bardzo istotna, niemniej jednak należy odpowiadać wprost na potrzeby społeczeństwa. I jeżeli tak jak w tym przypadku większość opiekunów jednak korzysta z tej opieki całodobowej, prawda, instytucjonalnej bardzo często, no to państwo jest zobowiązane, żeby zapewnić to, gdzie te potrzeby występują. Dane pokazują, że problem starzenia się opiekunów jest oczywiście realny, mimo braku odrębnego instrumentu skierowanego wyłącznie do seniorów. Oficjalne stanowisko zakłada, że wiek nie jest kryterium wykluczającym z jakiegokolwiek programu, który jest w tej chwili realizowany w ramach funduszu solidarnościowego. Nie wyodrębnia się również osób starszych jako osobnej grupy docelowej.

Starszy opiekun może więc korzystać ze wsparcia na takich samych zasadach jak pozostałe osoby, jeżeli osoba, nad którą sprawuje opiekę, spełnia kryteria programu. Kierunek rozwoju polityki to większa indywidualizacja I poszerzenie form opieki wytchnieniowej. Tutaj, drodzy państwo, za przykład podam projekt PFRON-u. Skieruję się do kolegi dyrektora. Miałem tą przyjemność swego czasu napisać założenia do tego programu, który potem został realizowany w ramach projektu unijnego, urlop od opieki model turystyki wytchnieniowej.

A właśnie z rodzicami, jak żeśmy siedzieli, rozmawiali na temat tego, w jaki sposób ta ulga powinna wyglądać, to właśnie w taki jak dzisiaj realizuje PFRON ten projekt. I życzyłbym sobie bardzo, żeby tego rodzaju rozwiązania funkcjonowały poza też, poza projektami unijnymi, drodzy państwo. Bo dzisiaj oczywiście mamy finansowane ze środków publicznych turnusy rehabilitacyjne, ale wszyscy ci, którzy wiedzą, czym jest turnus rehabilitacyjny, to nie będę musiał mówić. Czym innym jest zupełnie model turystyki wytchnieniowej, gdzie zarówno ten podopieczny, ta osoba, nad którą sprawowana jest opieka, otrzymuje tą opiekę wytchnieniową, jak również przede wszystkim ten opiekun ma to wytchnienie, takie prawdziwe, z prawdziwego zdarzenia. Model turystyki wytchnieniowej ma odpowiadać także na potrzeby starszych opiekunów.

Projekt ten zakładał uwzględnienie między innymi ograniczeń zdrowotnych, fizycznych związanych z wiekiem, potrzeby pomocy przy przemieszczaniu się, dźwiganiu czy opiece nocnej oraz potrzeby zapewnienia warunków do odpoczynku I regeneracji. Kto choć raz w życiu miał do czynienia z osobą leżącą, wie czym są odleżyny, wie czym jest zapewnienie higieny tej osoby I wie z jakim ciężarem musi się zmagać codziennie jego kręgosłup. Drodzy państwo, rozwój programu ma być kontynuowany w 2000 dwudziestym siódmym roku, w 2000 dwudziestym szóstym roku natomiast, czyli w tym roku, powołano w ministerstwie doraźny zespół przy krajowej radzie do spraw osób z niepełnosprawnościami, zajmujący się właśnie opieką wytchnieniową. A w lipcu tego roku KRK, bo taki jest skrót tej rady, przyjęła rekomendacje dotyczące dalszego rozwoju programów. Aktualnie są prowadzone prace zmierzające do wprowadzenia rekomendacji krajowej rady konsultacyjnej wraz z przyszłoroczną edycją programu.

Drodzy państwo, podsumowując te liczby, choć tak jak mówię, to są tylko liczby, choć za każdą z tych liczb jednak jest ten opiekun I ta osoba z niepełnosprawnością. To najważniejsze, co chcę przytoczyć teraz, to 12414 osób z niepełnosprawnościami w wieku 60 plus skorzystało z pobytu dziennego. 2950 osób z niepełnosprawnościami w wieku 60 plus skorzystało z pobytu całodobowego. 10100 czterdziestu opiekunów w wieku 60 plus skorzystało z pobytu dziennego, natomiast 2000 czterdziestu siedmiu opiekunów w wieku 60 plus skorzystało pobytu całodobowego. W obu formach wsparcia ponad połowę senioralnych beneficjentów stanowiły osoby w wieku 80 plus.

Najważniejszy wniosek jest taki, drodzy państwo, że opieka wytchnieniowa w Polsce wyraźnie się rozwija. Rozwija się ona I to trzeba powiedzieć wprost, bez ogródek I chylić czoła przedstawicielom organizacji pozarządowych, którzy dzisiaj przybyli na państwa, posiedzenie państwa komisji, bo to właśnie z inicjatywy organizacji, patrzę tutaj na panią prezes, to osoby z niepełnosprawnościami mogą liczyć na to stałe wsparcie. To oni są tymi, którzy władze lokalne często nachodzą, bombardują, jak nie oknem to drzwiami, jak nie drzwiami to kominem. Byleby tylko można było, drodzy państwo, to wsparcie mieć. Ale to się rozwija.

To się, to się rozwija. Te liczby, które dzisiaj przytoczyłem, one wyraźnie pokazują, że z roku na rok jest coraz większe zainteresowanie. No I że te osoby, o których dzisiaj mieliśmy rozmawiać, czyli właśnie seniorzy, którzy są opiekunami, oni są w najgorszej sytuacji, to właśnie oni stanowią ogromną część, znaczącą część tak naprawdę, ponad połowę, są beneficjentami tego wsparcia. Drodzy państwo, pani pełnomocniczka rządu do spraw osób z niepełnosprawnościami, pani minister Monika Sikora, która w resorcie jest odpowiedzialna za właśnie kwestie związane z niepełnosprawnościami. I ja, będąc dyrektorem Biura Pełnomocnika Rządu, które to ma na celu realizację zadań zleconych przez pełnomocnika.

Deklarujemy, że w dalszym ciągu będziemy otwarci, transparentni, chętni na współpracę I będziemy sami z siebie również oferować różnego rodzaju inicjatywy, które właśnie pomogą rodzicom osób z niepełnosprawnościami, bo naprawdę w mojej ocenie jest jeszcze bardzo, bardzo wiele do zrobienia. Dziękuję serdecznie.

28:43 - 29:59

Speaker 1

Bardzo dziękuję panie dyrektorze I otwieram dyskusję nad informacją przez, przedstawioną przez pana dyrektora. Poproszę państwa posłów o zapisywanie się do głosu. Ja pozwolę sobie zadać pytanie jako 1., panie dyrektorze. Przedstawił pan nam dane dotyczące tej przestrzeni lat 2024, 25, 26. Ja tylko przypomnę, że program powstał w 2000 dziewiętnastym roku.

Był to wtedy program nowy. Cieszę się bardzo, że ta kwota wzrasta, natomiast wciąż pozostają niezmienione limity godzin, limity godzinowe I dobowe, tak. To jest wciąż 240 godzin, 14 dóbr, jeśli chodzi o wsparcie. Czy resort przewiduje zwiększenie tych limitów, podniesienie tych limitów, ale moje pytanie dotyczy przyszłości I mam pytanie konkretne. Poproszę uprzejmie o informację, jakie kwoty wsparcia są planowane na rok 2027.

Z podziałem na tę część dla

29:59 - 30:01

jednostek

30:00 - 30:18

Speaker 1

Samorządu terytorialnego I dla organizacji pozarządowych. Bardzo chciałabym I myślę, że większość z państwa chcielibyśmy usłyszeć odpowiedź na to pytanie. I bardzo proszę, pan przewodniczący Krzysztof Piątkowski.

30:21 - 31:20

Krzysztof Piątkowski

Dziękuję, pani przewodnicząca. Ja chciałem zapytać trochę o statystyki pana dyrektora. Znaczy, wiadomo o tym, że od osób starszych, które muszą I powinny korzystać I mają prawo korzystać z prac, z opieki wytchnieniowej jest coraz więcej, a to więcej w liczbach bezwzględnych. Natomiast ja się zastanawiam, czy statystycznie coraz częściej, gdyby to z całą populacją porównywać, to te osoby coraz częściej stają się osobami wymagającymi takiej pomocy. Czy ci coraz częściej z...

Uzyskują orzeczenia o niepełnosprawności albo są osobami niepełnosprawnymi, czy coraz rzadziej. Innymi słowy, pytam o postępy w medycynie, czy te osoby starsze są częściej na przykład zdrowsze niż były, w tym, będąc w tym samym wieku na przykład 10 lat temu, tak. Pytam o tendencję, czy powinniśmy się bardzo martwić również tylko tym faktem, że tych osób jest coraz więcej, czy również, że coraz częściej wymagają takiej opieki.

31:22 - 31:27

Speaker 1

Bardzo dziękuję. Czy ktoś z państwa posłów jeszcze? W takim razie poproszę pana dyrektora o udzielenie odpowiedzi.

31:29 - 34:48

Krzysztof Czechowski

Dziękuję bardzo. To może tak, gdybym czegoś nie zapamiętał, to proszę o powtórzenie ewentualnie tego pytania, ale w pierwszej kolejności chcę udzielić odpowiedzi na pytanie pani przewodniczącej. Pani przewodnicząca, rok 2027.. No I to jest rok, co zapewne wszystkie instytucje publiczne już mają tego świadomość. Jest to na pewno rok dużych ograniczeń finansowych.

Niemniej jednak to zawsze jest do decyzji ministra finansów, jak te środki zostaną podzielone I ostatecznie to on podejmuje decyzję. Niemniej jednak Fundusz Solidarnościowy jest w dyspozycji Minister Rodziny, Pracy I Polityki Społecznej. I dzisiaj o godzinie siedemnastej 10, tak zerkam na zegarek, tak, Pani minister podpisała wszystkie dokumenty mówiące o tym, że na rok 2027. Organizacje pozarządowe otrzymają wsparcie w wysokości trzystu dwudziestu 1000000. To jest to naprawdę no potężne pieniądze, jak na nasze możliwości, do czego zaraz przejdę.

Natomiast dla jednostek samorządu terytorialnego będzie to kwota 800 osiemdziesięciu 1000000. Drodzy państwo I przy tej okazji muszę powiedzieć kilka słów. Zapewne wszyscy wiedzą o tym, jak wygląda kwestia projektu budżetu, kto decyduje o tym, który resort, na co dostanie. Oczywiście Ministerstwo Finansów ma tutaj głos decydujący. I sytuacja finansowa na rok przyszły nie jest ciekawa, ale nie mi o tym mówić, bo to w mojej ocenie jednak należy do innego resortu.

