Komisja Cyfryzacji, Innowacyjności i Nowoczesnych Technologii (CNT)
Legend
Transcript markers
- text Sentence being played
- text Search result
- text Intervention cited by the link you opened
Click a sentence to play the video from that moment. Select text to quote it with the speaker, timestamp and link.
More options
Komisja Cyfryzacji, Innowacyjności i Nowoczesnych Technologii (CNT) Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Follow its sittingsDariusz Standerski
W ramach informacji, którą mam udzielić, chciałbym na początku przekazać dotychczasowe działania oraz oczekiwania w ramach postępowania między innymi przed Komisją Europejską, a następnie odnieść się do nowych informacji między innymi do raportu, który już jest wyświetlany. W zakresie oszukańczych reklam na platformie meta dwudziestego szóstego sierpnia tego roku wicepremier ministra cyfryzacji pan Krzysztof Gawkowski wystąpił do wiceprzewodniczącej wykonawczej komisji europejskiej pani Henry Wilkunen o nałożenie na metaplatform skargi finansowej w wysokości dwustu pięćdziesięciu 1000000 euro za nieprzestrzeganie obowiązków należytej staranności oraz zarządzania ryzykiem systemowym, czyli obowiązków, które wynikają z artykułu 34.35 akt o usługach cyfrowych. Dodatkowo zawnioskowaliśmy o zastosowanie środków tymczasowych wobec meta platforms poprzez nakazanie wprowadzenia wiążących środków naprawczych, w tym natychmiastowej ścieżki reagowania na zgłoszenia organów państwowych, obowiązkowej prewencyjnej weryfikacji reklamodawców finansowych
Z automatycznej blokady reklam wykorzystujących wizerunek osób publicznych bez ich zgody. Dodatkowo wnieśliśmy o rozszerzenie prowadzonego przez Komisję Europejską postępowania przeciwko meta o szczegółowy audyt skuteczności algorytmów moderacyjnych na polskim rynku. Ten wniosek został omówiony osobiście z panią przewodniczącą Wirkunem podczas spotkania przy okazji szczytu g 20 kilka dni później I przewodnicząca Komisji Europejskiej przekazała, że dołączyła materiały do postępowania przeciwko meta. Należy wskazać, że działania rządu w tym zakresie nie mają charakteru incydentalnego I są efektem prowadzonych działań. Po 1.
W listopadzie 2000 dwudziestego piątego roku zwrócono się do meta po informacji o tym, że emisja nielegalnych reklam może wprowadzić nawet do dziesięciu procent przychodów firmy o zastosowanie natychmiastowych środków zaradczych. Wówczas meta w odpowiedzi zapowiedziała wprowadzenie takich środków zaradczych, jednak środki albo nie zostały wprowadzone, albo zostały wprowadzone nieskutecznie. Z tego względu, że monitorowanie działań metaplatforms przyniosło negatywne skutki. Warunki korzystania z usługi nie uległy poprawie, a nielegalne reklamy nadal wyświetlały się użytkownikom. Stąd osiemnastego sierpnia wystosowano wezwanie do metaplatforms w zakresie zaprzestania rozprzestrzeniania reklam oszukańczych oraz wezwanie do poinformowania o podjętych działaniach w tym zakresie.
Brak konkretnych działań platformy doprowadził do interwencji w Komisji Europejskiej, o której wspomniałem. Polskie instytucje cyberbezpieczeństwa prowadzą intensywne prace analityczne I operacyjne, które niestety obnażają fikcyjność mechanizmów moderacji stosowanych na platformach cyfrowych. Rekomendacje I postulaty CERT Polska z grudnia 2024 I marca 2025 I ewaluacja tych rekomendacji I postulatów niestety wykazała, że Meta Platforms w większości zignorowała te postulaty I nie wdrożyła realnych działań prewencyjnych. W przeprowadzonej przez CERT Polska próbie badawczej zgłoszono firmie Meta 122 reklamy kwalifikujące się jako bezdyskusyjne oszustwa. W stu sześciu przypadkach Meta Platforms odmówiła usunięcia oszukańczej reklamy, pozwalając przestępcom na dalsze okradanie obywateli.
Należy w pełni podzielić argumentację odnoszącą się zarówno do postępowań przed Komisją Europejską, jak również przed Sądami Europejskimi. Dlatego podjęto również działania krajowe w takim aspekcie, aby umożliwić użytkownikom polskiego Internetu zgłaszanie treści nielegalnych, ponieważ brak takiego systemowego rozwiązania również ogranicza prawa polskich użytkowników. Dlatego w maju 2000 dwudziestego piątego roku prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej został wyznaczony do tymczasowego pełnienia funkcji koordynatora do spraw usług cyfrowych w ograniczonym zakresie. W czerwcu tego roku przyjęto projekt ustawy wdrożeniowej dla aktu o usługach cyfrowych. Sejm uchwalił ustawę wdrażającą akt o usługach cyfrowych w grudniu 2000 dwudziestego piątego roku, natomiast pan prezydent Karol Nawrocki dziewiątego stycznia 2000 dwudziestego szóstego roku zawetował ustawę wdrażającą akt o usługach cyfrowych, w związku z czym polscy użytkownicy Internetu dalej I nadal nie mają możliwości korzystania z praw, które nadaje im akt o usługach cyfrowych.
Obecnie po ponownym procesie legislacyjnym I po podzieleniu tych przepisów na 2 części 1. Z ustaw cyfrowych ponownie oczekuje na podpis pana prezydenta, a pan prezydent ma czas do dwudziestego piątego września na podjęcie decyzji w zakresie drugiej ustawy cyfrowej. Dodatkowo pan wicepremier minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski zwrócił się do wszystkich ministrów cyfryzacji państw Unii Europejskiej z apelem o wsparcie I o przekazanie Komisji Europejskiej stosownych materiałów I dowodów pochodzących z tych państw członkowskich, ponieważ musimy pamiętać, że wnioskowana kara 20, 250000000 euro, czyli ponad 1000000000 złotych, była szacowana na podstawie danych z rynku polskiego. Ewentualne dołączenie materiałów z innych państw członkowskich I zbudowanie koalicji w tym zakresie pozwoli na lepsze oszacowanie tych strat po stronie użytkowników I lepsze oszacowanie kary. Po tym apelu już w tej chwili Dania I Finlandia pozytywnie odpowiedziały, również przekazały informacje do Komisji Europejskiej.
Czekamy na poszczególne państwa członkowskie. Jesteśmy również w stałym kontakcie konsultacyjnym z ministrem cyfryzacji Francji, Niemiec oraz innych państw członkowskich Unii Europejskiej. Podejmujemy również działania na poziomie krajowym, przygotowujemy nowe rozwiązania z innymi ministerstwami, w tym z Ministerstwem Sprawiedliwości. Będziemy informować o efektach tych działań w następnych dniach. Chciałbym również skomentować raport, który za chwilę będzie prezentowany.
Jednocześnie bardzo chciałem podziękować, że informacje na temat tego raportu również znajduje się w programie dzisiejszej dzisiejszej komisji. To 2. Z takich raportów, z takich informacji. Kilkanaście miesięcy temu otrzymaliśmy informację prezentowaną między innymi przez Agencję Reutera o dziesięciu procentach zysków, które pochodzą, które mają pochodzić z reklam oszukańczych. Już wtedy te wnioski były szokujące, ponieważ 10 procent przekłada się na setki 1000000 złotych tylko na rynku polskim.
Dzisiaj mamy jeszcze bardziej zatrważające informacje o wynikach rzędu trzydziestu, trzydziestu siedmiu procent takich zysków. I zarówno badanie Reutera, jak I badanie instrat stanowi pewną bazę do szacunków. Sam instrat wskazuje, że nie miał pełnej informacji. A Musimy pamiętać, że przekazywanie pełnych szczegółowych informacji na temat struktury rynku, na temat struktury przychodów firmy, zwłaszcza na rynku reklamowym, jest nie dobrym zwyczajem, a obowiązkiem wynikającym wprost z rozporządzenia unijnego. W związku z czym oczekuję teraz, że najlepszą informacją platformy meta I jakiejkolwiek innej platformy cyfrowej na taki raport jak materiał instant powinno być udostępnienie wszystkich informacji na temat oszukańczych reklam I działań podjętych przeciwko oszukańczym reklamu, przekazanie wszystkich statystyk w tym zakresie, co nie miało niestety miejsca I to jest 1 z elementów interwencji w komisji europejskiej, które skończyło się uzupełnieniem tego postępowania.
Dalej mamy to oczekiwanie, że ta informacja zostanie udostępniona. Właściwym organem do przekazania tych informacji jest właśnie Komisja Europejska I w budowaniu koalicji państw przeciwko oszukańczym reklamom na platformach cyfrowych to jest 1 z filarów tej koalicji, bo przede wszystkim potrzebujemy pełnej informacji. Mając pełną informację, będziemy w stanie precyzyjnie zaprojektować rozwiązania. A jeżeli jakakolwiek firma nie potrafi przekazać informacji albo stwierdza, że nie może walczyć z oszukańczymi reklamami ze względu na ich skalę, no to trzeba jasno powiedzieć, że firma, która nie radzi sobie w danych warunkach, powinna ograniczyć skalę swojego działania. Oczekujemy od każdej platformy cyfrowej tylko jednego przestrzegania prawa krajowego I prawa Unii Europejskiej.
Jest to stanowisko podzielane również przez inne państwa, w tym przez naszych sojuszników. W Stanach Zjednoczonych kilka tygodni temu doszło do zawarcia ugody na kwotę około 18000000000 dolarów I na konkretne działania, które ograniczają negatywny wpływ mediów społecznościowych na dzieci. Po Stanach Zjednoczonych przychodzi czas na takie same działania na poziomie Unii Europejskiej I stąd budowa koalicji państw członkowskich Unii Europejskiej, stąd już teraz uzupełnione na wniosek Polski postępowanie Komisji Europejskiej I będziemy kontynuować naciski na Komisję Europejską, żeby przyspieszyć postępowania I żeby kary nakładane na platformy cyfrowe stały się nieodłącznym elementem systemu w zakresie usług cyfrowych, jak również kontynuujemy prace nad rozwiązaniami krajowymi. W tym zakresie udało się wprowadzić 1. Rozwiązania.
