Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej (STR)

8 October 2026

00:05 - 00:50
Speaker 2
Dzień dobry, witam państwa bardzo serdecznie.  Otwieram posiedzenie Komisji Samorządu Terytorialnego I Polityki Regionalnej.  Witam panie posłanki, panów posłów.  Witam zaproszonych gości.  Jest z nami pani Magdalena Rams, zastępca dyrektora Departament Funduszy I Nieodpłatnej Pomocy Prawnej w Ministerstwie Sprawiedliwości. 

Dzień dobry.  Pani Natalia Szulik-Galińska, naczelnik Wydziału Nieodpłatnej Pomocy Prawnej, Departament Funduszy I Nieodpłatnej Pomocy Prawnej w Ministerstwie Sprawiedliwości.  Pani Bożena Zarzycka, główny specjalista w Wydziale Nieodpłatnej Pomocy Prawnej, Departament Funduszy Nieodpłatnej Pomocy Prawnej w Ministerstwie Sprawiedliwości, dzień dobry.  Pani Dorota Kulińska, dyrektor Instytutu Legistacji I Prac Parlamentarnych Naczelnej Rady Adwokackiej, członek Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej.  Dzień dobry. 
00:51 - 01:11
Speaker 3
Pan Mariusz Hassa, przewodniczący zespołu do spraw reformy zasad świadczenia nieodpłatnej pomocy prawnej Instytutu I Prac Parlamentarnych Naczelnej Rady Adwokackiej.  Dzień dobry.  Pan Sławomir Ciupa, ekspert Ośrodka Badań, Studiów I Legigracji Krajowej Rady Radców Prawnych.  Dzień dobry.  Pan Grzegorz Kubalski jest na liście, ale nie widzę go. 
01:13 - 01:37
Speaker 2
Szanowni państwo, przedmiotem dzisiejszego posiedzenia zgodnie z przedstawionym porządkiem będzie ocena funkcjonowania ustawy z dnia piątego sierpnia 2000 piętnastego roku o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej.  Czy są uwagi do porządku dziennego?  Nie widzę, dziękuję.  Stwierdzam jego przyjęcie.  Bardzo proszę przedstawicieli Ministerstwa Sprawiedliwości o przedstawienie informacji. 

Bardzo proszę, która z pań jako 1.. 
01:40 - 02:32
Speaker 9
Szanowni Państwo, szanowny Panie Przewodniczący, wysoka Komisjo, szanowni goście.  Przypadający na koniec 2000 dwudziestego piątego roku dziesięcioletni horyzont czasowy obowiązywania ustawy z dnia piątego sierpnia 2000 piętnastego roku o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej stanowi kluczowy moment do tego, abyśmy podsumowali ten etap.  Jak wszyscy wiemy, ustawa weszła w życie z dniem pierwszego stycznia 2000 szesnastego roku I stworzyła ona w naszym kraju po raz 1.  System rozwiązywania, zapewniania osobom z trudnościami dostępnie do komercyjnych usług nieodpłatnego, nieodpłatnej pomocy prawnej na etapie przedsądowym.  Pomoc ta, jak wiemy, jest finansowana ze środków publicznych. 
02:33 - 03:27
Speaker 7
Ewaluacja dotychczasowego okresu funkcjonowania ustawy została przygotowana, biorąc pod uwagę kilka aspektów.  Przede wszystkim aspekt organizacyjny, efektywność tego systemu w praktyce.  Zidentyfikowaliśmy również problemy prawne I problemy natury organizacyjnej oraz kierunki zmian legislacyjnych.  Szanowni państwo, podstawowym źródłem danych do sporządzenia raportu były oceny wykonywania zadań z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego oraz edukacji prawnej, sporządzane przez Ministra Sprawiedliwości, do czego Ministra zobowiązuje artykuł 16, ustęp 1 ustawy.  Rapoty, raporty te obejmują okres od 2000 szesnastego roku do 2000 dwudziestego piątego. 
03:27 - 04:22
Speaker 11
Tutaj podkreślić muszę, że te dane nie zawsze będą pełne, a wynika to stąd, raz, że zmian legislacyjnych, 2, że wprowadziliśmy system teleinformatyczny, który spowodował, że te dane zostały w nieco inny sposób gromadzone.  Szanowni państwo, niewątpliwie kluczową rolę w organizacji systemu pomocy prawnej pełnią powiaty.  Zgodnie z artykułem ustęp, ustęp 1 ustawy, zadania polegające na świadczeniu tych usług są zadaniami zleconymi z zakresu administracji rządowej I realizowane są przez powiaty albo samodzielnie, albo w porozumieniu z gminami.  Główne obowiązki powiatów to przede wszystkim zapewnienie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego.  Tych punktów zgodnie ustawy może być minimalna liczba jest 3, maksymalna 35. 
04:22 - 05:09
Speaker 13
Istotne przy tym jest to, by lokale były usytuowane w miejscach o dogodnym dostępie do nich osób uprawnionych.  Kolejnym zadaniem powiatów jest zapewnienie odpowiednich warunków organizacyjnych punktów.  Powiaty również corocznie zawierają porozumienia z Okręgowymi Radami Adwokackimi oraz Radami Okręgowych Izby Radców Prawnych.  Ich celem jest zakreślenie zasad udzielania porad.  Również corocznie powiaty przeprowadzają otwarte konkursy ofert na powierzenie prowadzenia organizacjom pozarządowym, zawierają umowy z adwokatami I radcami prawnymi, a także z organizacjami pozarządowymi, by następnie nadzorować prawidłowość ich wykonywania. 
05:11 - 05:49
Speaker 8
Zadanie powiatu, zadanie powiatu jest to również publikowanie na stronie internetowej urzędu informacji na temat świadczenia usług.  Informacje te co do zasady powinny obejmować wykaz punktów, adresy punktów, harmonogram dyżurów, informacje o dyżurach posiadających specjalizację oraz zasady dokonywania zapisów.  Powiaty również zapewniają obsługę osób uprawnionych, co głównie sprowadza się do zapisów na porady.  Nadto powiaty odpowiadają za realizację edukacji prawnej.  Zadania te powiaty powierzają w drodze umowy organizacjom poza pozarządowym. 

05:50 - 06:55

Speaker 6

Powiaty również gospodarują dotacją celową oraz dokonują jej rozliczenia. Wreszcie, co kwartał sporządzają sprawozdania z realizacji wszystkich zadań, które to sprawozdania są następnie przekazywane Ministrowi Sprawiedliwości za pośrednictwem Wojewody. I teraz tak, z przeprowadzonych przez Ministerstwo Sprawiedliwości działań wynika, że jakość tych realizowanych zadań zależy w znacznym stopniu od sprawności organizacyjnej powiatu, właściwego rozmieszczenia punktów, dobrej współpracy z wykonawcami oraz prowadzenia działań informacyjnych ukierunkowanych na mieszkańców. Jednym z obszarów oceny funkcjonowania systemu jest kwestia finansowania zadań realizowanych przez powiaty. Zgodnie z artykułem dziewiętnastym ustęp 1.2 ustawy, zadania polegające na udzielaniu nieodpłatnej pomocy prawnej, świadczeniu nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego oraz edukacji prawnej są finansowane z budżetu państwa w części przeznaczonej...