Ale prawda jest też taka, że drodzy państwo, z tego funduszu solidarnościowego, poza programami resortowymi, które są tak dobrze oceniane I przez środowisko I przez realizatorów, z funduszu solidarnościowego również są pokrywane wydatki po prostu wynikające z zapisów innych ustaw. Tak na przykład jak renta socjalna, jak renta wdowia, jak świadczenie wspierające. I te wydatki, drodzy państwo, z roku na rok są coraz większe. Co to oznacza? Oznacza to tyle, że w sytuacji, kiedy jest decyzja o tym, że z tego tortu jest prawie że połowa, to zawsze z tej połowy w pierwszej kolejności zgodnie ze wszystkimi wytycznymi trzeba zabezpieczyć to, co wynika z zapisów ustawowych.

Czyli właśnie te środki

34:48 - 34:54

Speaker 1

Ja przepraszam, tylko mam jeszcze pytanie. Ja pytałam o środki przeznaczone na opiekę wytchnieniową, tak?

34:54 - 34:56

A, nie, ja podałam na asyście.

34:56 - 36:20

Speaker 1

A ja prosiłam, ja, szanowne panie, no prosiłam o... Znaczy tematem jest opieka wytchnieniowa, dlatego interesowało. Nie sądziłam, że nie muszę tego dopowiadać, ale słysząc, co pan mówi, to poproszę jeszcze o konkretną informację, jakie środki są przeznaczone na realizację opieki wytchnieniowej w ramach funduszu Solidarnościowego na rok 2027.. Dlatego, że dotarły do nas wczoraj bardzo niepokojące informacje, że w przypadku realizacji programu z 2000 dziewiętnastego roku, programu również rządu Prawa I Sprawiedliwości, podobnie jak program opieki wytchnieniowej z funduszu solidarnościowego. Mówiła o tym pani pełnomocnik rządu wczoraj, że nie będzie w ogóle przeznaczonych środków na realizację asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami dla organizacji pozarządowych.

Stąd moje pytanie. Pan, pan dyrektor z pewnością się domyślił. Poproszę pana króciutko, zwięźle o podanie kwot na opiekę wytchnieniową już bez tej całej budowy. Bardzo dziękuję za nią. Konkretne kwoty, ile na opiekę wytchnieniową w ramach funduszu solidarnościowego na rok 2027.

Dla jednostek samorządu terytorialnego I dla organizacji pozarządowych.

36:23 - 36:56

Krzysztof Czechowski

Dobrze pani przewodnicząca, przepraszam najmocniej. Rozumiem, że pani nawiązała teraz do wypowiedzi pani pełnomocnik z wczorajszego wywiadu telewizyjnego. No I te dane, które przed chwilą przytoczyłem, dotyczą właśnie tej kwestii, czyli asystencji dla JST I NGO, czyli dla tych organizacji pozarządowych. Natomiast zaraz zweryfikuję, jak te kwoty będą, ponieważ teraz tych danych tutaj nie mogę odnaleźć. Koleżanka, pani dyrektor zweryfikuje,

36:56 - 37:10

Speaker 1

jak To ja poproszę pana dyrektora, bo komisja też jakby toczy się swoim prawem, czas biegnie I są jeszcze pytania I Ja bardzo poproszę, żeby pan odpowiedział panu przewodniczącemu, ale ja jakby nie wypuszczę pana bez tych informacji. Bardzo proszę.

37:10 - 37:24

Krzysztof Czechowski

Nawet nie chcę wychodzić. Nie, Dobrze I teraz odpowiedź dla pana. Tak, w zakresie, gdyby mógł pan powtórzyć? Czy osoby starsze? Bardzo proszę o powtórzenie.

37:24 - 38:14

Krzysztof Piątkowski

Tak, ja chciałem powiedzieć o tym, że osób wymagających opieki wytchnieniowej jest coraz więcej, dlatego że mamy coraz więcej osób starszych. Tak. Tak. To jest jakby 1 powód. Ale pytam też, czy medyczne powody też są powodem częstszych orzeczeń o niepełnosprawności, czy również, czy, czy osoby starsze, porównując do tego, to było 10 lat temu, są częściej, coraz częściej wymagają takiej pomocy, czy czy już coraz rzadziej, czy postęp medycyny tutaj powoduje, że te osoby, tak, wymagają na przykład później opieki wytchnieniowej, niż jej wymagały 10 lat wcześniej.

Pytam o powody I o statystyki uzależnione od stanu zdrowia, a nie od kwestii demograficznych, że po prostu osób starszych jest więcej,

38:14 - 38:16

Krzysztof Piątkowski

Nie wiem, czy wyraziłem się jasno.

38:16 - 39:28

Krzysztof Czechowski

Mam nadzieję, że pana jasno zrozumiałem, nie tak jak w przypadku pani przewodniczącej. Natomiast tak, żyjemy dłużej I żyjemy w lepszym zdrowiu, dlatego że jest postęp medycyny. Badamy się częściej I o tym świadczą statystyki. Jeśli natomiast mówimy o niepełnosprawnościach, to musimy rozgraniczyć 2 kwestie. Czym jest niepełnosprawność, a czym jest naturalny proces starzenia się organizmu I spadek, spadek naszych możliwości funkcjonalnych, prawda, który jest po prostu wpisany w nasze DNA.

Natomiast jeżeli patrzymy na populację osób w wieku senioralnym, mimo że jakby nie ja jestem osobą, prawda, tutaj w zakresie Ministerstwa Zdrowia I nie chciałbym się wypowiadać, ale wiem, jakie są statystyki I wiem, że fakt, że żyjemy dłużej, to wynika z tego między innymi, że częściej po prostu dbamy o swoje zdrowie, częściej się diagnozujemy I dzięki temu to tak wygląda.

39:29 - 39:36

Krzysztof Piątkowski

Czyli rozumiem, że statystycznie rzadziej osoby starsze wymagają opieki wytchnieniowej niż 10 czy 20 lat temu, tak? Rozumiem.

39:36 - 39:59

Krzysztof Czechowski

Ale wie pan co, nie do końca. Bo jeszcze jest 1 kwestia, o której warto żebyśmy powiedzieli. To, że na naszym od trzydziestu paru lat orzecznictwie oceniamy pod kątem medycznym, to jest 1 kwestia, ale od momentu ratyfikacji konwencji o prawach osób z niepełnosprawnościami powinna

40:00 - 41:11

Krzysztof Czechowski

Ocena funkcjonalna. Czym jest różnica? Różnica, drodzy państwo, jest w tym, że ważne są bariery środowiskowe. Zupełnie inaczej funkcjonuje osoba, która ma po prostu te bariery wynikające ze środowiska, w którym żyje, a inaczej osoba, która tych barier jest pozbawiona. W związku z powyższym nawet liczba osób z orzeczoną niepełnosprawnością, pamiętajmy, że w myśl obowiązujących przepisów prawa ustawy o rehabilitacji zawodowej I społecznej osoby, które nie rokują poprawy stanu zdrowia w okresie nie mniejszym niż te 2 lata, one wtedy mogą być traktowane jak osoby z niepełnosprawnością, a nie niesprawne po prostu, że ktoś jest.

I rozróżnienie tych dwóch kwestii. Rozróżnienie kwestii takiej, że po prostu jestem osobą starszą I nie mam już siły do pewnych kwestii albo jestem osobą starszą, ale jestem na przykład z nowotworem, z przerzutami I z chorobami współistniejącymi, które powodują, że jestem niepełnosprawny. Mamy jeszcze dane?

41:11 - 41:31

Speaker 1

Ja tylko mam krótkie pytanie, panie dyrektorze, czy to, to, co pan przed chwilką powiedział, czy to ma jakieś odzwierciedlenie w dokumentach Ministerstwa Rodziny, Pracy I Polityki Społecznej. Jeśli tak, to ja bardzo poproszę o przesłanie tych dokumentów na adres Komisji Polityki Senioralnej. Czy to są jakieś pana osobiste tylko

41:31 - 41:53

Krzysztof Czechowski

Pani przewodnicząca, jestem doktorem nauk medycyny I zdrowia. Jestem wykładowcą akademickim I stąd moja wiedza, którą się dzielę. I absolutnie tak jak powiedziałem na wstępie mojej wypowiedzi, tutaj ta kwestia to jest moja wiedza statystyczna. To jest pytanie do Ministerstwa Zdrowia, a nie do Rodzin Biura Pełnomocnika Rządu.

41:53 - 42:25

Speaker 1

Panie dyrektorze, bardzo dziękuję. Ja jestem skromnym doktorem nauk humanistycznych w zakresie pedagogiki. Wolę bozować na dokumentach, więc gorąca prośba, aby pan zechciał jednak dane potwierdzające to, o czym pan przed chwilką powiedział, przesłać na adres Komisji Polityki Senioralnej. A teraz czy ma pan już przygotowaną informację odnośnie kwot planowanych na opiekę wytchnieniową w ramach funduszu solidarnościowego na rok 2027. Z podziałem na środki dla jednostek samorządu terytorialnego I organizacji pozarządowych.

42:29 - 42:36

Krzysztof Czechowski

Dobrze. Tutaj koleżanka przedstawi tutaj informację, którą zdążyła pozyskać w zakresie opieki wytchnieniowej.

42:37 - 42:54

Speaker 6

Obecnie mamy zagwarantowane 72000000, natomiast cały czas trwają prace nad tym, jak to zostanie podzielone. Będziemy też szukali oszczędności gdzie indziej. Jest to dla nas priorytetem, żeby te środki znaleźć. Natomiast nadal pracujemy nad tymi programami.

42:55 - 43:28

Speaker 1

Czyli rok 2026. 295400000 złotych, proszę państwa, a rok 2027. 72000000. O ile mniej łatwo sobie to policzyć. Ja w takim razie uprzejmie proszę o informację, kiedy państwo będziecie mogli przekazać na adres Komisji Polityki Senioralnej wiążącą informację tak, abyśmy mogli przekazać posłom pracującym w komisji oraz paniom ekspert informacje dotyczące tego podziału.

43:29 - 43:32

Speaker 5

Kiedy państwo będą mogli je przekazać, kiedy będziecie je mieli?

43:40 - 44:05

Krzysztof Czechowski

Na pewno po powrocie do resortu zapytamy kierownictwo resortu, kiedy będzie możliwe uzgodnienie tych danych, ponieważ to są kwestie podziału tych środków przy tak bardzo okrojonym budżecie w zakresie funduszu solidarnościowego, a decyzje należą bezpośrednio do kierownictwa resortu. Także dnia nie jestem w stanie określić dokładnie, ale będzie to niezwłocznie po podjęciu decyzji.