Dzięki dobrej pracy komisji dzieci I młodzieży przy wsparciu również państwa, patos thaming w Polsce już jest nielegalny. Za chwilę kolejne działania zapowiedziana przez panią przewodniczącą Monikę
Rossę regulacja dotycząca deepfake'ów. Następny punkt to pełne wprowadzenie aktu o usługach cyfrowych w Polsce wraz z procedurą reagowania na treści nielegalne. Kolejny punkt to ustawa o ochronie małoletnich przed treściami pornograficznymi. A w międzyczasie poza działaniami krajowymi stanowcze działania na poziomie Unii Europejskiej, gdzie już nie jesteśmy sami, gdzie budujemy koalicję państw przeciwko oszukańczym reklamom. Bardzo serdecznie dziękuję.
Speaker 2
Dziękuję bardzo panie ministrze za, za te informacje I tak jak deklarowałem, bardzo proszę teraz o przedstawienie wspomnianego raportu, raportu, który przedstawi Fundacja Instrad na temat skali zysków z fałszywych reklam. Ten raport już jest... Slajd wyświetlany. Bardzo proszę, możemy już rozpoczynać. Proszę o zabranie, o zabranie głosu.
W następnej kolejności będą wypowiadali się przedstawiciele służb, tak jak wspomniałem I oczywiście posłowie I strona społeczna. Bardzo proszę.
Michał Wykmański
Tak, dziękujemy bardzo. Krótko tylko jeszcze ja zacznę, a zaraz oddam głos Jarosławowi Kopciowi, który przedstawi raport w naszym imieniu Michał Wykmański, prezes fundacji Instrad. Ten wykres, który wisi nad moją głową, to jest na razie tylko wstępny szacunek. Sama meta przyznała, co dzisiaj powiedział pan minister, że nawet 10 procent ich globalnych przychodów może pochodzić ze scamów.
I ofiarami tutaj nie są tylko politycy tacy jak Nawrocki, Tusk, dziennikarze, Stanowski, Olejnik, nie wiem, celebryci, biznesmeni.
Widzimy tutaj jedną z poszkodowanych osób dzisiaj na sali. Jest to też, nie wiem, Rafał Brzoska. Jest bardzo wiele Polaków, którzy tracą codziennie, szacuje się nawet 1000 dolarów, wynosi wartość takiego scamu, a jakby przełożyć te 1000 dolarów przez każdego oszukiwanego, dochodzimy między innymi do takich liczb jak dzisiaj, że nawet 1 3., a nie 10 procent tych scamów może pochodzić, może stanowić tak duże źródło przychodów w przychodach polskiej spółki Facebook-Poland należącej do amerykańskiego inwestora I koncernu. Przedstawimy dzisiaj szczegółowo te badania, ale bardzo żałujemy, że nie ma z nami dziś na sali przedstawicieli firmy Meta, która powinna dzisiaj przystąpić do tego dialogu I nie odmawiać udziału w na zaproszenie polskich parlamentarzystów. Żałujemy, my jesteśmy tutaj otwarci, słyszymy już 1.
Odzewy w mediach, że niby nasz raport jest tutaj sfałszowany albo zawyża te liczby, meta może bez problemu odpowiedzieć na te zarzuty, poddać również zewnętrznej weryfikacji strukturę ich przychodów. Nasza metodologia powstała we współpracy z najlepszymi ekspertami od cyberbezpieczeństwa, cyberprzestępczości, ale też social media. I to zjawisko jest potwierdzane również przez innych analityków tego sektora. Bardzo dziękuję.
Jarosław Kopeć
Dzień dobry państwu, nazywam się Jarosław Kopeć, jestem kierownikiem Programu Gospodarki Cyfrowej I bardzo dziękuję panu przewodniczącemu I państwu, że znaleźliście czas I możliwość, żeby wysłuchać prezentacji tego raportu. Postaram się być zwięzły I zostaję oczywiście do państwa dyspozycji, aby odpowiedzieć na wszelkie pytania. Tutaj prezentuję państwu kilka przykładów takich oszukańczych reklam, żebyśmy razem mieli dobre wyobrażenie na temat, czego mówimy. Wszystkie te przykłady zostały zarejestrowane między lipcem a sierpniem tego roku I prezentują ten sam model działania. To znaczy obserwujemy na platformach Mety reklamę, która wykorzystuje bez zgody wizerunek znanych osób publicznych, w tym przypadku osób biznesu, sportu I branży dziennikarskiej, które tu pokazuję, ale oczywiście tych przykładów jest znacznie, znacznie więcej.
Te reklamy prowadzą następnie do stron, które zazwyczaj podszywają się albo pod stronę Ministerstwa Finansów, albo innego organu władzy publicznej, albo pod jakiejś prominentnej redakcji, na której zamieszczony jest artykuł, który zachęca użytkownika do tego, żeby padł ofiarą wyłudzenia pieniędzy. Jest taki standardowy model, o którym mówimy. Te wszystkie reklamy zostały zarejestrowane I są nieprzetworzonymi zrzutami ekranu z aplikacji Instagram, którą dostarcza meta zainstalowane na systemie operacyjnym iOS. Z naszych szacunków wynika, że skala przychodów, które Meta osiąga w ciągu roku z emisji tych reklam, to wynosi około 760000000 złotych. To jest szacowany roczny przychód.
Wszystkie te wyniki prezentujemy w raporcie, którego okładkę widzicie państwo po prawej stronie, która jest dostępna na naszej stronie I też wskażę państwu adres pod koniec mojego wystąpienia. To, co jest jednak ważne dla tej kwoty, bo z perspektywy zwykłego obywatela jest gargantuiczna, ale ona jest istotna nawet z perspektywy tej firmy, dlatego że ta kwota stanowi 37 procent łącznych przychodów, które osiąga spółka Facebook Poland. My to odnosimy do danych, które ta spółka zadeklarowała w KRS-ie, ale ze względu na to, że mamy do czynienia z międzynarodową korporacją, być może część przychodów z polskiego rynku jest rejestrowana gdzie indziej. To też może wyjaśniać, dlaczego ten wskaźnik jest tak duży. Także mówimy o trzydziestu siedmiu procentach.
Wcześniej Reuters wskazywał na podstawie wycieków 10 procent. To może być tak, że w Polsce to jest 37. Może być tak, że tamto 10 było niedoszacowane. Mamy tutaj bardzo dużo wątpliwości, dlatego że taką ostatnią instancją, która może nam powiedzieć, jak te liczby wyglądają nieszacowane, ale pomierzone faktycznie, no są faktury, które autorom tych oszukańczych reklam meta wystawia, ponieważ to będzie ostateczne potwierdzenie, jak ta sytuacja wygląda w rzeczywistości. Taki bardzo ważny problem, z którym spotkaliśmy się, realizując to zadanie badawcze, była tak zwana szara strefa.
Ta szara strefa polega zasadniczo na tym, że zgodnie z aktem o usługach cyfrowych, który jest regulacją unijną, w związku z czym obowiązuje niezależnie od jego krajowej implementacji, meta ma obowiązek udostępniać tak zwaną bibliotekę reklam, czyli takie miejsce, taki portal, taki interfejs programistyczny, który pozwala niezależnym ośrodkom, takim na przykład jak my, weryfikować reklamy, które są publikowane na platformie. Natomiast w toku naszej pracy zorientowaliśmy się, że bardzo często zdarza się tak, że jakaś reklama, którą rejestrujemy, nie znajduje swojego wiernego odzwierciedlenia w bibliotece reklam. W tym przypadku widzimy zarejestrowany zrzut ekranu reklamy wykorzystującej wizerunek Michała Sołowowa, która prowadzi do podrobionej strony Ministerstwa Finansów, która z kolei zachęca do wzięcia udziału w oszustwie finansowym. Natomiast kiedy sprawdzimy tę reklamę w bibliotece reklam, to tam ona odzwierciedlana jest jako reklama takiego urządzenia, które służy do czesania kotów. Każdy, kto ma kota, zna doskonale znak handlowy, którym opisany jest ten produkt.
To jest 1 z przykładów. Takich przykładów zarejestrowaliśmy bardzo wiele. I na podstawie eksperymentu, który przeprowadziliśmy, wskazaliśmy, że udział tej szarej strefy, czyli reklam, które nie są wiarygodnie odzwierciedlone w bibliotece reklam, sięga około czterdziestu 1 procent. Chcę podkreślić, że to jest konserwatywne oszacowanie. W raporcie wskazujemy dokładnie metodologię tego szacowania.
Natomiast można sądzić, że tak naprawdę udział tej szarej strefy jest znacznie wyższy. I to, co tutaj widzimy, jest takim bardzo klarownym I oczywistym przykładem tego, że meta nie realizuje obowiązków nałożonych na nią przez DSA, to znaczy ta reklama nie znajduje swojego odzwierciedlenia w bibliotece, chociaż ma, jest, meta jest zobowiązana, by było inaczej. Jednocześnie zarówno pan minister, jak I pan przewodniczący wskazywali, że realizacja tego projektu była trudna ze względu na to, że meta utrudniała nam pracę. Tak jak już minister wspominał wielokrotnie, to, że meta udostępnia dane na temat reklam, to nie jest ich wyraz dobrej woli. To jest próba realizowania, nieskuteczna, ale próba realizowania obowiązku, który nakłada na wielkie platformy akt o usługach cyfrowych.