06:56 - 08:08

Speaker 12

W części pozostającej w dyspozycji wojewodu w formie dotacji celowej przeznaczonej powiatom. Wysokość dotacji jest ustalana corocznie przez minister, Ministra Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw budżetu. Podstawą ustalania wysokości dotacji stanowi kwota bazowa ustalana również corocznie w drodze rozporządzenia I również w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw budżetu. Istotnym elementem systemu są niewątpliwie limity wydatków, które zgodnie z artykułem, z artykułem 28 ustęp 1 ustawy w latach 2016, 2025 mieściły się pomiędzy 94183200 złotych, a 116024519 złotych. Jeśli zaś chodzi o przyznawaną corocznie powiatom dotację celową, to wahała się ona, jeżeli chodzi o ten poziom procentowy, między 89 a 100 procent wskazywanych w ustawie limitu wydatków.

08:08 - 08:54

Speaker 14

Średnia w okresie, o którym mowa, czyli okresie od 2016 do 2025, wynosiła niemalże 96 procent tego limitu. Przy czym zaznaczenia wymaga, że ustalone kwoty bazowe różnią się od kwot projektowanych przez Ministra Sprawiedliwości. Dla przykładu, wnioskowana przez Ministra Sprawiedliwości kwota bazowa za... Na realizację zadań w 2000 dwudziestym drugim roku wynosiła 5654 złote, natomiast kwota przyznana to 5500 złotych. W kolejnym roku, czyli w 2000 dwudziestym trzecim kwota wnioskowana wynosiła 6134 złote, a przyznana również kwotę 5500 złotych.

08:55 - 09:59

Speaker 5

W ocenie funkcjonowania ustawy, znaczenia nabiera nie tyle sama wysokość kwoty bazowej, ile relacja pomiędzy przyznaną kwotą dotacji celowej, a jej rzeczywistym wykorzystaniem. Dane te bowiem pozwalają odpowiedzieć sobie na pytanie, czy obecny mechanizm finansowy jest adekwatny do zakresu I kosztów realizowanych zadań. I tutaj również na podstawie pozyskanych od wojewodów danych, które dotyczyły rozliczenia dotacji celowej za lata 2022, 2025, ustaliliśmy w ministerstwie, na co w praktyce były wydatkowane środki stanowiące 6 procent dotacji, która ustawowo przeznaczana jest na obsługę organizacyjno-techniczną zadań. I z analizy danych tych wynika, szanowni Państwo, że środki te były wykorzystane przede wszystkim na wydatki bezpośrednio związane z organizacją, co jest właściwe, wyposażeniem I bieżącym funkcjonowaniem punktów oraz na realizację

09:59 - 10:01

Speaker 1

zadań

10:00 - 10:47

Speaker 4

Z obsługą samego systemu. Jednakże z przekazanych danych wynika również, że w latach 2022, 2025 średnio około 6 procent środków przeznaczonych na obsługę organizacyjno-techniczną było corocznie zwracanych. 6 procent z sześciu procent, to doprecyzuję. Jako przyczynę zwrotu dotacji powiaty wskazywały głównie różnice pomiędzy planowanymi przedsięwzięciami a rzeczywiście poniesionymi kosztami. Przechodząc do kwestii rzeczywistego wykorzystania systemu nieodpłatnej pomocy prawnej I nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, czyli jego efektywności.

10:47 - 11:37

Speaker 10

Kwestię tę najlepiej chyba oddadzą same liczby. Dane za lata 2016, 2025 wskazują na zmienną, ale w ujęciu całego tego okresu rosnącą skalę korzystania z systemu usług pomocowych. Dla przykładu w 2000 szesnastym roku udzielono 442417 porad, Natomiast w tym okresie końcowym, który, o którym mowa, czyli w 2000 dwudziestym piątym roku, tych porad udzielono 508185, co oznacza wzrost o około czternastu procent. Przy czym w pierwszych czterech latach funkcjonowania systemu liczba porad utrzymywała się na poziomie około czterystu pięćdziesięciu 1000 rocznie. W dwutysię...

11:40 - 21:37

Speaker 4

2000 dwudziestym roku nastąpiło wyraźne załamanie, wówczas liczba porad spadła do trzystu piętnastu 1000, tam w granicach czterystu porad, co oczywiście należy wiązać z ograniczeniem wynikającym z pandemią COVID-dziewiętnaście. Z danych tych wynika jeszcze 1 kwestia, która dotyczy podmiotów prowadzących te punkty. W dwutysię... 2000 szesnastym roku organizacje pozarządowe udzieliły łącznie 36 procent porad, zaś od 2000 dziewiętnastego roku, kiedy to wprowadziliśmy dodatkową usługę, nieodpłatne poradnictwo obywatelskie, współczynnik ten waha się między 45 a 48 procent. Należy też wziąć pod uwagę, jak jaka jest rozłożenie punktów pomiędzy organizacje pozarządowe oraz adwokatów I radców prawnych.

Kolejnym, a zarazem bardzo istotnym kierunkiem analizy danych jest określenie średniej rocznej liczby udzielanych porad w przeliczeniu na 1 punkt z uwzględnieniem podmiotu prowadzącego. Otóż w całym analizowanym okresie punkty, szanowni państwo, prowadzone przez adwokatów I radców prawnych charakteryzowały się wyższą średnią liczbą udzielonych porad niż punkty prowadzone przez organizacje pozarządowe. W punktach prowadzonych przez adwokatów, radców prawnych, średniorocznie udzielono 340 porad w jednym punkcie w skali jednego roku. Natomiast jeżeli mówimy o punktach prowadzonych przez organizacje pozarządowe, tam ten wynik wynosił średnio w tym okresie badanym 256 porad, różnica wynosi 84 porady na punkt. Równie istotnym kierunkiem oceny jest średnia liczba porad przypadająca na 1 punkt w poszczególnych województwach.

Dane wskazują na wyraźny wzrost średniej liczby porad przypadający na 1 punkt w skali kraju. I tak, w 2000 dwudziestym roku wynik ten wynosił 209 porad w skali całego kraju, natomiast w 2000 dwudziestym piątym roku 339 porad na 1 punkt. Co ważne I na co też chciałam zwrócić państwa uwagę, pomiędzy województwami występują istotne różnice. I tak w 2000 dwudziestym roku najwyższą średnią liczbę porad odnotowano w województwie pomorskim z wynikiem 289, natomiast najniższą w województwie opolskim z wynikiem 153. Różnica wynosi 134 porady na punkt.

Natomiast w 2000 dwudziestym piątym roku najwyższą średnią liczbę porad odnotowano również w województwie pomorskim. Wynik ten wynosi 398, natomiast najniższą w województwie podlaskim 268. Różnica w tym przypadku wynosi 130 porad na punkt. I jeszcze jedną rzecz chciałam powiedzieć, otóż województwo pomorskie za każdym razem plasuje się w czołówce województw, które udzielają najwięcej porad. Drugim takim województwem jest województwo śląskie oraz województwo świętokrzyskie.

