Komisja Polityki Społecznej i Rodziny (PSR) Komisja Zdrowia (ZDR)

5 November 2026

Komisja Polityki Społecznej i Rodziny (PSR) Komisja Zdrowia (ZDR) Sejm Rzeczypospolitej Polskiej

00:06 - 02:04
Speaker 2
Szanowni państwo, dzień dobry.  Proszę o zajęcie miejsc, wyciszenie rozmów.  Jesteśmy wszyscy.  Dobrze.  Szanowni państwo, otwieram wspólne posiedzenie, połączone posiedzenie Komisji Polityki Społecznej I Rodziny oraz Komisji Zdrowia. 

Witam serdecznie wszystkich państwa członków, członkinie posłów I posłanki obu komisji.  Witam szanownie, szanownych państwa stronę społeczną, a przede wszystkim stronę rządową oraz przedstawicieli Najwyższej Izby Kontroli na czele z prezesem Najwyższej Izby Kontroli Mariuszem Haładyjem.  Witam też już wspomnianą wcześniej przedstawicieli rządu, czy jest z nami pani minister zdrowia Katarzyna Kęska, czy jest z nami ministra rodziny Katarzyna Nowakowska-Hauzik, tak blisko, a tak daleko.  Szukam daleko na sali, mam obok siebie, więc witam serdecznie minister rodziny, wszystkich państwa ze współ...  Wraz ze swoimi współpracownikami. 

Porządek dzisiejszego posiedzenia przewiduje rozpatrzenie informacji Najwyższej Izby Kontroli o wynikach kontroli funkcjonowania opieki nad osobami starszymi z chorobami neurodegeneracyjnymi oraz wsparcia ich opiekunów wraz ze stanowiskami właśnie wspomnianych państwa pań minister.  Porządek dzienny został państwu dostarczony.  Rozumiem, że nie ma sprzeciwu co do jego realizacji.  W takim razie przechodzimy do jego realizacji I na początek proszę oczywiście pana prezesa o przedstawienie informacji o wynikach kontroli funkcjonowania opieki nad osobami starszymi z chorobami neurodegeneracyjnymi oraz wsparcie ich opiekunów.  Oddaję głos panu prezesowi, proszę bardzo. 
02:05 - 02:11
Speaker 3
Dziękuję pani przewodnicząca, szanowni państwo, posłowie, panie posłanki, pani minister. 
02:11 - 02:20
Speaker 2
W miarę możliwości prosimy byli...  Można sobie przesunąć jak najbliżej mikrofon, żebyśmy państwo słyszeli wszyscy I też żeby na transmisji było pana słychać, proszę bardzo. 
02:20 - 06:59
Mariusz Haładyj
Prezes Najwyższej Izby Kontroli
Dobrze, może teraz lepiej będzie?  Lepiej, dobrze.  To raz jeszcze, raz jeszcze dzień dobry.  Dziękujemy bardzo za zaproszenie.  Może zacznę od krótkiego przedstawienia tylko tutaj naszego zespołu. 

Jest pan dyrektor Marcin Wesoły, dyrektor Delegatury NIK w Katowicach, pani Anna Kępa-Biraga, czyli koordynator kontroli I pan Mariusz Krynkę, który który prowadził prowadził kontrolę.  Dziękuję przede wszystkim za za zaproszenie, za możliwość zaprezentowania wyników.  Szczególnie to jest istotne, że spotykamy się z połączonymi komisjami, bo rzeczywiście te wyniki rezonują na oba te obszary.  Dziękujemy też obu ministerstwom, Ministerstwu Rodziny, Ministerstwu Zdrowia, Kancelarii Premiera też za za współpracę nie tylko przy tej kontroli, ale też przy generalnie przy tematach, które no siłą rzeczy są niełatwe, trudne, AAA jednocześnie też istotne z punktu widzenia obywateli czy to osób, które wymagają wsparcia w pomocy społecznej, czy czy osób, czy pacjentów wymagających opieki zdrowotnej.  Zresztą tę współpracę także przy innych kontrolach kontynuujemy. 

Kontrola, którą tutaj przeprowadziliśmy I którą, którą spróbuję zreasumować, dotyczyła funkcjonowania opieki nad osobami starszymi z chorobami neurodegeneracyjnymi oraz wsparcia ich opiekunów.  To jest może nie kontynuacja, ale też myślę, że na początku warto zaznaczyć, że 10 lat temu, w 2000 szesnastym roku, NIK w podobnym obszarze, tam ona się koncentrowała wtedy na chorobie Alzheimera czy na osobach dotkniętych chorobą Alzheimera.  I w 2000 szesnastym roku już wtedy były wnioski dotyczące potrzeby stworzenia kompleksowego modelu opieki, zwiększenia tutaj bym powiedział takiej mocy państwa na na wczesną diagnostykę, na na wsparcie opiekunów.  Chcieliśmy też w tej kontroli zobaczyć, czy działania w tym okresie dziesięcioletnim, oczywiście kontrola była krótsza, ale tutaj nie da się tak naprawdę do takich krótkich odcinków czasu tego zakresu I tematu oceniać.  Dlatego tak naprawdę wyniki kontroli są troszkę takim porównaniem, co przez te 10 lat wydarzyło się. 

I to jest tak, że my dostrzegamy wiele tak naprawdę działań, głównie takich chyba akcyjnych, jeśli mogę powiedzieć, które w tej opiece nad osobami starszymi cierpiącymi na na na choroby neurodegeneracyjne były, są podejmowane.  Natomiast chyba te główne wyniki, główne ustalenia, można powiedzieć, że one niestety wciąż są aktualne.  Ja też powiem później, kończąc też o też działaniach pozytywnych, które się zadziały.  Natomiast w sensie, patrząc na to z perspektywy pacjenta, bo tak spróbujemy dzisiaj przedstawić wyniki tej kontroli, nie od strony procedur, nie od strony instytucji, tylko od strony bardziej pacjenta I opiekuna.  Jak, jak w tym systemie się poruszamy, jakie są bariery, które my identyfikujemy IIW takich siedmiu segmentach bym spróbował to powiedzieć, to znaczy wczesna diagnostyka, styk tej ochrony właśnie zdrowia z opieką społeczną, opieka dzienna, opiekunowie. 

Tutaj tak jak koleżanka I koledzy z delegatury mówią, to jest troszkę taki nie nie dość widoczny filar wsparcia czy opieki nad osobami z chorobami neurodegeneracyjnymi.  Jak to wygląda krótko też w samorządzie terytorialnym?  Szóstym segmentem byłoby bezpieczeństwo osób chorych I siódmym, też tutaj współpraca z organizacjami pozarządowymi.  Natomiast warto pewnie zacząć od przedstawienia skali zjawiska.  24 rok I dane tutaj Ministerstwa Zdrowia wskazują, że mamy 1280000 osób z chorobami neurodegeneracyjnymi. 

06:59 - 30:00

Mariusz Haładyj

Oczywiście tutaj najliczniejszą grupę stanowią osoby z chorobą Alzheimera, bo ponad 220000. I ale jeszcze bardziej, że tak powiem, taki niepokojący, zatrważający czy czy wyraźny to jest wzrost przez 2 lata osób, osób z tymi chorobami, ponieważ wcześniejsze dane, które były w dwudziestym drugim, wskazywało 32000 osób mniej, czyli przez 2 lata mamy ponad 30000 osób zdiagnozowanych więcej, ponieważ ta liczba sześciuset siedemdziesięciu, sześciuset osiemdziesięciu, przepraszam, czyli prawie 700000 osób to dotyczy osób zdiagnozowanych, natomiast no myślę, że w świadomości nas wszystkich jest to, że tych osób jest więcej. I to temat jest o tyle też istotny, że z punktu widzenia demograficznego oczywiście, ponieważ tutaj z kolei jak szacuje GUS w 2000 sześćdziesiątym roku osób po sześćdziesiątce, to może być już blisko 40 procent naszego społeczeństwa, więc widać, że jakby potrzeba zajęcia się tematem w zasadzie jest coraz, coraz większa w związku ze zmianami demograficznymi, a też oczywiście to państwo doskonale wie wiedzą, ale też problem dotyka nie tylko samych osób chorych, ale także osób bliskich, dzieci, małżonków czy czy czy czy innych członków rodziny, którzy też osobami z chorobami się zajmują. Więc jest to, jest to na pewno problem, który, no którego skala jest na tyle duża, że skutki mają swoje, jakby swój wpływ I w obszarze społecznym I w obszarze ekonomicznym, gospodarczym, też pracowniczym, no I oczywiście zdrowotnym.

1. Segment, czyli wczesna diagnostyka. No tutaj wiemy też, że jednym z podstawowych warunków zapewnienia tej właściwej opieki jest wczesne rozpoznanie choroby. To tak jak mówiłem, wspominałem, już w tej kontroli sprzed dziesięciu lat też to było wskazywane. My widzimy działania, które były podejmowane, żeby usprawnić rozpoznawanie zaburzeń poznawczych, natomiast no nie doprowadziły one do wdrożenia jakichś bardziej takich jednolitych rozwiązań o charakterze systemowym.

Zauważamy, że w dwudziestym drugim roku powstał nawet program pilotażowy wczesnego wykrywania zaburzeń otępiennych u osób po sześćdziesiątym roku życia. Natomiast z uwagi na ocenę ministra, że

że

Ten program wymaga przeformowania, jeżeli chodzi o założenia, nie został on wdrożony. Też, ponieważ w ramach kontroli między innymi badaliśmy 3 placówki, czy kontrolowaliśmy 3 placówki POZ-u, to tam ta te kontrole wykazały, że zdecydowana większość lekarzy w podstawowej opiece zdrowotnej nie oceniało tak naprawdę funkcji poznawczych starszych pacjentów I też nawet nie korzystała specjalnie z z ustandaryzowanych testów. Tutaj jak jak słuchaliśmy wyjaśnień, dlaczego tak się dzieje, no przede wszystkim dominowała taka odpowiedź, że nie diagnozujemy, ponieważ brak jest tych Centrum Zdrowia 75 plus więc mamy troszkę taki zamknięty zamknięty, można powiedzieć, obieg, że ponieważ nie ma jednego rozwiązania, to nie nie prowadzimy badań I I 1 jakby ogranicza rozwiązanie 2.. No w praktyce wiemy, co co co to oznacza, czyli zbyt późne zdiagnozowanie, bo te wczesne wczesne, jakby to powiedzieć, oznaki, że tak powiem choroby, one nie zawsze oznaczają automatycznie, że że dana osoba choruje I I dana osoba, daną osobę dotyka, osoba neurodegeneracyjna, bo to są objawy takie jak, nie wiem, zapominanie, czasami zgłupienie drogi do sklepu, zapominanie o o lekach. Natomiast widzimy, czy widzieliśmy w kontroli, zauważyliśmy w kontroli, że bardzo często było, jest to odbierane jako atrybut wieku IIW związku z tym często widzieliśmy też to, znaczy widzimy po prostu, że nie ma reakcji na te 1.

Symptomy choroby I dopiero tak naprawdę poważniejsze incydenty, gdzieś zgubienie się na dłużej poza domem, co skłania czy zmusza rodzinę do podejmowania poszukiwań. Dopiero, dopiero zdajemy sobie sprawę, że że osoba jest właśnie dotknięta chorobą, przy czym właśnie przez to, że tej wczesnej diagnostyki nie ma, to no często już niestety musimy reagować na te poważniejsze, poważniejsze objawy, a wcześniejsze rozpoznanie no umożliwiłoby przede wszystkim rozpoczęcie też wcześniej postępowania wobec wobec tych osób, ale też przygotowanie się choćby najbliższych, choćby choćby opiekunów do do zaplanowania też całego całego procesu. 2. Ten komponent, czyli właśnie ten obszar pomiędzy, można powiedzieć, czy na styku pomocy społecznej I opieki zdrowotnej. Tutaj no my widzimy potrzebę dużo większej koordynacji między właśnie ochroną zdrowia, pomocą społeczną, bo osoba cierpiąca na chorobę neurodegracyjną potrzebuje nie tylko leczenia, A jednym z takich naszych, jedną z takich naszych obserwacji po po kontroli jest to, że ta tymczasowa opieka zdrowotna I pomoc społeczną funkcjonują trochę jak odrębne systemy, różnymi zasadami postępowania, z różnymi zasadami kwalifikowania, finansowania, udzielania świadczeń I I troszkę te systemy naszym zdaniem nie dość wystarczające, nie dość wyraźnie się widzą.

Oczywiście te osoby nie są pozbawione zupełnie opieki, ponieważ one mogą korzystać na zasadach ogólnych z wszelkich świadczeń zdrowotnych I I społecznych. Natomiast widzimy potrzebę potrzebę jakby większej koordynacji między tymi obszarami, żeby to nie pacjent, nie opiekun musiał w tym, przepraszam za sformułowanie, takim labiryncie trochę instytucji I potencjalnych rodzajów pomocy musiał się poruszać, tylko żeby system system taki osobie pomagał, że jeżeli mamy osobę dotkniętą chorobą, żeby bliscy łatwiej mogli zidentyfikować jakiego rodzaju pomocy w danej sytuacji chorobowej mogą mogą się spodziewać, mogą się, się spodziewać czy to będzie dzielny dom opieki, czy to będą, czy to będzie pomoc przy codziennych czynnościach, czy opieka wytchnieniowa, żeby te osoby nie musiały samodzielnie samodzielnie gdzieś docierać, szukać takich informacji, tylko żeby był jakiś rodzaj właśnie punktu, nie wiem, który pomagałby już wtedy skontaktować się, czy to z przychodnią, czy z ośrodkiem pomocy społecznej, czy organizacjami pozarządowymi też, jeżeli na danym terenie na przykład funkcjonują, a my widzimy, że każda instytucja zajmuje się właśnie swoją określoną częścią, no I to jest oczywiście okay, natomiast brakuje właśnie takiej koordynacji przy przy przy pomocy takim osobom czy czy opiekunom. I tutaj, tu właśnie zwracamy uwagę na potrzebę takiego opracowania, przede wszystkim wdrożenia skoordynowanego modelu opieki zdrowotnej I I społecznej, żeby po rozpoznaniu choroby można było tej kompleksowej oceny potrzeb najpierw przede wszystkim, a później dostosować zarówno te działania w obszarze opieki zdrowotnej, jak I opieki społecznej, dostosować do do potrzeby osoby, która choruje.

No w jakimś najbardziej pewnie idealistycznym momencie przygotowania indywidualnego planu opieki I tak dalej. Przy czym też oczywiście tutaj my też nie nawołujemy jakoś do tworzenia nowych instytucji, nowych nowych struktur. Wydaje nam się, że spokojnie to można na tym systemie, który jest tylko właśnie ze zwiększoną zwiększonym stopniem koordynacji. Opieka dzienna. I tutaj badaliśmy głównie kwestię dostępu do do dziennych form pomocy.