44:06 - 45:59

Speaker 1

Bardzo dziękuję, panie panie dyrektorze, za udzielenie odpowiedzi jeszcze raz. Zatem proszę o niezwłoczne przekazanie, łącznie z gorąca prośba z informacją o przyczyny okrojenia funduszu solidarnościowego, tak jak pan dyrektor zechciał to zauważyć. Czas przyszedł, proszę państwa, na stronę społeczną. Otrzymaliście państwo informację, opinię ekspercką doktor Anity Richert-Kazimierskiej oraz pani Krystyny Lewkowicz. Oprócz...

Znaczy te opinie są... Bardzo za nie dziękuję, one są wnikliwe. Panie stałe doradczynie komisji, tu wczytały się IIZ pewnością zechcą zaprezentować swoje uwagi do tej informacji, ale także, proszę państwa, ważne są przykłady dobrych praktyk. Doktor Anita Lichert-Kazimierska jest osobą, która zajmuje się obszarem bardzo... W bardzo głęboki sposób obszarem dotyczącym polityki społecznej.

Z Komisją Polityki Senioralnej też związana jest już nie od tej kadencji, ale wcześniej, za co bardzo serdecznie dziękuję. Jest pełnomocnikiem Wojewody Pomorskiej do spraw Rodziny, Polityki Społecznej I Senioralnej, ale także pracownikiem Politechniki Gdańskiej Wydziału Zarządzania I Ekonomii. Pani doktor zechce pani zabrać głos jako 1. I zaprezentować nam przy okazji przykład dobrej praktyki. Państwo otrzymaliście wydruk, za co bardzo dziękuję pani doktor.

Opieka wytchnieniowa jako element odporności społecznej, wspólnot lokalnych, modele doświadczenia praktyczne I rekomendacje z poboża. Zapraszam.

46:01 - 01:01:36

Anita Richert-Kazimierska

Szanowna pani przewodnicząca, szanowni państwo posłowie, szanowni państwo, panie dyrektorze, bardzo dziękuję za udzielenie tego głosu. Rzeczywiście opieka wytchnieniowa to jest specyficzny rodzaj usługi społecznej, ponieważ ma 2 grupy odbiorców. Czyli ma osoby z niepełnosprawnościami I ma opiekunów. I trochę pewnie z rozpędu pan dyrektor, kiedy mówił o opiekunach, synonimicznie używał określenia rodzice osób z niepełnosprawnościami. Ponieważ kiedy mówimy o opiekunach w usłudze opieki wytchnieniowej, to nie muszą być rodzice dzieci z niepełnosprawnościami.

To bardzo często są dzieci, seniorów. I teraz, kiedy mówimy, bo taki jest zakres funkcjonowania tej komisji, o osobach starszych, to z jednej strony mamy tych opiekunów, którzy nam się starzeją, a z drugiej strony mamy te osoby z niepełnosprawnościami, które doświadczają czy korzystają z opieki wytchnieniowej. My na Pomorzu z inicjatywy pani Wojewody w 2000 dwudziestym czwartym roku uruchomiliśmy Pomorski Zespół Ekspertów do spraw Standaryzacji Usługi Opieki Wytchnieniowej. To się zadziało w maju. W skład tego zespołu weszły osoby, które reprezentują wykonawców usługi opieki wytchnieniowej, przedstawicieli samorządów, praktyków.

I z dużych miast jak Gdańsk I z małej kilkutysięcznej gminy jak Cywica, o której nikt z państwa tutaj na sali nie słyszał. Wobec czego mamy przez 2 lata przygotowany ogromny materiał. Już w październiku 2000 dwudziestego czwartego roku w Gdańsku w wyspecjalizowanej placówce Centrum Opieki Wytchnieniowej dla najtrudniejszych, najbardziej wymagających w największym kryzysie opiekuńczym osób, odbyła się konferencja, na której był przedstawiciel państwa biura, pan dyrektor Łosiewicz, był również pan ekspert Adam Zawisny. I o pracach naszego zespołu państwo państwo wiedzieli. Przez 2 lata pracowaliśmy nad standardami I zwieńczeniem tej pracy jest raport, który też do państwa został skierowany, o którym mówiła dzisiaj pani przewodnicząca.

Trzeciego września odbył się Pomorski Okrągły Stół na rzecz opieki wytchnieniowej, w którym wzięło udział ponad 100 osób. Zamykaliśmy pracę naszego zespołu. Byli przedstawiciele Rzecznika Praw Dziecka, Rzecznika Praw Obywatelskich, przedsiębiorców. Zaprosiliśmy również państwa. Niestety nikt z państwa nie udało się, aby, aby dotarł.

Wszyscy z dużą uwagą przyglądaliśmy się, jak funkcjonuje opieka wytchnieniowa, czego w niej brakuje I jak ważnym jest elementem całej opieki długoterminowej, całego systemu opieki długoterminowej. Opracowaliśmy Pomorski Dekalog Zasad Organizacji Opieki Wytchnieniowej, pod którym już zebraliśmy ponad 100 podpisów. Ja powiem tak, jako pełnomocnik pani Wojewody od dwóch lat dręczę, męczę samorządowców, aby kolejne gminy wchodziły w program opieki wytchnieniowej. Kiedy zaczynaliśmy, kiedy zaczynałam swoją pracę, było tych gmin 97. Województwo Pomorskie ma 123 gminy.

W roku 2000 dwudziestym szóstym jest tych gmin 114. Dowiedziałam się od przedstawiciela Rzecznika Praw Obywatelskich, że województwo pomorskie, mając taki wskaźnik, jest liderem absolutnym, tak, że na 123 gminy, 114 jest w systemie. Nie analizujemy, nie obserwujemy

Organizacji pozarządowych, które też przynoszą do województwa duże środki w ramach opieki wytchnieniowej. I powiem tak, kiedy mówimy o opiekunach, którym pomaga opieka wytchnieniowa, to w 2000 dwudziestym piątym roku, bo za to mamy dane, to było 2291 opiekunów w województwie pomorskim. Ja mówię tylko I wyłącznie w programie jednostek samorządu terytorialnego, bo tylko to widzi wojewoda. Z czego 50 procent to byli opiekunowie w wieku 26, 59 lat. Czyli to byli opiekunowie przede wszystkim starszych, swoich, schorowanych rodziców lub też rzeczywiście dzieci z niepełnosprawnościami.

Ale dla mnie to jest bardzo ważna informacja, kiedy dopadam, kiedy rozmawiam z jakimś samorządowcem, bo pokazuję mu ten wykres I mówię, musisz wejść w program opieki wytchnieniowej, bo jeżeli opiekunowie, których wspierasz, to są osoby w wieku aktywności zawodowej, to znaczy, że ratujesz normalne życie, tak bym mogła powiedzieć. Dajesz ten oddech osobom, które są w wieku aktywności zawodowej. Natomiast kiedy patrzymy na to, kto korzysta w województwie pomorskim jako ostateczny beneficjent tej usługi, to rzeczywiście 59 procent to są osoby w wieku 60 lat I więcej. Ale my tego nie liczymy na liczby, tylko my to liczymy na ilość godzin. I o ile w ogóle w ramach tego programu w 2000 dwudziestym piątym roku w województwie pomorskim udzielono opieki wytchnieniowej w ilości 409747 godzin, to 241305 godzin zostało wykorzystane przez osobę rzeczywiście w wieku 60 lat I więcej.

Dlaczego nie mówię o liczbach, ile osób, tylko jaka liczba godzin? Ponieważ wszyscy jak tu siedzimy na tej sali albo większość z nas wie, jak to wygląda, samorząd aplikuje o określoną pulę środków, a w ubiegłym roku otrzymało województwo proporcjonalnie około czterdziestu czterech procent aplikowanych, tej kwoty aplikowanej. I teraz, no właśnie, dochodzimy do kilku punktów, które chciałabym bardzo precyzyjnie omówić, które są bardzo, bardzo istotne. A mianowicie, że czy to jest miasto półmilionowe jak Gdańsk, czy to jest gmina Cewice już tutaj przywołana, która ma kilka 1000 mieszkańców. Maksymalna kwota, o jaką można aplikować, jest dokładnie taka sama.

I teraz miasto Gdańsk otrzymuje pulę hipotetycznie 1000 godzin do rozdziału. Maksymalna pula, jaką można rozdać czy przydzielić opiekunowi, to jest 240 godzin. Ale miasto Gdańsk, które ma pół miliona mieszkańców prawie, z czego 120000 to są osoby starsze, no zastanawia się, czy ja mam dać stu osobom po 24 godziny, czy dziesięciu osobom po 240 godzin. I teraz tak naprawdę jest cykanie tymi godzinami przy założeniu, że gmina Cewice hipotetycznie, chociaż akurat jest bardzo sprawna, ale mamy takie gminy na naszej czarnej liście, bo cały czas to monitorujemy w województwie. Mamy takie gminy, które biorą pełną pulę, bo mogą I w listopadzie oddają wojewodzie środki, bo nie były w stanie tego wykorzystać.

Dopiero od zeszłego roku państwo umożliwiliście, żeby te środki były przesuwane pomiędzy gminami, ale to jest 1. Raz w zeszłym roku. Tyle tylko, że jeżeli środki trafią do gminy w kwietniu, to gmina kiedy może się zorientować, że ich nie wyda? Orientuje się we wrześniu, w październiku, no bo się rozkręca od kwietnia. Co się kończy tym, że jak w listopadzie mówi, to my zwracamy I mamy takie gminy, które zwracają 50 procent, 60, niestety.

To w listopadzie żadna gmina nie przyjmie tych środków, bo nie zdoła ich już wykorzystać, mimo że gdyby to było w czerwcu, w lipcu, w sierpniu chętnie by te środki wykorzystała. A zatem przechodzę już do konkretnych takich naszych uwag, które mamy. Roczność I konkursowość finansowania. Okay, gdyby konkurs był ogłoszony w sierpniu, we wrześniu. No I mam takie pytanie.

Wiem, że dzisiaj Pomorze, szczególnie przedstawiciele zespołu, pomorskiego zespołu, obserwują posiedzenie tej komisji. I mam tu zobowiązanie I zadaję to pytanie, kiedy będzie ogłoszony konkurs na 2027. Rok? Ponieważ jeżeli mówimy, że to jest roczność, to takie centrum, o którym za chwilę też opowiem, Centrum Opieki Wytchnieniowej, które przyjmuje najtrudniejsze przypadki, ma najbardziej wyspecjalizowaną kadrę, nie może w grudniu, w styczniu zastanawiać się, czy my tym ludziom mamy przedłużyć umowę, czy nie. I o ile program trwał od 2000 osiemnastego roku, to był pilotaż, no to powoli oczekujemy, że to będzie system, że to będzie działało.

