Komisja Spraw Zagranicznych (SZA)

20 October 2026

Komisja Spraw Zagranicznych (SZA) Sejm Rzeczypospolitej Polskiej

Follow its sittings
01:50 - 03:14
Speaker 3
Dzień dobry, witam państwu bardzo serdecznie na posiedzeniu Komisji Spraw Zagranicznych.  Otwieram posiedzenie I stwierdzam kworum na podstawie listy obecności.  Witam panie posłanki I panów posłów oraz panią Henrykę Mościńską-Dendys, szefową służby zagranicznej I dyrektor generalna w Ministerstwie Spraw Zagranicznych ze współpracownikami pana Jacka Foksa, pełniącego obowiązki dyrektora Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych oraz pozostałe osoby biorące w posiedzeniu.  Porządek dzienny dzisiejszego posiedzenia to rozpatrzenie I zaopiniowanie dla komisji finansów publicznych rządowego projektu ustawy budżetowej na rok 2027, druk numer 3150, w zakresie części budżetowej 45, sprawy zagraniczne.  Dochody I wydatki w załączniku numer 1.2, wynagrodzenia w państwowych jednostkach budżetowych z załącznikiem numer 6, dotacje podmiotowe I celowe w załączniku numer 8 oraz dotacje podmiotowe w załączniku numer 9 I plan finansowy Państwowej Osoby Prawnej w załączniku numer 14 Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych. 

Proszę panią minister o zreferowanie projektu budżetowej na rok 2027 w zakresie wymienionych części. 
03:15 - 09:59
Speaker 8
Szanowna pani przewodnicząca, wysoka komisjo, bardzo dziękuję za zaproszenie do udziału w tym posiedzeniu.  Pozwólcie państwo, że tylko skrótowo przedstawię informacje o projekcie budżetu Ministerstwa Spraw Zagranicznych na rok 27..  Szczegółową informację otrzymaliście państwo w materiałach, które zostały przesłane wysokiej komisji przed tą, tym posiedzeniem.  Najważniejsze dane liczbowe, gdy idzie o rok 2027..  Dochody MSZ zaplanowano w wysokości dwustu czterdziestu I pół miliona złotych. 

Podstawowym ich źródłem będą jak zwykle wpływy z czynności konsularnych.  Natomiast limit wydatków MSZ na rok 2027.  Został określony na poziomie trzech 1000000000 trzystu piętnastu 1000000 złotych, pięciuset czterdziestu pięciu 1000.  Jest to dokładnie o 1.310 procent więcej w ujęciu rok do roku.  W projekcie ustawy budżetowej zaplanowaliśmy wydatki, do których planowania jesteśmy zobligowani prawem, czyli przede wszystkim 3 procent wzrost wynagrodzeń wraz z pochodnymi na wynagrodzenia. 

Z innych wydatków także pokrycie skutków wejścia w życie ustawy o służbie zagranicznej, to jest ponad 79000000 złotych I wreszcie najistotniejsza z punktu widzenia resortu w perspektywie najbliższych lat wydatki, to jest, to są wydatki na ciągłość funkcjonowania I rozwój systemów cyfrowych I systemów teleinformatycznych w przyszłym roku, to jest kwota czternastu 1000000 złotych.  Budżet MSZ-u zwykle, jeśli o nim zaczynamy mówić I pojawia się ta kwota ponad trzech 1000000000 złotych, to robi takie dość imponujące wrażenie, ale bym chciała też podkreślić z tego miejsca, że bardzo duża część naszego budżetu jest predefiniowana.  To jest ponad 60 procent budżetu.  Część tej kwoty, która jest predefiniowana, to są składki do organizacji międzynarodowych, jak państwo wiecie, do większości gremiów, w których Polska jest stroną albo państwem członkowskim, z ONZ-em na czele, MSZ wpłaca corocznie składki I te składki to jest w przyszłym roku ponad 535000000 złotych.  2., 2. 