Z drugiej strony skali mamy województwa opolskie, podkarpackie, podlaskie I lubuskie. Kolejnym kierunkiem oceny funkcjonowania systemu jest zakres spraw, z jakimi zgłaszają się osoby uprawnione. Spośród wszystkich kategorii, jakie są dostępne w ramach komentowania tych porad, a jest to każdorazowy obowiązek wykonawcy, tych kategorii jest dostępnych aż 367. I spośród wszystkich wybraliśmy kategorie dominujące, co pozwala określić najczęstsze problemy prawne I życiowe, z którymi zgłaszają się osoby do punktu, do punktów o pomoc. Dane za lata 2021, 2025 wskazują na właściwie powtarzające się w każdym roku problemy prawne, z którymi najczęściej zgłasza się, zgłaszają się osoby uprawnione.

5 spośród trzystu sześćdziesięciu siedmiu kategorii w badanym okresie wygenerowało średnio rocznie aż 14 procent wszystkich spraw. 5 spośród trzystu sześćdziesięciu siedmiu kategorii. Sprawy te dotyczą, uprawnień do dziedziczenia, sposobów rozwiązywania małżeństwa, rozwodu, separacji I orzeczenia o winie jest to 1 kategoria, uzyskania alimentów na dziecko jako 3. Kategoria, Upragnień I obowiązków w postępowaniu przygotowawczym, sądowym I wykonawczym I procedury sądowe, 5 kategorii. Istotnym elementem systemu nieodpłatnej pomocy prawnej jest edukacja prawna, o której jest mowa w artykule 3 b ustawy.

Odpowiedzialność za organizację I realizację tego zadania spoczywa na powiatach. Jednakże na podstawie artykułu 11 ustęp 7 ustawy zadanie te powiat powierza organizacjom pozarządowym. Celem edukacji prawnej jest zwiększenie świadomości prawnej obywateli, szczególnie w zakresie praw I obowiązków działań I krajowych I międzynarodowych organów ochrony prawnej, mediacji, możliwości udziału obywateli w konsultacjach publicznych, a także dostępu do nieodpłatnej pomocy prawnej I nie do, I do nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego. Organizacje pozarządowe ustawowo są zobowiązane do przeprowadzenia co najmniej jednego zadania z zakresu edukacji prawnej rocznie na każdy prowadzony punkt. Przepisy ustawy wskazują przykładowe formy tych działań.

Mogą one polegać w szczególności na opracowaniu informatorów I poradników, prowadzeniu otwartych wykładów I warsztatów, rozpowszechnianiu informacji za pośrednictwem środków masowego przekazu, a także prowadzeniu kampanii społecznych. Przy czym katalog ten ma, katalog ten jest otwarty, co oznacza, że mamy tutaj przestrzeń do, do, do, do dodatkowych działań. I jak to wygląda w praktyce? W praktyce, co wynika z analiz sprawozdań kwartalnych, edukacja prawna najczęściej przybiera formę informatorów I poradników w wersji papierowej. I w tym badanym okresie średnia z tego badanego okresu wynosi niemalże 30 procent tych działań, naliczyliśmy.

Na drugim miejscu są internetowe serwisy edukacyjne, informatory I poradniki w wersji elektronicznej. Te działania stanowią 20, nieco więcej niż 21 procent oraz kampanie społeczne ponad 17 procent. Z kolei najrzadszą formą edukacji prawnej była w analizowanym okresie, były edukację w mediach. Stanowiły one półtora procenta. W tym miejscu, szanowni państwo, pragnę zwrócić państwa uwagę na kwestię wynikającą z artykułu 11, ustęp 7 ustawy.

Otóż na mocy tego artykułu, starosta w ramach umowy z organizacją pozarządową na realizację zadań z zakresu edukacji prawnej może określić preferowane

Edukacji. Jak to wygląda w praktyce? Z danych za okres 2021, 2025 wynika, że średnio aż 241 powiatów w umowach zawieranych z organizacjami pozarządowymi nie określa preferowanych form edukacji prawnej. Tym samym po drugiej stronie mamy 139 powiatów, które wskazują w umowach takie regulacje. Dlaczego, szanowni Państwo, to jest ważne?

Z punktu widzenia oceny funkcjonowania systemu, może to stanowić istotne ograniczenie dostosowania działań edukacyjnych do lokalnych potrzeb mieszkańców. Teraz przejdę do etapu, gdzie chciałam państwa zaznajomić z problemami, z jakimi się mierzymy, mierzymy. Otóż Ministerstwo Sprawiedliwości oprócz oceny sprawozdawczości podejmuje też działania w celu identyfikacji problemów związanych z organizacją I świadczeniem usług, aczkolwiek bywa również I tak, że to powiaty czy organizacje pozarządowe zgłaszają problemy dotyczące realizowanych zadań. Są nimi trudności w zapewnianiu stabilnej kadry wykonawców, a tym samym ciągłość świadczenia usług. Problemy te dotyczą w szczególności powiatów o dużych obszarach I słabszej dostępności komunikacyjnych.

21:38 - 22:51

Speaker 6

Jak się okazało, przyczyny wynikają głównie z poziomu wynagrodzeń, kosztów I czasu dojazdu do punktów, konieczności obsługi odległych gmin oraz kolizji w świadczeniu porad z innymi obowiązkami wykonawców. Choć w skali całego kraju problem ten nie doprowadził do istotnego ograniczenia dostępności usług, to zdarzały się, szanowni Państwo, przypadki, że dyżury się nie odbywały, ale zdarzały też się przypadki, że punkty nie zostały uruchomione. Kolejny problem to nierównomierne wykorzystanie potencjału punktów oraz znaczne różnice w dostępie usług na poziomie lokalnym. Dla przykładu w 2000 dwudziestym czwartym roku, takie badanie przeprowadziliśmy, na około sześćdziesięciu dwóch procent dyżurach nie udzielono żadnej porady lub udzielono tylko jedną. Zaś średni czas faktycznego udzielania porady podczas czterogodzinnego dyżuru wynosił około 67 minut, co wskazuje wyraźnie na niewykorzystanie znacznej części czasu pracy wykonawców.

22:52 - 25:53

Speaker 4

Jednocześnie występowały bardzo duże różnice w liczbie udzielanych porad w przeliczeniu na 10000 mieszkańców. I tak w 2000 dwudziestym czwartym roku najwyższy wynik średniej dziennej liczby udzielonych porad wynosił 1 14 setnych. Natomiast powiat, na terenie którego udzielono najmniej porad, osiągnął nawet nie 1, nie pół porady, a 0 5 setnych porady. Jako przyczyny niskiego wykorzystania punktów, powiaty wskazywały między innymi lokalizację punktów, niewystarczającą promocję systemu, dostępność innych form pomocy w powiecie oraz sposób sposób organizacji pracy samych wykonawców. I aby zmniejszyć wyżej wymienione dysproporcje, Ministerstwo Sprawiedliwości z dniem pierwszego stycznia bieżącego roku wdrożyło możliwość udzielania porad za pośrednictwem środków porozumiewania się na odległość, o czym będzie kilka mowa później.