Finansowanie niższe od zgłoszonego zapotrzebowania, brak jawnego wskaźnika redukcji. O tym rozmawiamy. Dzisiaj po raz 1. Słyszymy, że to będzie znacząca redukcja na przyszły rok. I trochę ze wstydem chyba stanę przed moimi samorządowcami, bo oni powiedzą, pani Anito, pani nas namawia do tego, żeby aplikować o środki, a teraz ich nie ma.

Jednolity pułap I stawki nieuwzględniające wielkości jednostki samorządowej, rozproszenia osadnictwa I złożoności potrzeb. Myśmy go nazwali w tym raporcie. Bardzo proszę, jeżeli państwo mają chwilę, zapoznać się, bo tu są też gotowe pewne rozwiązania. To jest ciężka praca dwóch lat, społeczna, świetnych fachowców. Mówimy tutaj o takim efekcie Mateusza, Kto ma, to mu będzie dodane, że w nadmiarze mieć będzie, a kto nie ma, to mu zabiorą to, co ma.

Ponieważ jeżeli mamy jedną stawkę 50 złoty za godzinę, jeżeli mamy ten sam pułap środków dla każdej gminy tak naprawdę, to jaka jest naturalna reakcja gminy? A no taka, że będzie świadczył najprostszą wersję tej usługi. Czyli osoby będące w największym kryzysie opiekuńczym, nie wsparcia w ramach opieki wytchnieniowej. Tym bardziej, że nie ma rozwiązania, mimo że apelowaliśmy na... My jako zespół przygotowaliśmy dla państwa 3 sążniste opracowania, wysyłaliśmy do państwa w ciągu tych dwóch lat, że trzeba by zastosować jakiś cross-financing na możliwość finansowania drobnych form wsparcia w zakresie ochrony zdrowia, bo 2 tygodnie opieki całodobowej może się zdarzyć wszystko wymioty, temperatura, cokolwiek każdemu z nas, a co dopiero osobie z wielochorobowością.

Ten program nie przewiduje tych środków. Co prawda w zeszłym roku drobna korekta została wprowadzona właśnie z naszej inicjatywy, ale tego potrzebujemy. Potrzebujemy... My zaproponowaliśmy w naszym programie takiej gradacji specjalizacji ośrodków, takie specjalistyczne w regionie może 2, które rzeczywiście zajmują się osobami o największych potrzebach, aby nie było sytuacji, że koncentrujemy się tylko na najprostszej formie wsparcia, a osoby w największym kryzysie tego wsparcia nie otrzymują. Sztywne limity godzin, o to pytała pani przewodnicząca.

My pokazujemy w naszym programie choćby sytuację z sanatorium. Opiekun chce pojechać do sanatorium. Sanatorium na przykład 3 tygodnie. I co teraz z tym tygodniem zrobić? Selekcja ryzyka, marginalizacja opieki specjalistycznej, o tym powiedziałam.

Niejasna granica między usługą społeczną a czynnościami koniecznymi dla bezpieczeństwa zdrowotnego. Niski I sztywny poziom kosztów obsługi to jest ogromne wyzwanie. Brak ujednoliconych narzędzi kwalifikacji I monitorowania jakości. Proponujemy gotowe rozwiązania w raporcie. Bardzo chętnie przekażę panu dyrektorowi to, co opracowaliśmy.

Słabe umocowanie współpracy ponadgminnej I trybu interwencyjnego. Nie może być tak, przykład z życia. W kwietniu przychodzą pieniądze do gminy, w maju ich już nie ma, bo są rozdane, bo są takie potrzeby, a mój, państwa bliski dostaje udaru, zawału w sierpniu. Wraca do domu po szpitalu w październiku, muszę wyjechać. No nie ma już godzin, bo nie ma, bo gdzie, bo zostały rozdane.

Nie ma tej interwencyjnej I ciągłej formy wsparcia. Wąskie informowanie I bierne rozpoznawanie popytu. To, z czym ja może nie walczę, ale edukuję, to to, żeby OPS-y, CUS-y wychodziły poza klientów pomocy społecznej, ponieważ to jest narzędzie dla wszystkich. To jest bardzo trudne na obszarach wiejskich. Mamy specjalny program edukacyjny.

No I powiedział pan bardzo dużo o projekcie PFRON-u. Tak, świetne narzędzie, 1 z wielu, ale też mamy komentarz do tego w raporcie pani Joanny Słoidzińskiej. Wszyscy wiemy, PSONI, doskonała organizacja, która realizuje I asystencję I opiekę wytchnieniową. Nie koncentrujmy się tylko na opiece wytchnieniowej z, wspólnie z osobą z niepełnosprawnościami. Bo jeżeli jesteśmy nawet rodzicem osoby z niepełnosprawnościami, a mamy 2., 3.

Dziecko, to chcemy czasem

Pojechać w górę z tym drugim, trzecim dzieckiem. Więc oby te turnusy wytchnieniowe nie stały się turnusami rehabilitacyjnymi. No I to, czego nam bardzo brakuje I o co bardzo prosimy, to jednak financik, który był w roku 2000 dziewiętnastym I dwudziestym, to znaczy może 5 procent środków na wsparcie opiekunów, takie realne psychologiczne. Bo my te środki kierujemy tylko I wyłącznie de facto na opiekę. Natomiast ja rozumiem, że z tej mizerii, o której pan dyrektor był uprzejmy przed chwilą powiedzieć, się już nic nie da wydłubać.

Więc tak czy inaczej, wykonaliśmy dużą pracę, Chcielibyśmy, aby to wzię... Ta to, bo mówię teraz w imieniu całego mojego zespołu, żeby ten efekt tej pracy też został uwzględniony w konsultacjach. Bo rozumiem, że skoro Rada konsultowała, to już nie przyjdzie program do konsultacji do samorządów I organizacji pozarządowych. Chyba że przyjdzie. Zawsze przychodził, więc warto, żeby usłyszeć też głos innych I, I zapraszam do podpisania pomorskiego dekalogu, zasad organizacji opieki wytchnieniowej.

Jestem do dyspozycji I tak jak pan dyrektor był uprzejmy powiedzieć, że jest doktorem nauk medycznych, ja jestem doktorem nauk ekonomicznych I wkrótce pogłębione analizy dotyczące dobrostanu opiekunów korzystających z opieki wytchnieniowej ukażą się w czasopiśmie naukowym. Dziękuję bardzo.

01:01:37 - 01:03:15

Speaker 1

Bardzo dziękuję pani doktor za przedstawienie tego przykładu dobrej praktyki I rekomendacji zespołu. A ja chcę państwu powiedzieć, że pani Anita Richat-Kazimierska również nam przedłożyła Pomorski Dekalog Zasad Organizacji Opieki wytchnieniowej. Tak, no pani doktor przekazuje panu dyrektorowi, rozumiem dla pani Minister Rodziny, Pracy I Polityki Społecznej do wykorzystania. Macie państwo tutaj wyłożoną, wyłożony ten dekalog. To jest 1 egzemplarz, ale uwaga, dlaczego ja o tym mówię?

Na dole w dolnym prawym rogu jest kod QR. Każdy z państwa przed chwilą sprawdziłam, działa. Każde z państwa, kto jest zainteresowany tym raportem, który w tej chwili pani Anita Richer-Kazimierska przedstawiła pokrótce, może sobie zeskanować ten kod I wówczas ma dostęp do całego raportu, co serdecznie polecam, bo my jako posłowie otrzymaliśmy ten raport, państwa jako goście mogą dzięki temu sięgnąć, dzięki temu kodowi KLAR. Także bardzo dziękuję za tak profesjonalne przygotowanie pani doktor. Bardzo proszę teraz o zabranie głosu panią Krystynę Lewkowicz I zgłosił nam się do głosu przedstawiciel strony społecznej, sekundkę, to po pani Krystynie Lewkowicz, jak będzie pan zabierał głos, proszę się przedstawić, przypomnieć nam.

A na razie pani Krystyna Lewkowicz. A ja już zapisuję państwa pozostałych do głosu.

01:03:16 - 01:09:59

Krystyna Lewkowicz

Pani przewodnicząca, szanowni państwo. Województwo pomorskie, jak tutaj sami państwo widzicie z tych danych I z tej pracy, którą wykonują, jest absolutnie liderem. Liderem, a mimo to pani doktor jako liderka tego środowiska przedstawiła tak poważne trudności, zastrzeżenia I skalę niezaspokojonych potrzeb. No to ta, w takim razie zadajmy sobie pytanie, co jest w innych gminach, które liderami nie nie są, a co jest w gminach, które w ogóle nie nie mają żadnych usług wytchnieniowych, a takich jest blisko połowa. Połowa, w połowie gmin w ogóle nawet ten temat nie jest zapoczątkowany ani podjęty, więc skala problemów jest ogromna.

Jednocześnie wszystkie dane, jakie tutaj były przedstawione, odnoszą się do osób, które mają stwierdzoną niepełnosprawność, stwierdzoną. Bardzo dużo osób jest, które nabywają swoją niepełnosprawność w późnym wieku z tytułu wielochorobowości, wypadków et cetera. I one nigdy nie ubiegają się o stwierdzenie urzędowe niepełnosprawności, ponieważ nic im to nie daje, bo mają na przykład znacznie ciekawsze finansowo rozwiązania emerytalne. I my akurat z takimi szczególności się na co dzień spotykamy, które z jednej strony są osobami, które wymagają, może taki określę, wymagają pomocy osób trzecich w codziennych czynnościach, a ani one, ani ich podopieczni, nie mają stwierdzonej niepełnosprawności, co oznacza, że nie są objęci żadną statystyką, ale to mniej, ale również żadną formą pomocy. Żadną.

Nic im się nie należy I nikt o nich nie wie. Oni gdzieś tam sobie w zaciszu domowym przebywają. Proszę państwa, 2. Sprawa to jest pewnego rodzaju pójście na łatwiznę, bo z istoty swojej opieka wytchnieniowa powinna być adresowana do opiekunów, prawda? To opiekun ma mieć wytchnienie, a nie chory, który leży obłożnie chory.

To opiekun ma mieć wytchnienie. Tymczasem te świadczenia, o których tutaj była mowa I te świadczenia, które państwo prezentowaliście w swoich materiałach, one w większości odnoszą się do chorych, czyli one odnoszą się do tych, prawda, pacjentów, nazwijmy ich, a nie do opiekunów. I teraz, jeżeli one odnoszą się do pacjentów, to pytanie, co w tym czasie dzieje się z opiekunami? No nic się nie dzieje, bo oni najczęściej robią remont domu w tym I sprzątają, sprzątają mieszkania I odnawiają pokoje chorych. Powiem państwu z własnego doświadczenia, że kilka lat temu Fundacja Ogólnopolskie Porozumienie Uniwersytetu w Trzeciego Wieku porwała się na takie eksperymentalne usługi opiekuńcze, które postanowiliśmy pilotażowo wykonać spróbować to później przekuć w jakiś taki system czy czy w jakieś szersze działanie takie, jak tu przed chwilą przedstawiała pani pani Anita.