Część, która jest taką kwotą stałą, to są wydatki realizowane w w walutach obcych I te wydatki stanowią prawie 60 procent.  Dużą ich część to są koszty stałe ponoszone przez nasze placówki zagraniczne.  To są głównie, to są głównie czynsze, opłaty za media, utrzymanie nieruchomości za granicą.  Jak państwo wiecie, MSZ ma bardzo dużą sieć nieruchomości własnych, zakupionych na przestrzeni właściwie ostatnich, ostatnich osiemdziesięciu, osiemdziesięciu lat.  Część z tych obiektów generuje spore wydatki także dlatego, że zwłaszcza te, które były kupione tuż po wojnie, wymagają już dość fundamentalnych remontów, w związku z tym koszty na utrzymanie tych obiektów ponoszone są dość spore. 

Na jedną informację chciałabym też zwrócić państwa szczególną uwagę.  Ci z państwa, którzy śledzą rozwój naszego budżetu w ostatnich latach, wiedzą, że zakończyliśmy w ostatniej pięciolatce jedną dużą inwestycję.  To to była budowa ambasady w Berlinie.  W tej chwili kończymy drugą placówkę, czyli nową siedzibę ambasady RP w Mińsku I chcielibyśmy uruchomić nowy projekt budowy nowej siedziby ambasady RP w Waszyngtonie I na ten cel udało nam się zabezpieczyć w przyszłym roku środki z rezerwy celowej, dokładnie w ramach takiego samego finansowania, jak finansowane były Berlin I Mińsk.  I w przyszłym roku na uruchomienie projektu w Waszyngtonie zaplanowaliśmy w ramach rezerwy celowej 18700000 złotych. 

Inne kwoty, na które chciałabym zwrócić państwa uwagę, to są w szczególności wydatki dotyczące rozwoju systemów teleinformatycznych.  Kluczowe miejsca w tym zakresie zajmuje od kilku lat platforma, nowa platforma usług konsularnych EPUK, którą finansujemy z wykorzystaniem środków europejskich I nad którą pracujemy od 2000 dwudziestego czwartego roku, ale poza tą platformą chcielibyśmy mieć nowe systemy dla resortu, które przede wszystkim zredukują obciążenia takie powiedziałabym ludzkie, zwłaszcza gdy idzie o systemy finansowe, systemy księgowe.  Tam chcielibyśmy mieć więcej automatyzacji I więcej cyfryzacji.  Występujemy też w konkursach na środki europejskie po to, żeby między innymi platformę hiperautomatyzacji kupić w ramach takiego postępowania ze środków europejskich.  Gdy idzie o inwestycje I remonty poza Waszyngtonem, chciałabym wspomnieć o kilku jeszcze innych projektach, które będą generowały spore nakłady w przyszłym roku I to jest przede wszystkim restauracja historycznego kompleksu placówki w Londynie, na którą wczoraj uzyskaliśmy pozwolenie na budowę I mam nadzieję, że że uda nam się ten projekt zgodnie z planem uruchomić w przyszłym roku. 

O flagowym projekcie w Waszyngtonie już państwu powiedziałam.  Planujemy też się przenieść w przyszłym roku do nowej przestrzeni biurowej na siedzibę konsulatu RP w Kantonie.  Ten projekt będzie zakończony w pierwszym kwartale 2000 dwudziestego siódmego roku I planujemy też oddać do użytku nową rezydencję ambasadora w Budapeszcie.  To jest nasz obiekt własny, który był w ostatnich latach kompleksowo remontowany.  Remonty I I inwestycje planujemy też w Lizbonie, Bernie, Kaszkencie, Żymie, Dakarze, Seulu, Meksyku I Zagrzebiu. 

Planujemy też wyposażenie centrali w składniki majątkowe I na te wszystkie wydatki przeznaczona jest kwota około siedemdziesięciu pięciu 1000000 złotych.  O modernizacji cyfrowej już państwu powiedziałam.  Jeszcze 2 słowa o działalności statutowej I tych naszych najważniejszych przedsięwzięciach.  Oczywiście dużą część naszego budżetu, gdy idzie o działalność statutową, stanowią wydatki na finansowanie działalności polonijnej w tym obszarze, w tym obszarze w przyszłym roku.  Poza kampaniami powrotowymi chcielibyśmy też finansować oczywiście działania służące upowszechnianiu wiedzy o Polsce, podtrzymaniu tożsamości czy budowaniu świadomości 