Jeszcze raz na chwileczkę. Tutaj do tych przyszłych, tak? Dobrze. Tu mam taką podpowiedź, żeby jeszcze państwu opowiedzieć o zmianach legislacyjnych, jakie czekają nas w najbliższym czasie. Mając, szanowni państwo, na uwadze wszystkie, wszystkie te informacje, o których tutaj mówiliśmy I o których są zawarte w raporcie oraz dziesięcioletni okres funkcjonowania ustawy I biorąc pod uwagę głosy podmiotów zaangażowanych w realizację zadań ustawowych w 2000 dwudziestym piątym roku, Ministerstwo, Ministerstwo Sprawiedliwości podjęło decyzję o potrzebie przygotowania kompleksowej zmiany ustawy.

W toku prac nad ostatnimi nowelizacjami Rządowe Centrum Regigracji wskazało, że konieczne jest przygotowanie, przygotowanie nowego projektu aktu normatywnego, gdyż obecnie obowiązująca ustawa wymaga przebudowania. Prace rozpoczęto w 2000 dwudziestym czwartym roku. Zaczęliśmy od zbierania postulatów podmiotów, które uczestniczyły w realizacji zadań w systemie. Biorąc pod uwagę otrzymane pomysły, postulaty zgłaszane w trakcie konsultacji branżowych, zgłaszane problemy oraz petycje, skarg I wnioski kierowane do urzędu, a także wnioski z dwóch kontroli najwyższej izby kontroli, czyli w 2000 dziewiętnastym roku ona miała miejsce oraz w 2000 dwudziestym czwartym roku. Ministerstwo Sprawiedliwości przygotowało projekt założeń do reformy systemu.

25:54 - 27:49

Speaker 6

Założenia te zostały poddane prekonsultacjom jesienią 2000 dwudziestego piątego roku. I projekt, projektowane zmiany zostały oparte na następujących założeniach. Czyli po 1. Udostępnienie usług pomocy prawnej na etapie przedsądowym z podziałem na informację prawną I kwalifikowaną pomoc prawną. Po 2., ochrona grup społecznie wykluczonych oraz słabszych.

Wprowadzenie kryterium dochodowego dostępu do kwalifikowanej pomocy prawnej, weryfikowanego za pomocą oświadczenia. Po 3., rezygnacja z pomocy prawnej dla osób prowadzących jednoosobową działalność. Dalej, efektywne wydatkowanie środków publicznych na usługi, na które jest zapotrzebowanie. I tutaj pozostawienie wyłącznie nieodpłatnej pomocy prawnej I edukacji prawnej oraz rezygnacja z usługi nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, a także przeznaczenie całości tych środków finansowych na nieodpłatną pomoc prawną I edukację prawną. Zapewnienie jakości usług, a tym samym efektywność wydatkowania środków publicznych oraz utrzymywanie powszechności dostępu do punktów pomocy prawnej przy jednoczesnym wprowadzeniu mechanizmu do ich alokacji, który jest powiązany z liczbą punktów w danym powiecie.

Czy właściwie liczba punktów ma być powiązana z liczbą porad świadczonych w danym powiecie. Szanowni państwo, więcej informacji na temat, na temat podsumowania dziesięcioletniego okresu funkcjonowania ustawy otrzymali, wiem, Państwo otrzymali w raporcie, który jest stosunkowo obszerny. Są tam też wykresy, tabele danych, na podstawie których dokonaliśmy tej oceny. Ja ze swojej strony dziękuję za uwagę I zapraszam do dyskusji.

27:50 - 28:03

Speaker 2

Bardzo dziękujemy. Już sekundkę pani poseł. A czy ktoś z państwa jeszcze pragnie zabrać głos? Nie. Jako 1.

Zgłosił się pan przewodniczący Skonieczka, później pani posłanka Karolewska. Bardzo dziękuję. Dziękuję panie przewodniczący.

28:04 - 28:11

Speaker 15

Czy słucha komisja? Jeszcze. Bardzo proszę pani poseł. Proszę uprzejmie.

28:11 - 28:43

Speaker 17

Bo masz Znaczy tak. Przepraszam, mam zespół parlamentarny, przepraszam. Ja chciałam zapytać, bo ja wiele lat prowadziłam nieodpłatną pomoc prawną z poziomu powiatu I zawsze problemem były stawki. Znaczy stawki są takie, że godzinowe, że dla organizacji pozarządowej jeszcze coś wezmą, radcy prawni I adwokaci nie chcą tego brać. Stąd też może dane, które pani podawała przed chwilką, że faktycznie zainteresowanie w tych punktach jest dużo wyższe.

Czy w ogóle rozważacie zmianę stawki godzinowej? Dziękuję.

28:43 - 29:03

Speaker 20

System wynagrodzenia nie jest oparty na stawce godzinowej I jesteśmy w limicie wydatków Ministra Finansów. Nie mamy żadnego pozwolenia na zwiększenie deficytu, tym bardziej limitu wydatków, więc myślę, że wszyscy jesteśmy świadomi, że na tym etapie nie będzie żadnych dodatkowych środków. Mamy limit wydatków na 10 lat I w tym limicie operujemy.

29:03 - 29:22

Speaker 16

Ja bym jeszcze tylko dodała po pani dyrektor, że w projekcie reformy ustawy, związku z tym, że będzie zmniejszona odrobinę ilość punktów I mamy jednak troszeczkę wyższe te środki zgodnie z limitami, to kwota bazowa zaproponowana jest wyższa, więc automatycznie te stawki godzinowe pójdą w górę.

29:23 - 29:33

Speaker 17

A czy może zmniejszenie liczby godzin, bo faktycznie tych liczb tej tych godzin nie jest mało w tygodniu tak naprawdę, bo każdego dnia 5 dni w tygodniu po 4 godziny być może to byłoby sposobem na zaoszczędzenie tych godzin.

29:33 - 29:41

Speaker 16

Na razie zdecydowaliśmy się na zmniejszenie ilości punktów w związku z zapotrzebowaniem na tą usługę w danych powiatach. OK, bo

29:41 - 29:47

Speaker 17

my mamy jeszcze ten punkt jeszcze mobilny zrobiony, więc mieliśmy jeszcze bardziej 1 na 4, więc to już w ogóle była tragedia, nie? Dobra, dziękuję.

29:48 - 29:51

Speaker 2

Bardzo dziękuję. Pan przewodniczący Skonieczka, proszę.

29:51 - 29:59

Speaker 18

Tak, szanowni państwo, o ile dobrze pamiętam, ten system nieodpłatnej pomocy prawnej, on był wprowadzony w Polsce w wyniku kampanii wyborczej prezydenckich,

30:00 - 30:58

Speaker 19

Miejsce w 2000 e 15 roku. Ja dość krytycznie od początku do tego podchodziłem, bo też chciałem zauważyć, że w samorządach wcześniej taki system funkcjonował, funkcjonował nieformalnie, tak. W każdym urzędzie gminy de facto był prawnik zatrudniony. Jak przychodzili mieszkańcy, to mogli takiej porady prawnej, taką poradę prawną uzyskać. Nie kosztowało to budżet państwa nic.