Zgodnie z jego brzmieniem meta ma obowiązek udostępniać te dane do niezależnego weryfikowania. Natomiast rzeczywistość, w rzeczywistości nie wypełnia tych wymogów w sposób umożliwiający faktyczną weryfikację. 1., najpoważniejszy zarzut, który należy postawić oprócz tego, że 40 procent reklam nie jest poprawnie odzwierciedlona, co samo w sobie jest już chyba wypełnia kryteria nieskuteczności tego narzędzia, jest to, że oficjalnie meta ogranicza przepustowość pobierania danych do pięćdziesięciu 1000. To brzmi tak, wiecie państwo technicznie, ale wyjaśnię. Dziennie na platformach Mety w Polsce emitowanych jest około trzystu 1000 reklam.
Tego samego dnia analityk może pobrać tylko 50000 tych reklam. Innymi słowy, one, ich jest więcej na platformie niż my jesteśmy w stanie pobierać. Gdybym zaczął dzisiaj, to za rok straciłbym dostęp do reklam, mających już rok I nie pobrałbym wszystkich. Na dodatek bardzo trudno jest do obejścia to ograniczenie, bo się staraliśmy oczywiście. Natomiast meta, żeby udostępnić pobieranie tych danych, wymaga weryfikacji dowodu osobistego I konkretnej działalności, w ramach której pracuję, w związku z czym musiałem tam przekazać swój dowód osobisty I tak dalej.
No nie podrabiałem więcej dowodów, więc nie mogłem przełamać tego ograniczenia. Ale podkreślam, że jednocześnie meta jest w stanie serwować 300000 reklam samym Polakom, a potężne 1000000 globalnie. Więc chcę wyraźnie powiedzieć, że to 50000 to nie jest ograniczenie takie techniczne, niemożliwe do przeskoczenia. Przykład Główny Urząd Statystyczny takiego ograniczenia na analityków nie nakłada, a zaryzykowałbym stwierdzenie, że mam trochę mniej środków. Jednocześnie ten interfejs jest zawodny I tutaj muszę przyznać, że zastanawia mnie, dlaczego akurat w ten sposób, ponieważ pobieraliśmy reklamy, no I Meta oczywiście wiedziała, że pobieramy reklamy z takim zamiarem, żeby namierzać reklamy o charakterze oszukańczym, bo dało się to wywnioskować z zapytań, które kierowaliśmy do bazy.
Znali też moje dane osobowe, więc mogli połączyć te zapytania z konkretną osobą zatrudnioną w konkretnej organizacji. No I w trakcie tego procesu pobierania danych zaczęliśmy natrafiać na niezidentyfikowany błąd, czyli kiedy już spędziliśmy 7 dni na pobieraniu danych na temat jednego tylko dnia reklam, no bo na tyle pozwalała nam przepustowość, nasz proces został przerywany I musieliśmy zaczynać od nowa,
Dlatego że wystąpił nieznany błąd. Jednocześnie reklamy są rejestrowane z opóźnieniem I to opóźnienie wykorzystują oszuści, żeby żeby działać. Od momentu publikacji reklamy do momentu, kiedy ona zostanie odzwierciedlona w bibliotece, upływa wiele godzin. W tym czasie reklama zmienia jednocześnie swoje odzwierciedlenie w bibliotece I pozostaje niejako pod radarem także naszej pracy. No a ponieważ my pobieramy dane historyczne wstecz I mamy do dyspozycji tylko te ostatnie warianty, w jakich reklamy były publikowane, to tak na dobrą sprawę nie mamy możliwości stwierdzenia, czy w międzyczasie ta reklama nie miała zupełnie innej treści.
I to jest 1 z powodów, dla których możemy sądzić, czy faktyczny udział reklamy o charakterze oszukańczym jest tak naprawdę większy niż to nasze oszacowanie. I biorąc pod uwagę wszystkie te, wszystkie te kwestie, należy powiedzieć, że wbrew temu obowiązkowi nałożonemu na metę przez akt o usługach cyfrowych, w sensie praktycznym, sensie praktycznego, profesjonalnego zamiaru niezależnego ośrodka, żeby zweryfikować, czy meta wywiązuje się ze swoich deklaracji, no I niezależnie w ogóle sprawdzić, czy oni się starają z tym walczyć, to biorąc pod uwagę narzędzia, które udostępniają, jest to bardzo utrudnione. Jednocześnie jako eksperci, zarówno my, ale też osoby, z którymi współpracowaliśmy przy tym przy realizacji tego zadania, nie widzimy takiego racjonalnego, technicznego uzasadnienia, dlaczego tak jest. Wydaje się, że ta spółka jest w stanie robić to lepiej, ale najwyraźniej nie, nie jest to dla niej wystarczającym priorytetem. Podsumowując, szacujemy I wskazujemy w raporcie wraz z kompletną metodologią, która jest w pełni transparentna I możliwa do odtworzenia przez niezależnych ekspertów, niezależnych od nas.
Szacujemy, że meta osiąga z tytułu emisji reklam oszukańczych w Polsce przychód roczny na poziomie siedmiuset sześćdziesięciu 1000000 złotych. 41 procent reklam, z naszych szacunków wynika, nie jest poprawnie odzwierciedlonych w bibliotece reklam oraz informacja o tym, że te 760000000 to jest 37 procent około rocznego przychodu spółki Facebook-Poland, które jest spółką zależną tego międzynarodowego, tej międzynarodowej korporacji. Wszystkie informacje, które państwu zaprezentowałem wraz z pełną dokumentacją tego, w jaki sposób do tego doszliśmy I transparentnym wskazaniem źródeł, założeń, przeliczników, metod I ograniczeń tych metod. Także więcej przykładów, także to może kogoś zachęcić. Jest tam trochę więcej przykładów tych reklam.
Bardzo takich staraliśmy się wybierać, żeby były interesujące. Jest dostępny w naszym raporcie, który jest dostępny za darmo na naszej stronie internetowej I ten link I kod QR państwa do tego raportu zaprowadzą. Bardzo uprzejmie dziękuję za umożliwienie wypowiedzi dzisiaj. Pozostaję do państwa dyspozycji, żeby rozwiać wszelkie wątpliwości metodologiczne czy jakieś problemy, o których wspomniałem. Bardzo uprzejmie dziękuję.
Speaker 2
Dziękuję serdecznie. Za chwilę oczywiście do tego raportu, jeśli będą pytania, to to będzie można oczywiście zabrać głos. A teraz bardzo proszę o zabranie głosu pana komendanta Roberta Wojtasika. Bardzo proszę, panie komendancie.
Robert Wojtasik
Panie przewodniczący, szanowni państwo. Zauważyć należy, że regulacje prawne dotyczące materiałów typu deepfake ewoluują zarówno na poziomie europejskim, jak I polskim. Głównie, głównym celem nowych przepisów jest wymuszenie transparentności poprzez obowiązek oznaczenia tych treści. Materiał, który stanowi deepfake, daje policji podstawy prawnej do jego blokowania lub usuwania z Internetu. Policja w przypadku podejrzenia popełnienia przestępstwa jest zobowiązana do przyjęcia zawiadomienia przestępstwa, jak również zabezpieczenia materiału, który może później zostać utracony.
I tak regulacje prawne, które tutaj, o których jest mowa, czyli AI Act, który nakłada obowiązek oznaczania treści I fejków, ochrona wizerunku danych osobowych, czyli wykorzystanie cudzego wizerunku, narusza tutaj dobra osobiste osób trzecich. Czy tutaj jeżeli chodzi o policję I odpowiedzialność karną za przestępstwa towarzyszące przy wykorzystaniu deepfake'ów, no to mamy do czynienia z artykułem na przykład 212 kodeksu karnego, czyli zniesławienie, 216 kodeksu karnego zniewaga, 190a kodeksu karnego astalgii, kardzież tutaj cudzej tożsamości, artykuł 191 a kodeksu karnego, utrwalenie lub rozpowszechnianie wizerunku nagiej osoby bez jej zgody. Artykuł 202, paragraf 4 b, czyli produkowanie, rozpowszechnianie wizerunku małoletniego uczestniczącego w czynności seksualnej. Też mamy do czynienia tutaj z DSA, czyli Digital Service Act, czyli unijne rozporządzenie, które nakłada na pośredników platform internetowych, dostawców hostingu, usuwanie nielegalnych treści, walki z dezinformacją oraz ochrony małoletnich. Aktualnie największym wyzwaniem cyberprzestrzeni pozostanie anonimowość twórców deepfake'ów oraz trudność z szybkim usuwania treści.
I tak w obszarze przestępczości obserwujemy również kilka istotnych trendów związanych z nadużywaniem I wrogim wykorzystaniem sztucznej inteligencji, a mianowicie przestępcy coraz częściej wykorzystują zaawansowane algorytmy do przeprowadzenia skomplikowanych ataków cybernetycznych, czy deepfake'i manipulacji wizerunkiem. Tutaj umożliwiają na przykład tworzenie hiperrealistycznych manipulacji wizerunku dźwięku I to jest z reguły wykorzystywane przy wystąpieniach osób publicznych. Ataki na algorytmy uczące AI, automatyzacja ataków I masowe ataki botów, czy używanie AI do złamania zabezpieczeń, czy też handel sztuczną inteligencją w podziemiu. I w obliczu tych trendów konieczne staje się jakby podejmowanie skoordynowanych działań również na poziomie krajowym, ale I międzynarodowym. Dziękuję bardzo.
Speaker 2
Dziękuję serdecznie I proszę o zabranie głosu pana prokuratora Adama Klawikowskiego.
Adam Klawikowski
Dzień dobry, Adam Klawikowski. Jestem prokuratorem, który wkoleje obowiązki służbowe w Departamencie do spraw Cyberprzestępczości I Informatyzacji. Panie przewodniczący, bardzo serdecznie dziękuję za zaproszenie. Chciałbym powiedzieć, że z naszej perspektywy to wygląda w ten sposób, iż tego rodzaju przestępstwa co do zasady zaczynają się od zmasowanej kampanii promocyjno-reklamowej. Taka kampania reklamowa przeważnie zawiera reklamy zwykłe, jak też I reklamy stworzone przy użyciu technologii deepfake.