I proszę państwa, pokonaliśmy 101 różnych problemów. I znaleźliśmy zakład opiekuńczy, który będzie się opiekował. I znaleźliśmy zajęcia jakieś takie rozrywkowe, rehabilitacyjne, turystyczne dla opiekunów. I najprzeróżniejsze inne pokonaliśmy trudności. Zgromadziliśmy pieniądze I mieliśmy już wszystko, prawda.

Wydawało nam się, że wykonaliśmy ogromną pracę I teraz będziemy już tylko odcinać kupony I zbierać, zbierać pochwały. I wszystko się zawaliło w se w se na skutek okoliczności, której po prostu nie przewidzieliśmy. Nie mieliśmy takich doświadczeń wtedy, parę lat temu, nie przewidzieliśmy. Kategoryczna odmowa podopiecznych z korzystania ze świadczeń opiekuńczych. Kategoryczna odmowa I te miejsca, które zagwarantowaliśmy w tych zakładach opiekuńczych w na bardzo wysokim poziomie I inne świadczenia.

To wszystko legło w gruzach, dlatego że podopieczni kategorycznie odmawiali wyjazdu na takie rehabilitacje. Kiedy rozmawialiśmy z nimi tak, te a te, żeby no po prostu zdiagnozować, o co chodzi. Proszę pani, ja nie jestem głupia. Przecież jak oni mnie na 2 tygodnie wyślą, to ci oni mnie odbiorą? Przecież to jest tylko przygrywka.

To jest tylko próba pozbycia się mnie z domu na stałe. Jak ja się zgodzę na ten turnus, to ja już do domu nie wrócę. Czyli filozofia strachu I obaw o to, czy aby ci opiekunowie nie chcą się pozbyć tych ludzi na stare, na stałe. I teraz statystyka, którą państwo przedstawiacie, już jest niezwykle niepokojąca, bo ponad 10 procent polskiego społeczeństwa ma orzeczoną niepełnosprawność. Czyli jeżeli już jakaś komisja lekarska orzekła taką niepełnosprawność, to raczej marne są szanse, żeby taka osoba stała się pełnosprawna.

Ona będzie do śmierci niepełnosprawna, a szczególnie tragiczne są dane dotyczące dzieci, że 1 3. Tej populacji niepełnosprawnych to są dzieci I w związku z tym te dzieci one tylko będą przechodziły w statystykach do większych roczników, a ale one się raczej pełnosprawne nie staną. I nawet ta bardzo niepokojąca statystyka to jest tylko wierzchołek góry lodowej, bo trudno powiedzieć, nie ma takich statystyk, nikt nie prowadzi w Polsce takiej statystyki osób niesamodzielnych, wymagających pomocy osób trzecich, niepełnosprawnych, bez orzeczonej ten. A my w organizacjach pozarządowych, przynajmniej tych, które ja prowadzę, to spotykamy się właśnie głównie z tymi, z takimi osobami, które, którym się nic nie należy, które się

01:10:00 - 01:12:06

Krystyna Lewkowicz

Łapują na żadne świadczenia, a które absolutnie wymagają pomocy osób trzecich w codziennych zmaganiach. Dlatego, że to, co mówiła pani Anita, one po 1. Same się bardzo szybko stają osobami niepełnosprawnymi, wymagającymi opieki ze względu na przeciążenia fizyczne, psychiczne et cetera, urazy kręgosłupa, jak również wypadają z rynku pracy. I gdyby, jeżeli tutaj mówiła pani Anita, że że część tych opiekunów znaczna część to są osoby 29 tam 50, to one są chyba raczej aktywne zawodowo, gdzieś pracują, prawda? Jeżeli im się nie pomoże, nie udzieli jakiejś wyraźnej pomocy, to one z tego rynku wypadną, bo same pójdą po orzeczenie o niepełnosprawności, nie mając jeszcze uprawnień emerytalnych, będą się ratowały jakąś rentą, prawda, czy innymi świadczeniami rehabilitacyjnymi.

A zatem, proszę państwa, może pokuśmy się o zidentyfikowanie, jaka jest prawdziwa sytuacja w Polsce, jeśli chodzi o osoby wymagające pomocy osób trzecich, bo to są właśnie I niepełnosprawne, I niesamodzielne, I z jakimiś dysfunkcjami psychicznymi. No najprzeróżniejsze są te przypadki. A jednocześnie, no może korzystajmy z tych doświadczeń, które zdobyły takie gminy, takie województwa jak właśnie pomorskie, bo ja mam różne kontakty z tym województwem na na w zakresie polityki senioralnej I potwierdzam to, że tamte władze samorządowe, one są bardzo wyczulone I tak jak powiedzmy były prowadzone sprawy czy obywatelskiego parlamentu seniorów, czy czy inne sprawy senioralne, czy uniwersytety trzeciego wieku, to zawsze to województwo pomorskie albo było liderem, albo przynajmniej w jakiejś ścisłej czołówce. No pomagajmy sobie przynajmniej w ten sposób, że uczmy się od mądrzejszych, od bardziej doświadczonych I promujmy te przykłady dobrych praktyk.

01:12:06 - 01:12:14

Speaker 1

Bardzo dziękuję pani Krystyno, piękna puenta. Dziękuję serdecznie I bardzo proszę do głosu zgłosił się pan Mateusz Majkut. Proszę uprzejmie.

01:12:18 - 01:12:23

Mateusz Majkut

Dzień dobry, ja się przedstawię do protokołu, tak jak pani przewodnicząca powiedziała.

01:12:23 - 01:12:28

Speaker 1

Już nie trzeba, ponieważ już sprawdziła mi pani z sekretariatu pan Mateusz Majkut ma głos, proszę.

01:12:28 - 01:13:00

Mateusz Majkut

Tak, zgadza się. Ja mam panie dyrektorze 2 pytania. 1. Jest dość szybkie. Czy jest pan w stanie jeszcze raz potwierdzić, że to co wczoraj padło w wywiadzie w Piatkach Polskich właśnie się zmieniło I jest 320000000 w ścieżce dla organizacji pozarządowych na asystencję, 880 na samorządy terytorialne.

01:13:00 - 01:14:51

Speaker 13

Efekt jest tego niestety taki, że budżet jest mniejszy niż był rok temu na asystencję, no ale dobrze, że wróciły, jak rozumiem, te pieniądze na NGO. Natomiast 2. Pytanie moje dotyczy, wydaje mi się dużo bardziej tematu dzisiejszej komisji, to znaczy opiekunów osób z niepełnosprawnością, również po zmianie, która wydarzyła się za poprzedniego pełnomocnika poprzedniego rządu pana ministra Pawła Bdówika, mamy w zasadzie 3 grupy opiekunów pobierających pieniądze na opiekę dla, za opiekę nad osobami z niepełnosprawnością. Są to osoby na tak zwanych starych zasadach, nowych zasadach I osoby, które zostały na starych zasadach, ale osoby te z niepełnosprawnością, czym, którym one się opiekują, są na tyle zdrowe, że przy I na tyle sprawne tak jak ja, że przy poszerzającym się wachlarzu usług społecznych, te osoby mogłyby spróbować podjąć próbę samodzielnego zamieszkania z jakimś wsparciem. I teraz sytuacja jest taka, że jeżeli taka osoba wyjdzie z spod opieki tego opiekuna, bo spróbuje samodzielnego życia, to pojawi się pytanie, no bo zgodnie z przepisami taki opiekun nie może pobierać pieniędzy.

01:14:51 - 01:15:50

Speaker 12

A załóżmy, że to jest osoba, ten opiekun, której brakuje powiedzmy 10 lat do emerytury. I on jest w sytuacji takiej, że jeżeli osoba z niepełnosprawnością, że on podejmie próbę samodzielnego życia, to on zostaje z dnia na dzień bez środków, a do pracy prawdopodobnie nie też mu jest ciężko iść, bo ma już 50 lat. No I nie każdy chce zatrudnić osobę, która wypadła kiedyś z rynku pracy, miała długą przerwę I obecnie gdzie ma 50 lat. Pytanie moje brzmi, czy resort analizuje sytuację takich osób, o których powiedziałem przed chwilą I czy jakieś programy specjalnie aktywizujące dla tych osób albo osłonowe specjalnie dla tych osób, Resort w ogóle zastanawia się nad sytuacją, są takich ludzi.

01:15:51 - 01:16:51

Speaker 1

Bardzo dziękuję panie Mateuszu. Poproszę o wyłączenie mikrofonu. Tak, dziękuję uprzejmie. Ja przy okazji poproszę pana dyrektora, ponieważ pan poruszył te kwestie asystentów osobistych osób z niepełnosprawnościami, to ja poproszę, żeby pan dyrektor przypomniał nam, jakie to były kwoty na tę część dla jednostek samorządu terytorialnego na asystencję I dla organizacji pozarządowych na rok bieżący, żebyśmy mieli porównanie, jak to wygląda w planie na rok przyszły. Ale to przy przy odpowiedzi na pytania.

A teraz bardzo proszę, pan Zbigniew Tomczak, przewodniczący obywatelskiego parlamentu seniorów. Przygotowuje się do głosu pani Alicja Szatkowska, prezes Minickiego Stowarzyszenia Przyjaciół Dzieci I Osób Niepełnosprawnych, a jako 3. Zabierze głos w kolejności pan Jerzy Płukasz, prezes Krajowego Sztabu Ratownictwa, społecznej sieci ratunkowej. Bardzo proszę, pan Zbigniew Tomczak.

01:16:52 - 01:26:02

Zbigniew Tomczak

Dziękuję bardzo pani przewodnicząca. Panie dyrektorze, szanowni państwo. Obywatelski Parlament Seniorów I Polskie Stowarzyszenie Pomocy Osobom z Chorobą Alzheimera. Chciałem 10:10 akcent również zaznaczyć. Mam na początku takie konkretne pytanie.

Mamy... Program realizowało 1771 gmin. Pytanie, pytanie jest takie, a co z, co z pozostałymi gminami? Czy osoby chore, potrzebujące, które żyją w tych gminach, które, które nie mają tego programu, one są wykluczone. Nie z ich winy, tylko z różnych przyczyn formalnych, złego starania się gmin o program I tak dalej, I tak dalej.