No to, co zauważamy, to to, że świadczenia realizowane w dziennych domach opieki medycznej nie są włączone do na przykład koszyka świadczeń gwarantowanych. Nie ma takiego też standardu funkcjonowania dzielnych, dzielnych centrów centrów wsparcia pamięci. I nie ma takiego właśnie modelu powszechnego organizacji, finansowania tych form pomocy, a tego typu, jakby tego typu świadczenia, tego typu rodzaj pomocy, czyli gdzieś znajdujący się pomiędzy domem a placówką całodobową w sytuacjach, które nie wymagają tej opieki całodobowej, no mogłyby tutaj właśnie spełnić w sposób taki wystarczający swojej, swoją, swoją rolę, mogłoby pomóc rozwiązać problem na właśnie tym wczesnym etapie, bo my to też jak już z takiego szerszego gospodarczego, z takiej gospodarczej, społecznej perspektywy też na to patrzymy, ponieważ jeżeli ten dostęp do opieki dziennej jest, będzie niewystarczający, no to mamy opiekunów, którzy mogą na przykład być zmuszeni do rezygnacji z pracy, chociażby, tak. Czyli tracimy tracimy też wtedy pracownika. Do zwiększonych obciążeń takich osób, czy poszukiwania opieki całodobowej, która która z punktu widzenia tych osób będzie z kolei no też dodatkowym kosztem.

Więc 10:10 segment wsparcia też jakby bardzo, jak mogę powiedzieć, bardzo serio, bardzo bardzo poważnie traktujemy, że jest to jest to bardzo taki potrzebny element też na tym etapie, jednym z etapów wsparcia wsparcia tych osób. Opiekunowie, tak jak powiedziałem właśnie tutaj, tutaj mówimy troszkę o takim niewidocznym filarze systemu, no bo opiekunowie zdejmują troszkę z instytucji pewne obowiązki, stąd mogą, może być taka tendencja do niedostrzegania wysiłku zarówno fizycznego, ale też psy, takiego mentalnego, psychicznego tych tych osób, a czasami to jest tak, że ktoś na osobę może potrzebować na kilka godzin takiej takiej pomocy, ale czasami I wtedy na przykład opieka wytchnieniowa też może swoją swoją rolę spełniać, a czasami ta pomoc musi być dużo... W dużo większej skali. A wracając właśnie do niektórych form pomocy, my widzimy, że one są, natomiast no niektóre z nich są ograniczone, na przykład koniecznością posiadania orzeczenia o niepełnosprawności czy wymogiem osiągnięcia określonego

Pułapu wieku, więc są, nie wiem, czy to dobre słowo, tak selektywnie troszkę, czy w sposób ograniczony, może nie tyle selektywnie, co w sposób ograniczony, udostępnione, udostępnione tym osobom. Są też programy, które widzieliśmy, natomiast one zazwyczaj mają charakter czasowy I też to powoduje, że ten brak stabilności, przewidywalności danego rodzaju opieki, no też wpływa, można powiedzieć, no negatywnie, a naszym zdaniem właśnie zapewnienie dostępu do opieki czy tu wspomnianej wytchnieniowej, czy informacji, czy czy szkoleń, czy pewnego pośrednictwa, a nawet tej pomocy psychologicznej, też mogłoby opiekunów wesprzeć. Króciutko samorządy. Przeprowadziliśmy badanie ankietowe w czterystu trzydziestu dziewięciu gminach w trzech województwach, śląskim, wielkopolskim, podkarpackim. I z tych czterystu trzydziestu dziewięciu gmin tylko w siedemdziesięciu siedmiu, czyli w mniej niż dwudziestu procentach, przeprowadzono diagnozę sytuacji osób starszych I opiekunów, przy czym tylko w dwudziestu diagnozach uwzględniono problematykę osób z chorobami neurodegeneracyjnymi.

W ponad osiemdziesięciu sześciu procentach, które... Gmin, które ankietowaliśmy w okresie 23 1. Półrocze 24 w ogóle nie realizowano żadnego programu, żadnego projektu skierowanego do osób starszych z chorobami neurodegeneracyjnymi czy do, czy do opiekunów. Znowu to też nie oznacza, że tego wsparcia nie było w ogóle, natomiast ono, no właśnie w przeważającej większości było, nie było celowane I w dużej części no to też na podstawie tej ankiety widać, że I to jest oczywiście niedobre zjawisko społecznie, że trochę zależy od miejsca, w którym mieszkamy, to jaką pomoc uzyskamy. Intensywność tej pomocy, skala tej pomocy albo w ogóle czy ta pomoc jest czy nie.

A nawet jeszcze głębiej siekając, sięgając czy w ogóle nasze potrzeby są rozpoznawane przez przez przez gminę. Bezpieczeństwo to już przedostatni z segmentów. Bezpieczeństwo. Też postanowiliśmy zobaczyć, jak wygląda kwestia bezpieczeństwa, czyli może taki mniej oczywisty temat czy czy mniej oczywiste zagadnienie, bo zajmujemy się głównie tutaj tematyką ochrony zdrowia, opieki społecznej, ale sprawdziliśmy przygotowanie takich służb publicznych do kontaktu z osobami cierpiącymi na choroby regeneracyjne, od strony zapewnienia im takiego bezpieczeństwa, no nawet na ulicę w przypadku spotkania takiej takiej osoby. I spośród 100 jednostek, straży gminnych I I miejskich, w dziewięćdziesięciu pięciu z nich żaden funkcjonariusz nie został przeszkolony do takiego umiejętnego kontaktu z osobami z tego typu, z tego typu chorobami.

Również jednostki policji czy straży, Państwowej Straży Pożarnej, które były ankietowane, również w większości, w większości takiego przeszkolenia nie było, a no też wiemy, że ta umiejętność, szczególnie przy osobie za bardziej zaawansowanymi objawami, są potrzebne, bo to jest kwestia umiejętności reakcji, umiejętności kontaktu z taką osobą spotkaną, która na przykład zgubiła się I nie może nie może trafić, nie może wrócić do domu. Więc od... Często od umiejętności tego kontaktu może zależeć to, czy czy czy danej osobie będziemy w stanie w tak w takiej trudnej sytuacji pomóc. Organizacje pozarządowe, tutaj widzimy, że pozytywnie, że tak powiem, ten obraz, że mnóstwo organizacji udziela, wspiera państwo w pomocy, aczkolwiek z trzech skontrolowanych przez nas organizacji w jednej z w jednej z nich stwierdziliśmy na ponad 600000 nieprawidłowości, w tym na ponad 30000 wykazywanie wydatków za czynności, które nie nastąpiły. To oczywiście to też, żebyś żeby nie być źle zrozumianym, to nie jest w żaden sposób nie uogólniamy, nie uogólniamy tego jednego przypadku na na całość pomocy świadczonej przez organizację, natomiast no na pewno warto, warto też w jakiś, w jakimś stopniu, w jakiej skali kontrolę jednak też sposobu wykorzystywania tych środków, tych środków sprawdzać, przepraszam.

Przeprowadziliśmy też ankietę, żeby sprawdzić, jak w takim poczuciu społecznym wygląda wsparcie osób z chorobą Alzheimera I opiekunów. W 2000 szesnastym roku 59 procent respondentów uważało, że osoby takie zostają I ich opiekunowie bez wsparcia. W dwudziestym czwartym roku ten odsetek wzrósł do siedemdziesięciu sześciu procent I znowu to to nie jest tak, że z tego badania wyciągamy jakiś bardzo bardzo poważny wniosek, to jest jednak tylko, można powiedzieć, badanie, tylko I aż, ale to jest to badanie ankietowe. Natomiast no myślę, że co najmniej jako pewien sygnał, jak w społeczeństwie, jak społeczeństwo, jak jak osoby najbardziej zainteresowane odbierają, odbierają wsparcie państwa, ale to potraktowałbym jako sygnał potwierdzający oczekiwanie tego tego wsparcia w większej w większej skali. Na pewno to, co zauważamy w sposób pozytywny, to jest przyjęcie w grudniu dwudziestego piątego roku przez radę ministrów Krajowego Programu Działań wobec Chorób Otępiennych.

No mamy 1. Kompleksowy dokument rządowy tego rodzaju, politykę publiczną, która planuje działania do 2000 trzydziestego roku, polityka publiczna, która dotyczy właśnie tego, tego rodzaju chorób, która obejmuje swoimi planami poprawy dostępności do diagnostyki, profilaktykę, rozwój wsparcia dla chorych, dla opiekunów, działania edukacyjne, działania związane z poprawą organizacji opieki. Więc my... To się oczywiście pokrywa w dużej części z naszymi też rekomendacjami, więc tutaj jest to jak najbardziej koherentne. Natomiast no oczywiście jesteśmy na etapie wdrażania tych rozwiązań, ich przygotowywania, przygotowania analiz, przepracowania, przygotowywania zaleceń, standardów, rozwiązań legislacyjnych, organizacyjnych, więc mamy nadzieję, że te działania właśnie będą nabierały po 1.

Takiej swojej wagi, że będą to działania, które które wykażą nie tylko same działania, właśnie, nie wiem, liczbę szkoleń, liczbę różnego rodzaju rozwiązań organizacyjnych, proceduralnych przygotowanych, liczbę kampanii informacyjnych, tylko że też to, co jest najważniejsze, czyli czyli przełoży się to na też na ten ostateczny rezultat polityki publicznej, czyli na na poprawę w każdym z tych obszarów wsparcia dla dla tych osób. I kończąc, podsumowując tylko już, tak żeby zebrać troszeczkę to, o czym powiedziałem, w takie najbardziej, naszym zdaniem, systemowe potrzeby rozwiązań, które by pacjentom I opiekunom zapewniły pomoc. No my to widzimy, powiedziałbym w pięciu takich punktach, czyli po 1. Stworzenie skutecznej ścieżki wczesnej diagnostyki z jasno określoną rolą lekarza POZ-u oraz odpowiednim dostępem do specjalistów. Po 2., wypracowanie standardów opieki dostosowanych do różnych etapów choroby, uwzględniających zmieniające się potrzeby zdrowotne, opiekuńcze, społeczne pacjentów.

Po 3., połączenie opieki zdrowotnej I społecznej w taki sposób, aby pacjent I jego rodzina nie musieli właśnie samodzielnie organizować tej współpracy, poruszać się między poszczególnymi instytucjami czy też identyfikować poszczególne instytucje. Po 4., widzimy potrzebę rozwinięcia właśnie usług środowiskowych, dziennych, które pozwolą pozwolą chorym na możliwie długo I bezpieczne, długie I bezpieczne funkcjonowanie w miejscu zamieszkania. I ostatni punkt to stworzenie stabilnego systemu wsparcia opiekunów, zwłaszcza w zakresie opieki wytchnieniowej, poradnictwa pomocy psychologicznej. I to to to to bym powiedział, to są te takie najbardziej systemowe rekomendacje wynikające z naszej

30:00 - 30:02

Speaker 4

Kontroli. Dziękuję bardzo.

30:02 - 30:21

Speaker 2

Dziękuję bardzo. Teraz poprosiłabym przedstawicieli, znaczy, panie ministry o przedstawienie stanowisk, w miarę możliwości zwięzłych stanowisk, do wyników tej kontroli. I jaką pierwszą poproszę panią ministrę zdrowia Katarzynę Kęcką.

30:21 - 40:44

Katarzyna Kęcka

Proszę bardzo. Bardzo dziękuję. Szanowna Pani Przewodnicząca, Państwo Ministrowie, państwo posłowie, zaproszeni goście. Choroby otępienne są jednym z najpoważniejszych wyzwań zdrowotnych I społecznych związanych ze starzeniem się ludności. Najnowsze dane Narodowego Funduszu Zdrowia dobrze pokazują skalę tego wyzwania.

Według szacunków, Instytut for Health, Metrics & Evalotion w 2000 dwudziestym trzecim roku w Polsce żyło około czterystu czterdziestu siedmiu 1000 osób z chorobą Alzheimera I chorobami pokrewnymi. W rejestrach płatnika w 2000 dwudziestym piątym roku odnotowano 394000 osób, czyli o 16 procent więcej niż w 2000 czternastym roku. Najnowszy raport Alzheimer Europe rozpowszechnienie odtępienia w Europie w 2000 dwudziestym piątym roku pokazuje zdecydowanie szerszą skalę tego wyzwania. Według zastosowanego w nim modelu epidemiologicznego w 2000 dwudziestym piątym roku w Polsce może żyć nawet ponad 600000 osób z otępieniem. Jest to szacunek oczywiście populacyjny, ale oparty na europejskich współczynnikach rozpowszechnienia według wieku płci I projekcjach ludności ONZ.

Szanowni państwo, osoby z chorobami neurodegeneracyjnymi korzystają ze świadczeń finansowanych ze środków publicznych w ramach POZ, Ambulatoryjne Opieki specjalistycznej I leczenia szpitalnego oraz rehabilitacji, opieki długoterminowej I w przypadkach uzasadnionych stanem klinicznym z opieki paliatywnej. Szczególnie wymowna jest struktura wydatków. Świadczenia pielęgnacyjne I opiekuńcze oraz długoterminowa opieka psychiatryczna odpowiadały łącznie za 65 procent wartości refundacji świadczeń. Oznacza to, że choroby otępienne są nie tylko wyzwaniem diagnostycznym I terapeutycznym, ale także rosnącym wyzwaniem dla opieki długoterminowej. Chciałabym wspomnieć, że w 2000 dwudziestym piątym roku wartość świadczeń wynosiła ponad 439000000 złotych.

Odpowiedzią systemową I tutaj bardzo dziękuję, że pan prezes NIK o tym wspomniał, jest Krajowy Program Działań wobec Chorób Otępiennych Polityka Publiczna do roku 2000 trzydziestego, przyjęty przez Radę Ministrów jedenastego grudnia 2000 dwudziestego piątego roku. Przyjęcie programu oznacza realizację wniosku NIK w zakresie ustanowienia ram systemowych I zintensyfikowania działań umożliwiających wdrożenie skoordynowanej polityki wobec chorób otępiennych. I tutaj chciałabym z całą mocą prosić o zauważenie, że część zadań ma charakter wieloletni, wymagający współpracy kilku resortów, kilkunastu instytucji, przygotowania rozwiązań organizacyjnych lub nawet przetestowania nowych modeli wsparcia. W celu zapewnienia właściwej koordynacji, minister zdrowia powołał zespół do spraw monitorowania realizacji Krajowego Programu Działań wobec Chorób Otępiennych, a zadaniem zespołu jest przegląd postępu, identyfikowanie barier oraz wspieranie współpracy podmiotów odpowiedzialnych za poszczególne działania. Tym samym stworzono mechanizm pozwalający nie tylko inicjować działania, lecz także okresowo oceniać ich wykonanie.

Program wyznacza bardzo konkretny kierunek zmian, ponieważ rodzina często nie wie, gdzie zgłosić 1. Niepokojące objawy, diagnoza bywa opóźniona I nie zawsze uruchamia dalsze wsparcie. Co już zostało uruchomione? Szanowni państwo, po 1. W 2000 dwudziestym piątym roku uruchomiliśmy program Moje Zdrowie, który realizują placówki świadczące usługi w ramach podstawowej opieki zdrowotnej.