Te reklamy cały czas są aktywne, niejednokrotnie również wówczas, gdy my już prowadzimy postępowania karne I pokrzywdzeni w tego rodzaju postępowaniach, jest ich coraz więcej. Pomimo tego, że przy wszczęciu postępowania tych pokrzywdzonych powiedzmy było stu, na koniec tego postępowania, dzięki właśnie działającym takim reklamom, tych pokrzywdzonych może być o wiele więcej. W naszym departamencie na początku tego roku stworzyliśmy wytyczne dotyczące prowadzenia postępowań w zakresie fałszywych platform inwestycyjnych. Tego rodzaju przestępstwa również zaczynają się od zmasowanej kampanii promocyjno-reklamowej. W tych wytycznych zobowiązaliśmy prokuratorów do tego, aby za każdym razem, gdy prowadzą tego rodzaju postępowania, weryfikowali, kto stoi za taką kampanią promocyjno-reklamową, czyli aby uzyskiwali faktury, za pośrednictwem których były dokonywane opłaty za tego rodzaju reklamy I wszystkie inne możliwe dowody cyfrowe, aby ustalić również te osoby, które stoją za taką kampanią promocyjno-reklamową.
Jednakowoż no jest to działanie jedynie reaktywne. Dopiero my wszczynamy postępowanie, pokrzywdzeni do nas przychodzą, my weryfikujemy te, to w sposób procesowy. Jednakowoż wydaje mi się, iż powinno być jakieś systemowe rozwiązanie dotyczące tego, aby jeszcze przed wszczęciem tego postępowania karnego możliwa była strona internetowa albo system, który umożliwiałby blokowanie no masowe. Też przestępcy zmieniają tego rodzaju reklamy, zmieniają nazwy stron internetowych za pośrednictwem których dokonują przestępstw, na przykład o pokrzywdzonych. Więc wydaje mi się, iż takie rozwiązanie byłoby bardzo użyteczne dla nas.
Byłoby wówczas mniej osób pokrzywdzonych w toku prowadzonych przez nas postępowań karnych. Dziękuję bardzo.
Speaker 2
Bardzo dziękuję panie profesorze. Szanowni państwo, otwieram dyskusję I nietypowo, nietypowo mam nadzieję, że koledzy, posłowie się nie obrażą, ale zaczniemy od strony społecznej. Na tyle chciałbym to w ten sposób zorganizować, bo strona społeczna myślę w tej kwestii ten głos jest niezwykle istotny, również osób poszkodowanych I tych osób, które po prostu w tym temacie mają naprawdę dużo do powiedzenia, a państwo posłowie oczywiście też, tylko w dalszej kolejności. Bardzo proszę, kto z państwa chciałby zabrać głos? Ze strony społecznej.
Małgorzata Rozenek-Majdan
Dzień dobry państwu. Ja się nazywam Małgorzata Rozenek-Majdan I bardzo zależy mi, żeby nie traktowali państwo mojej dzisiejszej obecności jako obecności pokrzywdzonej wykorzystaniem wizerunku celebrytki, ale żebyście posłuchali państwo mojego głosu jako głosu obywatelki I mamy osoby, która jest głęboko przekonana, że w demokratycznym państwie obywatel nie może pozostawać w starciu ze światowymi korporacjami bezbronne. Żeby wytłumaczyć się, dlaczego pozwoliłam sobie tutaj dzisiaj zabrać głos. Dziękuję za tę możliwość. Narysuję państwu szerszy kontekst.
W 2000 dwudziestym trzecim roku ktoś wykorzystał mój wizerunek, nie tylko mój wizerunek również moich dzieci do reklamowania oszustwa finansowego. 3 lata później samo zdjęcie
Małgorzata Rozenek-Majdan
Wystarczyło. Powstała nieprawdziwa moja twarz, nieprawdziwy głos, fałszywa jak I ta fałszywa ja mówiła ludziom o korzyściach płynących z jakiejś absurdalnej kuracji. Technologia poszła do przodu, oszuści również poszli do przodu. Tylko procedura zgłaszania tych oszustw została dokładnie taka sama. Zgłoś, udowodnij, że to nie ty, poczekaj, ostrzeż ludzi, czyli znowu udowodnij, że to nie ty.
Wytłumacz, że to okay, jest może twoja twarz, ale słowa już nie. I nie mówimy tutaj o przypadkowym wpisie anonimowego użytkownika. Mówimy o płatnej reklamie. Ktoś stworzył oszustwo, ale platforma dopuściła je do emisji, przyjęła pieniądze, wybrała odbiorców, zoptymalizowała zasięg I dostarczyła reklamę osobom najbardziej podatnym na manipulację. Meta bardzo często próbuje przedstawiać siebie jako neutralny słup ogłoszeniowy, a nim nie jest, bo słup nie wybiera, kto zobaczy plakat, nie profiluję przechodniów, nie analizuje ich wieku, lęków, zainteresowań I zachowań I nie testuje, która obietnica najlepiej skłoni ich do kliknięcia.
Nie wraca z reklamą, kiedy okażą zainteresowanie. A meta robi to wszystko. Profiluje użytkowników, selekcjonuje odbiorców, optymalizuje przekaz I nęci obietnicą, zarabiając na wyświetleniach. Dlatego meta, bardzo żałuję, że nie mamy dzisiaj na sali przedstawicieli, liczyłam na to spotkanie, bo jako obywatelka chciałam spojrzeć przedstawicielom tej firmy w oczy I zapytać, kiedy przestaną przymykać oczy na oszukańcze reklamy, które tak często pojawiają się na ich łamach. Jeżeli meta, która aktywnie uczestniczy w publikacji oszukańczych reklam, my to nie może powiedzieć, że to nie my to oszuści.
Oni są osobami, którzy... Firmą, która przyjmuje pieniądze, wybiera odbiorcę, dostarcza oszustwo, jest po prostu aktywnym uczestnikiem dystrybucji oszukańczych reklam. Spójrzmy na fakty. Ja wiem, one dzisiaj padały, ale słuchajcie tak jak kłamstwo powtórzone 100 razy staje się prawdą, tak ważne jest, żeby prawda docierała jak najszerzej do różnych grup społecznych. CERP Polska zgłosił Mecie 122 reklamy jednoznacznie zakwalifikowane jako oszustwa.
Usunięto tylko 10. W stu sześciu przypadkach, czyli prawie 87 procent, meta zdecydowała, że reklamy pozostaną. W sześciu nie odpowiedziała. Meta podaje, że w ciągu roku usunęła w Polsce 137000 oszukańczych reklam. Tylko, że słuchajcie, to nie jest dowód skali, to jest dowód skali problemu, a nie jego rozwiązania.
Bo jeżeli usuwa się 137000 reklam, to ile tak naprawdę ich powstaje, a których się nie usunęło? Reuters w wyniku swojego śledztwa szacował, że około 10 procent jej globalnych przychodów, czyli około szesnastu 1000000000 dolarów, mogło pochodzić z reklam oszustw I zakazanych produktów. Co więcej I to jest dla mnie dosyć szokujące, to to, że reklamodawca jest blokowany dopiero wtedy, kiedy metał zyskuje pewność, że w dziewięćdziesięciu pięciu procentach treści publikowane z tego konta są oszustwem. A poniżej tego progu po prostu ten reklamodawca musi zapłacić więcej. Czyli okay, my wiemy, że coś z tobą jest nie tak, no to jak zapłacisz nam więcej, to I tak oszukańcze reklamy my u siebie opublikujemy.
Dlaczego to nie jest tylko problem celebrytów? Dlaczego to nie jest tylko problem osób, których wizerunki są ukradzione? Tak naprawdę to jest realny problem całego społeczeństwa, bo według CBZC tylko w sprawach prowadzonych w 2000 dwudziestym piątym roku Polacy stracili 537000000 złotych, A stracili dlatego, że zaufali treściom, które pojawiają się na platformie Mety, gdzie znano osoby, osoby, które są w danych grupach społecznych bardziej lub mniej rozpoznawalne, namawiały do pewnych na przykład niebezpiecznych instrumentów finansowych. I to nie jest kwestia tylko celebrytów, to jest też kwestia głowy państwa. Pan prezydent Nawrocki również został dotknięty takim oszustwem, czy premiere Tonat Tusk, czy najważniejsze osoby w państwie.
Ja wiem, że Ministerstwo Cyfryzacji skierowało I zapytania do na przykład przedstawiciela Mety w Polsce do pana Jakuba Turowskiego. I te pytania były bardzo szczegółowe. Wiem również, że wicepremier Krzysztof wystąpił do Komisji Europejskiej o pogłębienie postępowania wobec Mety, zastosowanie środków tymczasowych I nałożenie kary w wysokości dwustu pięćdziesięciu 1000000 euro. I to są wszystko bardzo ważne działania, tylko że kara nie może być pozycją w kosztach prowadzenia biznesu. A teraz trochę tak jest.
Ta kara musi sprawić, że zapobieganie oszustwom będzie tańsze niż ich tolerowanie. Kolejne opóźnienia, ponieważ 1. Ustawa została zawetowana, 2. Jest procesowana przez sejm. Cały czas pojawia się taki cykl ustawa-weto, nowa ustawa, później bardzo możliwe, że znowu weto.
To powoduje, że ten cykl oszustw ma szansę cały czas działać. My nie możemy się po prostu na taką lukę jako obywatele, jako państwo, jako społeczeństwo zgadzać, bo to jest ta luka, która powoduje, że oszuści w niej zarabiają. Ważne też jest, że żeby meta, która oczywiście deklaruje, że do 2000 dwudziestego szóstego roku 90 procent jej przychodów reklamowych będzie pochodziło ze zweryfikowanych reklamodawców. W 2000 dwudziestym piątym było to tylko 70 procent. Ja wiem, że jest deklaracja MET-y, że 100 procent reklamodawców usług finansowych zostanie zweryfikowana, ale co z innymi reklamami oszukańczymi?