To było pokrywane ze środków samorządu. Myślę, że zakres był ten sam, ten sam. Wprowadzenie tego systemu rządowego sprawiło, że w sumie ci mieszkańcy musieli, na przykład tak jak ja byłem wójtem gminy Płużnica, to już nie mogli na miejscu tego, tej usługi dostawać, tylko musieli jechać do miasta powiatowego, co stwarzało pewnego rodzaju barierę. I też 10:10, to sprawdzanie, ten raport no dość szczegółowo został przedstawiony. Natomiast wydaje mi się, że w nim to jest dużo informacji, natomiast brakuje dla mnie tego, co jest najważniejsze, czyli szczegółowych danych o efektywności tego systemu.

30:58 - 31:20

Speaker 22

Bo myślę, że to powinno być kluczowe. Czy my efektywnie wydatkujemy środki publiczne? A to tak naprawdę jest tylko zdawkowo zasygnalizowane na stronie bodajże dwudziestej trzeciej. To pani czytała, tak? Że taki przykład jest z 2000 dwudziestego czwartego roku, gdzie 62 procent dyżurów obejmowało 0 albo jedną poradę.

31:20 - 31:44

Speaker 21

Czyli 62, ponad połowa to było 0 albo 1. No to jest różnica, ale no nie wiemy, ale no bardzo mało. Czyli większość, znaczy nie większość, ale 40 procent kończyło się bez żadnej porady. No nie, w sumie nie wiemy, dobra, nie wiemy, ale no 62 procent 0 albo 1, ale to moim zdaniem słaby, słaby wynik. Ale kolejna informacja jest jeszcze bardziej niepokojąca.

31:44 - 32:15

Speaker 24

Średni czas faktycznego udzielania porad podczas czterogodzinnego dyżuru wynosił około 67 minut. Jeżeli dyżur trwa 4 godziny, oznacza to, że przez 72 procent dyżurów nie działo się nic. Czyli tak jakby przedsiębiorca zatrudniał pracownika na cały etat, a ten pracownik 3 4. Sobie siedział I czekał na polecenia, a pracował na jedną czwartą etatu. No myślę, że żadna, żadna firma by sobie na to nie pozwoliła, więc dziwię się, że my jako państwo się godzimy na taką małą, bardzo małą efektywność tego systemu.

32:16 - 32:46

Speaker 23

I no właśnie to to 1. Pytanie, czy, czy, dlaczego państwo nie, bo pani powiedziała, że to było takie jakieś dodatkowe badanie zrobione w 2000 dwudziestym czwartym roku, dlaczego ta efektywność nie jest mierzona systemowo? No bo powinno tak być, tak, żebyśmy badać, ile tych dyżurów jest I kierować te środki tam, gdzie zainteresowanie jest, jest takie, taka, taka potrzeba. 2. Moje pytanie dotyczy tego, czy są prowadzone badania satysfakcji klientów?

32:46 - 33:33

Speaker 22

Bo z tego raportu wynika, że no 60 procent porad to tak naprawdę jest tylko poinformowanie osoby uprawnionej o obowiązującym stanie prawnym. Czyli to jest krótka informacja. Więc pytanie, czy rzeczywiście ci ludzie, którzy przychodzą na te porady, są zadowoleni z tego, co uzyskali, bo de facto takie kwestie jak pisma procesowe czy inne rzeczy, no to są naprawdę śladowe, śladowe ilości. Więc tak jak rozumiem, że większość tych porad polega na tym, że przychodzi mieszkaniec I się dowiaduje, że no musi coś innego zrobić I pewnie udać się do innego prawnika I tam już w sposób profesjonalny z porady skorzystać. I kolejne moje pytanie, czy właśnie, bo pani mówiła tutaj o tej nowelizacji, czy będziecie państwo dążyli w tej nowelizacji tego systemu do tego, żeby zwiększyć efektywność?

33:34 - 34:08

Speaker 19

Nie wiem, może na przykład trzeba zmienić system funkcjonowania tych porad prawnych I nie płacić za dyżur, za gotowość doświadczenia usługi, tylko za wykonane usługi. Być może to byłoby rozwiązanie. A może w ogóle zmienić całkowicie ten system. Polsce sieć prawników jest dosyć duża. Być może tym osobom uprawnionym wystarczy, gdyby OPS wydał voucher I wtedy z takim voucherem mieszkaniec uprawniony poszedłby sobie do dowolnego prawnika I z, skorzystał z tego I myślę, że to byłoby dużo bardziej efektywne I dużo tańsze dla państwa.

To tyle, dziękuję bardzo.

34:08 - 34:14

Speaker 2

Bardzo dziękuję. Nie widzę więcej głosów w dyskusji. Bardzo proszę o odpowiedź.

34:14 - 36:44

Speaker 20

Jeśli chodzi o badanie systemowe, to na stronie Ministra Sprawiedliwości co roku publikowany jest raport Ministra Sprawiedliwości dotyczący oceny funkcjonowania systemu nieodpłatnej pomocy prawnej. W raporcie tym znajdują się wszelkiego rodzaju dane gromadzone przez Ministra Sprawiedliwości dotyczące efektywności systemu, zapotrzebowania, wszelkich mierników. Zachęcam do zapoznania się z tymi informacjami. Jeśli chodzi o efektywność samego systemu, jest ona mierzona na podstawie średniej. Oznacza to, że są ośrodki, które bardzo źle prosperują, to znaczy gdzie nie ma w ogóle zapotrzebowania na poradę prawną.

Są ośrodki, które bardzo dobrze prosperują, to znaczy mają bardzo duże zapotrzebowanie I ten wskaźnik jest bardzo wysoki. Średnia nie jest satysfakcjonująca, bo rzeczywiście 1 porada w ciągu czterech godzin oznacza, że de facto prawnik 3 godziny siedzi I nic nie robi. System tak został pierwotnie skonstruowany. Nowa ustawa, która uzyskała wpis do wykazu prac legislacyjnych, jest obecnie w konsultacjach międzyresortowych, zaproponowała inne rozwiązanie, to znaczy algorytm, który przy, który powierza punkty poszczególnym powiatom w oparciu o liczbę porad prawnych. To znaczy, że te powiaty, które mają dużo zapotrzebowanie, te będą miały więcej tych punktów prawnych.