Tutaj pan prezes wskazywał, że 3 podmioty POZ-u zostały zbadane w ramach kontroli. Ja teraz chciałabym wspomnieć, że w tej chwili na rynku mamy ponad 8 I pół tysiąca 8, nawet 1600 podmiotów realizujących świadczenia w ramach podstawowej opieki zdrowotnej, które realizują program Moje Zdrowie. Obejmuje on u osób po sześćdziesiątym roku życia, zgłaszających problemy z pamięcią lub funkcjami poznawczymi, wstępną ocenę z wykorzystaniem testu MINI SOK. Jest to ważny początek. Od 2000 dwudziestego piątego roku, od momentu uruchomienia programu Moje Zdrowie do czerwca 2026.

Z programu I z testu MINI CoC skorzystało ponad 260000 Polek I Polaków, a liczba skierowań do neurologa wyniosła ponad 6 I pół tysiąca. Krótki test przesiewowy POZ służy identyfikacji osób z objawami lub czynnikami ryzyka. Ostateczne rozpoznanie etiologiczne wymaga natomiast pogłębionej diagnostyki specjalistycznej I odpowie, odpowiednich wskazań klinicznych. Naszym celem jest więc nie tylko automatyczne badanie całej populacji, lecz realna I szybka ścieżka od pierwszych symptomów do diagnozy w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej. Po 2.

Działa bezpłatna ogólnopolska infolinia 800, 201, 801, Helpline dla osób z chorobami otępiennymi, ich rodzin I opiekunów. To jest sygnowane przez Biuro Rzecznika Praw Pacjenta. Zapewnia informacją wsparcie psychologiczne, ale także wsparcie prawne I terapeutyczne. Do sierpnia udzielono około trzech 1000 dwustu porad, a 84 procent kontaktujących się stanowili bliscy lub rodzinni opiekunowie. Po 3., ze środków Narodowego Programu Zdrowia uruchomiliśmy zadanie przewidziane w programie wobec chorób otępiennych.

W maju ogłoszono konkurs na przygotowanie kursu dla opiekunów nieformalnych opartego na programie WHO I Support for Dementia. Powstaje 8 modułów obejmujących między innymi diagnozę, codzienną opiekę, trudne zachowania, dobrostan opiekuna, system wsparcia w Polsce I kwestie prawne. Materiały mają zostać przekazane Ministerstwu do końca 2000 dwudziestego szóstego roku I stanowić podstawę kursu. Przygotowywany jest także materiał do treningu funkcji poznawczych. Trwają prace równolegle nad Narodowym Programem Zdrowia na lata 2027, 2 36.

Założeniem nowej edycji jest wzmocnienie stosowania mierzalnych wskaźników rezultatu I efektywnością. Z punktu widzenia wykonania wniosku NIK istotne będzie zachowanie spójności nowego NPZ z krajowym programem działań wobec chorób otępiennych oraz jednoznaczne przepisanie odpowiedzialności za monitorowanie poszczególnych zadań. W czerwcu dwudziestego szóstego roku w ramach programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego ogłoszono konkurs Standard świadczenia dziennego dla osób z otępieniem. Jego celem jest przetestowanie ramowego standardu dziennego świadczenia zdrowotnego dla dorosłych osób z otępieniem o nasileniu lekkim I umiarkowanym oraz wsparcie opiekunów nieformalnych. Szanowni państwo, jeśli chodzi o kierunki dalszego wdrażania I monitorowania.

Przede wszystkim koordynacja międzyresortowa I międzyinstytucjonalna. Dalsze wdrażanie programu wymaga stałej współpracy pomiędzy Ministrem Zdrowia, Ministrem Rodziny, Pracy I Polityki Społecznej, Narodowym Funduszem Zdrowia, jednostkami samorządu terytorialnego, podmiotami leczniczymi oraz organizacjami reprezentującymi osoby chore I opiekunów. Dalej, uporządkowanie ścieżki diagnostycznej I opieki po diagnozie. Istotnym zadaniem pozostaje określenie zasad postępowania od momentu zauważenia pierwszych objawów przez ocenę w POZ, diagnostykę specjalistyczną I rozpoznanie, aż po leczenie, rehabilitację, wsparcie środowiskowe, opiekę długoterminową I jeżeli przemawia za tym stan kliniczny, opiekę paliatywną. Rozwój wsparcia podiagnostycznego.

Dlaczego? Dlatego, że samo rozpoznanie choroby nie zapewnia pacjentowi I rodzinie praktycznej pomocy. Potrzebne są rozwiązania uruchamiane możliwie szybko po diagnozie, obejmujące przekazanie zrozumiałe informacje o chorobie, zaplanowanie dalszej opieki, edukację opiekuna, wsparcie psychologiczne oraz wskazanie dostępnych lokalnie usług zdrowotnych I społecznych. POZ ma istotne znaczenie dla rozpoznawania sygnałów ostrzegawczych I to szanowni państwo pokazują nam już wstępne badania programu Moje Zdrowie. Oceny czynników ryzyka, wykonywania wstępnej oceny funkcji poznawczych oraz kierowania pacjenta do dalszej diagnostyki.

Rozwój teorii powinien być powiązany z zapewnieniem czytelnych zasad dalszego postępowania, dostępem do konsultacji specjalistycznych I materiałów wspierających personel medyczny. Kolejny obszar to absolutnie wsparcie udzielone opiekunom nieformalnym, Ponieważ opiekunowie rodzinni zapewniają zasadniczą część codziennej pomocy osobom z chorobami otępiennymi. Dalsze działania łączyć powinny więc edukację dotyczącą choroby I organizacji opieki ze wsparciem psychologicznym, informację prawną I socjalną, możliwością okresowego obciążenia oraz rozwiązaniami ograniczającymi ryzyko przeciążenia I rezygnacji z aktywności zawodowej. Wobec postępującego charakteru chorób otępiennych, potrzebna jest także analiza dostępności form pomocy możliwie blisko miejsca zamieszkania. Rozwijane rozwiązania powinny wspierać I jak najdłuższe, bezpieczne funkcjonowanie osoby chorej w znanym środowisku, przy jednoczesnym uwzględnieniu możliwości obciążeń rodziny.

Za tym stoi też system danych I wskaźników, czyli rzetelne planowanie działań w obszarze chorób otępiennych, ale także monitorowanie efektów. Szanowni państwo, w miarę wdrażania programu działań na rzecz chorób otępiennych możliwe będzie także dalsze analizowanie sposobu oceny efektów podejmowanych działań, w tym zasadności wykorzystania mierników pozwalających na ocenę ich rezultatów. A powołany zespół, jak wspomniałam, do spraw monitorowania realizacji programu może stanowić forum do przeglądu postępu realizowanych działań oraz identyfikowania obszarów wymagających dalszej analizy. Szanowni

Państwo, w 2000 dwudziestym siódmym roku planujemy konkretne kroki, kampanię społeczną przeciwdziałającą stygmatyzacji, udostępnienie kursów online dla opiekunów, publikację polskiej wersji zaktualizowanych wytycznych WHO dotyczących ograniczenia ryzyka pogorszenia funkcji poznawczych oraz upowszechnienie poradnika z ćwiczeniami poznawczymi. Równolegle prowadzone są prace nad ścieżką diagnostyczną, standardem wsparcia po I lepszym powiązaniem opieki zdrowotnej z pomocą społeczną. Naszym celem jest system, w którym 1. Objawy nie są bagatelizowane, diagnoza nie zostawia rodziny samej, a opiekun otrzymuje wiedzę I wsparcie zanim znajdzie się w kryzysie. Szanowni państwo, bardzo dziękuję za uwagę.

40:45 - 41:00

Speaker 2

Dziękuję bardzo panie ministrze zdrowia I teraz poproszę o to samo, czyli o przedstawienie stanowiska do wyników kontroli panią ministrę Rodziny, Pracy I Polityki Społecznej panią Katarzynę Nowakowską. Proszę bardzo panią minister.

41:00 - 44:25

Katarzyna Nowakowska

Bardzo dziękuję. Szanowna Pani przewodnicząca, wysoka komisjo. My oczywiście odpowiadaliśmy w trakcie kontroli na pytania Najwyższej Izby Kontroli, natomiast zwracaliśmy na każdym etapie uwagę również na fakt, że pomocy społecznej nie wyodrębnia grupy osób, o których gdzieś mówimy, jako odrębnej grupy w systemie pomocy społecznej. System pomocy społecznej ma charakter wspierający każdą osobę w zależności od jej indywidualnej sytuacji I potrzeb. I wobec stanowiska I wobec działań podejmowanych przez Ministra Zdrowia nasze wsparcie, nasze działania są tak naprawdę uzupełnieniem tego, tych działań.

I obszary, w których to, jakby to funkcjonowanie ministra, ministerstwa rodziny jest najbardziej widoczne I najbardziej wspiera osoby z chorobami neurodegeneracyjnymi, to są wszelakie usługi wsparcia I to są między innymi usługi opiekuńcze, które są zadaniem własnym samorządów. To są specjalistyczne usługi opiekuńcze, które dla osób z zaburzeniami psychicznymi są finansowane z budżetu państwa. To są również usługi sąsiedzkie, choć mniej adekwatne w tej sytuacji. To są również usługi opiekuńcze świadczone w ośrodków wsparcia, w dziennych ośrodkach wsparcia I w całodobowych ośrodkach wsparcia, chociażby w domach pomocy społecznej. To są również pobyty w mieszkaniu wspomaganych, ale oczywiście to również w zależności od indywidualnej sytuacji.

Usługi wsparcia krótkoterminowego realizowane w domach pomocy społecznej, w rodzinnych domach, wsparcie w rodzinnych domach pomocy. I wspierane są te działania poprzez program Opiekał 75 plus, Korpus Wsparcia Seniorów. To są, to jest wsparcie dla samorządów w zakresie usług opiekuńczych. Co istotne również z funduszy europejskich prowadzimy projekt działania na rzecz wysokiej jakości środowiskowych usług społecznych I jest to projekt, którego celem jest rozwój wysokiej jakości środowiskowych usług społecznych, w tym skoncentrowanych na osobie I spośród licznych działań projektu w kontekście osób starszych z chorobami neurodegeneracyjnymi oraz wsparcia ich opiekunów, należy zwrócić uwagę na te, na działania, które dotyczą opracowania wytycznych dla szkoleń pracowników świadczących usługi I dla opiekunów nieformalnych w zakresie opieki nad osobami potrzebującymi wsparcia w codziennym funkcjonowaniu, ze szczególnym uwzględnieniem osób z zaburzeniami otępiennymi oraz pilotażowy szkolenie na podstawie wypracowanych wytycznych stacjonarne I online dla pracowników świadczących takie usługi. To na co chciałabym zwrócić również na koniec uwagę to, że jesteśmy oczywiście w kontakcie z Ministerstwem Zdrowia I współpracujemy w ramach I w zakresie działań, które są przez Ministerstwo Zdrowia koordynowane.

I również w 2000 dwudziestym czwartym roku wyodrębniona została funkcja pełnomocnika rządu do spraw polityki senioralnej. Jest z nami przedstawiciel dyrektor departamentu, który koordynuje w ramach działalności pani minister Okły Drewnowicz ten zakres, być może będzie chciał coś uzupełnić ze względu na to, że ten temat również był podnoszony w pracach międzyresortowego zespołu do spraw wypracowania systemowych rozwiązań wspierających osoby starsze I tam też ten temat pojawiał się we współpracy międzyresortowej. My oczywiście pozostajemy do pytań. Być może będą one bardziej szczegółowe w zakresie, w zakresach, o których powiedziałam.

44:26 - 44:40

Speaker 2

Dziękuję bardzo. Nie przywitałam wcześniej pana dyrektora. Rozumiem, tak pan dyrektor Departamentu Polityki Senioralnej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów pan Aleksander Jakubowski, tak? To witam. Czy chciałby pan coś dodać do wystąpienia pani minister?

44:40 - 46:56

Aleksander Jakubowski

Dziękuję serdecznie, zastępcę dyrektora. To co chciałbym dodać z naszej perspektywy, koresponduje to z rekomendacjami przede wszystkim, które przedstawił pan prezes, to jest potrzeba zbliżania tych dwóch systemów pomocy społecznej, systemu opieki zdrowotnej I temu służy ustawa o osobach starszych I koordynacja opieki długoterminowej uchwalona w bieżącym roku. Ona przewiduje instytucję koordynatora na poziomie powiatu, koordynatora opieki długoterminowej. To właściwie 1. Taki element, który ma zapewnić przesył informacji, czyli to żeby to nie był ten labirynt, o którym pan prezes mówił, tylko żeby jednak pozostawić tam notabene I wyjść z tego labiryntu po nici I ta ustawa jest tą nicią.

Oczywiście ona jest pierwszym krokiem, ona będzie doskonalona, też mechanizmy zostały wbudowane, które na podstawie informacji zwrotnej pozwolą doskonalić mechanizmy, które są w niej zawarte. Zatem także w tej roli koordynatorów upatrujemy, upatrujemy realizacji tych zaleceń, tych rekomendacji, wniosków, które tutaj Najwyższa Izba Kontroli przedstawiła, które są zresztą zbieżne z naszymi obserwacjami. I 2. Jeszcze element, na który warto zwrócić uwagę w kontekście właśnie tych wniosków I tego raportu, to jest to, pan prezes podniósł jako ostatni punkt, czyli spojrzenie I dostrzeżenie roli opiekunów nieformalnych. Wspominał też pan prezes o opiece wytchnieniowej.

I właśnie w ustawie, o której mówię, pojawiła się definicja opiekuna nieformalnego I pojawiły się też wyraźne podstawy dla działania dla wszystkich szczebli jednostek samorządu terytorialnego, żeby działania miękkie o charakterze szkoleniowym, charakterze wsparcia też psychologicznego mogły oferować, wydatkować środki I tutaj regionalne izby obrachunkowe no nie mają podstawy, żeby takie wydatki też kwestionować. Przy czym podkreślam, to wielokrotnie pani pełnomocnik rządu do spraw polityki senioralnej pani Marzena Okła-Drewnowicz zaznaczała, to jest 1. Krok, jeśli chodzi o cały cały system. Ta ustawa jest kołem zamachowym do kolejnych rozwiązań. Dziękuję.

46:56 - 47:40

Speaker 2

Dziękuję bardzo. Teraz poprosimy po stronie rządowej o głos eksperta w naszej dyskusji I poproszę o... Chciałabym tutaj w tym miejscu przywitać z nami na sali jest pan profesor doktor habilitowany nauk medycznych Bartosz Karaszewski, konsultant krajowy w dziedzinie neurologii I poprosiłabym bardzo pana profesora o przedstawienie prezentacji. Prezentacja jest tak, tutaj będzie wyświetlona, ale mamy też slajdy, które możemy państwu parlamentarzystom, posłom, posłankom udostępnić, jeżeli będzie taka potrzeba. Proszę w takim razie pana, oddaję głos panu profesorowi, proszę bardzo.

47:40 - 49:59

Bartosz Karaszewski

Dzień dobry państwu. Bardzo dziękuję za poruszenie tego bardzo ważnego tematu. Bardzo ważnego w zdrowiu publicznym w ogóle, nie tylko w neurologii, nie tylko w medycynie, no I właśnie nie tylko w zdrowiu publicznym. Także niezwykle ważnego społecznie, o czym już tutaj wielokrotnie państwo, co państwo wielokrotnie podkreślaliście. A ja chciałbym przedstawić problem z nieco innej perspektywy.