10:00 - 11:31

Speaker 8

Miejskiej, czy też tej świadomości tej grupy polonijnej jako, jako pewnej grupy wpływu. Na wsparcie Polonii w przyszłym roku w ramach budżetu MSZ zaplanowano 60 I pół miliona złotych. Będziemy też pilnować tego, żeby tak jak wzorem lat ubiegłych nie dublować zadań z Senatem, tylko podzielić się I uzyskać efekt efekt synergii, gdy idzie o poszczególne, o poszczególne projekty. Sporą pulę przeznaczamy też na działalność promocyjną, informacyjną I kulturalną, także w ramach komunikacji strategicznej I tutaj 35 I pół miliona złotych przeznaczamy na ten obszar. Myślę, że z tych najistotniejszych wydatków to wszystko.

Chciałabym też zaznaczyć, że w przyszłym roku, w roku 2000 dwudziestym siódmym, z uwagi na wybory parlamentarne Planujemy też uruchomienie rezerwy celowej, tak jak to ma miejsce co 4 lata, na ich organizację I przeprowadzenie wyborów poza granicami. Będziemy też w ramach tych środków chcieli wzmocnić kadrowo placówki, tak żeby umożliwić maksymalnie dużej grupie naszych rodaków za granicą udział w głosowaniu. Szanowna pani przewodnicząca, wysoka komisjo, uprzejmie proszę o przyjęcie informacji o projekcie budżetu państwa w części czterdziestej piątej, sprawy zagraniczne. Zapewniam jednocześnie, że dołożymy wszelkich starań, żeby wydatki realizować w zgodzie z ustawą o finansach publicznych. Dziękuję bardzo.

11:31 - 11:38

Speaker 2

Bardzo dziękuję pani minister. Otwieram dyskusję. Czy ktoś z państwa chciałby zabrać głos? Bardzo proszę.

11:43 - 12:29

Marek Krząkała

Dzień dobry, bardzo dziękuję pani przewodnicząca. Pani minister, ja właściwie nie tyle z pytaniem, co z apelem. Chodzi mi konkretnie o podwyższenie zarobków osób, które pracują za granicą. Często w wyniku tych rozmów, czy to z dyplomatami, czy osobami zatrudnionymi na placówkach dyplomatycznych, słyszymy, że koszty utrzymania w danym kraju są bardzo wysokie I te zarobki, które mają, są po prostu nieadekwatne do realiów, w których żyją. One są często poniżej średniej krajowej danego kraju, stąd apel, czy nie można by znaleźć jakiegoś rozwiązania systemowego, które by po prostu podwyższyło zarobki osób, które reprezentują nas za granicą, żeby po prostu mogli się skupić na pracy, nie na przeżyciu.

Dziękuję bardzo.

12:29 - 12:35

Speaker 1

Bardzo dziękuję. Czy ktoś jeszcze z państwa chciałby zabrać głos? Bardzo proszę pan przewodniczący.

12:35 - 13:10

Speaker 5

Pani minister pytanie, część będzie realizowanych nakładów na remonty, na inwestycje. Chciałbym zapytać, czy przewidują państwo w ogóle w obszarze, w którym to byłoby możliwe, pewną standaryzację naszych placówek? Dlatego, że one bardzo odbiegają wystrojem, rozwiązaniami. Tak na dobrą sprawę każdy kraj to co innego, nie. To sądzę, że też ułatwiłoby państwu pewnego rodzaju rozwiązania na poziomie systemowym.

Czy to jest w ogóle brane pod uwagę, czy o tym nikt nie myślał do tej pory? Dziękuję bardzo.

13:11 - 13:13

Speaker 4

Bardzo dziękuję I jeszcze bardzo proszę pan poseł.

13:17 - 13:35

Speaker 6

Dziękuję. Pani minister, korzystając z okazji, bo rozmawiamy o budżecie, więc być może jest to uwzględnione. Czy MSZ pracuje nad jakimiś narzędziami związanymi ze sztuczną inteligencją do wsparcia pracy polskich dyplomatów, jakie środki są na to przeznaczane I jaki jest taki ogólny harmonogram pracy.