Jeżeli ta ustawa uda się uchwalić I wejdzie w mamy nadzieję, że w ten sposób zniwelujemy tą nieefektywność systemu, która obecnie, obecnie jest. Jeśli chodzi o satysfakcję klientów, to rzeczywiście są ankiety wypełnione przez klientów po opuszczeniu punktu nieodpłatnej pomocy prawnej. W dziewięćdziesięciu procentach lub nawet dziewięciuset... Wie co ile, w dziewięćdziesięciu pięciu procentach klienci są zadowoleni, natomiast musimy mieć też również świadomość tego, że klient nie jest w stanie samodzielnie ocenić jakości porady prawnej, bo są to osoby, które no co do zasady mieszczą się w grupie społecznej osób potrzebujących, czyli nie mają wiedzy w zakresie problemów prawnych, więc ta ankieta może być wyłącznie tą ankietą, jakby takiego odbioru wykonawcy. W nowym tej ustawie, o której wspominałam, jest wprowadzony system badania jakości, to znaczy porady prawne, które są udzielane przez adwokatów I radców prawnych, będą oceniane przez tak zwanych recenzentów, czyli przez innych adwokatów, którzy będą wyłonieni przez Okręgowe Rady Radców Prawnych I Adwokatów.

36:49 - 36:52

Speaker 25

Dziękuję. Nie ma więcej pytań.

36:52 - 36:53

Bardzo proszę.

36:55 - 37:38

Dorota Kulińska

Dziękuję bardzo, adwokat Dorota Kulińska, Naczelna Rada Adwokacka. Jako taki przyczynek do tej dyskusji powiedziałabym tak, że wszystko to, co mamy w raporcie, oddaje rzeczywistość. Natomiast duże nadzieje, także jako przedstawiciel wykonawców w tym systemie, wiążemy z projektem tej nowej ustawy. Ona faktycznie po prostu najnormalniej w świecie racjonalizuje ten system nieodpłatnej pomocy prawnej. My dziś troszkę mamy taką I to zastaliśmy, jak rozumiem, taki stan właśnie od tego 2000 piętnastego roku szczególnie pogorszony, bo pierwotna wersja ustawy o NPP z 2000 jedenastego była zupełnie przyzwoitą ustawą.

37:38 - 38:22

Speaker 26

To potem w ramach tutaj, jak pan wspomniał, pewnej kampanii prezydenckiej, ona została no mocno zdeprecjonowana, jeśli chodzi o te zapisy. No I mamy taką sytuację, że państwo udaje, że świadczy nieodpłatną pomoc prawną, my udajemy, że realizujemy to zadanie, generalnie wszyscy udają. Więc tutaj refleksja nad tym, nad tym, co było do tej pory, jest dosyć taka trudna I gorzka. Pieniędzy w systemie nie ma. I tak jak tutaj pani z ministerstwa powiedziała, no my biegamy, zabiegamy o te pieniądze, ale cały czas mamy informację, że tej procedurze deficytu budżetowego to nie ma na co liczyć.

38:22 - 38:56

Speaker 29

W związku z tym wbrew pozorom to bardzo racjonalny wydaje się ten kierunek, który został teraz w propozycjach zmian przyjęty, żeby doprowadzić to do rzeczywistych potrzeb. Może kiedyś się tak rozwinie, że trzeba będzie to rozwinąć, ale na razie rozwinięte, aż tak nie jest, więc doprowadzić do rzeczywistych potrzeb, uporządkować jakby kwestie tych wydatków, żeby środki starczały, no I żeby to dawało jakąś szansę na, że tak powiem, spotkanie się nieodpłatnej pomocy prawnej z rzeczywistymi potrzebami. Dziękuję bardzo.

38:57 - 39:28

Sławomir Ciupa

Bardzo proszę. Radca prawny Sławomir Ciupa, OPSiR, Krajowa Rada Radców Prawnych. No chciałem podziękować ministerstwu, bo rzeczywiście materiał jest bardzo fajny jakby, jakby jest dużo danych podanych. Co prawda tam wyłapaliśmy pewne błędy, ale one nie są aż tak istotne. Chodzi tylko o to, że jak zanalizowaliśmy ten raport na tle, bo porównaliśmy sobie, jak inne kraje sobie z tym radzą.

39:28 - 44:30

Speaker 30

To znaczy jak, jak w innych krajach, na przykład tak bogatych jak Norwegia funkcjonuje coś takiego jak nieodpłatna pomoc prawna. Proszę sobie wyobrazić, że Norwegia nawet nie jest tak hojna jak Polska. Chociaż jest wielokrotnie bogatsza. Tam nie ma tak, że tam obywatel każdy może sobie przyjść, prawda I skorzystać nieodpłatnie z pomocy prawnej. Problem oczywiście tutaj wszyscy wiemy I też słusznie ministerstwo zwraca uwagę, problem jest przede wszystkim finansowy, tak.

No bo z czego wynika rotacja kadr Duża, która jest jednym z najważniejszych problemów tego systemu. No właśnie z finansów, tak. Myślę,

Samorząd adwokacki też potwierdzi, że my mamy problemy z obsadzaniem punktów, bo ludzie nie chcą po prostu pracować. Co więcej, pojawiły się problemy z fizycznymi atakami w tych punktach na adwokatów I radców, prawda. Oni są fizycznie atakowani. I już jak dojdzie do takiego zdarzenia, to nikt takiego punktu nie chce po prostu. Więc oczywiście można powiedzieć tak, ja bym nie był...

Znaczy ja nie wiem, taki jest wniosek uprawniony, żeby tylko tą liczbę punktów analizować, bo ja z tego raportu, jak sobie przeanalizowałem to matematycznie, to widzę też tutaj niezaspokojony popyt. Bo proszę zwrócić uwagę, że raportujecie państwo, że w niektórych dyżurach, jak w niektórych punktach, jest tak tak duże zapotrzebowanie, że one nie są w stanie się wyrobić. I ludzie odchodzą jak gdyby, tak, jak gdyby z kwitkiem. Więc jakby na przykład w niektórych państwach jest to tutaj co było podnoszone z tym bonem, tak, że można sobie pójść. W niektórych państwach po prostu pozwalają adwokatom czy też radcom prawnym, jeśli taki zawód występuje tam, świadczyć tę pomoc na przykład u siebie w kancelarii.

Prawda? Że to po 1. Odciąża samorząd terytorialny, no bo jakby odpada potrzeba organizacji punktów, jest tylko potrzeba koordynacji, prawda? Oczywiście tutaj można by dużo mówić, bo chciałbym też zwrócić uwagę na pewne kwestie jak gdyby z punktu widzenia samorządów zawodowych, tak? Na przykład ja ja sobie kiedyś...

Jakby testowaliśmy taki 1 punkt, że tak powiem, jako ośrodek. I na przykład to, że na przykład raportuje się tam 67 minut, to wcale nie wynika z tego faktu, że nie mogłoby być więcej, bo jak byłem tam w tym ośrodku, to większość klientów przyszła nieprzygotowana. I po prostu nikt nie mógł udzielić tej pomocy prawnej. I on nie zaraportował, że udzielił, mimo że jakby wydaje się jednak, że edukacja tu szwankuje bardzo, że na tą, że na tą, na tę zadanie powinno być więcej punktów, bo jesteśmy społeczeństwem, które no nie jest wyedukowane prawnie. I jakby wydaje się, że no też słusznie tu zwracaliście pani, pani uwagę, że no tradycyjne formy komunikacji ze społeczeństwem są...