Zaczynam, bo chciałbym ulokować, będziemy mówić przede wszystkim, ja też oczywiście, o chorobach neuro-zwyrodnieniowych, w wielkiej mierze o chorobie Alzheimera z powodów oczywistych, ale chciałbym ulokować to w zdrowiu publicznym, ten problem. A zatem zaczynam od neurologii, która jest priorytetem zdrowia publicznego. Jeszcze pewnie nie I bardzo o to zabiegamy w polityce zdrowotnej, chociaż bardzo dużo się zmieniło in plus, podkreślam tutaj bardzo duże zrozumienie I dobrą współpracę z Ministerstwem Zdrowia, niektórymi departamentami szczególnie. Natomiast to będę państwu starał się przekonać, państwa starał się przekonać, że między innymi z powodu tematu dzisiejszej dyskusji to jest problem, jeżeli dodamy, rozszerzymy ten wątek społeczny po prostu najważniejszej, to są liczby, to jest matematyka, to jest nauka I o tym za chwilę. Neurologia jest priorytetem zdrowia publicznego w rozumieniu danych, jakimi mamy.

Chcielibyśmy, żeby była priorytetem w kontekście polityki zdrowotnej państwa, nie tylko naszego. Będę państwa starał się przekonać, dlaczego to jest dla nas wszystkich bardzo ważne I dlaczego to jest naszym wszystkich interesem. Dane podstawowe, trochę inne pojęcie, to nie jest tylko neurologia choroby mózgu, także psychiatria, natomiast o obciążeniu społecznym, o którym będę za chwilę mówił, to choroby z dziedziny neurologii tutaj dominują, o tym za chwilę, ale jeżeli weźmiemy rzeczywiście to pojęcie I zbierzemy wszystkie choroby mózgu, dlaczego one powinny być priorytetem, drodzy państwo, jeżeli weźmiemy pod uwagę ten 1. Punkt, o którym powtarzam jak mantrę, który powtarzam jak mantrę na każdym spotkaniu, bo to jest niesłychanie istotne. Jeżeli weźmiemy sobie markery zdrowia publicznego, które powszechnie używamy, które uwzględniają nie tylko śmiertelność, ale także utratę życia, utratę czasu życia, życia związaną z powodu niepełnosprawności, z powodu choroby,

50:00 - 01:06:20

Bartosz Karaszewski

Choroby mózgu są znacznie istotniejsze I mają dużo większą wagę w kontekście takiego choćby parametru jak dali, który tutaj państwu prezentuje, jeżeli będzie czas, to możemy to nieco szerzej za chwilę wyjaśnić I bardzo chętnie to mogę zrobić. Natomiast posługując się tymi parametrami one są znacznie bardziej istotne dla naszego społeczeństwa niż na przykład nie nie obniżam wagi, tylko prezentuję pewne dane, choroby nowotworowe czy choroby sercowo-naczyniowe choćby. To jest oczywiście wątek tej niepełnosprawności I skutków długotrwałej, złożonej, istotny niepełnosprawności I skutków tejże. Jeżeli zaś sobie weźmiemy I takich opracowań też już mamy kilka, także dla Europy, także prezentowanych przez Europejską Agencję, Akademię Neurologii. Jeżeli sobie to przeliczymy na koszty, to koszty związane dla społeczeństw Europy, tak że dla Polski prawdopodobnie, chociaż takich bezpośrednich danych nie mamy, ale nie ma powodu, żeby było inaczej niż w innych krajach Europy czy w Unii Europejskiej, to koszty, które generują, łącznie z tym wątkiem społecznym, opiekuńczym, które generują choroby mózgu, są większe niż wszystkie inne choroby razem wzięte.

Podkreślam, że to uwzględnia nie tylko terapeutyki I leczenie, ale także ten te elementy I obciążenia społeczne. Jeżeli to uwzględnimy, jeszcze raz to celowo podkreślę, to koszty chorób mózgu dla społeczeństwa prawdopodobnie także naszego kraju, bo jeszcze raz, ma dużego powodu, żeby była różnica pomiędzy na przykład Niemcami, Wielką Brytanią a Polską w tym kontekście, są wyższe niż wszystkich innych chorób razem wziętych. Spośród tychże tych chorób mózgu czy chorób neurologicznych to możemy już połączyć. 2 choroby, które w największym stopniu, 2 choroby czy grupy chorób, które w największym stopniu na to obciążenie w całym zdrowiu publicznym wpływają, to są te 2 I nimi się chciałbym zająć za chwilkę w tej krótkiej prezentacji. To są choroby naczyniowe, przede wszystkim udary mózgu I oczywiście choroby przebiegające z otępieniem, czyli przede wszystkim choroba Alzheimera.

I tutaj sobie na tę chwilę I w tym momencie postawmy kreskę, nie dyskutujmy o innych chorobach, natomiast te 2 są gigantycznie wielkim obciążeniem, z którymi musimy bardzo dużo dla naszego wspólnego interesu, także społecznego, zrobić. I o tym, I o tym 2 słowa za chwilę sobie. Jeszcze 1 bardzo ważna informacja, to już też padało. Demografia naszego kraju oczywiście w kontekście obu grup chorób, czy obu chorób jest dalece niesprzyjająca przede wszystkim w kontekście choroby Alzheimera. To samo naturalnie można powiedzieć na przykład o chorobach nowotworowych, które co do zasady I ogólnie I uśredniając także są naturalnie bardzo mocno związane statystycznie z wiekiem, ale choroba Alzheimera I choroby przebiegające z otępieniem jeszcze bardziej.

Czyli zmieniająca się na niekorzyść demografia będzie tym bardziej niestety eksponowała, nie chcemy tego, szkoda, że tak będzie, ale tym bardziej będzie eksponowała te 2 choroby jeszcze w kontekście ich znaczenia. I takich kilka podstawowych, które pewnie są pewnego rodzaju, może niekoniecznie taką, takim medycznym wnioskiem czy sformułowaniami, którymi się posługujemy, ale na takiej niwie publicznej bardzo często, bo one dają dużo do, do myślenia w kontekście wagi tego tematu. Po 1. Najczęstsza przyczyna trwałej, złożonej niepełnosprawności, trwałej, złożonej niepełnosprawności mieszkańców Polski to jest choroba neurologiczna, to są udary mózgu. W całej medycynie, całej medycynie klinicznej, nie tylko w neurologii.

Najczęstsza przyczyna trwałej złożonej niepełnosprawności młodych dorosłych poniżej czterdziestego roku życia wyłączając urazy trzeba dodać to jest stwardnienie rozsiane choroba neurologiczna, którą świetnie potrafimy leczyć. Pierwszą, drugą potrafimy bardzo dużo już zrobić. Najczęstsza przyczyna otępienia mieszkańców Polski, o tym będziemy najwięcej mówić oczywiście choroba Alzheimera, nie tylko mieszkańców Polski naturalnie. Największa przyczyna absencji, niedyspozycyjności zawodowej mieszkańców Polski migrena. Z wszystkimi, w najmniejszym stopniu z chorobą Alzheimera, ale też w bardzo dużym stopniu już możemy coś zrobić w kontekście terapeutycznym, a zapobiegania z całą pewnością.

Natomiast z wszystkimi, generalnie rzecz biorąc, tymi chorobami potrafimy I w neurologii mamy już dzisiaj I to są ostatnie lata, ostatnie 2 dekady, które można nazwać śmiało rewolucją, pewnie bym trochę przesadził, ale to jest bliskie rewolucji terapeutyczną. Wobec tego my mamy już narzędzia, które musimy implementować jak najszerzej, żebyśmy zapobiegli. Po 1., myśląc przede wszystkim z perspektywy no nie tylko lekarskiej o indywiduum jako o pacjentach, ale także w kontekście interesu społecznego. To jest niezwykle ważne, niesłychanie istotne, żebyśmy narzędzia, które już mamy, które świat nam daje, które medycyna I rozwój nam daje, implementowali jak najszerzej do naszego, naszym kraju. Oczywiście po części to się już dzieje, tak jak mówiłem 000 współpracy, mówiłem o tym, że pewne I o tym za chwilkę, o tym, że pewne programy już tutaj rozpoczynamy konstruować.

Ale oczywiście to za mało, musimy dużo dużo szerzej podejść do tematu. To jest jedną, jednym z wyrazów z tego, co, o czym powiedziałem przed chwilą. No nie bez kozery zdrowe serce, zdrowy mózg jest jedynym priorytetem klinicznym, jakie wskazuje, wskazało ministerstwa, Ministerstwo Zdrowia. Oczywiście bardzo chcielibyśmy, żeby za tym szło też finansowanie. Po części także, ale ono z pewnością w dużej mierze jest potrzebne.

Zaraz powiem na co. Bardzo konkretne, bardzo konkretne elementy, których w systemie potrzebujemy, żeby zapobiec temu trendowi, o którym też przed chwilą powiedziałem. Wobec tego 3 rzeczy, które potrzebujemy w naszym kraju, żeby ograniczyć ten niezwykle duży I obciążający dla społeczeństwa I mieszkańców naszego kraju problem. System zintegrowanej opieki w udarach mózgu 1, o którym będę tutaj nieco mniej mówił, bo nie o tym jest dzisiejsze posiedzenie, ale ustawmy to w pewnego rodzaju kolejności hierarchii, gotowy w rozumieniu merytorycznym tym definicji tego, chcemy zrobić, co powinniśmy zrobić, żeby poprawić sytuację. 2.

Punkt, o tym będę dużo wcześniej mówił, to jest kontekst oczywiście chorób neuro-zwyrodnieniowych, wczesna detekcja I określanie etiologii to jest najważniejsza rzecz spośród całego panelu zadań I o tym za chwilę, więc tego nie będę rozszerzał. I 3. Rzecz, o której tylko tutaj powiem, potem pewnie nie będzie na to czasu, to oczywiście neurologia to też dużo więcej innych chorób. To jest potężna dyscyplina I większość terapii innowacyjnych, które już mamy bardzo dużo, na przykład w stwardnieniu rozsianym, o którym powiedziałem, przypomnę najczęstszej przyczyny niepełnosprawności młodych mieszkańców Polski poza urazami, To jest też program lekowy. Większość tych innowacyjnych terapii, które zapobiegają temu obciążeniu społecznemu w kontekście zdrowia jest finansowana w kategorii programów lekowych Potrzebujemy w neurologii.

To jest niesłychanie istotne, bo tutaj indeksacja skuteczności naszego działania, czyli to jak przebiega I jak obciążająca jest choroba neurologiczna, możemy o każdej mówić osobno, versus jak bardzo skuteczne są terapie, którymi dysponujemy, jak bardzo tę niepełnosprawność u pacjentów ograniczają. Niesłychanie istotne jest utrzymanie adekwatnego finansowania tego, już mamy, tego co już stworzyliśmy w polskiej neurologii, no I wprowadzenie pewnego elementu, który się nazywa koordynatorzy programów lekowych. Pewien element logistyki niezwykle ważny. I do tej części nie wracam, skupię się tylko troszeczkę na udarach mózgu, przede wszystkim na chorobach neuro zwyrodnieniowych w dalszej części. Mamy zaprojektowane, tak jak powiedziałem I niektóre elementy są po prostu w realizacji już, co, co z satysfakcją mogę powiedzieć.

Obyśmy postawili kropkę nad I oczywiście, że I oby weszły do naszego systemu, ale z całą pewnością już są realizowane. System zintegrowanej opieki w udarach mózgu zaplanowaliśmy, ja tutaj dużą wraz z zespołem, z sekcją, którą kieruje też chorób naczyniowych Polskiego Towarzystwa Neurologicznego włożyliśmy bardzo dużo pracy w to, żebyśmy, żeby to przygotować I wspólnie z Ministerstwem Zdrowia to odpowiednio zmodelowaliśmy. I tutaj powiem tylko o jednej rzeczy, potrzebujemy, bardzo potrzebujemy finalnej decyzji co do punktu numer 4 spośród dwunastu domen, żebyśmy osieciowali wszystkie oddziały udarowe w naszym kraju, wszystkie aktywne oddziały udarowe czymś, co jest dostępne już na świecie, siecią do postprocessingu, informatyczną, bardzo nowoczesnymi rozwiązaniami do postprocessingu danych neuroobrazowych, żebyśmy przyspieszyli, skrócili I zmodelowali ścieżkę pacjenta z udarami mózgu. 20 kilka minut, nasi sąsiedzi z po z po z południowej granicy Czesi 20 kilka minut od rozpoznania, od zgłoszenia do systemu, do momentu rozpoczęcia leczenia 20 kilka minut. W Polsce jest to znacznie dłużej.

Z całą pewnością te elementy, które tutaj proponujemy skrócą to. Czas w udarach mózgu przekłada się przy całej infrastrukturze, świetnych zasobach, które mamy, świetnym know-how w kontekście lekarsko-pielęgniarsko I tak dalej, czyli po prostu zasobów medycznych, musimy to poukładać logistycznie. Potrzebujemy pewnego dofinansowania, pewnych elementów I to jest 1 z niewielu rzeczy w medycynie, które prawie że z dnia na dzień, jeżeli zastosujemy I opleciemy to tą siecią, o której mówię, możemy znacznie I masywnie poprawić rokowanie naszych pacjentów po udarach mózgu. I tu przypominam I będę wracał do tego jednego z pierwszych slajdów, czyli najważniejszej w kontekście epidemiologicznym największej przyczyny w całej medycynie niepełnosprawności trwałej Polaków. I my możemy to naprawdę znacznie ograniczyć w ciągu od kilku miesięcy tak naprawdę, wprowadzając pewne systemy, które logistycznie, które poprawią szybkość diagnostyki, szybkość rozpoznawania, szybkość kwalifikacji do terapii z wykorzystaniem sieci, która jest, która w tej chwili jest.

Nie trzeba budować nowych oddziałów, pracowni naczyniowych, to wszystko jest. Trzeba to lepiej poukładać. Naprawdę jest niewiele rzeczy, które w kilka miesięcy możemy masywnie zmienić w kontekście rokowania w chorobie która najbardziej nas obciąża jeśli chodzi

Sprawność. I teraz już przechodzę. Pomijam wszystkie inne punkty. Mamy dwunastodomenowy, tylko zakończę plan w udarach mózgu, który masywnie poprawiłby rokowanie naszych pacjentów. Oczywiście to już jest, jesteśmy już po bardzo wielu etapach, które są satysfakcjonujące w kontekście rozwoju medycyny udaru mózgu w Polsce, ale teraz jest czas na to.

W niektórych krajach czy regionach to już istnieje. Tam, gdzie to się zadziało mamy właśnie taki masywny, masywną poprawę rokowniczą w kontekście tej logistyki. Myślę, że czas na na Polskę I to możemy zrobić I no I to I może na tym zakończę, bo chciałem troszeczkę rozszerzyć, ale to już może tyle o udarach mózgu, bo to jest 1. Rzecz najważniejsza do zrobienia. Ja chcę powiedzieć, że to się dzieje.