To jest... Ten program dla dla gmin średnio 210000000, wypada dla jednej gminy 118000. To ja się pytam państwa, pana dyrektora państwa, czy te 118000 dla jednej gminy to to są pieniądze, o których chcemy mówić, powinniśmy mówić, czy, czy uważamy, że to są pieniądze zupełnie nieadekwatne do, do potrzeb. I 2. Sprawa, organizacje pozarządowe.

Przypominam, j jst dostały 210000000 złotych, organizacje pozarządowe 85, przy czym organizacji pozarządowych jest 125. Jak się podzieli te 2 cyferki, wyjdzie nam, że tak jak mówiłem, w gminach to jest 118000 na gminę, a w organizacji pozarządowej 680000. Pytanie jest proste. Z czego wynika taka struktura? No no dość, dość zaskakująca.

Tych, tych przydzielonych, przydzielonych funduszy. Chciałbym również w tym kontekście zobaczyć, jaki jest, jaka jest mapa tych organizacji pozarządowej, bo przecież one, wiemy o co chodzi, one nie działają w całej Polsce, tylko tam, gdzie są, gdzie, gdzie są zarejestrowane w obrębie, w obrębie powiedzmy no swojego, swojego, swojego biura, swojego, swojego terenu. Z różnych, z różnych opracowań Nieraz, nieraz czytamy, że w Polsce jest 2 I pół

Miliona nieformalnych opiekunów. Wczoraj, wczoraj była konferencja alzheimerowska w Sejmie. Mówiliśmy o nowych, nowych lekach, jakie, jakie przed nami I bardzo, I bardzo dobrze. Natomiast, natomiast ja mówiłem, podkreślałem o tym, że w parze muszą iść, musi, musi iść ta strona, strona wsparcia opiekuna. To co, o czym mówimy dzisiaj.

No I jak opiekun ma wsparcie, opiekun jest zdrowszy, to ten jego podopieczny również, również lepiej się, lepiej się czuje. Proszę państwa, projekt ustawy o asystencji, przypominam państwu, wielokrotnie mówiłem również tutaj na posiedzeniu Komisji Polityki Senioralnej, ma takie, takie nożyce, 65 lat. To znaczy, jeśli ten senior, pan pan dyrektor wprawdzie podkreślał wielokrotnie, że, że seniorzy nie są wydzieloną grupą. Ja myślę, że powinniśmy się zastanowić, czy czy nie warto by było jednak spróbować wydzielić tę grupę, dlatego że przykładowo choroby choroby demencyjne, seniorzy chorują. Wprawdzie choroba Alzheimera, tak, główna choroba z grupy chorób otępiennych, choroba Alzheimera, to nie jest normalny objaw starzenia się, ale wiek jest głównym głównym zagrożeniem dla tej choroby.

Przy czym dodam, że 45 procent czynników zagrożenia to są modyfikowalne, także to zależy, to zależy, zależy od nas. Pan dyrektor, pan dyrektor mówił o ile, ile osób skorzystało z dziennego pobytu. 19000, z opieki całodobowej 300 osób, 800. Uprzejmie informuję, że tylko na samą, na, mamy chorych na choroby otępienne I inaczej demencyjne 700000. Wzrośnie tam, nam to niedługo do, do miliona.

Musimy widzieć widzieć potrzeby tej grupy osób I bez tego nie uciekniemy. Natomiast to, co to, co tutaj pan dyrektor mówił, to są, to są liczby dziesięciokrotnie, dwudziestokrotnie mniejsze niż rzeczywiste zapotrzebowanie. A ile jest jeszcze ukrytych, to mówiliśmy na wczorajszej konferencji. Zresztą wypadałoby też powiedzieć, że przedwczoraj było w Ministerstwie Zdrowia takie oficjalne uruchomienie Krajowego Programu wobec Chorób otępiennych. To też te działania tego krajowego programu I I Ministerstwa Rodziny powinny się wpisywać, wpisywać w to.

I jeszcze o tej asystencji. Ja napisałem pismo, wtedy był pełnomocnikiem rządu minister Krasuń. Oczywiście negatywna była opinia w stosunku w stosunku na moje, na moje pismo, bo ja zwracałem uwagę, że właśnie osoby 60, po sześćdziesiątym piątym roku życia, to wtedy u nas się wykrywa choroby, choroby demencyjne, oczywiście za późno, no ale taki mamy system. Może, może, może, może kiedyś się zmieni. I skoro nie, dany pacjent nie ma zdiagnozowanej choroby przed sześćdziesiątym piątym rokiem życia, to automatycznie w tym projekcie obcina mu się możliwość skorzystania z asystencji.

Pisałem również, tu ktoś mówił na temat, na temat sanatoriów, pisałem do Ministerstwa Rodziny pismo w sprawie takiego układu, że jak oboje małżonkowie, 1 1 ma ma niepełnosprawność, Oboje dostają skierowanie do sanatorium, ale nie mogą mieszkać, proszę państwa, w jednym pokoju. Przedwczoraj dostałem takie odpowiedź na moje pismo. Nie wiem, nie wiem czego, czego Ministerstwo Rodziny obawia się tutaj, żeby, żeby, żeby małżonkowie sobie wzajemnie po mogli pomagać, bo jak 1 jest niepełnosprawne, 2., 2. Z małżonków jest opiekunem. Prosta sprawa.

Oboje by się lepiej czuli. Niestety nie ma takich przepisów. Dziękuję bardzo.

01:26:03 - 01:26:14

Speaker 1

Bardzo dziękuję. Mam nadzieję, że pan dyrektor się do tego odniesie. I bardzo proszę pani Alicja Szotkowska, prezes Milickiego Stowarzyszenia Przyjaciół Dzieci I Osób Niepełnosprawnych.

01:26:14 - 01:26:41

Alicja Szatkowska

Ja oczywiście po 1. To chylę czoło przed województwem pomorskim. Jeżeli działa się Słoidzińską wiadomo co I jak. Natomiast ja mam takie pytanie, a skąd żeście wzięli na to pieniądze, że ten program robimy, robicie? Ja zadaję dlatego to pytanie, ponieważ natychmiast wiem o tym, że my się zgłosimy do naszego wojewody, że skoro tu można, to dlaczego w dolnośląskim nie można?

01:26:41 - 01:27:22

Speaker 19

To jest 1., jak gdyby dla mnie istotne. My natomiast mamy w województwie dolnośląskim ośrodki czasowego pobytu, finansowane przez Urząd Marszałkowski. I naprawdę z tego mocno korzystamy, dlatego że jadą wtedy, owszem, rodziny, ale to jest tak, nad osobą z niepełnosprawnością terapeuci zajmują się rehabilitacja, nie tylko, różnego typu. Natomiast osoby, które powinny mieć wytchnienie, po prostu mają wycieczki. Tak jak chcą, łapią oddech I znam te teksty 1.

01:27:22 - 01:27:51

Speaker 20

Raz od tylu lat I to jest, to jest 1 rzecz, która taka dosyć istotna. Na szczęście urząd marszałkowski zwiększa te kwoty, ale dla mnie jest istotne jeszcze ten Urząd Wojewódzki przyznaje się I znając nasze charaktery, to na pewno z panią Wojewodą będziemy na ten temat rozmawiać, bo jak można, no w pomorskim, dlaczego nie można w dolnośląskim? Ja... Taka jest moja filozofia w tym wszystkim. To jest 1 rzecz.

01:27:52 - 01:28:31

Alicja Szatkowska

2. Rzecz, ponieważ myśmy wytchnieniówkę jako organizacja zaczęli w dwutysięcznym siedemnastym roku pod hasłem mamo, tato, odpocznij. W związku z tym zajmujemy się osobą z niepełnosprawnością, ale pamiętajcie państwo, w znanym miejscu, przy osobach, które akceptują wszyscy, bo to jest świętość. Osoba z niepełnosprawnością musi akceptować I opiekunowie muszą akceptować. I w tym momencie jest szansa nawet takiego tygodniowego pobytu w określonym miejscu I nie ukrywam, że rodziców namawiamy na odpoczynek.

01:28:32 - 01:29:03

Speaker 14

Na początku, tak jak słyszę tutaj, były problemy. Mamy nawet filmy nagrane, że Jezus, co się dzieje, dlaczego nie dzwonią, przecież on już powinien to czy tamto zrobić. A teraz mówią, że to jest świetny moment, żeby pójść na wesele, normalnie żyć, żeby można było tak to w tej chwili organizujemy, żeby była sprawa jasna. Ja reprezentuję najmniejszy powiat w Polsce. To jest milić po granice województwa dolnośląskiego I wielkopolskiego.

01:29:03 - 01:29:59

Speaker 19

I stąd jak pan zadał pytanie, co to z tą wytchnieniówką dla organizacji pozarządowej, ponieważ my prowadzimy nad osobami z niepełnosprawnością od urodzenia, czyli te malutkie dzieci diagnozujemy I tak wszystko po kolei. Idzie realizacja obowiązku szkolnego. Od dziewięćdziesiątego siódmego roku, dzięki... Tutaj zawsze będę mówiła Krysie Mrugalskiej, te osoby z bardzo mocną niepełnosprawnością, najbardziej zależne, mają prawo do nauki, rząd to finansuje, czyli pobyt dzienny, ale kończą 25 lat I proszę państwa, 4 środowiskowe domy samopomocy typu D. I jeżeli nie zwiększy się kwota na funkcjonowanie tych ośrodków, niestety, ale

01:30:00 - 01:30:22

Speaker 14

Powstawać nowe. Wierzcie państwo, że my jako organizacja mocno się gimnastykujemy, żeby faktycznie mieli ten dzienny pobyt. Czyli w tym momencie normalne funkcjonowanie, można... Mnie zależy, nam zależy na tym również, żeby rodzice mogli pracować, żeby wypracowali sobie normalnie emerytury. Mamy takich.

01:30:22 - 01:30:42

Speaker 15

Udało nam się, ale nie wszędzie. Przy tej asystencji byśmy się bardzo wystraszyli w tej chwili, bo opiekując się dziećmi, bo my tak mamy też, to w tym momencie rodzice mogą pracować. Jakby nie było asystencji, będą musieli rzucić pracę. No to jest niemożliwe. Więc to jest 1 rzecz.

01:30:42 - 01:32:17

Speaker 16

A przy sześćdziesięciu plus, to powiem tak, ja o tym mówię bardzo głośno. Ja mam lekarkę, którą zatrudniamy I ma powyżej siedemdziesięciu lat. Jest cudownym pediatrą, najlepszym jaki może być. Nie może przyjechać do pracy, więc bez asystenta ja jej nie mam. A tak to mam cudownego, wspaniałego pediatrę u siebie.