13:37 - 13:38

Dziękuję, jeszcze pan poseł Szewiński.

13:44 - 14:10

Andrzej Szewiński

Ja mam pytanie, bo pełniąc jeszcze mandat senatora na początku lat dwutysięcznych, włożyliśmy środki na nieruchomości dla Polaków na Białorusi I te nieruchomości, te obiekty dla dla Związku Polaków tam zostały przejęte przez reżim Łukaszenki. Jaki wygląda status obecnie tych nieruchomości? Dziękuję.

14:10 - 14:13

Speaker 7

Dziękuję I pan poseł dziedziczak.

14:13 - 15:11

Jan Dziedziczak

Bardzo dziękuję. Chciałbym zapytać o to, jak, czy w budżecie na nadchodzący rok są przewidziane środki na otwarcie jakichś nowych placówek Rzeczypospolitej Polskiej. Czy w budżecie na nadchodzący rok są przewidziane środki na zwiększenie liczebności naszych służb, służb dyplomatyczno-konsularnych w którymś z krajów. I jeszcze pytanie dotyczące w pewnym sensie tego, o co pytał pan poseł Szewiński. Mianowicie, czy przewidujecie państwo przejęcie środków na opiekę nad, na współpracę no z Polakami za granicą, z Senatu do MSZ-u, czy to jest przewidziane, czy takie rozmowy z panem wicepremierem Sikorskim były prowadzone.

15:11 - 15:55

Speaker 13

No I chciałbym zapytać też o te pieniądze, które były w gestii MSZ-u, Departamentu spraw, Departamentu do spraw Polonii I Polaków za granicą. W ramach wieloletniego programu były pieniądze przeznaczone, to było kilkanaście 1000000 złotych, na media polonijne poza granicami kraju, na wsparcie tych mediów. To był program wieloletni, trzyletni. On się zakończył w zeszłym roku. Te pieniądze I tutaj jest wielki znak zapytania, jedni mówią, że zostały przekazane do Senatu po to, aby to Senat wspierał dalej media polonijne poza granicami kraju.

15:55 - 16:30

Speaker 16

Inni mówią, że te pieniądze nie zostały przekazane I zostały wydatkowane na nowe programy Departamentu Polonijnego, takie jak opieka nad osobami bezdomnymi. Mieliśmy niedawno nawet na Komisji Polonijnej taką, takie posiedzenie na ten temat I chwalono się zwiększonymi środkami, więc mam pytanie, co stało się z pieniędzmi, które były w gestii MSZ-u, który to odziedziczył te środki po KPRM-ie w ramach programu wsparcia mediów polonijnych poza granicami kraju.

16:30 - 16:34

Speaker 10

Bardzo dziękuję pani pośle. Bardzo proszę panią minister o odniesienie się.

16:34 - 23:42

Speaker 8

Bardzo dziękuję. Jeśli państwo pozwolicie, to ja w odwrotnej kolejności odpowiem na pytania I zacznę od pytań pana posła dziedziczaka. Gdy idzie o nowe placówki dyplomatyczne, w istocie otwieramy 2 nowe placówki dyplomatyczne. To są instytuty polskie w Stambule I w Seulu. One w tej chwili ruszyły, natomiast w przyszłym roku mamy zaprojektowane środki dotyczące infrastruktury przy placówce w Seulu.

Staramy się to zrobić w sposób możliwie nisko kosztowy. Tam mamy potrzebę przeprowadzki też naszej ambasady, gdyż nieruchomość, którą najmujemy od bez mała trzydziestu lat, już nie spełnia potrzeb no takiego dobrze zabezpieczonego obiektu dyplomatycznego, więc instytut I placówka poszukują nowej siedziby, która by je połączyła. To znaczy chcielibyśmy być w jednym miejscu, żeby zoptymalizować koszty, ale też pozwolić na na lepsze wykorzystanie tej przestrzeni, którą zwykle instytut ma ma dla siebie. Więc 2 nowe placówki powiększą naszą mapę obecnie stu sześćdziesięciu czterech placówek zagranicznych, gdy idzie o środki polonijne. W istocie w momencie, kiedy dokonał się transfer środków finansowych na finansowanie polonii z ms z KPRM-u do MSZ-u, my przejęliśmy tylko część, część została w ramach ustawy budżetowej dedykowana Senatowi I uzgodnienie, które poczyniono wówczas paralelnie do przygotowania nowej strategii rządowej współpracy z Polak z Polonią I Polakami za granicą, nastąpił nowy podział, gdy idzie o kompetencje.