Niektóre elementy już się tutaj dzieją, byle byśmy faktycznie finalnie otrzymali decyzję, że to finansowanie będzie z tego co wiem I jestem upoważniony, żeby powiedzieć, że te środki są już na to alokowane I że finalna decyzja jest już blisko, więc być może to się zadzieje. Bardzo na to liczę. No I choroby otępienne, choroba Alzheimera. I to jest ta predykcja, o której powiedziałem. Dysponujemy I posługujemy się danymi organizacji, która się nazywa Alzheimer Europe.

Tutaj na czerwono to jest rok 2050. I to jest predykcja chorobowości wszystkich chorób, dotyczących wszystkich chorób, które przebiegają z nieodwracalnym otępieniem. Polska ma dość mocne, oczywiście na chwilę, to na razie jest tylko plastyka I taki ogólny obrazek. Ja za chwileczkę powiem nieco więcej o precyzjach I o liczbach. Natomiast my oczywiście w kontekście całej nawet Unii Europejskiej, która co do zasady nie ma korzystnej demografii, to Polska ma jeszcze bardziej niekorzystną.

Wobec czego ten nasz kolor nie jest najbardziej czerwony, ale jest bardziej czerwony niż przeciętna. To tak najogólniej. I teraz są te konkretne liczby, o których powiedziałem. Wolę się nimi posługiwać niż dane, niż danymi NFZ-u dlatego, że to nie są dane stricte epidemiologiczne, te o które, państwo cytowaliście, oczywiście ja je też za chwilkę mam I pokażę, to to są dane rozliczeniowe. To jest nieco inna kategoria, bez żadnej niczyjej złej woli, po prostu to nie jest metodologicznie zrobiona epidemiologia.

Jej bardzo dobrze Polsce zrobionej nie mamy, badania epidemiologicznego dotyczącego rozpowszechnienia chorób przebiegających z otępieniem w naszym kraju. Tego dobrze nie mamy precyzyjnie w rozumieniu metodologii zrobionego. Rzeczywiście musimy się tego posługiwać danymi rozliczeniowymi, które nie są idealne, lepsze są dane, bo też nie ma dużego powodu, żeby one się bardzo różniły w Polsce niż w innych krajach w kontekście rozpowszechnienia czy chorobowości w innych krajach Unii Europejskiej. I predykcja jest drodzy państwo taka, że w 2000 pięćdziesiątym roku w społeczeństwie, które będzie liczyło mniej niż 33000000 osób I w którym populacja pomiędzy powyżej 3 trzydziestego roku życia będzie wynosiła mniej niż 25000000 osób, ponad 1000000 osób będzie żyło z otępieniem. To jest ten wymiar I to jest 2050.

Rok, to jest za chwilę I możemy coś z tym zrobić I możemy spróbować coś z tym obciążeniem, drodzy państwo, zrobić. Tu jest znów ta predykcja 2025. Rok I 2050. Rok mężczyźni kobiety. Oczywiście ta różnica wynika w dużej mierze z różnic w długości życia I przewidywanej długości życia kobiet I mężczyzn w naszym kraju I to się masywnie, masywnie zwiększy z wpływem na te wszystkie elementy, o których państwo mówiliście, o których ja nieco mówiłem.

To są dane rozliczeniowe NFZ, o których mówiłem, ale to państwo już cytowaliście I ten nawet w tych danych tutaj widzimy bardzo duży wzrost przez ostatnie dziesięciolecie, ale tak jak powiedziałem to nie jest w stu procentach wymierna I adekwatna dana, ale oczywiście ona też coś mówi. Choroby przebiegające z otępieniem to nie tylko choroba Alzheimera. W zależności od badanej populacji, także od kraju tutaj te te te liczby, które ja pokazuję akurat są z Wielkiej Brytanii I one się mogą bardzo I one się nieco mogą różnić szczególnie w kontekście tych rzadszych rozpoznań. Natomiast najważniejsze dla nas jest to, że 60 czy 70 procent w zależności od badanej populacji to jest choroba Alzheimera, ale też niesłychanie istotne, niesłychanie istotny jest punkt tutaj wskazany jako 2. W niektórych populacjach trzecich, to są choroby naczyniowe mózgu, gdzie wczesna detekcja otępienia naczyniopochodnego pozwala nam na bardzo świetną reakcję prewencyjną I wprowadzenie takich leków, które mogą zapobiec postępowi tejże.

Więc to, więc bardzo dobrze skonstruowany system związany z z szybkim rozpoznawaniem I szybką detekcją I reakcją w kontekście chorób przebiegających z otępieniem to nie tylko choroba Alzheimera, to chcę podkreślić. To cały system dla wszystkich tych chorób, który może masywnie zmienić losy bardzo wielu mieszkańców naszego kraju, czy systemu, w którym to zostanie wprowadzone. To nie tylko choroba Alzheimera I nie tylko fakt, że rozpoczynamy umieć leczyć przyczynowo albo częściowo przyczynowo chorobę Alzheimera. To ma bardzo wiele wątków. To jest niesłychanie istotne z powodu wielu różnych wątków.

I znów mógłbym je rozszerzyć, jeżeli będziemy mieli czas, ale przechodzę dalej. Jeszcze 1 rzecz, o którą dodałem, zważywszy na to, że spotykamy się tutaj I nie będziemy rozmawiać tylko o części medycznej problemu, a nawet nie tylko o części zdrowotnej czy o konstrukcji systemu ochrony zdrowia, ale także społecznej. To są, to jest szacunek, to, to, to państwo tutaj widzicie ponad 221000000 euro w trzydziestu krajach Europy, w których jest także Polska o wysokim dochodzie. To jest koszt łączny, który oszacowano I oszacowała Europejska Akademia Neurologii koszt, który jest związany ten, łączny także z obciążeniami społecznymi, opiekuńczymi związanymi z chorobami, z chorobą Alzheimera. Natomiast podkreślam, że największy ciężar finansowy w tym koszcie to nie są leki, to nie jest opieka medyczna.

Większość ponad 58 procent, niektóre dane pokazują, że nawet więcej, to nie sektor ochrony zdrowia, tylko to są, to jest kontekst zaangażowania rodzin, opieki społecznej I tak dalej. Wyłączenia z rynku pracy, opiekunów I tak dalej I tak dalej. To jest, więc to jest złożona analiza, która pokazuje, jeszcze raz podkreślę, że większość to nie jest, to nie są koszty. To się pewnie zmienia.

01:06:22 - 01:06:24

Tak, tak, tak, tak.

01:06:24 - 01:15:54

Bartosz Karaszewski

Tak, rocznie, rocznie. I teraz do zasadniczego, do zasadniczego etapu tej prezentacji przechodzę. Czy my mamy wpływ na to jakiś? I I mam nadzieję, liczę na to, że tutaj się w tej sprawie spotykamy. Zresztą w Ministerstwie Zdrowia niedawno I zresztą wielokrotnie też o tym rozmawialiśmy, jakby tutaj jest, jeszcze raz podkreślę, pełne zrozumienie I chęć do do do działania w tej sprawie, więc ja jeszcze raz to, już niejednokrotnie pokazywałem państwu przedstawię.

Mamy na to wpływ oczywiście, skoro zadaję takie pytanie, no to pewnie można zakładać, że mamy na to wpływ. Mamy. W dwojaki sposób. 1., na którym ja się skoncentruję, zważywszy na swoje kompetencje, to my możemy zmniejszyć to obciążenie społeczne poprzez edukację I medycynę I o tym najwięcej jestem w stanie powiedzieć, bo to jest po prostu moja kompetencja I myślę III moje zadanie. No I oczywiście 2.

Część, co do której się nie będę odnosił, to jest zarządzanie skutkami u pacjentów, osób, rodzin, u których my już jako lekarze, medycyna, system ochrony zdrowia nie jesteśmy w stanie wiele zrobić, to lepsze zarządzanie skutkami, czyli systemie opieki I wsparcia. I to tylko zaznaczam, parkuję, natomiast koncentruję się na punkcie pierwszym. Co możemy zrobić, żeby nie dostarczać do systemu opieki społecznej albo ograniczyć dostarczanie, w cudzysłowie I przepraszam za to słowo, albo ograniczyć rozwój tej choroby tak, żeby ten system był jak najmniej, o może w taki sposób powiem, jak najmniej obciążany. I żeby ograniczyć postęp tego obciążania, bo on będzie ruszył. Czegokolwiek nie zrobimy dzisiaj, bo nie mamy takich narzędzi, żeby całkowicie wyeliminować ten postęp, on będzie ruszył.

My musimy po prostu zrobić wszystko, żeby rósł jak najwolniej. Gdzie jesteśmy, co zrobiliśmy, co przed nami? Nie, o tym już była pani minister, moi poprzednicy. To jest niezwykle istotna rzecz. Ja to też chcę podkreślić, bo o ile ten program I taki miał być z zasady, to miał być ogólny program, tutaj nie ma żadnych szczegółów, to jest pewnego rodzaju tylko mapa drogowa, zdefiniowanie domen w ramach których musimy działać, żeby ten postęp ograniczyć.

Krajowy Program Działań wobec Chorób Otępiennych. I teraz przed nami wielka, wielkie zadanie, żeby niektóre z nich spiroetyzować I bardzo szybko wprowadzić I rozbudować. I o tym ja powiem za chwilę, które właśnie nawiązując do tego, do tej niwy medycznej, bo my możemy naprawdę, jeszcze raz podkreślę, medycyną I edukacją dzisiaj znacznie ograniczyć postęp, oczekiwany postęp, to o czym, to co państwu pokazywałem, tego problemu w rozumieniu obciążenia społecznego. Medycyną, edukacją jesteśmy w stanie to dzisiaj zrobić. Wspaniale, że to mamy, bo to jest pewnego rodzaju drogowskazem.

Wspaniale, że powstał zespół, który będzie monitorował, w którym mam przyjemność pani profesor Halina Sienkiewicz-Jarosz, która odegrała dużą rolę w konstruowaniu tej części medycznej, tego krajowego planu. Jesteśmy także w tym zespole I będziemy tutaj doradzać, żeby te części, aspekty także medyczne tutaj I teraz 2 słowa właśnie o tym, bo czy mamy wpływ w kontekście prewencji? Proszę mi powiedzieć, jeżeli już za długo będę mówił, w kontekście, proszę? Jeszcze, ale jeszcze bym jeszcze z 3 minuty, z 5 minut jeszcze poproszę, jeżeli mogę, tak? Może być, dobrze.

I to jest tylko taki, w takim razie najbardziej, taki bardzo plastycznie ciekawy, dający po prostu ogólne zrozumienie I pojęcie co do zdefiniowanych w rozumieniu naukowym, skorelowanych z ryzykiem I momentem zachorowania na chorobę Alzheimera elementów, które, w których można w kontekście edukacji

Interweniować I które zmniejszają ryzyko po prostu, które są związane ze zmniejszeniem ryzyka. Interwencja w tych, w tym zakresie, który państwo tutaj widzicie w każdym okresie życia, w poszczególnych latach życia, ale nawet we wczesnym okresie życia. Tutaj jedyną rzeczą, którą możemy zrobić, żeby za wiele lat opóźnić rozpoznanie choroby czy 1. Objawy choroby Alzheimera, to jest kontekst jakości edukacji, intensywności edukacji w okresie średnio, średnim trzydziesto, czterdziesto, pięćdziesięcio, sześćdziesięcio... Ulatków, o przepraszam, rozumiecie państwo co mam na myśli.

O wiele więcej czynników ryzyka, których zabezpieczenie znacznie zmniejsza ryzyko zachorowania no I w późniejszym okresie także mamy kilka. Jeżeli państwo bardzo polecam, to także jest z Alzheimers Research UK bardzo aktywnej organizacji działającej w tej sprawie I danych, na te dane można, do tych danych można mieć pełne zaufanie. I teraz czy mamy wpływ? Jeżeli miałbym na tę chwilę w konstrukcji całego systemu, w części medycznej, obok edukacji oczywiście, jeżeli miałbym wymienić jedną rzecz, którą musimy teraz I w tym momencie zrobić, zważywszy na to, że wiemy, że mamy już 1. Terapie, że one się będą rozwijać, że kolejne cząsteczki bardziej złożone, lepsze, bardziej skuteczne prawdopodobnie są już w badaniach klinicznych I naprawdę rozpoczynamy wielką rewolucję terapeutyczną choroby Alzheimera, to teraz jesteśmy w etapie, żebyśmy pod, na etapie, żebyśmy potem po prostu mogli skorzystać z tego, co dostaniemy, a pewnie tak będzie do naszego portfolio w większym czy mniejszym zakresie, to jest wczesne rozpoznawanie zaburzeń funkcji poznawczych I ich monitorowanie.

To wybrzmiało w wypowiedziach wszystkich państwa. Jakby na to nie spojrzeć, to jest moment na to. Krótka ścieżka diagnostyczna u pacjentów, którzy pojawiają się w systemie z niewielkimi zaburzeniami poznawczymi. Krótka ścieżka diagnostyczna jest niesłychanie istotna. Czas tutaj ma gigantyczne znaczenie.

Jeżeli pacjent będzie czekał półtora roku do poradni z takim zaburzeniem neurologicznym od momentu, kiedy w zdrowiu, wspaniałe, że to się, że mamy ten program, to jest genialna, genialna rzecz. Mówię OOO zdrowiu Polaków, mówię o programie Moje Zdrowie, w którym także są wpisane elementy związane z zaburzeniami poznawczymi, takie oczywiście najbardziej przesiewowe, najprostsze. Wspaniale, to powstało, ale jeżeli pacjent, który wykaże takie zaburzenia będzie czekał rok do poradni neurologicznej, potem na diagnostykę, to te, to te, które już teraz mamy możliwości terapeutyczne my po prostu stracimy. Więc to jest niezwykle ważne I o to postuluję I o tym rozmawiamy, w jaki sposób to zrobić. Oczywiście to nie jest prostsze, bo nie jest proste, bo za, bo możemy zadać mnóstwo pytań, a dlaczego w przypadku zaburzeń otępiennych, a nie, a nie wielu innych stworzymy pewnego rodzaju krótką ścieżkę w systemie, więc to nie jest proste.

Natomiast to jest niesłychanie istotne. To jest niezwykle duża waga problemów w kontekście także społecznym, a nie tylko pacjenckim w rozumieniu indywiduów. To jest najważniejsza rzecz I tak jak już powiedziałem, do tej pory mieliśmy pewne możliwości, które spowalniają postęp choroby, ale mając mechanizm, który możemy wpisać w elementy postępowania objawowego. Po raz 1. Mamy takie, które przynajmniej częściowo możemy nazwać przyczynowymi I które rzeczywiście spowalniają postęp choroby.

Choroby Alzheimera rozpoznanej dobrze, bardzo precyzyjnie choroby Alzheimera. Dobre rozpoznanie jest niesłychanie istotne w tej ścieżce, o której powiedziałem, dobre rozpoznanie. Dzisiaj możemy to zrobić bardzo precyzyjnie I bardzo szybko między innymi dlatego, że mamy markery, że mamy markery, których już możemy w znacznie prostszy sposób niż jeszcze do niedawna korzystać ze względu na to, że możemy po prostu pobierać krew I te markery znajdować w krwi. I to, to jest jednym z elementów tej ścieżki bardzo krótkiej od pojawienia się pacjenta w systemie do rozpoznania choroby Alzheimera I za chwilę włączenia leczenia, który na tę chwilę musimy przede wszystkim w tej części medycznej opracować. Przeskakuję przez te konkrety medyczne, ale medyczne aspekty, o programach lekowych już powiedziałem.