Na pewno nie jest jedynym takim cudownym, wspaniałym lekarzem, który dzięki asystentowi może normalnie pracować, bo ja na to, my na to w ten sposób patrzymy. Mówiliście państwo o tym strachu. Wiecie państwo, my już nasza filozofia się zmieniła przez te 30 lat I na pierwszą rzecz, którą uczymy rodziców, jak przychodzi I jest diagnoza, że dziecko jest z niepełnosprawnością, robimy wszystko, żeby usprawnić dziecko tak jak można, ale przede wszystkim pracujemy nad rodzicem, żeby pamiętał, że ma też prawo do życia, żeby nie ograniczali się do tego, że tylko I wyłącznie z dzieckiem. W związku z tym korzystamy z tych ośrodków czasowego pobytu, korzystamy z asystentury, korzystamy z różnych programów. Efekt, Proszę państwa, mówimy wprawdzie o osobach starszych, ale my zaczynamy od wywożenia całych rodzin z dzieckiem z niepełnosprawnością, powiedzmy nad morze na cały tydzień.

01:32:17 - 01:32:40

Speaker 18

Tam nie odpoczywają. Tam się wszyscy uczą. Jest taki tylko moment wieczorem, kiedy specjaliści zajmują się dziećmi, kładą je spać, a rodzeństwo, ale rodzice, nagle słyszę, myśmy po raz 1. Od czterech lat poszli razem we dwoje na spacer. Dla mnie są to wyjątkowo ważne rzeczy.

01:32:41 - 01:35:42

Speaker 16

Potem robimy wszystko, żeby I to cały czas z projektów, z programów, które są. Robimy tak, żeby młodzież uczyć samodzielności. To jest, to są wyjazdy już tylko z młodzieżą w pewnym momencie. Przeżyliśmy tych rodziców, którzy przyjeżdżali I zaglądali, co się dzieje. My po prostu nagrywamy filmy, wysyłamy zdjęcia, pokazujemy, że mogą być I co potrafią robić.

To zaczyna się 1. Września I kurczę, rodzice tracą wiarę we własne dzieci. My nie tracimy, walczymy przez cały czas. Stąd też kolejna rzecz, kwestia pracy I kwestia bardzo istotnej rzeczy, to na czym też nam zależy, takiego udowodnienia, że mogą samodzielnie mieszkać. Czyli tak, pracę mamy, mamy spółdzielnię socjalną I uwielbiam tych dwóch panów naszych kelnerów, którzy nad zalewem, gdzie przejeżdża sporo ludzi pociągiem, bo to bardzo blisko I widzą, że osoby z niepełnosprawnością pracują.

Zauważcie państwo, to jest cała filozofia tego, żeby nie obciążać rodziców. Zauważcie, ile lat można odciążyć w tym, tak jak to w tej chwili wygląda. A mieszkania? Nie wiem, czy to nazwać sukcesem, czy klęską. Bo oczywiście zdecydowaliśmy się na budowę mieszkań wspomaganych.

Mamy 12, szykujemy 12 mieszkań. Cały czas, ja się do tego uczciwie przyznaję, My ten budynek wybudujemy I to wybudujemy w tym roku I oni zamieszkają, bo wśród rodziców mam ojca, który ma dwoje mocno niepełnosprawnych dorosłych dzieci. Naprawdę mocno chodzą do środowiskowego. Wyjazdy, naprawdę robimy. My jeszcze robimy tak, że mają weekendy wolne, różne rzeczy.

Ten człowiek umiera. On musi, on musi zobaczyć, że jego dorosłe dzieci mają swoje mieszkania. To są niewielkie mieszkania, ale to jest to, co próbujemy dokończyć. Przyznaję się, zabrakło nam, ponieważ my w tym małym miasteczku musimy mieć budynek dostosowany dla wszystkich, każdej niepełnosprawności. Mamy tam nawet na dwójkę osób przygotowanych, gdzie są podnośniki sufitowe, bo my też takie rzeczy mamy, że tam będzie potrzebne większe wsparcie, ale ten moment, żeby rodzic mógł przyjść odwiedzić, żeby ta osoba z niepełnosprawnością jak chce, mogła na 1, 2 dni zostać jeszcze z rodzicami, ale żeby wszyscy wiedzieli, jak to jest.

01:35:42 - 01:36:07

Speaker 1

Ten ojciec musi Pani Alicjo, ja bardzo przepraszam, zmierzajmy do Ja ale dlaczego o tym mówię? Bo to

Za chwilę rozumiem. Bardzo nie chciałam przerywać. Oczywiście. Bardzo pani dziękuję. Natomiast państwo słyszą dźwięki.

Niebawem rozpoczyna się koncert I nie będziemy mogli pracować, tak? No jeszcze nie, ale jeszcze parę osób chciałoby zabrać głos. Bardzo pani serdecznie dziękuję.

01:36:07 - 01:36:12

Speaker 21

Ale ja nadal czekam na tą informację skąd województwo pomoże Dobrze,

01:36:12 - 01:36:24

Speaker 1

bardzo dziękuję. Poproszę o wyłączenie mikrofonu, tak. I panie Jerzy, oddaję panu głos albo proszę o taką formułę skróconą, bo chciałam, żeby pan dyrektor jeszcze odpowiedział na pytania. Bardzo proszę.

01:36:25 - 01:39:59

Jerzy Płukasz

Dziękuję pani przewodnicząca. Panie dyrektorze, szanowni państwo. Ja mam do pana dyrektora pytanie. My jako Krajowy Sztop Ratownictwa Społeczne, Siecie Ratunkowej, ale również I Łódzki Sejmik Osób Niepełnosprawnych, to takie zrzeszenie pięćdziesięciu kilku I organizacji działających na rzecz osób niepełnosprawnych. Czy te wspomniane 300 coś 1000000 zaplanowane na przyszły rok, to czy ono jest przeznaczone dla organizacji społecznych prowadzących pomoc jako asystencko, w formie asystentów dla osób niepełnosprawnych?

Ja mówię z pełną świadomością, używam terminu osoby niepełnosprawne, bowiem osoby z niepełnosprawnościami to są też takie, które mają na przykład nieznaczne rozszcze podniebienia. No śpiewać nie będzie, ale nie jest to osoba, której niepełnosprawność powoduje uzasadniony wymóg no istotnej pomocy, wsparcia w życiu codziennym. Natomiast osoba niepełnosprawna, która która, którą w ten sposób określamy, z całą empatią wiadomo, o kogo chodzi. Nawet w konwencjach międzynarodowych jest to określenie nie bez przyczyny, w taki sposób ujęte. A I również Pani Jerzy, poprosimy o pytanie.

Okej. Chciałbym, panie, szanowny panie dyrektorze, chciałbym wiedzieć, czy to jest mniej, czy więcej. Jeżeli mniej, to, to dlaczego? Bo my się tymi osobami wprawdzie my nie, nie świadczymy tych usług asystenckich jako organizacja, ale w inny sposób się opiekujemy. I wiemy, że to jest naprawdę tragedia.

No nas informacja zelektryzowała, że ci ludzie, nasi członkowie, starsze osoby niepełnosprawne nagle stracą, stracą asystentów. No to jest tragedia. I przy okazji jeszcze 1 pytanie do pana dyrektora, bowiem swego czasu no jeszcze pan dyrektor nie pełnił tej funkcji, tego stanowiska nie zajmował, ale wyszło z Ministerstwa Rodziny takie zalecenie, żeby przy ocenie poziomu pomocy dla osób niesamodzielnych, nie niepełnosprawnych, poziomu wsparcia obcinać punktację osobom w wieku senioralnym, starszym osobom. No to powoduje naprawdę tego typu sytuacje. Nawiążę do tego, co mówiła pani prezes tutaj Alicja.

Ja znam podobny przypadek, gdzie lekarz orzecznik, jej mama otrzymała obcięte punkty przez jakiegoś tam pracownika socjalnego, który lepiej się znał I potrafił ocenić od doświadczonego lekarza, notabene orzecznika w Miejskim Zespole Niepełnosprawności. Efekt jest taki, że nie stać ją na wsparcie w związku z tym, ma obcięte punkty, zrezygnowała z orzekania, zajmuje się mamą. Warto byłoby w sytuacji, gdzie brakuje tych lekarzy, żeby ta doświadczona, z kilkudziesięcioletnim doświadczeniem specjalista chorób wewnętrznych,

01:40:00 - 01:40:01

No dalej orzekała.

01:40:02 - 01:40:07

Speaker 1

Pani Jerzy, bardzo dziękuję. Dziękuję za to pytanie, dlatego że Proszę się uchylić to. Dobrze.

01:40:07 - 01:40:12

Speaker 22

Czy jest szansa, uchylić to zalecenie po prostu.

01:40:12 - 01:40:40

Speaker 1

Pani Jerzy, bardzo dziękuję I teraz poproszę pana dyrektora może na początek o udzielenie odpowiedzi. Jakby począwszy od tego pytania ostatniego, bo ja również prosiłam o wskazanie kwot za, na rok bieżący na asystencję osób, asystencję osobistą osób z niepełnosprawnościami z podziałem dla jednostek samorządu terytorialnego I organizacji pozarządowych. Poproszę panie dyrektorze.

01:40:43 - 01:42:52

Krzysztof Czechowski

Szanowna pani przewodnicząca, szanowni państwo. Odpowiadając na to pytanie, to sytuacja wygląda następująco, na rok 2026., czyli obecny rok, łączna suma jest to 1000000000 se czter 1000000 złotych, z czego 1100000000 jest przeznaczone na jednostki samorządu terytorialnego, natomiast dla organizacji pozarządowych była to kwota trzystu dwudziestu 1000000. Jeśli natomiast tutaj pytanie dotyczy roku 2027, łączna kwota przeznaczona to jest 1200000000, z czego 880000000 skierowanych jest do jednostek samorządu terytorialnego I 320000000 dla organizacji pozarządowych, tak że kwota ta pozostała dla organizacji pozarządowych niezmieniona. Teraz odnosząc się do tego, co powiedział tutaj pan, tak, wiadome mi było, że zostało wystosowane tego rodzaju pismo, zlecenie do wojewódzkich ośrodków, do wojewódzkich zespołów do spraw orzeczenia o niepełnosprawności, gdzie funkcjonują zespoły, które oceniają potrzebę wsparcia I pragnę poinformować panią przewodniczącą, pana również, że 1. Pismo, jakie podpisała pani obecna pani pełnomocniczka rządu do spraw osób niepełnosprawnych, pani Monika Sikora, to było pismo skierowane do Wojewódzki Zespół Orzekania o Niepełnosprawności z zaleceniami również dla powiatowych zespołów do spraw orzekania o niepełnosprawności, mówiącym o tym, że niedopuszczalne są sytuacje podmiotowego traktowania osób z niepełnosprawnościami, bo takie sytuacje, wiesz, wielokrotnie niestety się zdarzają, jak również przekazał informacje do zespołów do spraw orzekania o

01:42:52 - 01:43:00

Speaker 1

potrzebie Ja przepraszam, doktor, przepraszam, bo pan powiedział, że nie dopuszczalne są sytuacji podmiotowego traktowania. Przedmiotowego.