No kto dzisiaj czyta ulotki I broszury, tak? Dzisiaj wszyscy raczej siedzą w mediach społecznościowych, być może w tradycyjnych, prawda. Pytanie jest, no bo tam też państwo proponujecie ten zabranie tego jednego procenta z wynagrodzenia, tak. Czy to nie pogorszy sytuacji, tak, na realizację nowego zadania, czy tam te weryfikacje uprawnień. Czy to nie pogorszy jeszcze sytuacji, tak?

Bo jakby mamy krótką kołdrę, zyggerzyczy jeszcze 1 procent, no jakby... I jest szereg problemów, więc jakby no nie wiem, no. Się, że to, co państwo zaproponowaliście, jest drogą w dobrym kierunku. Oczywiście my pewnie zgłosimy tam też uwagi w ramach tego procesu, bo mamy tam szereg różnych szczegółowych uwag. No nie chciałbym proponować modelu hiszpańskiego, w którym dotacja jest przyznawana samorządowi zawodowemu I on ogarnia to.

I to działa jako 1 z najlepiej zorganizowanych pomocy prawnych, bo po prostu tam się to robi mediacją, jakby nie doprowadza się spraw na etap sądowy. Idealnie byłoby, gdyby to połączyć. To znaczy, to zwiększyło zainteresowanie w ogóle radców prawnych I adwokatów znakomicie, że gdyby połączyć w jedną całość przedsądową I sądową, bo 1 prawnik, 1 adwokat, radca prawny prowadziłby to od początku do końca. Jakie to jest dla klienta jakościowo dobre, jakie to jest dobre, bo to oszczędza finanse. Gdyby to zrobić, my zresztą będziemy proponowali taką ustawę, która by jakby jednolicie traktowała, nazwaliśmy sobie ją roboczo, udzielanie pomocy prawnej finansowanej ze środków publicznych, która kompleksowo od początku do końca jakby rozwiązuje zagadnienie, odciąża sądy, test weryfikacji, odciąża jakby wykonawców, jeśli mogę tak brzydko powiedzieć o o swoich kolegiach I kolegiach adwokatach, tak też od tej weryfikacji, więc jakby oni tylko zajmuje się tym, czym najlepiej potrafią, więc jakby przyjmujemy z uznaniem, że kierunek jest dobry, mamy tam szereg różnych szczegółowych uwag.

Bardzo dziękujemy za ten raport, bo no można... Są dane wreszcie do jakichś szczegółowych porównań. Można to gdzieś wrzucić w program I I matematycznie sobie, że tak powiem, różne rzeczy wychwycić. Więc system niewątpliwie wymaga reformy, no ale finanse. Jakby to...

Bez tego, moim zdaniem, ta reforma się nie uda.

44:30 - 44:33

Speaker 2

Bardzo dziękujemy I jeszcze pan się zgłaszał, proszę uprzejmie.

44:34 - 44:44

Mariusz Hassa

Proszę państwa, jeszcze chciałbym podziękować ministerstwu I też coś dopowiedzieć, myślę, że ważnego w tej dyskusji. Ta reforma

44:44 - 44:46

Speaker 28

przypomina Proszę o przedstawienie się, dobrze.

44:46 - 46:15

Mariusz Hassa

Mariusz Hasa, adwokat, tutaj członek Instytutu Legislacji, a także członek Rady Nieodpłatnej Pomocy Prawnej, reprezentuje prezesa Rossetiego w niej. Szanowni państwo, udało się w tym projekcie tak naprawdę no zlikwidować poradnictwo obywatelskie. To ja może tak wytłumaczę, na czym ono polega. W punkcie można spotkać dzisiaj osobę, która nie ma wykształcenia prawniczego. Nie ma wykształcenia prawniczego, jest po kursie.

To jest 35 godzin prawa I 35 godzin po takiego kursu dotyczącego poradnictwa. Jak rozmawiać z człowiekiem? Proszę państwa, jestem doktorem nauk prawnych, ponieważ prowadzę też NGO-sa, jestem prezesem stowarzyszenia, żeby moja organizacja mogła startować w konkursach, mogła świadczyć pomoc prawną w ramach NPO, musiałem zrobić ten kurs, zapłacić 4000 złotych I co roku go, że tak powiem, odnawiam. To odnawianie to jest 700 złotych w skali rocznej. Jeżeli mówimy o tym, dlaczego wy odchodzimy jako adwokaci, rapstowie prawni z organizacji pozarządowych, nie świadczymy tam pomocy prawnej, no to jeżeli jako adwokat, żeby być w punkcie NPO muszę zrobić kurs, za który muszę zapłacić, no to proszę państwa, to ja jeszcze może powiem tak, stawka na rynku prywatnym po rady to jest około 250 złoty brutto, tak.

46:15 - 49:59

Speaker 33

Jeżeli, że tak powiem, dzisiaj dajemy 200 złoty w punkcie czy 250 za ten dyżur, no to mamy, że tak powiem, jasną odpowiedź. Jeżeli teraz jeszcze jako adwokat zrobię sobie kurs NPO, no to proszę państwa ja dzisiaj w organizacji nie mogę zatrudnić nowych doradców. Wiem, że ta organizacja, która szkoli, dzisiaj nie ma ludzi chętnych, którzy by robili te uprawnienia, więc naprawdę bardzo dziękuję ministerstwu, że pochyliło się tutaj do naszych głosów adwokatury I radców prawnych, że wreszcie te kursy zostaną zniesione I poradnictwo obywatelskie. Jeżeli my mówimy o efektywności, jeżeli mówimy o odbiorze społecznym tych punktów, no to proszę państwa, jeżeli ktoś trafi ze spadkiem, czy ewentualnie z rozwodem do osoby, która jest doradcą obywatelskim, nie ma wykształcenia prawniczego, no to czy ona będzie zadowolona z takiej porady, jeżeli za chwilę będzie odesłana? Pozostaje to do rozstrzygnięcia państwu.

Myślę, że to jest coś, co trzeba, że tak powiem, zmienić. Kolejna kwestia w nowym projekcie, który tutaj mamy, jest edukacja prawna. Edukacja prawna została. Te prace przecież też dość długo trwały. Też się cieszę, że ministerstwo się na zostawienie.

Ponieważ znowu te doświadczenie moje z jednego I z drugiego I tutaj pracy jako adwokata, ale też organizacji pozarządowej, to właśnie edukacja prawna daje możliwość dotarcia do ludzi, którzy są w potrzebie, tak. No bo my na przykład jako organizacja robiliśmy to najczęściej poprzez wykłady, poprzez spotkania, spotkania z sołtysami, spotkania z mieszkańcami I to często tam ściągamy te osoby. I teraz jeśli chodzi o tą frekwencję jeszcze w tym punkcie, bo to też dość istotne. Zgodnie z artykułem czwartym ustawy jest to pomoc dla nie każdego obywatela, tylko do osoby, której nie stać na pomoc prawną adwokata, radcy prawnego, czyli dla osoby najbardziej potrzebującej, tak. Dzisiaj my wiemy, że te oświadczenia, które funkcjonują, one też w ogóle nie spełniają swoich wymogów.