Tymi, które nie dotykają usług finansowych. I ważne to też jest, że obietnica korporacji nie jest prawem. To taka deklaracja bez audytu, bez sankcji za jej niedotrzymanie po prostu pozostaje komunikatem PR-owym. Powiem wprost, cały czas mam takie poczucie, że my, że odbiór społeczny tego problemu jest traktowany jako przypadek celebrytów, którzy martwią się o to, że ich wizerunki zostały wykorzystane. Ale ja mam poczucie I dużo osób, mam wrażenie, że wszyscy tutaj na tej sali zdajemy sobie sprawę, że to tak naprawdę jest dużo głębszy problem.
Bo jeżeli daje się deepfake'owo stworzyć wizerunek celebryty, to tak samo da się, co mieliśmy jako dowód, stworzyć deepfake'owo wizerunek najważniejszych osób w państwie, które będą mogły na przykład wprowadzać chaos informacyjny, co za tym idzie panikę I mieć wpływ na to, co się dzieje na rynku. Ja głęboko wierzę I bardzo proszę w imieniu strony społecznej o nieustawanie w próbach uregulowania tego rynku, bo głęboko wierzymy, że tempo rozwoju internetowe, tempo rozwoju sztucznej inteligencji powoduje, że my nie możemy nie wytrzymywać tego tempa. Musimy też uczestniczyć jako strona społeczna w budowaniu prawidłowych praktyk. Bardzo dziękuję.
Speaker 2
Bardzo serdecznie dziękuję. Ktoś z państwa ze strony społecznej? Bardzo proszę, najpierw pan. Pewnie sąsiad.
Maciek Kimofei
Dzień dobry, Maciek Kimofei, Ging Polska.
My na co dzień zajmujemy się hazardem internetowym, ale nie o hazardzie będę tutaj mówił, bo tu dużo jest o o liczbach, ale nie powiedziano jak dokładnie wygląda mechanizm, jak te reklamy faktycznie są przetwarzane na tym na tym Facebooku. Więc powiedzmy każdy z nas albo większość z nas ma tak zwane konta osobiste, czyli z imienia I z nazwiska jest jest podpisane. Żeby puszczać te reklamy dalej musimy mieć tak zwany, tak zwany profil firmowy, gdzie teoretycznie nasze dane powinny być prawdziwe. Czy jako osoba prywatna, czy jako czy jako jakaś firma. Następnie mamy również konta reklamowe, na podstawie którego rozliczamy się z Facebookiem za te płatności.
I faktycznie jest tak, że jeśli puścimy oszukańczą reklamę, jakiś scam, cokolwiek innego, to prędzej czy później Facebook nas zablokuje. Ale są tak zwani partnerzy Facebooka, którzy dokonują tych, tworzą te reklamy na bardzo dużą skalę I mają możliwość tworzenia nieskończonej ilości tworzenia tych kont reklamowych, które później sprzedają na wolnym rynku. Czyli sprzedają te te
konta
Maciek Kimofei
Wolnym rynku. Kwoty to są no śmieszne, typu 10, 15 dolarów I te konta później pozwalają tworzyć w kolejnych dniach te reklamy do kolejnego jego usunięcia. Więc jakby tak porównać metę do jakiegoś ochroniarza, który opiekuje się powiedzmy osiedlem, na którym mieszkają starsze osoby I przychodzą nagle złoczyńcy I Facebook mówi słuchajcie, wpuścimy was, dajcie nam opłatę, niedługo was musimy wyprosić, ale jak znowu nam zapłacicie, to znowu możecie robić to, co chcecie. I to usuwanie, to zgłaszanie nic nie daje, ponieważ Facebook za każdym razem będzie mówił, że tę reklamę usuwa. I konieczne to, co trzeba zrobić I wymusić, to co właśnie padło na początku, że Facebook musi weryfikować te firmy, które faktycznie tworzą te reklamy I te firmy lub reprezentacja powinna znajdować się w Unii Europejskiej lub w Polsce.
Bo co z tego, jeśli zidentyfikujemy taką firmę, a ona będzie w Singapurze albo w Hongkongu, nikt raczej, biorąc pod uwagę też koszty czy możliwości jakiejkolwiek takiej egzekucji, nie będą po prostu, po prostu możliwe. A też to, co musi zrobić meta, to ukrócić albo zweryfikować właśnie te podmioty, tych partnerów, którzy właśnie sprzedają te konta reklamowe, bo to jest kluczem. Facebook cały czas może mówić, że coś robi, ale póki jest ten wytrych w postaci tych kont I tych partnerów niestety nic się nie zmieni, żadna kara też nic nie da, bo karę właśnie można wpisać w koszt prowadzenia działalności, a słyszymy o jakich my tutaj kwotach mówimy. Dziękuję.
Paweł Mąbro
Dziękuję bardzo, wysoka komisjo. Panie przewodniczący, szanowni państwo, ja się nazywam Paweł Mąbro, reprezentuję Fundację Wolność I Własność. Od kilku lat Przyglądam się tego typu treściom.
Zbieram I dokumentuję przypadki właśnie fałszywych, oszukańczych reklam na platformach cyfrowych I też jakby jednym z celów statutowych I z obszarów działalności naszej fundacji jest po prostu monitorowanie sieci, w tym też platform cyfrowych, zarówno pod kątem przestrzegania standardu wolności słowa, realizacji konstytucyjnej zasady, swobod wypowiedzi, jak też I jak też I monitorowania prób oszustw I tym sposobem wpływania jakby na rynek reklamy na platformach cyfrowych. A wiemy, że on jest, co mówili przedmówcy, gigantyczny. I mam dla państwa kilka przykładów, to są też, tak jak było w raporcie poprzednio, przepraszam, przepraszam, tak, kilka przykładów zrzutów ekranu wykonanych po prostu na komputerze stacjonarnym, dokumentowanych przeze mnie od wielu lat, bo od wielu lat ten proceder niestety ma miejsce. Drodzy państwo, 2 1. Zrzuty to jest 2019.
Rok, wrzesień I widzimy tutaj wykorzystane w fałszywy sposób wizerunki Roberta Lewandowskiego, Huberta Urbańskiego. Też 2019.20. Rok wykorzystany wizerunek Zygmunta Solo-Żaka. I od dwudziestego roku bardzo duża intensywność aż do dwudziestego drugiego roku wykorzystywania wizerunku Daniela Obajtka I firmy Orlen, koncernu Orlen. Oczywiście my też śledziliśmy I śledzimy to, w jaki sposób te reklamy się pojawiają.
Tutaj widzimy przykład kolejnego posta na Facebooku reklamowego I to też jest były prezes Orlenu, wówczas prezes Orlenu Danielo Bajtek. To jest na przykład 19. Kwietnia 2000 dwudziestego drugiego roku. I drodzy państwo, oczywiście popieram słowa przedmówców I wnioski z ich obserwacji. Znaczy próba zgłoszenia czegoś takiego kończy się gdzieś po około sześciu, siedmiu dniach informacją o przyjęciu, a najczęściej odrzuceniu zgłoszenia I wtedy już nie są te konkretnie reklamy emitowane, ani ci reklamodawcy już nie występują na Facebooku, tylko inni się reklamują, wprowadzając jakby do obiegu nowe, fałszywe, oszukańcze reklamy.
Mamy też tu wizerunek Roberta Kubicy. To był Robert Kubica, to był 24. Marca 2000 dwudziestego drugiego roku. Wizerunek Krzysztofa Ibisza I jeszcze 2 przykłady, o których chciałbym 1 słowo więcej powiedzieć, ponieważ tu widzimy Sławomira Mentzena rzekomo w dyskusji gdzieś tam w którejś telewizji. I 2 przykłady, gdzie pojawiają się wizerunki Sławomira Mentzena oraz prezesa NBP Adama Grapińskiego.
I to są reklamy, proszę państwa, które były emitowane, bo akurat to sobie notowaliśmy, między 1 września a 19 września 2000 e 20 23 roku. W bardzo dużej intensywności I to są reklamy, które były emitowane w środku kampanii wyborczej, w środku kampanii wyborczej przed wyborami parlamentarnymi. Drodzy państwo, nie sam Facebook, bo też notujemy na przykład system Google'a reklamowy oraz system, tu jest przykład, Microsoft News. No tutaj oszuści się pomylili, zamiast twarzy Kamila Grosickiego wstawili twarz bodajże Grzegorza Krychowiaka. Natomiast oczywiście mechanizm działania jest ten sam.
I też warto powiedzieć, że o ile to natężenie na Google czy na na na Microsoft News spadło I już coraz trudniej spotkać tego typu reklamy, o tyle Facebook cały czas zasypuje nas takimi oszukańczymi reklamami. Ostatnia, którą pokazywałem z prezesem Glapińskim, że rzekomo pozewa Sławomira Mentze. Nie, przepraszam, ostatnia, którą państwu pokazywałem, to jest o tyle ważne, że pokazuje ewolucję technologiczną, nie tylko generowanie za pomocą AI całkiem wiarygodnych klipów wideo, zdjęć I innego rodzaju materiałów. Tutaj mamy bardzo ładnie podrobiony też serwis, to znaczy nadawcą, przepraszam, stroną docelową tej reklamy jest wyborcza p l. Czyli nie już jakaś strona, tak jak było 3, 4 lata wcześniej, wymyślona przez oszustów, postawiona na jakiejś domenie, która po prostu w nazwie domeny istotnie różni się od tej strony, którą ma podrabiać, tylko już bezpośrednio jest tu pod podrobione 1 z głównych mediów, medium ogólnopolskie, o zasięgu ogólnopolskim.
I też, żeby wysoka komisja I szanowni państwo o tym, mieli świadomość, co Facebook robi w tle tych procederów, w tle jakby akceptowania czy emitowania tych reklam oszukańczych. Facebook blokuje setki 1000 reklam. W naszym przypadku to były setki reklam, oczywiście nie mogę mówić o setkach 1000, ale wiemy, że ta skala jest dużo większa, organizacji pozarządowych I firm, które zupełnie legalnie chcą prowadzić biznes. W naszym przypadku są to reklamy niekomercyjne, niezwiązane z działalnością gospodarczą, tylko związane z działalnością statutową fundacji. I dosłownie 2 przykłady.