01:43:00 - 01:43:01

Tak, przejezdności.

01:43:01 - 01:43:03

Speaker 1

Jasne, to tylko tyle gwoli uścisłości.

01:43:03 - 01:43:57

Krzysztof Czechowski

Tak, tak przedmiotowego rzecz jasna. To jest 1. Sprawa. I tutaj powinny być wyciągane natychmiastowo konsekwencje przez wojewodów I wojewódzkie zespoły, które mają nadzór nad powiatowymi. I takie jest też zalecenie pani pełnomocnik.

I 2. Sprawa. I 2. Sprawa to jest cofnięcie w tego zalecenia, które zostało onegdaj, o którym pan mówi, żeby osoby zasiadające w zespołach orzeczniczych o potrzebie wsparcia, kierowały się właśnie tym ograniczeniem 75 plus. To pismo to było pismo, które 1.

Dosłownie wiem, bo sam to pilotowałem, które podpisała I zostało wysłane pani minister Sikora I zostało wysłane do wojewódzkich zespołów.

01:43:57 - 01:44:00

Speaker 1

A czy jest pan w stanie wskazać, kiedy to pismo zostało wysłane?

01:44:01 - 01:44:14

Krzysztof Czechowski

To musiałbym, musiałbym sprawdzić dokładną datę. Natomiast no to 1., 1. Powtarzam pismo, pani minister przyszła, pani minister jest od... Zaraz koleżanka

01:44:14 - 01:44:16

Speaker 1

Od niedawna, czyli pewnie wrzesień, tak?

01:44:16 - 01:44:17

No teraz, tak,

01:44:18 - 01:44:18

teraz. Tak, tak.

01:44:18 - 01:44:20

Dziękuję. Czyli na początku urzędowa.

01:44:20 - 01:47:26

Krzysztof Czechowski

Tak, tak, to była 1., 1. Decyzja taka pani minister, tak, o którą właśnie wnioskowałem między innymi. Drodzy państwo, kolejna, kolejna sprawa, która została przez państwa poruszona, tak, to jest kwestia tego podziału środków. Podziału środków dla jednostek samorządu terytorialnego dokonuje wojewoda. Dokonuje wojewoda.

Natomiast w zakresie organizacji pozarządowych, o tym decyduje punktacja przyznana w wyniku oceny merytorycznej danego wniosku. Tak że to jest kolejna kwestia. Kolejne pytanie to, o którym pan natomiast wspominał tak, jest mi jak najbardziej znana ta sytuacja, o której pan mówi. Będzie ona na pewno przedmiotem z działań, prac Biura Pełnomocnika Rządu, zmierzających, żeby po prostu przeanalizować I wypracować jakieś rekomendacje dla pani, dla pani pełnomocnik w tym, w tym zakresie. Tak że jak najbardziej.

Ta kwestia, tak, została, zostanie, zostanie zrealizowana. Natomiast tutaj, drodzy państwo, była mowa o tych, o tym raporcie, tu w sumie pani doktor bardzo dziękuję. Uwagi dotyczące tego raportu, znaczy uwagi, sugestie, rekomendacje, które pani doktor wskazała, one również już znalazły miejsce w tych projektowanych dokumentach, które, które będą w zakresie konkursu wykorzystane, chodzi chociażby o tą opiekę, opiekę wytchnieniową. Natomiast jeszcze chciałbym, drodzy państwo, jeśli czas na to pozwoli, możliwość, wspomnieć tutaj o koledze I roli Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, bo ogromna rzesza tychże organizacji pozarządowych, które są beneficjentami środków Funduszu Solidarnościowego, no z uwagi na to, że działają na rzecz środowiska osób z niepełnosprawnościami, jest również beneficjentami środków PFRON-u. A lada moment PFRON również uruchomi, uruchomi programy w dniu wczorajszym w Ministerstwie Rodziny, Pracy I Polityki Społecznej.

Odbyło się 1. Posiedzenie nowo wybranej Rady Nadzorczej PFRON-u, gdzie właśnie przewodniczącą jest pani minister. Tak że jak pani przewodnicząca pozwoli, to być może tutaj pan pan dyrektor z PFRON-u mógłby też wspomnieć. To jest ważne, informacje są dla dla strony społecznej, która dzisiaj uczestniczy w spotkaniu. Dziękuję.

01:47:26 - 01:47:32

Speaker 1

Tak bardzo dziękuję. Najpierw pani doktor Anita Richer-Kazimierska chciała jeszcze dopytać o coś, proszę.

01:47:32 - 01:48:12

Anita Richert-Kazimierska

Bardzo dziękuję panie dyrektorze. 3 takie doprecyzowujące pytania. Kiedy będzie ogłoszony konkurs dla jednostek samorządu terytorialnego I NGOS-ów, jeżeli chodzi o opiekę wytchnieniową? Czy będzie dla NGOS-ów? To w ogóle też jest pytanie.

Po 2., czy będzie najpierw konsultacja tego programu, czyli czy zobaczymy wpierw te zapisy, o których pan już mówi, że pewne rekomendacje zostały uwzględnione. I 3., czy będzie jakaś gradacja gmin, czy znowu będzie tak, że czy duża, czy mała ma maksymalny limit godzin czy czy kwoty, przepraszam, do do wykorzystania. 3 takie doprecyzowujące. Bardzo proszę o o odpowiedź.

01:48:13 - 01:48:15

Speaker 24

Dziękuję. Poproszę panie panie dyrektorze.

01:48:17 - 01:51:12

Krzysztof Czechowski

Także drodzy pani, droga pani doktor, oczywiście, że ja również dokonam weryfikacji w zakresie tych uwag, które wynikają z pani raportu. I bo to tak jak pani wspomniała, że na poprzednich posiedzeniach był pan dyrektor Łosiewicz, tak? Brał udział gdzieś tam w spotkaniach również. Tak że zweryfikuję, na ile to zostało, na ile to zostało uwzględnione. I z tego, co mi wiadomo, to na pewno będzie kwestia również poddawana jeszcze konsultacjom.

Niemniej jednak obawiam się, że presja czasu w tej sytuacji, no bo wiadomo, że że kwestia konsultacji to jest otwarty dialog, zbieranie uwag, uwzględnianie rozmowy, a to trwa. Natomiast plan był taki, żeby do końca września uruchomić 10:10 nabór w tych środkach, o których teraz mówiłem. No sytuacja finansowa no niestety, ale no to jest taka taka, nie inna drodzy państwo. W związku z powyższym to te rozwiązania one nigdy nie będą dobre dla wszystkich stron, dlatego że no najzwyczajniej w świecie ja osobiście bym był w najbardziej komfortowej sytuacji, która by pozwoliła utrzymać, utrzymać finansowanie na wszystkie zadania, w tym I te ustawowe I te resortowe z funduszu solidarnościowego, na niezmienionym poziomie. I takie też pismo zostało też skierowane do Ministra Finansów z gorącą prośbą, tak, że

Zależy nam, tak, że że chcemy I wiem, że tutaj jeszcze odpowiedzi nie otrzymaliśmy. No natomiast no w tej chwili ta sytuacja wygląda tak, a nie inaczej. Więc reasumując, jeżeli kwestia miałaby do tutaj otworzyć tą debatę, tą rozmowę nad tymi zapisami, no to naturalną konsekwencją by było, że ten termin ogłoszenia konkursu przesunie się w czasie, prawda? Natomiast plan był taki, żeby ogłosić do końca, do końca tego miesiąca. W związku z powyższym tutaj ja jak najbardziej, pani doktor, jestem otwarty tutaj na na spotkanie, rozmowy, zapraszam do ministerstwa.

No bo niestety, tak jak powiedziałem na samym początku, to nie są decyzje, które są decyzjami ani pełnomocnika, ani tym bardziej dyrektora biura, jak w jakiej wysokości środki finansowe są do dyspozycji.

01:51:18 - 01:51:37

Speaker 1

Bardzo dziękuję. Czy jest taka wola, że pan uzupełnił informację z jeśli chodzi o obszar PFRON-u? To poproszę naprawdę bardzo krótko, bo musimy kończyć komisję z uwagi na wydarzenie kulturalne, które za chwilkę będzie miało miejsce w Sejmie, czyli koncert muzyki Henryka Wieniawskiego.

01:51:38 - 01:52:55

Speaker 26

Dobrze, szanowna pani. Szanowna pani przewodnicząca, szanowni państwo, nie wiem, czy to będzie uzupełnienie, czy informacja w ogóle o działaniach funduszu. Oczywiście państwa, w zakresie rehabilitacji osób niepełnosprawnych również wspiera różnorakie działania na rzecz środowiska osób z niepełnosprawnością, tak naprawdę osób z niepełnosprawnością. Jednym z licznych partnerów są również organizacje pozarządowe. Co roku fundusz ogłasza konkursy, w których zgodnie z przepisami prawa zleca realizację zadań określonych w rozporządzeniu, które określa, jakie mogą być to zadania.

Jeżeli chodzi o krótką wypowiedź, to statystycznie w tej chwili około siedmiuset organizacji jest partnerami funduszu, to znaczy z taką liczbą organizacji zawieramy umowy. Natomiast środki, które przeznaczamy w ramach konkursu na realizację tych zadań określonych w umowie, to jest tak mniej więcej w zaokrągleniu 1200000000. Tak że to też jest no no znacząca znacząca kwota. Jednym z zadań, które jest określone w rozporządzeniu, no jest między innymi asystencja osobista, więc to też jest, jest to wspierane ze środków funduszu. Tak że myślę, że jeżeli chodzi o krótką wypowiedź, to to tyle.

01:52:55 - 01:53:07

Speaker 25

No skoro powiedziałem, że konkursy są ogłaszane co roku, tak że niebawem na przestrzeni jak co roku koniec września, początek października będzie ogłoszony kolejny konkurs. Dziękuję.

01:53:08 - 01:53:36

Speaker 1

Bardzo panu dziękuję. Szanowni państwo, wobec wyczerpania porządku dziennego stwierdzam, że komisja zapoznała się z informacją. Zamykam dyskusję. Dziękuję państwu bardzo za obecność. To niezwykle ważny I ważki temat.

Chcielibyśmy rozmawiać dłużej, ale warunki akurat dzisiaj techniczne są takie, jakie są. Bardzo państwu dziękuję. Zamykam posiedzenie komisji.