Na koniec powiem tylko, że że że neurologia jest dziedziną niesłychanie obszerną I my dzisiaj rozmawiamy o epidemiologicznie wielkich obszarach, ale połowa chorób, około połowa chorób z wszystkich chorób rzadkich, o których państwo rozmawiacie bardzo, ja też oczywiście, bardzo często, ale w kategorii choroby rzadkie połowa z tych chorób to są choroby przebiegające z przeważającym zajęciem układu nerwowego. To są choroby w dużej mierze neurologiczne. Pokazuje obszerność I wagę tej dyscypliny. I na koniec jeszcze raz powtarzam 3 najpilniejsze działania, które ograniczą obciążenie społeczne, największe z wszystkich innych chorób, jeżeli posługiwać się tymi parametrami, o których powiedziałem, któraś, które, przepraszam za słowo, siedzi w neurologii, to są te 3 działania, które tutaj państwu pokazuję, które możemy natychmiast spróbować wprowadzić, żeby je ograniczyć. System zintegrowanej opieki udarowej, wczesne wykrywanie, określanie etiologii zaburzeń poznawczych, elementy opieki koordynowanej I ścieżka w systemie, jeśli o to chodzi I adekwatne finansowanie tego, co już mamy, innowacyjnych terapii w programach lekowych I wprowadzenie funkcji koordynatora programów lekowych.

Bardzo, bardzo serdecznie państwu dziękuję. Pokazuję obrazki z ośrodka, które mam przyjemność prowadzić, neurologicznego. To jest troszeczkę inny obrazek, chciałbym to powiedzieć, niż wybrzmiewał z nie z niedawnego spotkania w Sejmie o o Polskim systemie ochrony zdrowia. Bardzo serdecznie państwa zapraszam do naszego ośrodka. Nawet w kontekście warunków hotelowych pacjenci mają wspaniałe warunki.

Tak że troszeczkę bym skorygował, że tak powiem, ten ogólny wymiar jakości polskiej ochrony zdrowia, nawet w takim kontekście. Zapraszam zawsze drzwi otwarte, żebyśmy mogli pokazać, jak niektóre ośrodki w Polsce jednak funkcjonują. W tych warunkach to już mam. Dziękuję bardzo.

01:15:56 - 01:16:15

Speaker 11

Bardzo dziękuję panu profesorowi. Szanowni państwo, otwieram dyskusję I zaczniemy od państwa posłów. Bardzo proszę o zapisywanie się do głosów, a później strona społeczna. Bardzo proszę pani posłanka Leniart.

01:16:17 - 01:17:18

Speaker 15

Szanowna pani przewodnicząca, wysoka komisjo, ja muszę z pewnym, nie chcę powiedzieć rozczarowaniem, bo myślę, że to nie jest słowo, ale nie chcę powiedzieć też I oburzeniem. Przyjmuję fakt, że debatujemy o niezwykle ważnych sprawach dotyczących znacznej części polskiego społeczeństwa I problemach, które będą w najbliższych latach mocno postępować. Niestety bez obecności pełnomocnika rządu do spraw polityki senioralnej, no I też w nieobecności Ministra Zdrowia, który zaprezentował swoje stanowisko, odnosząc się do raportu pana prezesa NIK. Natomiast no nie chce wysłuchać naszych uwag. A widzimy wyraźnie, a ja wiem, że pan prezes starał się być łagodny, nawet odwołując się do tych odczuć ankietowych odnośnie sposobu koordynacji opieki nad które cierpią na choroby neurodymencyjne.

01:17:19 - 01:19:10

Speaker 14

W porównaniu lat 2016 do roku 2000, nie pamiętam tam dwudziestego czwartego, no ale to jest jednak porażająca kwestia I wyraźnie pokazuje, jak ogromnym wyzwaniem jest to dla rządu, aby konsekwentnie nie tylko tworzyć krajowy program, ale także prowadzić rzeczywiście skoordynowane działania przez 2 resorty, Ministerstwo Rodziny, Pracy I Polityki Społecznej oraz Ministerstwo Zdrowia. Nie można czuć się uspokojonym tym, że większość osób w wieku senioralnym z chorobami otępiennymi jest opiekowana przez rodziny, ponieważ rodziny to najczęściej osoby czynne zawodowo, dla których seniorzy w takiej sytuacji są bardzo poważnym obciążeniem, a to rodzi konkretne konsekwencje dla państwa I państwo powinno robić wszystko, ażeby z jednej strony zapewnić właściwą opiekę dla osób, które całą swoją aktywność zawodową poświęciły pracę dla dobra państwa polskiego, a na starość po prostu wymagają opieki. I my dzisiaj nie możemy konstruktywnie tak naprawdę rozmawiać na temat potrzeb zmian w tym zakresie, nawet w kontekście wniosków postulowanych przez pana profesora odnośnie koordynacji w zakresie tylko I wyłącznie resortu zdrowia, no bo ten postulat pozostaje postulatem wyrażonym wysokiej komisji, natomiast nie słyszanym przez przedstawicieli rządu, którzy mają mechanizmy do tego, by ten postulat po prostu wdrożyć. A jest to 1 z podstawowych czy kluczowych rzeczy. O argumentach przywołanych przez pana profesora już nie chcę mówić.

01:19:10 - 01:19:59

Speaker 13

Zatem bardzo źle odbieramy tę sytuację I trzeba jasno powiedzieć, że jak można oczekiwać od samorządów, na które zrzuca się już coraz większych zadań, coraz więcej zadań, że będą robić samodzielnie działania o charakterze koordynacyjnym, gdy w samorządzie nie ma osoby, która odpowiada za funkcjonowanie opieki zdrowotnej, także tej podstawowej opieki zdrowotnej. Jest tylko stanowisko do spraw polityki społecznej, które ma przecież 1000 innych zadań konsekwentnych do realizacji. Zatem gorąco apeluję do rządu o to, ażeby jednak bardzo poważnie podejść do tej kwestii związanej z opieką nad osobami w wieku senioralnym, w tym także nad osobami z chorobami otępiennymi. Dziękuję.

01:20:00 - 01:20:39

Speaker 11

Bardzo dziękuję pani posłanko. Ja bardzo proszę o skracanie wypowiedzi, bo musimy skończyć do godziny trzynastej. Chcemy, żeby żeby wypowiedziała się też strona społeczna I chyba chcielibyśmy bez chyba usłyszeć odpowiedzi, prawda? Więc ja bardzo proszę precyzować konkretnie pytania. Proszę państwa, na chwilę obecną mam zapisanych państwa posłów.

Choc, Kapinos, Cieślak, Bogucki, Kozłowska I Giziński. Ktoś jeszcze z państwa? Bo zamykam listę, bo chce oddać głos stronie społecznej. Bardzo proszę pan poseł Hoc.

01:20:40 - 01:25:23

Speaker 12

Dziękuję pani przewodnicząca. Oczywiście w lekarskich często słyszymy od naszych pacjentów takie słowa, czy wiek starszy, jesień życia ma być błogosławieństwem czy przekleństwem. I praktycznie w dwudziestym pierwszym wieku powinniśmy zapewnić jesień życia w aspekcie zdrowym, godnym przeżywania jego I też w miarę aktywnym. I oczywiście w aspekcie no pełnego szacunku, atencji wręcz, wszak to są nasze korzenie, kontynuacja naszej tożsamości.

I proszę państwa, ja będę miał pytania, konkret do pani minister I myślę, że w razie czegoś to proszę o pisemną odpowiedź.

Nawiązując jeszcze do pana dyrektora, który mówił, że będzie koordynator opieki długoterminowej, to oczywiście bardzo dobra inicjatywa, tylko co mu mamy koordynować skoro w Polsce, znaczy może tak, Szwecji, Norwegii jest pracowników opieki długoterminowej 13 na 100 seniorów, a w Polsce 0 3 pracownika opieki, opieki długoterminowej na 100 seniorów. To co chcemy koordynować skoro nie mamy tych pracowników obiegu długoterminowej? Jeszcze raz powtarzam, zakręca 13 pracowników opieki terminowej, w Polsce 0 3. To jest 1 sprawa. Geriatrów w takich krajach Europy Zachodniej do pięćdziesięciu na 1000000 mieszkańców, w Polsce do trzynastu geriatriów na 1000000 mieszkańców.

A więc widzimy tutaj olbrzymi niedobór I praktycznie traktowanie, wręcz nawet dyskryminacja, jeśli chodzi nawet bym powiedział o takie zjawisko ageizmu, jeśli chodzi o osoby starsze. Oczywiście my nie, nie robimy żadnej łaski, bo artykuł 68. Konstytucji mówi wyraźnie, że powinniśmy szczególną opiekę zapewnić dzieciom, kobietom w ciąży, osobom z niepełnosprawnościami I oczywiście osobom starszym. Natomiast pytania moje będą do pewnych kwestii I też bym powiedział, poprosił, żeby też za, odpowiedzieć w aspekcie województwa zachodniopomorskiego. Więc asystencja osobista, a więc to co mówimy zawsze przedłużenie nóg I rąk dla seniorów, a więc dla aktywności społecznej w podejściu takim partnerskim.

A więc ilu mamy asystencji osobistej, jak to się przekłada na średnią, jeśli chodzi o opiekę dalej. Opiekun, opiekun medyczny, a więc to 2. Funkcja, opiekun medyczny jest wtedy, kiedy senior straci całkowicie fizyczną sprawność intelektualną lub wymaga stałej opieki, a więc aspekt medyczny, czy też pielęgnacja I higiena. I oczywiście I 3., 3. Aspekt opieka wytchnieniowa dla rodzinnych opiekunów, tak, dla rodzinnych opiekunów.

To jest bardzo ważne, bo jest przeciążenie fizyczne, psychiczne rodzi najczęściej, bo to co pani tutaj Leniart posłanka powiedziała, że praktycznie nie ma kompleksowej skoordynowanej opieki nad osobami starszymi, raczej to jest tylko taki ciężar, spada przede wszystkim na rodziny I bliskie I to jest bardzo znamienny fakt. Następnie pan profesor mówił tutaj o jakości, oczywiście jakoś mamy naprawdę służbę zdrowia postawioną na bardzo wysokim poziomie, no w każdym, w każdej dziedzinie. Natomiast kwestia dostępności, dostępności. No jeśli powiedziałem o tej dysproporcji między Zachodem a Polską, jeśli w aspekcie opieki geriatrycznej, to dostępność jest bardzo nikła, bo jeśli byśmy patrzyli na, na zaburzenia funkcji poznawczych, wczesne zaburzenia funkcji poznawczych, no to są w mojej praktyce lekarza endokrynologa, to praktycznie bardzo dużo ludzi z tym wczesnym objawami funkcji poznawczych, ale no to gdzie to praktycznie to byśmy, tak nie można skierować z z pewnymi chorobą już Alzheimera, Parkinsona, czy różnymi otępieniami pochodzenia naczyniowego, miażdżycowego, a co mówić, jeśli byśmy mieli delikatne, wczesne objawy, funkcje poznawcze typu, że zapomniałem przedwczoraj o czymś I tak dalej, to jest naprawdę bardzo ważna kwestia. No I oczywiście, I oczywiście jeszcze chodzi o polipragmazję, czyli wielolekowość.

Też bardzo należy zwrócić na to uwagę, że my jako w wieku starszym bardzo przyjmujemy bardzo dużo leków, dlatego że nie mamy właśnie skoordynowanej, kompleksowej opieki geriatrycznej I od różnych specjalistów każdy specjalista przypisuje swoje leki I szczerze mówiąc ta polipragmazja czasami o wiele jest gorsza albo wiele szkodliwości daje, jeżeli by w ogóle sama czasami postępowanie choroby. Może tylko tyle. Dziękuję bardzo.

01:25:23 - 01:25:43

Speaker 11

Dziękuję bardzo. Drodzy państwo, jeszcze dla porządku wszystkie materiały, które do tej pory mieliśmy, zarówno Komisja Zdrowia, jak I Komisja Polityki Społecznej, członkowie otrzymali wszystkie materiały na swoje konta w iPadach I również drogą mailową. Bardzo proszę pan poseł Kapinos.

01:25:44 - 01:28:51

Speaker 17

Szanowni państwo, wysoka Komisjo, panie profesorze. Chciałem podziękować panu profesorowi Bartoszowi Karaszewskiemu za te wszystkie działania jako krajowy konsultant, ale też jako w Polskiej Akademii Nauk I w tych różnych towarzystwach międzynarodowych, jak bardzo wielką wagę przykłada do rozwoju neurologii w Polsce. Byliśmy też jako zespół neurologiczny w klinice w Gdańsku. Widzimy, jak jest bardzo dobrze, te rozwiązania są bardzo dobre. Myślę, że warto wziąć przykład z tych rozwiązań.

Pan profesor powiedział, że koszty chorób neurologicznych przewyższają koszty wszystkich chorób razem wziętych. I to należy tutaj przede wszystkim bardzo mocno nad tym się zastanowić, jakie działania należy podjąć. W, na początku kadencji w 2000 dwudziestym trzecim roku, Minister Zdrowia powiedziała, że priorytetem jest zdrowe serce, zdrowy mózg. Mija 3 lata I tutaj, co my widzimy tutaj na stronie Ministerstwa Zdrowia, priorytet 2 ty, 2 26, zdrowe serce, zdrowy mózg, stan realizacji na 30. Czerwca 2026.

Rok. Równolegle prowadzone są prace nad Narodową Strategią Neurologiczną, obejmujące analizę potrzeb zdrowotnych oraz koordynacji leczenia udarów mózgu. 3 lata minęło I ministerstwo mówi, że prowadzi działania. 3 lata. Pan profesor się wywiąza ze swoich obowiązków, ale ministerstwo się nie wywiązało.

Jestem porażony dzisiaj, że pani minister wyszła z posiedzenia połączonych komisji. Minister zdrowia, mówimy o tak ważnym temacie I pani minister wyszła, czyli ten problem dla pani minister największych kosztów, które wywołują choroby neurologiczne, nie interesuje. Oczywiście jako zespół przygotowaliśmy informacje do dezyderatu. Uważamy, że takie było też to posiedzenie podkomisji do spraw organizacji I ochrony zdrowia. Ten temat był też poruszany I uważam, że Komisja Zdrowia powinna taki dezyderat przyjąć, żeby choroby neurologiczne były priorytetowe, tak jak choroby serca czy choroby onkologiczne.

2. Sprawa, żeby wprowadzić tak jak kos, zawał, koordynowana opieka specjalistyczną, kos, udar. To jest też bardzo ważne, żebyśmy te działania podjęli, bo 3 lata minęło, zdrowe serce, zdrowy mózg I z tym zdrowym mózgu jesteśmy jakby na początku tej drogi. Dziękuję.

01:28:55 - 01:28:59

Speaker 11

Bardzo dziękuję. Kolejny pan poseł Cieślak.