Tu nasza petycja w obronie polskiej energetyki, którą Facebook blokuje od zeszłego roku I nie chce wyemitować ani jednej reklamy za ani jedną złotówkę, jeżeli chodzi o te petycje, no ale ktoś mógłby powiedzieć, że prawda, jest to kontekst troszeczkę polityczny, że jest to reklama polityczna. Też platformy cyfrowe pewnym sporze pozostając prawda z Komisją Europejską od zeszłego roku przestały w ogóle emitować jakichkolwiek reklam wyborczych politycznych, mających kontekst polityczny. My oczywiście tego nie rozumiemy, my się z tym nie zgadzamy, ale fakty są takie, że po prostu te organizacje pozarządowe nie mogą takich reklam puszczać. A tuż przykład dla mnie osobiście bardzo dotykający, ponieważ dotyczący akcji pomocy dzieciom w Libanie, którą też jako Fundacja zorganizowaliśmy I też ani jednej reklamy nie byliśmy w stanie wyemitować, ponieważ została podciągnięta pod kategorię reklam społecznych, politycznych, wyborczych w Unii Europejskiej. Tak ta sytuacja obecnie wygląda.
2 pytania na koniec mojego głosu chciałbym zadać. Powinniśmy może sobie wnioskując, postawić takie pytania. Po 1., czy jesteśmy, czy jesteśmy w stanie coś inaczej, ponieważ był tutaj bardzo czytelny głos ze strony rządu. Czy rząd ma na tyle precyzyjnie wytyczoną ścieżkę działania, oddziaływania, budowania koalicji, ale też oddziaływania prawnie w kierunku platform cyfrowych, które dokonują tego typu działań, że po prostu akceptują fałszywe, oszukańcze reklamy I czy jest w stanie rząd odróżnić jakby te kategorie działalności od kategorii wielu innych, które w akcie o usługach cyfrowych się pojawiają. My mamy bardzo krytyczne stanowisko wobec DSA aktu o usługach cyfrowych ze względu na duże zagrożenie właśnie dla możliwości naruszania wolności słowa w Internecie, ponieważ DSA pozwala pozwala na bardzo szeroki zakres działań, a zakres działań, o jaki nam chodzi, to jest by blokować, drodzy Państwo, oszukańcze reklamy, a organizacjom non-profit, organizacjom społecznym, zwykłym ludziom czy po prostu przedsiębiorcom pozwalać na legalne legalne emitowanie legalnych reklam I na ile jest w stanie rząd te sprawy wyważyć, tak żeby dbać o wolność słowa w Polsce jednoczesnym zwalczaniu po prostu oszustów I przestępców.
Bardzo dziękuję. Jestem też otwarty na dyskusję, jestem do dyspozycji komisji. Bardzo dziękuję. Kolejne głosy. Pani bardzo proszę.
Magdalena Niewiadoma
Dzień dobry, Magdalena Niewiadoma, Fundacja Dobry Rząd. Ja tutaj chciałam zadać pytanie też autorom tego raportu, ponieważ widzimy procent, że 37 procent udziału polskiego oddziału Mety może pochodzić z reklam oszukańczych. A ja chciałam zapytać się, czy jest możliwe, że ten procent jest nawet większy. Ponieważ w sieci mamy także zjawisko, przed którym już od ponad roku ostrzega UOKiK. I mimo, że nie jest to wprost deepfake, to tak trzeba by było nazwać to reklamami oszukańczymi.
Mam tutaj na myśli tak zwany ukrywany dropshipping. To znaczy w sieci jest bardzo wiele butików, które podają się za polskie marki.
Panie mają na przykład nazwę sugerujące polskie polskie pochodzenie albo właśnie podany na stronie europejski adres. Bardzo dużo pieniędzy wydają na właśnie reklamy w internecie, na profilach typu, na portalach typu meta czy Google. Po czym, gdy klient zakupuje taki towar, już jest zdziwiony, jak po dwóch, trzech tygodniach przychodzi do niego paczka z Wutan czy innego shinnsen z towarem zupełnie niezgodnym z opisem I zdjęciami. Kiedy usiłuje zwrócić ten towar, sklep podaje adres do zwrotu w Chinach. I kiedy przyjmiemy średnią wartość paczki do Chin, właśnie w wysokości około dwustu, dwustu pięćdziesięciu złotych I średnią wartość zamówienia w takim butiku, czyli między 150 a 300 złotych, to okazuje się, że ten zwrot nie ma żadnego ekonomicznego sensu.
I okazuje się, że mamy w Polsce cały obszar e-commerce'u, w którym nie działa de facto ochrona konsumenta. I tego typu butiki nie miałyby szansy w ogóle funkcjonować na rynku, gdyby nie ogromne pieniądze, które wydają właśnie na reklamę internetową. I chciałam się tutaj zapytać autorów projektu, czy tym procencie na przykład uwzględnialiście tego typu reklamy, czy właśnie widzicie potencjał, żeby nawet ten procent by się zwiększył?
Jarosław Kopeć
Dziękuję bardzo. To może proszę o odpowiedź, jeśli panowie pozwolicie. Chętnie odpowiem w skrócie. Tylko tak bardzo proszę o właśnie Tak, w tym procencie nie ma takich przypadków. My wzięliśmy tutaj pod uwagę te reklamy, co do których meta sama wiedziała, że naruszają regulamin.
Te reklamy jak mniemam, nie naruszają tego regulaminu, ale tak też kiedyś kupiłem bardzo kiepskiej jakości spodnie, myśląc, że że są skądinąd. Tak że z chęcią oczywiście zajęlibyśmy się też tym I przyjrzymy się.
Dziękuję.
Piotr Miczkowski
dobry, Piotr Miczkowski z Izby Gospodarczej Elektryniki I Telekomunikacji. Chciałbym króciutko zreferować kilka rzeczy. Tutaj dużo mówiliśmy już 000 skali, ale chciałbym dodać, że według raportu corocznego pełnomocnika rządu do spraw cyberbezpieczeństwa 90 prawie 5, 97 procent incydentów, cyberincydentów to są kwestie związane z phishingiem I właśnie ze skamali. Czyli my jako państwo wydajemy ogromne ilości idące w 1000000000 na wymianę sprzętu, na cyberbezpieczny samorząd, a tak naprawdę clue problemów, jakie mają obywatele, dotyczy phishingu I scamów. 2.
Rzecz jest taka, że jak podawał portale 0PL, policja szacuje w latach 2 23, 2 25, że straty Polaków w oszustwach internetowych przekroczyły 1.8 miliarda złotych. Z kolei coroczne raporty Revoluta, to jest bank internetowy, na temat skali nadużyć wskazują, że meta odpowiada za 54 procent skany zgłaszane finansowe w ramach Revoluta na świecie, a 58 procent w Polsce. Czyli co 2. Scam finansowy, jaki raportuje Revolut, czyli bank, pochodzi przez platformę meta. Nie tylko reklamy, ale również platformy typu WhatsApp.
Chciałbym podkreślić, że w sumie pozostali uczestnicy sektora biznesu, można powiedzieć, takie jak media tradycyjne, czy telekomy, czy banki, no są regularnie karane przez UOKiK, przez Krajową Radę Radiofonii I Telewizji I tak dalej. No tutaj meta jest w tym momencie bezkarna. Jeszcze jest 1 taka informacja od Narodowego Banku Polskiego. Mianowicie Narodowy Bank Polski podaje, że około 250000000 kwartalnie jest oszukańczych transakcji bezgotówkowych, chociażby na BLIK-a. I tutaj trochę do...
Odpowiadając trochę na pana przewodniczącego uwagę I też w kierunku Ministerstwa Cyfryzacji chciałbym podkreślić, że DSA nie jest lekiem na całe zło, dlatego że nie dotyczy ono na przykład komunikatora. Ja sam byłem, niedoszłą na szczęście ofiarą tego typu oszustw, popularną ofiarą na BLIK-a, tak, czyli przez Messengera, przez platformę meta czy przez WhatsAppa. Ktoś się potrzeba, przejmuje komuś konto na Facebooku I prosi go o 5, 10000 czy 500 złotych, bo zabrakło mu gotówki w sklepie. Ważna sprawa jest taka, szanowni państwo, że pan Rafał Brzoska, znany polski przedsiębiorca, prowadzi spory, ale te spory tak naprawdę nic nie dadzą, bo nie żyjemy ani w Wielkiej Brytanii, ani w Stanach Zjednoczonych. Nie ma ona sprawy precedensu.
To znaczy, że jak pan Rafał wygra sprawę z Metą, to tak, tak naprawdę ta sprawa nas nie dotyczy. Są wyroki na świecie, które mówią, że meta jest aktywna w zakresie reklam. Tutaj już strona społeczna na to wskazywała. To znaczy pragnę podkreślić, że meta dotychczas się broniła, tak jak wszystkie firmy hostingowe, z sekcją 230 ze Stanów Zjednoczonych, ale o tym mówi też DSA, akt o usługach cyfrowych, który wskazuje, że to są tylko platformy, które hostują treści, my musimy się zgłosić do nich, żeby te treści były ściągnięte. Ale jak tutaj też wspomniano już na na spotkaniu komisji, nie jest to prawda w wypadku Mety, bo Meta profiluje, dobiera te reklamy, mało tego, podnosi ceny, jeśli widzi, że ktoś jest podejrzany.
Więc Meta jest de facto aktywna, a nie bierna w tej sprawie. Pragnę też podkreślić kwestię lobbingu, mianowicie w Brukseli, ale też I w Polsce, ale w szczególności w Brukseli mam tutaj statystyki. Meta jest w top 3 firm wydających najwięcej na lobbing, około dziesięciu 1000000 euro za zeszły rok. Zasiada też przedstawiciel Mety w Radzie do spraw Cyfryzacji przy Ministerstwie Cyfryzacji na zaproszenie pana Ministra Cyfryzacji, ale też tak było, podkreślę, zdarzało się w poprzednich latach, ale też zasiada w Radzie Nowych Mediów przy Prezydencie RP. No I też związki, chociażby jak Związek Cyfrauda Polska, według mnie, nie tylko według mnie, tutaj według prawników, nie powinni zasiadać w takiej Radzie cyfryzacji, ponieważ artykuł 17.