One tak naprawdę dzisiaj, przepraszam, powiem wprost, no spotykamy się z cwaniakami, tak, którzy nadwyrężają system, zupełnie, że tak powiem, ściągają... Mówiący o... Przy poradach o zupełnie innych pieniądzach niż, że tak powiem, wyobrażalibyśmy sobie, udzielając tą pomoc tej osobie. Może jako przykład. Tylko 1 procent naszych beneficjentów prosi o to, żeby napisać mu wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych I wniosek o pełnomocnika tutaj z urzędu, tak.

Kiedy w 2000 piętnastym roku powstaje projekt ustawy, zamysł jest prosty. Pomagamy przedsądowo ludziom najuboższym. Następnie prawnik w punkcie pisze wniosek o pełnomocnika z urzędu, być może siebie wskazuje, tak, I pomaga temu człowiekowi dalej. Taki był zamysł. Wtedy mamy krąg beneficjentów.

Ten krąg beneficjentów dzisiaj kwalifikowanej pomocy wraca. Całe szczęście, że wraca. Już tutaj rozmawialiśmy troszkę przy tej informacji prawnej. Dobrze, jeżeli będzie to zawężona informacja dostępna dla wszystkich obywateli, gdzie będziemy mogli skrótowo poinformować o akcie prawnym, gdzie ewentualnie szukać pomocy, taką kwalifikowaną, żebyśmy mogli udzielać na to, załóżmy, pieniądze dla osób, które naprawdę tej pomocy potrzebują. No I tutaj, żeby

50:00 - 50:07

Speaker 34

Podać. Szanowni państwo, ja oczywiście tutaj też ten stanowisko I zmiany jak najbardziej popieram.

50:08 - 50:17

Speaker 2

Dziękujemy bardzo, więc czekamy na projekt ustawy, który wpłynie do Sejmu, żebyśmy mogli się nim zająć. Bardzo państwu dziękuję. Niech... A pan poseł jeszcze?

50:17 - 51:01

Speaker 37

Bardzo dziękuję. Ja tylko 1 zdanie, ale bardzo cieszę się, co wypowiedział, bo panów przede mną, ale wcześniej przewodniczący bardzo też jasno powiedział, że samorządy dawały sobie radę wcześniej z tego typu problemami I rozwiązywały nawet te problemy, których państwo nie możecie w tych punktach rozwiązywać, mówiąc tak na skróty, uzupełniały, udzielały zdecydowanie bogatszej oferty wsparcia, bo tak to po prostu się działo. Chociażby na obszarach wiejskich, gdzie spotykało się na poziomie również sołectw, na różnych spotkaniach zabrania. Ale tak wracając, dobrze, że ten raport jest, bo on też pokazał, bo matematyka jest nieubłagana, bo ona pokazuje tutaj skalę. Może w dobie cyfryzacji warto się pokusić jednak o system, że tak powiem, rejestracji, zapotrzebowania, zgłaszania potrzeb.

51:01 - 52:02

Speaker 35

Może to skoordynować poprzez samorząd, który by przyjmował zgłoszenia, bo ja sam wcześniej pracując w samorządzie widziałem, jak były dni, w których kiedy przyjmuje osobę od trzynastej do szesnastej, to w tym dniu o godzinie trzynastej czasami zdarzały się, że były 4 osoby, a w innych dniach by nie było nikogo. W związku z tym no może warto pójść w taki system, no a no z przykrością muszę powiedzieć, że to, o czym pan powiedział, oświadczenia są fikcją. To jest fikcja. Jeżeli nie przyjmiemy tego do wiadomości, to zastanówmy się nad tym, czy my powinniśmy w ogóle fikcję traktować jako prawdę, bo no to jest żenujące, kiedy ci ludzie nawet nie wiedzą, ale ci bardziej świadomi pytają, czy mówimy o dochodach dla OPS-u, czy dla kogo innego, bo oni akurat bardzo często z tej grupy się pojawiają, więc trzeba się nad tym zastanowić, bo chyba nie, nie tędy kierunek, ale pieniądze by się znalazły w momencie, gdybyśmy zarejestrowali potrzeby na poziomie dwóch czy trzech porad w ciągu tygodnia. Różnica pieniędzy, która by została, mogłaby być przeznaczona na zwiększenie wynagrodzenia I wtedy ta porada byłaby zdecydowanie lepsza.

Więc może warto również się nad takim systemem zastanowić.

52:05 - 52:06

Bardzo dziękuję.

52:06 - 53:56

Speaker 20

Ja tylko króciutko się odniosę do kwestii związanych z pana bonem. To jest, my to bardzo głęboko analizowaliśmy, odbyliśmy bardzo dużo spotkań z powiatami, ze wszystkimi, tak. Bo bon wiąże się z decyzją administracyjną I było bardzo negatywne stanowisko powiatu, jeśli chodzi o to rozwiązanie, że jest to kolejna przeszkoda administracyjna, biurokratyzacja, kolejny kolejny pracownik, więc to rozwiązanie zostało wyeliminowane jako nieefektywne I tak naprawdę, które by pochłaniało kolejną część dotacji, która powinna iść na poradnictwo prawne. Jeśli chodzi o Norwegię, to akurat z Norwegią mamy bardzo dobre kontakty, bo złożyliśmy nawet projekt w ramach funduszy norweskich. Otrzymaliśmy wstępną akceptację tego projektu na pieniądze, żeby właśnie budować system poradnictwa zdalnego.

To znaczy system, który będzie umożliwiał wykonywanie porad za pomocą Internetu, czyli połączeń internetowych, ale także system, który będzie systemem automatycznego przełączania. To znaczy, że w momencie, kiedy beneficjent chce skorzystać z porady, a jest wolny wykonawca w jakimś innym mieście, to będzie mógł skorzystać z takiej porad, bo system będzie go automatycznie przełączał do takiego wykonawcy. Więc na pewno to będzie również bardziej efektywne, efektywne wykorzystanie pracy pracy prawników. Naprawdę bardzo dużo tych rozwiązań było analizowanych. Oczywiście pieniędzy nigdy nie będzie wystarczająco I myślę, że wszyscy bardzo dobrze wiemy, że nie ma sektora publicznego, w którym jest wystarczająco pieniędzy.

Jeśli państwo taki znają, ja chętnie się zapoznam, który to jest sektor publiczny. Natomiast Ministerstwo przyjęło założenie, że mamy wykorzystania kwotę stu 1000000 złotych I trzeba stworzyć taki system, który będzie efektywny pod względem dostępności pomocy dla

53:56 - 53:58

Speaker 36

obywatela. Dziękuję.

54:00 - 54:11

Speaker 2

Bardzo dziękujemy. Nie widzę więcej zgłoszeń. Czekamy na ustawę, która naprawi ten ogrom problemów, które dzisiaj panie nam I państwo nam przedstawiliście. Bardzo państwu dziękuję. Zamykam posiedzenie komisji.