01:29:01 - 01:33:23

Speaker 16

Pani przewodnicząca, wysoka komisjo, panie profesorze, bardzo dziękuję za możliwość uczestnictwa. Jestem przewodniczącym zespołu parlamentarnego do spraw chorób, leczenia chorób neurologicznych. Szanowni państwo, nie stać nas, nie stać nas nadal na to jako społeczeństwa I państwa, gospodarki, aby ograniczać rozbudowę profilaktyki w zakresie leczenia chorób neurologicznych, rozpoznania na wczesnym stanie wykrycia ewentualnie tych chorób neurologicznych I próby leczenia tych stanów przed ujawnieniami ich objawów, A w wyniku tych objawów, obciążeniami, jakie, o jakich mówił pan profesor Karaszewski w zakresie społecznym I w zakresie państwa. Choroby neurologiczne coraz częściej są efektem napięć cywilizacyjnych, stresu, jakości życia, środowiska,

Obciążenia, przebodźcowania jednostek, przebodźcowania społecznego I ewidentnie będziemy obserwować wzrost liczby tych schorzeń w społeczeństwie. Dla przykładu podam dane, 2014. Rok, w Polsce 54000 leczonych na różnego rodzaju choroby neurologiczne, 2024. To jest ponad 300000, jeżeli mam oczywiście dobrze zanotowane. Co, na co warto też zwrócić uwagę, o czym mówił pan profesor, to przede wszystkim całkowity koszt społeczno-ekonomiczny występowania tych chorób, leczenia tych chorób, walki z efektami przebiegu tych chorób, tak.

No bo jeżeli mówimy o chorobach sercowo-naczyniowych, to możemy tutaj powiedzieć o kosztach społeczno-ekonomicznych. Dane za 2010. Rok w państwach Unii Europejskiej, dwudziestu siedmiu państwach, 196000000000 euro, choroby nowotworowe to 126000000000 euro, a choroby neurologiczne to 330 sześćmiliardów euro w kontekście całkowitych kosztów społeczno-ekonomicznych, w tym leczenia akurat tutaj to 122000000000 euro. Więc widzimy jak ogromne dysproporcje w kontekście skutków I kosztów społeczno-cywilizacyjnych. Oczywiście w latach 2021 koszt społeczno-ekonomiczny tych chorób sięgał około 800000000000 euro, a tutaj dzisiaj już możemy powiedzieć, że w kontekście trzydziestu państw w Unii Europejskiej według najnowszych danych koszt leczenia chorób neurologicznych, koszt społeczno-ekonomiczny, o której mówił pan profesor, uwzględniający również osoby wspierające, opiekę I tak dalej, rehabilitację przekroczył w trzydziestu państwach Unii Europejskiej jedenbilion 320 trzymiliardy euro.

Nie stać nas na to, aby nadal ten stan funkcjonował w naszym państwie, w naszej gospodarstwie, w naszym społeczeństwie. W związku z czym ja tutaj przychylam się I jednocześnie chcę powiedzieć, czy zaznaczyć przed sprawozdaniem I raportem z prac zespołu, że jesteśmy jak najbardziej za tym, aby uznać leczenie chorób neurologicznych, chorób mózgu za kolejny, 3. W tym wypadku priorytet w polityce zdrowotnej państwa, podobnie jak onkologia, kardiologia I czy to ma być 3., czy może w tym kontekście może nawet 1. W zakresie kosztów I I liczby obciążeń społecznych. No według danych 220000000 mieszkańców Unii Europejskiej będzie w 2000 dwudziestym siódmym roku posiadać jakiś, jakąś, którąś z grupy chorób neurologicznych.

Przychylam się do opinii mojego przedmówcy, do zdania pana profesora I bardzo dziękuję za uwagę I trzymam kciuki z ubolewaniem, patrząc na nieobecność pani minister. Dziękuję bardzo.

01:33:26 - 01:33:57

Speaker 11

Niezbędne to ubolewanie panie pośle, bo panie minister musiały wyjść ze względu na inne obowiązki, między innymi w senacie. Przypominam, że... Proszę? I stały komitet, tak, Rady Ministrów, natomiast zostali dyrektorzy I udzielone zostaną państwu odpowiedzi na piśmie, tak? Bo nie ma pełnomocnictw do udzielania odpowiedzi tutaj, więc niejako kwestia jest rozsądnie rozwiązana.

Przypominam, że komisja też trwa już dosyć długo.

01:33:58 - 01:33:59

Ale sejm pani

01:34:01 - 01:34:03

Pani przewodnicząca, sejm jest dzisiaj

01:34:03 - 01:34:32

Speaker 11

Panie pośle, jakoś to zweryfikuje. Panie pośle, dyskutujemy. Ja prowadzę obrady komisji I chyba wystarczająco jasno wyjaśniłam. Komisja jest nagrywana, można ją odsłuchać, odtworzyć. Nie róbmy problemów tam, gdzie ich nie mamy.

Kolejny pan poseł Bogucki, tak? Bardzo proszę, oddaję panu głos I proszę o wyciszenie rozmów, żeby... Chcę żebyśmy się słyszeli. Dziękuję.

01:34:33 - 01:39:06

Speaker 18

Pani przewodnicząca, panie profesorze, szanowna komisjo, komisje. Rozmawiamy o poważnym problemie, bo każdy, kto w życiu doświadczył opieki nad osobami, które w wieku starszym mają problemy tego typu, zdaje sobie sprawę, jak problem jest poważny. Oczywiście każdy z nas jest inny, też każda starość jest inna I każdy wiek znosi w inny sposób. Może gdybym nie miał osobistych doświadczeń, nie rozumiałbym tych, którzy doświadczenia ma, doświadczeni zostali jeszcze bardziej. Mój tata na kilka miesięcy przed śmiercią przestał, potrafić wrócić do domu.

Podjęliśmy leczenie, niestety w krótkim czasie zmarł I absolutnie ostatnim bym był, choć ja lekarzem nie jestem, od razu zastrzegam, który by winił tutaj sposób leczenia. Absolutnie nie. Po prostu w mojej ocenie Bóg tak chciał, dla niewierzących los tak chciał czy inna przyczyna. Mam mamę I mieszkamy w nietypowej rodzinie, bo czteropokoleniowej. Kiedyś na wsi była to norma, dzisiaj jesteśmy jednym już, no może nie z wyjątków, ale mniej licznych przypadków.

Moja mama ma 96 lat, za chwilę kończy I nie chciała nigdy zgodzić się na leczenie, choć pewne objawy ma, jak człowiek w tym wieku. Ale ja chciałbym mając 96 lat I jeszcze żyjąc mieć taki stan zdrowia I taką, takie kojarzenie, choć pojawiają się pewne problemy, że, o których nie będę tu mówił, ale pan profesor na pewno zdaje sobie sprawę, jak to może wyglądać. Moja mama radzi sobie sama, my zajmujemy się tylko tym, żeby dostarczyć zakupy, dlatego mówię, że podziwiam tych, którzy latami muszą opiekować się w bardziej trudnych sytuacjach. No I niestety ktoś tu w przedmówcu powiedział, Polsce zajmuje się tym, a może stety zajmuje się tym przede wszystkim rodziny. Ale struktura społeczna zmienia się na tyle, że wiele rodzin nie jest w stanie tego zapewnić.

Nie to, że nie chce, ale nie jest w stanie. Pewnie różne są przypadki, więc państwo musi zadziałać. Ja mam nadzieję, że ta statystyka, którą pokazał, ja jestem akurat umysł ścisły, więc statystykę rozumiem, ale nie jest to nauka zupełnie ścisła, bo można ją dowolnie, ją dowolnie interpretować, nie mówiąc o manipulowaniu, mówię o interpretowaniu, się nie sprawdzi, bo jednak żyjemy dłużej, ale też nasz stan zdrowia jest jednak zdecydowanie lepszy niż był 10, 20 czy 50 lat temu. Więc jeśli zadbamy o swoje zdrowie I wprowadzimy profilaktykę zdrowotną, mówię tu o odżywianiu, o unikaniu alkoholu I innych rzeczy, które degenerują mózg, to ta statystyka może się panie profesorze nie potwierdzić. I oby tak było.

Natomiast no to jest mój optymistyczny wariant, jestem życiowy optymista. Natomiast zdaję sobie sprawę, że problem będzie, bo rzeczywiście społeczeństwo jest coraz starsze, żyjemy coraz dłużej I problemy niestety się pojawią. Ja wiem, że mam też już nie taką pamięć jak kiedyś miałem, ja potrafiłem o północy obudzić się I pamiętać jakie są zapisy w budżecie państwa czy wcześniej budżecie samorządu, za które odpowiadałem. Dziś już muszę zajrzeć do dokumentów. I już kończąc, no ja przyznam, że z ubolewaniem patrzę, gdy tego typu problemy dotyczą osób, które zajmują wysokie stanowiska w państwie.

I objawy tego typu się pojawiają, jak drżenie rąk, jak nieskoordynowane ruchy, wypowiedzi zbyt nerwowe, no I potem wysyłanie na nas uzbrojonych I za chełmowanych policjantów, co przypomina mi moją młodość. Fajnie, że ta młodość się przypomina, szkoda, że w taki sposób, bo nie przy Trybunale Konstytucyjnym, ale na placu Konstytucji

01:39:07 - 01:39:07

Panie pośle.

01:39:07 - 01:39:11

Speaker 18

Somo nas atakowało, tak jak atakowało nas teraz. Dziękuję.

01:39:12 - 01:39:16

Speaker 11

Panie pośle, rozmawiamy o aspektach zdrowotnych, nie trybów.

01:39:16 - 01:39:22

Speaker 18

Ja mówię o tym, że ta choroba nazywa się, ten zespół chorób, nazywa się choroby degeneracji.

01:39:23 - 01:39:24

Panie pośle, fachowcom.

01:39:24 - 01:39:26

Speaker 18

Rozmawiamy o degeneracie, który rządzi Polską.

01:39:26 - 01:39:36

Speaker 11

Panie pośle, chyba, chyba to było przesadzone. I chyba tutaj

01:39:36 - 01:39:37

Ty ma prawo oceniać tak jak

01:39:37 - 01:39:53

Speaker 11

Panie pośle, każdy ma obowiązek przestrzegania pewnej zasady, gdzie moja wolność kończy się tam, gdzie zaczyna się Pańska. Tak jeżeli będziemy się szanować, to do czegoś konstruktywnego dojdziemy. A już miałam powiedzieć, że Nie,

01:39:53 - 01:39:55

ja atakowałem, mnie zaatakowałem.

01:39:55 - 01:39:59

Speaker 11

Panie pośle, teraz ja mówię, a ja prowadzę tę komisję. Już miałam

01:40:00 - 01:40:35

Speaker 11

Pochwalić, że nareszcie cieszę się, że dojrzeliście państwo do tego, że niezmiernie potrzebna jest edukacja zdrowotna wprowadzana dla dzieci na bardzo wczesnym etapie. Niemniej jednak 2. Część wypowiedzi co najmniej niestosowna. Oddaję teraz głos pani posłance Kozłowskiej, a następnie pan poseł Giziński. I później oddam głos stronie społecznej.

Natomiast odpowiedzi na wszystkie pytania, tak jak już powiedziałam, otrzymamy na piśmie. Bardzo proszę państwa z dwóch departamentów o odnotowanie I udzielenie odpowiedzi. Bardzo dziękuję.

01:40:39 - 01:40:42

Speaker 19

Tak panie posłanku, udzielam pani głosu.

01:40:42 - 01:42:26

Speaker 20

Szanowna pani przewodnicząca, może ja na początku zwrócę się do mojego poprzednika, to się pan popisał, szczególnie w obecności tak znanych osobistości, jakie w tej chwili na sali się znajdują. Ponieważ jest na sali konsultant krajowy w dziedzinie neurologii, pan profesor Bartosz Kalaszewski, ale również jest obecna pani profesor Halina Sienkiewicz-Jarosz, która siedzi tutaj spokojnie I czeka na to, aby mogła też wystąpić. I rzeczywiście popis był, gratuluję. Ale przejdźmy już do konkretów. Chciałabym podziękować najwyższej izbie kontroli za rzetelny I jednocześnie alarmujący raport.

W każdej chorobie, o czym zresztą powiedział pan profesor Karaszewski, ważne jest wczesne diagnozowanie. W chorobach otępiennych szczególnie to jest istotne. Z materiałów wynika, że lekarze POZ, mówię tutaj o raporcie NIK, bo chciałabym do tego wrócić, bo taki jest nasz temat dzisiejszego posiedzenia. Lekarze POZ nie przeprowadzają wstępnej diagnostyki w kierunku chorób neurodegeneracyjnych u zgłaszających się pacjentów po sześćdziesiątym roku życia. I chciałabym zapytać izbę, czy w trakcie kontroli zdiagnozowaliście państwo, co stanowi największą barierę dla lekarzy POZ w stosowaniu prostych, standaryzowanych testów przesiewowych, badających między innymi pamięć, orientację w czasie I w przestrzeni, funkcje wykonawcze.

Taki test błyskawiczny trwa od trzech do pięciu minut. Bardzo dziękuję.

01:42:27 - 01:42:32

Speaker 11

Bardzo dziękuję panie posłanko. Teraz bardzo proszę o zabranie głosu pan poseł Giziński.

01:42:34 - 01:43:38

Speaker 24

Pani przewodnicząca, szanowni państwo, bardzo mnie cieszy zwrócenie uwagi przez wszystkich państwa prelegentów, zwrócenie uwagi na potrzebę nie tylko integracji, współdziałania, zbliżenia między dwoma systemami, systemem ochrony zdrowia I systemem pomocy pomocy społecznej. Nie ulega wątpliwości, że musimy to osiągnąć, ale chciałem zwrócić uwagę wszystkich państwa, moim zdaniem, na bardzo istotny problem. W latach dziewięćdziesiątych oba te systemy były finansowane budżetowo. Poziom zarobków w obu tych systemach przez tych samych fachowców był, był zbliżony. Ochrona zdrowia jest finansowana ze składki zdrowotnej, a pomoc społeczna, opieka społeczna przez samorządy.

01:43:38 - 01:44:47

Speaker 25

Przez tych 30 lat dramatycznie wzrosła dysproporcja między zarobkami, na przykład pielęgniarek, fizjoterapeutów, psychologów w obu tych, w obu tych działach. Powiem na przykładzie Bydgoszczy I województwa kujawsko-pomorskiego. Poskutkowało to już dramatycznym odpływem tych trzech grup zawodowych systemu, również tych stacjonarnych form pomocy pomocy społecznej. Wydaje mi się, że konieczność podniesienia poziomu zarobków w pomocy społecznej jest niezbędnym warunkiem do rzeczywiście nie tylko działania, ale słusznej, niezbędnej, słusznego, niezbędnego podniesienia statusu społecznego pracownika socjalnego, pracownika pomocy społecznej. Dziękuję bardzo.

01:44:48 - 01:45:02

Speaker 11

Bardzo dziękuję panie pośle I teraz oddaję głos stronie społecznej, z tym że bardzo proszę, aby każdy z państwa, każdy z państwa, kto zabiera głos, przedstawił się do protokołu. Proszę nie zapomnieć o włączeniu mikrofonu. Bardzo dziękuję.