Senat przejął na siebie obowiązki, gdy idzie o te tradycyjne projekty, a więc finansowanie struktur polonijnych I finansowanie mediów. Od tego momentu my przestaliśmy właściwie już w dwudziestym piątym roku finansować co do zasady te 2 obszary, one są finansowane w ramach konkursów senackich, Natomiast skoncentrowaliśmy się na czterech nowych obszarach I to są, te największe środki są przeznaczane właściwie na na 2, nadal na infrastrukturę polonijną, której Senat w ogóle nie finansuje oraz na projekty powrotowe z tym naszym flagowym projektem Poland Business Adventure. Nie finansujemy co do zasady mediów w związku z tym, natomiast muszę przyznać uczciwie, że w ramach środków ubiegłorocznych, ale też tegorocznych pewne punktowe projekty w porozumieniu z Senatem zrealizowaliśmy. Zaprzeczam, jakobyśmy kanibalizowali jakiekolwiek środki, przepraszam za kolokwializm, w tym obszarze. Tutaj nastąpił dość transparentny podział I wydaje mi się, że dobrze się go trzymamy.

Nic mi nie wiadomo o powrocie środków z Senatu w do MSZ-u. Wprost przeciwnie, mam wrażenie, że Senat zabiega o zwiększenie tej tej puli dla dla siebie. Gdy idzie o domy polskie na Białorusi, tu nie mam dobrych liści dla pana posła Szawińskiego, tam sytuacja jest niezmienna, to znaczy reżim zajął faktycznie te obiekty I dopóki nie będzie no pewnie jakichś możliwości, teraz wybaczcie państwo, ale jesteśmy na otwartym połączeniu, to trudno to komentować, ale ale nie widzimy możliwości, mówiąc szczerze, krótkiej perspektywie, zmiany tego stanu prawnego I faktycznego, który ma, który ma miejsce. Gdy idzie o

Bardziej systemowe, systemowe pytania. Standaryzacja placówek zagranicznych. Chcielibyśmy bardzo dokonać takiej standaryzacji I prace nad tym faktycznie trwają. Natomiast przyznam się państwu uczciwie, też jako osoba, która miała przyjemność zarządzać Biurem Inwestycji I Infrastrukturę Ministerstwa Spraw Zagranicznych przez ponad 3 lata, naszym wyzwaniem jest reżim prawny, w którym funkcjonujemy. To znaczy my musimy znaleźć sposób standaryzacji w zgodzie z ustawą prawo zamówień publicznych.

Dlatego, że co do zasady, zwłaszcza w tych sytuacjach, kiedy organizujemy konkursy, no swoboda działalności twórczej jest wymogiem, który który musi się zgodzić z z ustawą prawo zamówień publicznych, więc ta standaryzacja nie jest taka łatwa, ale chcielibyśmy w praktyce doprowadzić do do tego stanu, bo on nie tylko poziomie takim wizerunkowym, wchodząc do polskich placówek zagranicznych, że one się bardzo różnią, ale widzicie go też, gdy idzie o systemy na przykład cyfrowe, zabezpieczeń technicznych, wyposażenie telekomunikacyjne, dlatego że, że my tutaj działamy zawsze w zgodzie z zamówieniami publicznymi. Więc pewnie będziemy państwa prosić o wsparcie w momencie, kiedy nowela ustawy PZZ będzie procedowana, ona się szykuje, żeby zrobić pewne wyłomy dla MSZ-u też w trosce właśnie o to, żebyśmy mogli pewne procesy standaryzować. Gdy idzie o sztuczną inteligencję, tak, rozpoczęliśmy pracę w dialogu z Ministerstwem Cyfryzacji. Tutaj też wymogiem jest bezpieczeństwo. Więc w momencie, kiedy pojawi się możliwość pracy z na poziomie pewnej chmury rządowej, to pewnie chcielibyśmy te narzędzia wdrażać odważnie I my w tej chwili eksperymentujemy, ale na bardzo drobnych projektach typu aplikacje kryzysowe, typu materiały po spotkaniach, to jest, to jest na razie mikroskala, ale tak szykujemy się do tego, żeby sztuczną inteligencję również w ramach administracji wdrażać, a jak mówię, podążamy za Ministerstwem Cyfryzacji.