Ustawy o informatyzacji podmiotów publicznych nie enumeratywnie nie wymienia związków jako podmiotów, które powinny znajdować się ich przedstawiciele w radzie, a Związek Cyfrowa Polska zrzesza między innymi metę I podkreślę, że w ostatnim wydarzeniu w Karpaczu na forum ekonomicznym w Karpaczu meta była strategicznym partnerem Domu Cyfrowa Polska, organizowanym między innymi przez Związek cyfrowa Polska. I na koniec kwestia UOKiK, bo problem jest taki, że my prawie z tym nie możemy nic zrobić. Ja powiem szczerze, w te kary 1000000002 w ogóle nie wierzę. Niestety, mówię to ze smutkiem. Pokazują to również Stany Zjednoczone, że to jest po prostu koszt prowadzenia biznesu.
Więc według mnie mamy tutaj kilka rekomendacji. Jedną z nich powinna być kwestia aktywowania się UOKiK-u. UOKiK do tej pory komunikował informację, że ponieważ to jest kwestia reklam, tak zwana sekcja 5. DSA, czyli 30. 3, 33., 43.
Artykuł DSA. Tym się zajmuje Komisja Europejska, no ale pragnę przypomnieć, że motyw 10., artykuł 4., ustęp 2. DSA mówi, że nie zabiera, że DSA nie zabiera kompetencji, nie narusza prawa krajowego, a sam artykuł 56., ustęp 2., akt o usługach cyfrowych, no przyznaje komisji wyłączną właściwość jedynie w ściśle określonym zakresie. Czyli chodzi mi o to też, chociażby w kontekście artykułu szesnastego ustępu szóstego DSA, że UOKiK mógłby tak naprawdę wszcząć sprawę wobec Mety. Przypomnę, że to nawet robił niedawno w sprawie ukrytych formularzy, więc mógłby wszcząć sprawę na bazie artykułu szesnastego, który nie podlega, powtórzę raz jeszcze, Komisji Europejskiej w zakresie braku należytej staranności przy rozpatrywaniu zgłoszeń, nie usuwania fałszywych reklam mimo ich zgłoszenia oraz pozostawiania, pozostawienia części zawiadomień Platformy bez odpowiedzi.
No I podsumowując tą kwestię UOKiK-u, według mnie to jest 1 z głównych podmiotów, który mógłby podjąć działania. I co jest ważne, mimo że Komisja Europejska prowadzi postępowanie, nie wyklucza to, żeby UOKiK podjął swoje z innego zakresu. Jakie są rekomendacje? Już podsumowując. Po 1., w mojej ocenie powinno dojść do zmian legislacyjnych I powinno powstać w Polsce czy to przy NASK-u, czy we współpracy oczywiście z Ministerstwem Cyfryzacji, powinno powstać 1 centrum antyskamowe.
To znaczy, dzisiaj problem polega na tym, że może to zgłaszać w dziesiątki miejsc, do policji, do KNF-u, no tak naprawdę w różne miejsca. Nie ma jednego okienka. W Australii wprowadzono takie 1 okienko przy UOKiK-u, przy odpowiedniku UOKiK-a. Więc takie coś, czy przy UK z racji DSA. Tutaj uważam, że rządzący powinni podjąć decyzję, aby takie 1 okienko, tzw.
1 ticket, czyli ja zakładam 1 zgłoszenie I mogę potem śledzić, gdzie ono trafiło, do kogo, bo inaczej poruszamy się jak w labiryncie Minotaura. No 2. Kwestia oczywiście to jest bardziej Komisji Europejskiej. Potrzebujemy weryfikacji reklamodawców, bo mam przyjemność zasiadać w Radzie Biznesowej Bielika. I jak ta sprawa dotknęła pana Rafała Brzoski, a Rafał, pan Rafała Brzoska zasiada też w Radzie Biznesowej Bielika, Zaczęliśmy się zastanawiać, co z tym można zrobić.
No I genialny Sebastian Kondracki wpadł na pomysł, że dokona analizy tej biblioteki reklam. I szanowni państwo, zrobił to właściwie w 2 albo 3 dni. Złapaliśmy się za głowę, co tam żeśmy zobaczyli. No I pragnę właśnie podkreślić, że to DSA, mimo że przyspieszy ono ściąganie treści, które uważamy, że należy wdrożyć tak dla jasności, nie będzie lekiem niestety na całe zło. 3.
Rekomendacja to najlepsze są pieniądze,
Ja przypomnę, że administracja publiczna, spółki skarbu państwa, ale też biznes zleca cały czas reklamy na Mecie, więc można ograniczyć budżety, przekierować je do innych platform czy bardziej wiarygodnych mediów, również cyfrowych tak dla jasności. Organizacje branżowe z kolei w związku z tym, że meta jest podmiotem nieetycznym, powinny rozważyć wydalenie mety ze swoich struktur. Ja tutaj dam przykład, że IAB to jest takie stowarzyszenie zrzeszające branżę cyfrową, które ma w Polsce odpowiednik IAB Polska. Na przykład w Szwecji IAB Suiden wydaliło metę ze swoich struktur. Ja przypomnę, że meta zasiada w wielu różnych organizacjach, izbach czy związkach w Polsce, więc dopóki sprawa nie będzie wyczyszczona, meta powinna być wydalona ze struktur.
No na pewno meta powinna zostać też wydalona z państwowych gremiów, czy to prezydenta, czy Ministerstwa Cyfryzacji, jak wspomniałem według mnie najważniejsza sprawa, bo to są bardziej symboliczne, to jest kwestia UOKiK-u, który powinien wszcząć śledztwo, bo ja przypomnę pytanie pana Rafała Brzoski, o które prosił, żeby zadać. Pan Rafał pytał, ile meta zarabia na SCAM-ie, bo to są świetne raporty I gratuluję też tutaj publicznie fundacji Instrad tego raportu, bo to jest kolejna liczba, która pokazuje skalę. Natomiast tak naprawdę UOKiK, gdyby wszczął śledztwo, mógłby prosić o konkretne dowody, a wtedy to będzie już dowód w sprawie, a nie szacunki jednej fundacji czy czy czy dziennikarzy z Reuters. Dziękuję bardzo.
Bardzo dziękuję.
Speaker 20
Później będę prosił o odniesienie się przedstawicieli UOKiK-u ewentualnie do tych,
Dariusz Ciokowski
Dariusz Ciokowski, Krajowa Izba Gospodarcza Elektroniki I Technologii, Sekcja Nadawców Telewizji Naziemnej tym razem. Powiem tak, my jako nadawcy telewizji naziemnej, którzy jesteśmy regulowani, kontrolowani przez UOKiK, przez Krajową Radię Radiofonii I Telewizji, przez UKE, nie umiemy sobie wyobrazić jakim cudem dochodzi do takich naruszeń. W naszym przypadku de facto przy takim poziomie naruszeń kanał telewizyjny zostałby natychmiast zamknięty z mocy prawa. Bardzo ważny jest, wątek został poruszony, że to nie jest problem celebrytów. Z naszej perspektywy to jest problem po 1.
Społeczny. Społeczny ze względu na wyłudzenia, skalę tych wyłudzeń, no bo tu mówimy o prawdopodobnie już dziesiątkach 1000 ludzi oszukanych, a może I więcej. Pewnie pan prokurator ma więcej danych. Natomiast to jest także kwestia z naszej perspektywy wiarygodności informacji, co wpływa bezpośrednio na bezpieczeństwo narodowe, budowanie relacji społecznych. Ale również mówimy tutaj o kwestiach, bym powiedział, suwerenności krajowej, wpływu na wybory parlamentarne.
To wszystkie te wątki są połączone, drodzy państwo. Media, a także reklama buduje pewną świadomość społeczną I o tym musimy sobie zdawać sprawę. Z naszej perspektywy prośba jest o to, aby zastosować te same regulacje, co Piotr wcześniej mówił, które dotyczą pozostałych mediów w Polsce. Dziękuję bardzo.
Arkadiusz Cyman
Arkadiusz Cyman, Polska Izba Gospodarcza branży rozrywkowej I bukmacherskiej. Szanowny panie przewodniczący, wysoka komisja, szanowni państwo. Dzisiaj rozmawiamy o tym, ile meta czerpie pieniędzy z reklam nieuczciwych, oszukańczych, często też nielegalnych w Polsce. My w branży gier na pieniądze wiemy doskonale, że one są dzisiaj jednym z głównych źródeł, za pomocą których nielegalny hazard pozyskuje graczy z Polski. I jak widzimy 760000000 złotych, to możemy powiedzieć, że to są w sumie jakieś niewielkie pieniądze w skali tego, co się tam faktycznie dzieje, bo nielegalny hazard z Polski to jest ponad siedemdziesiątmiliardów złotych obrotu, wygenerowanego przez około piętnastu 1000000000 depozytów, czyli tyle pieniędzy wypływa z polskiego systemu I gospodarczego I podatkowego.
To są też problemy graczy. Akurat tak się złożyło, że w tym samym czasie inna fundacja, Fundacja Inspiratornia, pokazała wyniki swoich badań I okazuje się, że prawie około dwóch trzecich ludzi, którzy korzystają z nielegalnego hazardu, robi w to sposób, który jest problemowy, jak to się mówi w branży. Około połowy jest zagrożona depresją, a ponad 1 4. Podwyższonym ryzykiem samobójstwa. I tu w nas rodzi się takie pytanie, dlaczego państwo nic z tym nie robi?