01:45:04 - 01:49:59

Sabina Wiosło-Budzyń

Dzień dobry państwu, ja nazywam się Sabina Wiosło-Budzyń, jestem założycielką I prezesem fundacji Zapisane w Mózgu. W działalności naszej fundacji jest przede wszystkim wsparcie osób żyjących z chorobami neurodegeneracyjnymi, ze szczególnym uwzględnieniem choroby Alzheimera, ale nie tylko I ich opiekunów. I ja tutaj chciałabym bardzo podziękować za zwrócenie uwagi zarówno pana profesora, jak I pana prezesa, właśnie na rolę opiekunów rodzinnych, bo faktycznie nie jesteśmy doceniani. Mówię nie jesteśmy, bo ja sama jestem córką mamy żyjącej z chorobą Alzheimera I na bazie swoich doświadczeń założyłam fundację. Fundacja w tej chwili zrzesza około 60000 osób.

Wykorzystaliśmy do tego social media, żeby móc wspierać osoby żyjące z demencją, szczególnie opiekunów, właśnie edukując ich, jak towarzyszyć osobie żyjącej z chorobą Alzheimera. I nim przejdę do mojego postulatu, który króciutko przeczytam, właśnie żeby oddać uważność nam, opiekunom, chciałabym jeszcze państwa posłów zwrócić uwagę na jedną rzecz. Dlaczego się nie diagnozujemy odpowiednio wcześnie? Ponieważ choroba demencyjna wciąż jest stygmatyzowana. A to, mieliśmy okazję przed chwilą usłyszeć I zobaczyć, przepraszam za określenie w wystąpieniu pana posła, to jest 1 z form stygmatyzacji.

Absolutnie jako córka osoby żyjącej, mamy żyjącej z chorobą Alzheimera nie zgadzam się. Szanowni państwo, posłowie, panie posłanki, nie zgadzam się na taki język. Demencja to nie jest powód do drwin I do obrażania kogokolwiek. A teraz przechodząc do mojego postulatu. W zasadzie myślę, że naszego.

Chcielibyśmy, aby ustanowiono w Polsce Narodowy Miesiąc Opiekunów Rodzinnych. Miesiąc, który przypadałby w listopadzie. Taki jest miesiąc ustanowiony w Stanach Zjednoczonych. To jest czas, w którym opiekunowie, zwraca się szczególną uwagę na opiekunów rodzinnych. To czas kampanii społecznych, edukacji, spotkań I publicznej debaty o potrzebach opiekunów.

I być może miałoby to z państwa strony taki gest, jedynie symboliczny wymiar, ale proszę mi wierzyć, że ogromnie duży, bo stałby się podstawą do dalszych działań związanych ze wzmacnianiem uwagi wzmacnianiem roli opiekunów rodzinnych, które, którzy są w naszym kraju I zdecydowanej większości odciążają system. Chcielibyśmy przenieść tę dobrą praktykę właśnie na polski grunt. Chcemy, aby osoby sprawujące opiekę nad bliskimi były dostrzegane, doceniane I otrzymywały realne wsparcie, ponieważ dziś o ich sytuacji I ponoszonych trudach mówi się niewiele lub w ogóle nie znajduje się dla nas miejsca w debacie publicznej. Skala problemu już była wielokrotnie omawiana, natomiast ja bym chciała tylko do tych raportów dodać 1. 92 procent osób z chorobą Alzheimera pozostaje pod opieką rodziny.

Tak stanowi raport NFZ z roku 2021. I w ponad siedemdziesięciu procentach tych przypadków opiekunem jest współmałżonek. Bardzo często też już starsza, schorowana osoba. Nie możemy rozmawiać o dobrej opiece nad pacjentem, pomijając dobrostan osoby, która tę opiekę sprawuje. Warto również podkreślić, że w ostatnim czasie pojawiły się nowe możliwości, o których wspominał też już oczywiście pan profesor, w obszarze diagnozowania I leczenia choroby Alzheimera, które dają pacjentom I ich rodzinom, opiekunom nadzieję na spowolnienie postępu choroby I odsunięcie w czasie momentu utraty kolejnych funkcji poznawczych I samodzielności.

Ważne, aby polscy pacjenci również mogli z nich korzystać, a rozwój tych możliwości szedł w parze z budowaniem systemowego wsparcia. Każdy miesiąc, w którym pacjent zachowuje świadomość, kontakt z bliskimi, możliwie dużą samodzielność, jest miesiącem, który zyskuje jego opiekun. Czasem nieprzygotowania, daje czas na przygotowania do nowych wyzwań, zadbania o własne potrzeby. Zależy nam, nam opiekunom, bo myślę, że mówi w imieniu tej społeczności sześćdziesięciu 1000 osób, które zrzeszyły się wokół naszej fundacji, aby postulat ustanowienia listopada, wzorem tego, co jest w Stanach Zjednoczonych, Narodowym Miesiącem Opiekunów Rodzinnych został wsparty przez państwa parlamentarzystów. Wczoraj wystosowaliśmy też pismo do obu komisji w tej sprawie, żeby wziąć to pod rozwagę.

Chcielibyśmy, aby to była coroczna inicjatywa ogólnopolska, angażująca instytucje publiczne, organizacje pacjenckie, ekspertów, środowiska medyczne I samorządy. Jej celami mogły być kampanie edukacyjne, spotkania z opiekunami, działania informacyjne I debata o potrzebach, rozwiązaniach, o potrzebnych rozwiązaniach takich jak wsparcie psychologiczne, o którym też było w raporcie, poradnictwo czy opieka wytchnieniowa. Chciałabym jeszcze państwa już kończąc,

01:50:00 - 01:50:51

Sabina Wiosło-Budzyń

Zwrócić uwagę na jedną rzecz. Opiekunowie rodzinni to oczywiście przecież nie tylko opiekunowie, osoby towarzyszące komuś, kto jest chorobą neurodegeneracyjną, bo mówimy o ponad milionie osób, które w ogóle towarzyszą komuś, kto jest od nas zależny. Więc byłby to ogromny gest, powtarzam, być może symboliczny, ale ja wierzę w to, że byłby przyczyną do dalszych ważnych zmian I rozumienia sytuacji, w której się opiekunowie rodzinni znajdują, tak naprawdę dla ponad miliona osób żyjących w Polsce. Ta liczba wynika z tego, że szacuje się, że 2000000 osób żyje z poważnymi ograniczeniami sprawnościowymi, z czego ponad 1000000 wymaga stałej codziennej pomocy, a zdecydowaną większość tej pomocy sprawują ich bliscy. Dlatego bardzo liczę na państwa wsparcie.

Liczymy w zasadzie my, my, opiekunowie rodzinni w tym zakresie.

01:50:52 - 01:51:18

Speaker 11

Bardzo, bardzo dziękuję. Ktoś jeszcze ze strony społecznej? Proszę państwa, zostało nam niewiele minut. Bardzo proszę, bo naprawdę musimy do tej trzynastej zakończyć. Proszę o...

Tak, tak, oczywiście. Bardzo prosimy państwa w kolejności, ale o zwięzłe wypowiedzi, jeżeli można. Bardzo proszę, udzielam głosu. Rozumiem, że najpierw pani profesor, a później pan, tak?

01:51:25 - 01:51:35

Paulina Sienkiewicz-Jarosz

Przepraszam. Szanowna pani przewodnicząca, szanowni państwo, ja chciałam się odnieść po trochu do różnych wypowiedzi. Mianowicie pani

01:51:35 - 01:51:40

Speaker 11

Przepraszam jeszcze pani profesor, bardzo prosimy o pełne przedstawienie się do protokołu.

01:51:40 - 01:55:10

Paulina Sienkiewicz-Jarosz

Paulina Sienkiewicz-Jarosz, Krajowa Rada do spraw, przewodnicząca Krajowej Rady do spraw Neurologii, prezesa Polskiego Towarzystwa Neurologicznego, członek Polskiego sekcji alzheimerowskiej PTN-u. Szanowni państwo, ja chciałabym się odnieść do wcześniejszych wypowiedzi, ponieważ no między innymi pani minister I pan profesor zwrócili uwagę na liczbę pacjentów z otępieniem. Ja też się chciałam wypowiedzieć jako osoba, która pracuje w poradni chorób otępiennych. I na kilka rzeczy chciałam zwrócić uwagę. Mamy około sześciuset 1000 osób z chorobami otępiennymi w Polsce.

Natomiast biorąc pod uwagę to, co się wydarzyło w programie Moje Zdrowie, mamy około dwustu sześćdziesięciu badań testów testem MINI CoG. Z tego 6000 osób zostało skierowanych do neurologa. My nie wiemy, ile osób skorzystało z tej konsultacji. Natomiast patrząc na rozpowszechnienie łagodnych zaburzeń poznawczych w tej populacji I otępienia, tych osób powinno być znacznie więcej, bo to powinno być około pięciu, nawet dziesięciu procent skierowanych dalej. Więc to jest taka 1.

Liczba, której się należy przyjrzeć. Co więcej, jako lekarz praktykujący widzę, w jakim stanie, w jakim stadium zgłaszają się pacjenci. Pacjenci zgłaszają się z nadzieją, że są jeszcze w tym momencie, kiedy można u nich zastosować nowoczesne terapie. Natomiast bardzo często są w umiarkowanym stadium otępienia, czyli już w tej fazie, która takie leczenie wyklucza. Więc tutaj te elementy Krajowego Programu Działań wobec Chorób Otępiennych, zwłaszcza podnoszenie świadomości społecznej zarówno w zakresie profilaktyki, o której mówił pan profesor, jak również w zakresie wczesnych objawów, jest bardzo istotne.

Ale to nie tylko chodzi o kształcenie pacjentów I ich rodzin, ale też o kształcenie lekarzy, którzy po 1. Muszą odpowiednio reagować, a po 2. Muszą mieć narzędzia. I tutaj pan profesor mówił też o diagnostyce biomarkerowej, która naprawdę jest bardzo ważna. Tutaj Ministerstwo wyszło naprzeciw oczywiście, bo trwają prace w tej chwili nad odwróconą piramidą świadczeń, ale też powstała, powstał tryb hospitalizacji, takiej krótkiej jednodniowej diagnostycznej.

Tylko trzeba jeszcze wziąć pod uwagę możliwość I przepustowość oddziałów neurologicznych, biorąc pod uwagę liczby. Co roku mamy około stu 1000 nowych chorych I to też to wymaga pewnego zaplanowania I udrożnienia ścieżki. Także ja pozostawiam państwa z pytaniami, natomiast deklaruję jednocześnie tutaj wsparcie, jeżeli chodzi o opracowywanie ścieżki, bo taka 1. Wersja ścieżki została już wydana, natomiast no jeszcze jest kontrowersyjna, trwają dyskusję. Natomiast ona wymaga aktualizacji, bo też mamy nowe narzędzia, jak chociażby biomarkery z krwi, które są bardzo proste do wykorzystania I mogą nam wiele rzeczy ułatwić, ale też chociażby dobra komunikacja z opiekunami I niepozostawianie opiekunów samych sobie I też rodzin.

Jako lekarze też powinniśmy mieć narzędzia do tego, żeby w jakiś sposób móc działać od razu przy tej pierwszej wizycie I dalej kierować rodzinę pacjentów I samych pacjentów. Także tutaj myślę, że jeżeli będą jakieś też pytania, w których będę mogła pomóc też Ministerstwu Zdrowia, to oczywiście tak. Natomiast chciałam państwa zwrócić uwagę, że to jest kropla w morzu potrzeb. To co mamy, co się wydarzyło I tutaj naprawdę edukacja I świadomość też ma ogromne znaczenie. I też narzędzia, którymi my będziemy mogli, które będziemy mogli wykorzystać, żeby pacjentów odpowiednio diagnozować I leczyć.

Także tutaj zdecydowanie poprawa przepływów ambulatoryjnej opiece specjalistycznej.

01:55:11 - 01:55:14

Speaker 11

Bardzo dziękuję pani profesor I oddaję głos panu.

01:55:15 - 01:59:20

Zbigniew Tomczak

Dziękuję bardzo pani przewodnicząca Zbigniew Tomczak. Portcie Stowarzyszenie Pomocy Osobom z Choroba Alzheimera oraz Obywatelski Parlament Seniorów. Chciałem zwrócić uwagę na to, co, to, co mówił pan profesor Karaszewski, że koszty społeczne są bardzo wysokie, natomiast z raportu NIK-u możemy wyczytać, że koszty, koszty leczenia, z drugiej strony koszty leczenia są bardzo niskie, bo tam wynika, że około dwóch 1000, tam jest w raporcie, jak się porówna te te 2 cyfry, to tam jest po prostu błąd. To powinno być 2000. Większość kosztów związanych z opieką wieloletnią ponosi rodzina, która ma nadal minimalne wsparcie od programów rządowych I samorządowych.

Porównując te 2 raporty z 2000 szesnastego I obecny, ocena, że chorzy są pozostawieni bez wsparcia wzrosła w porównaniu do poprzedniego raportu z pięćdziesięciu dziewięciu, a teraz do siedemdziesięciu sześciu procent. Brak współpracy z punktu widzenia organizacji, pacjentów, opiekunów, jest nadal brak współpracy pomiędzy Ministerstwem Zdrowia I Ministerstwem Rodziny przy tworzeniu rozwiązań wobec chór chorych na chorobę Alzheimera. Ministerstwo Rodziny po prostu nie uwzględnia rozwiązań specyficznych dla tych, dla tych chorób. W konsekwencji osoby starsze po powinny powinny mieć szczególny charakter potrzeb traktowanych jako część szerszej kategorii pacjentów skierowanych do osób starszych. Sytuacja materialna, również z tego raportu można wyczytać, pogorszyła się, tak ocenia w tej chwili w obecnym raporcie 62 procent, a w poprzednim raporcie było o 8 procent mniej.

Porównując wagę problematyki wieloletniej, w czasie wieloletniej opieki, problematyki z punktu widzenia rodziny, opiekuna, problematyki medycznej I codziennej, codziennej opieki, to przy całym, przy... Jeśli pacjent jest zdiagnozowany o czasie I prawidłowo, to problemy związane ściśle tylko zdrowiem stanowią według mojej oceny, a byłem 16 lat opiekunem, około pięciu, siedmiu procent, natomiast pozostały, pozostały procent to są problemy związane z codzienną opieką. Musimy pamiętać, tu pani mówiła dość długo o opiekunach, Musimy pamiętać, że praca opiekuna to jest nawet nie 24 godziny na dobę, ale 36, bo bo jeszcze czynniki obciążenia psychicznego dochodzą I powinniśmy to uwzględnić. Dziękuję bardzo.

01:59:21 - 01:59:56

Speaker 11

Bardzo dziękuję. Rozumiem, że to już wszyscy z państwa, którzy chcieli zabrać głos. Zatem zamykam już dyskusję. Tak jak wcześniej wspomniałam, wszystkie odpowiedzi zostaną udzielone w formie pisemnej na postawione pytania. Na tym wyczerpaliśmy porządek dzienny komisji.

Protokół z posiedzenia komisji z załączonym pełnym zapisem jego przebiegu jest do wglądu w sekretariatach komisji w kancelarii Sejmu. Zamykam posiedzenie I dziękuję.