Gdy idzie o pensję, dziękuję panu posłowi Krząkale za to pytanie. Muszę powiedzieć, że to jest trudny I bolesny dla nas temat, Pewnie w MSZ-cie wolalibyśmy, żeby nasz budżet był znacznie wyższy, ale praca dyplomaty nie nie nie kojarzy się zwykle z ciężką pracą, a kojarzy się z różnymi przywilejami. W praktyce nasi dyplomaci faktycznie w różnych miejscach na świecie zarabiają, nawet nie panie pośle poniżej średniej kraju urzędowania, a poniżej pensji minimalnej kraju urzędowania. To jest wyzwanie I to jest poważny problem. Ja mówię o tym nie, żeby to bagatelizować, tylko żeby powiedzieć, że my staramy się przeciwdziałać polski dyplomata w momencie, kiedy chcemy być postrzegani jako 20.

Gospodarka świata, faktycznie powinien otrzymywać odpowiednie wynagrodzenie. Pracujemy nad tym, tak jak państwu powiedziałam w swoim wstępnym wystąpieniu, na skutki wdrożenia ustawy o służbie zagranicznej. Przewidzieliśmy odpowiednią, odpowiednią pulę. Staramy się w ramach dostępnych środków też poprawiać te wynagrodzenia I to się I to się dzieje. Pewnie niewystarczająco szybko z punktu widzenia naszych pracowników, ale to jest temat, o którym też staramy się regularnie dyskutować, bo już dawno minęły czasy, kiedy MSZ był w gronie tych powiedzmy trzech czy czterech resortów, które zarabiały, zarabiały najlepiej, więc tu mamy sporo do zrobienia.

23:42 - 23:45

Speaker 11

Dziękuję bardzo. Bardzo

23:45 - 25:23

Speaker 3

dziękuję. Czy jeszcze ktoś z państwa chciałby zadać pytanie? Nie widzę. Zamykam wobec tego dyskusję. Poddam pod głosowanie wniosek o pozytywne zaopiniowanie dla Komisji Finansów Publicznych rządowego projektu ustawy budżetowej na rok 2027 w zakresie części budżetowej czterdziestej piątej, sprawy zagraniczne oraz dotacje podmiotowe z załącznikiem numer 9 I plan finansowy Państwowej Osoby Prawnej z załącznikiem numer 14 Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych.

Bardzo proszę o przygotowanie się do głosowania. Kto jest za, kto jest przeciw, kto się wstrzymał? Proszę o głosowanie. Zamykamy głosowanie. Za głosowało 18, 11 osób, głosowało 18 osób, za 11, przeciw 6, wstrzymała się 1 osoba.

Stwierdzam, że komisja pozytywnie zaopiniowała projekt ustawy budżetowej na rok 2027 w zakresie swoich właściwości. Komisja musi jeszcze wybrać posła referenta, który przedstawi opinię naszej komisji na posiedzenie Komisji Finansów Publicznych. Czy ktoś z państwa zgłasza się na ochotnika? Nie widzę. Bardzo proszę, może pan poseł dziedziczak?

Bardzo dziękuję, ale ja głosowałem przeciw, więc O przepraszam. Nienaturalnym.

25:23 - 25:25

Jeszcze w tej roli.

25:26 - 25:34

Speaker 14

A to byłoby ciekawe. Dobrze.

25:34 - 25:45

Speaker 17

Bardzo proszę pan pan poseł Rząsa. Informuję, że porządek obrad został wyczerpany. Zamykam posiedzenie.