Zarówno jeśli chodzi o walkę z tą reklamą nielegalną, ale także o to, żeby stworzyć system regulowany w Polsce hazardu, który by chronił graczy przed takim zalewem nielegalnych ofert. Ustawa o grach hazardowych ma już wiele lat, od ostatniej nowelizacji minie wkrótce 10 I od tamtej pory nic się nie wydarzyło. Popatrzmy, proszę państwa, jak się w tym czasie zmieniły techniki manipulacji w mediach społecznościowych, reklam, deepfake'i, przekonywanie o legalności do podmiotów zupełnie nielegalnych. I tu apelowalibyśmy o to, żeby się zastanowić nad tym, czy jednak nie trzeba zrobić kolejnego kroku w kształtowaniu tego systemu gier w Polsce, który by sprawił, że ten nielegalny rynek zacząłby wreszcie skutecznie być ograniczany, a nie rozwijał się w dynamicznym tempie od wielu, wielu lat. I tu pozwolę sobie jeszcze na jedną małą dygresję przejść.
Chciałbym na temat Unii Europejskiej, która dyskutuje dzisiaj o podatku od hazardu internetowego, którym zamierza obciążyć wyłącznie legalnych operatorów. Szanowna Unio, apelujemy o poszukiwanie środków dodatkowych na funkcjonowanie Brukseli w tym, co się dzieje na przykład na rynku reklamy w mediach społecznościowych, czy szerzej w na rynku nielegalnego hazardu. Są grube 1000000000, które dzisiaj nie są w żaden sposób popodatkowane. Dziękuję ślicznie.
Speaker 25
Dziękuję bardzo. Czy ktoś z państwa ze strony społecznej jeszcze chciałby zabrać głos? Proszę.
Marek Skrzyński
Skrzyński Marek, ja jestem prezesem stowarzyszenia skupiającym legalnych bukmacherów w Polsce, więc również hazard. Ja chciałem tylko zadać pytanie do autorów raportu, czy w tych trzydziestu siedmiu procentach są uwzględniane również reklamy, które może nie są scamami, ale które sugerują legalność usługi, czyli właśnie reklamy nielegalnych podmiotów, które w Polsce nie mogą świadczyć określonych usług, ale które to reklamy sugerują legalność.
Speaker 24
Dziękuję bardzo. Czy ktoś z państwa ze strony społecznej? Dobrze, pan przewodniczący Napiera, proszę.
Grzegorz Napieralski
Bardzo dziękuję panie przewodniczący. Ja chciałem zacząć swoje wystąpienie od tego, że przestępstwo to przestępstwo. Bez względu kogo dotyka, kogo wykorzystuje, po prostu robi nam krzywdę, stawia nam absolutnie wielkie niebezpieczeństwa. Chyba każdy z nas tutaj jak jesteśmy na tej sali, z takim przestępstwem się spotkał. Internet czy miejsce, które miało być dla nas czymś nowoczesnym, miało być źródłem wiedzy, informacji, wymiany między nami jakichś takich takich wymiany naszej, między ludźmi, no stało się tak naprawdę miejscem przestępstwa.
Nie chcemy się ograniczać tylko do jednego medium czy do jednego miejsca jakim jest meta, ale popatrzmy na inne platformy, na inne miejsca I to przestępstwo jest po prostu wszędzie. Nie zgadzam się z jednym z, z jedną z osób, która powiedziała, że DSA to ograniczona wolność, no bo w takim razie to nie będziemy robili żadnych przepisów I nie będziemy się chronić w ogóle. Umówiliśmy się jako społeczeństwo. No nie, proszę nie rozkładać tych rąk. No nie, nie, no nie.
No właśnie rozmawiamy. No to ja właśnie... A ja panu nie przerywałem. Może pan nie przerywać? No.
Przypominam, że jest pan tu gościem. Ja wysłuchałem pana do końca. Dziękuję panu bardzo. Więc to nie jest żadne ograniczenie wolności, bo umówiliśmy się jako społeczeństwo, że ograniczamy naszą wolność w wielu miejscach, żeby się chronić. Na przykład nie kupi pan bardzo mocnych tabletek bez recepty, bo musi wypisać lekarz.
To też jest ograniczenie wolności. Jest ruch bardzo dobrze uregulowany samochodów, to też jest ograniczenie wolności, żeby pan sobie nie jeździł, jak pan chce po drogach, żeby chronić kierowców I pieszych. Więc w wielu miejscach ograniczyliśmy naszą wolność tylko dlatego, żeby chronić ludzi. Jeżeli pan dzisiaj będzie mówił, że ustawa o DSA ma tak naprawdę dzisiaj ograniczać wolność, to niech pan powie skrzypnąłem dzieciom albo tutaj pani, która przed chwilą, Małgorzacie, która przed chwilą się wypowiadała. Pan powie lekarzom, których wizerunek był wykorzystany dlatego, żeby sprzedawać fałszywe leki na różnych platformach.
Znani lekarze, znani profesorowie, sam, sam taki przypadek, byli wykorzystywani, żeby sprzedawać fałszywe leki za olbrzymie pieniądze. Nie wiadomo, co to było w ogóle tak naprawdę w tych opakowaniach. W czasie tej dyskusji, I na to chcę zwrócić uwagę, padało 1 bardzo ważne słowo I ono się powtarzało w wielu głowach, I to słowo odpowiedzialność było kierowane do nas jako do polityków, ale też do administracji państwowej. A więc ta odpowiedzialność prowadzi nas do jednego, tak naprawdę, do jednego wniosku. Trzeba napisać dobre prawo.
Bardzo dobre prawo. Pan, który reprezentuje dzisiaj telewizje lokalne, powiedział jedną bardzo ważną rzecz, że gdyby podobne rzeczy działy się w jakiejkolwiek stacji regionalnej, ogólnopolskiej, dawno by były kary, wielomilionowe kary albo byśmy byli, byśmy zamykali taką stację. Więc albo tak naprawdę zastanowimy się, jak napisać dzisiaj bardzo dobre prawo, bo my naprawdę dzisiaj to jest
trochę
Grzegorz Napieralski
Jak mówimy, jest tam złodziej, coś ukradł, łapać tego złodzieja, gońmy go. Tylko żeby złapać tego złodzieja, musimy mieć przepisy prawa, żeby go złapać, osądzić I tak naprawdę jak go osądzimy, to posadzić w więzieniu. A my tych przepisów nie mamy. Przecież niejedną dyskusję na tej komisji, na innych komisjach prowadziliśmy o ochronie dzieci. I to się złego tak naprawdę dzieje w różnych miejscach w sieci, jeżeli chodzi o nasze dzieci.
Też tu państwo mówiliście, przytaczaliście te, te przykłady. Tylko powiedzmy sobie szczerze, znaczy, moim zdaniem 1 z osób, która dzisiaj zablokowała tak naprawdę te przepisy I zablokowała nam tak naprawdę walkę z czymś, co jest przestępstwem w sieci, w całej sieci, od razu mówię, bo na różnych platformach, w różnych miejscach. Bym się nie skupiał tylko nad jednym miejscem, w różnych miejscach, bo to przestępstwo jest w różnych miejscach. Jest prezydent Nawrocki. To on zablokował, to on zawetował ustawę.
Przecież próbowaliśmy to uregulować. Chcieliśmy to zrobić. Przecież nikt nie chciał uprawiać polityki. Bo jeżeli chronimy dzieci I ktoś mówi, że to jest polityka, to to jest skandal. Jeżeli ktoś wykorzystuje czyjś wizerunek do tego, żeby zarabiać pieniądze albo namawiać do kupna fałszywych leków, albo żeby, nie wiem, namawiać do jakichś krzywych inwestycji.
I wykorzystuje się znane postacie, które mają twarz zaufania, tak to nazwę. Przecież to jest olbrzymie przestępstwo. Czy to jest polityka, czy tam? Jeżeli dziś mamy absolutne dowody na to, że internet jest używany do dezinformacji, do tego, żeby nami manipulować, szczególnie zagrożeniem wojny, a przed chwilą mieliśmy kolejny wybuch przy naszej granicy I kolejne alerty o kolejne sygnały, że coś może się wydać złego. A dezinformacja, wiemy, kto jest autorem części tej dezinformacji, jest dzisiaj powszechna w sieci.
To czym mamy tak naprawdę tą dezinformację zwalczać? Jeżeli jest człowiek, który to blokuje. My tu możemy przeprowadzić najwspanialsze dyskusje, zaprosić stronę społeczną, wszystkich wysłuchać. Tylko potem przychodzą przepisy I my przegrywamy. I tu przegrywamy akurat z polityką niestety.
Tu przegrywamy z polityką, szanowni państwo. Bo ja tego naprawdę nie jestem w stanie zrozumieć. Przecież jeżeli pan jeszcze raz mówi, że to jest ograniczenie wolności, no to właśnie dzisiaj wysłuchaliśmy, jakie to jest ograniczenie wolności. Że my możemy sobie umieścić każdą reklamę, jaką jest I ta reklama może namówić nas do kupienia fałszywego leku. I są ludzie, którzy kupują te fałszywe leki, a potem lądują w szpitalu albo czasami tracą życie.
Więc ja bym chciał, żeby konkluzją tego dzisiejszego spotkania było to, że naprawdę usiądźmy, napiszmy dobre, dobre przepisy prawa, tuż ponad podziałami politycznym, bo tutaj ja nie chcę się na żadną platformą dzisiaj wewnętrzną, ja atakować się I dzisiaj absolutnie już zostawmy to. Tylko jeżeli chcemy być skuteczni jako państwo I odpowiedzialni, bo sami to państwo dzisiaj powiedzieliście, jeżeli chcemy być skutecznie odpowiedzialni, to musimy mieć do tego narzędzia. A jeżeli chcemy mieć do tego narzędzia, to musimy mieć dobrze napisane prawo. I w ogóle mieć to prawo. I to jest mój apel dzisiaj do, szczególnie do dzisiaj opozycji, która ma wpływ na prezydenta.
Tej ustawy czy tych ustaw, które będą nas chroniły przed przestępstwem, nie wolno wetować. Nie wolno. Bo to robi krzywdę nam wszystkim.
Speaker 2
Dziękuję bardzo. Pozwolę sobie skomentować wypowiedź pana przewodniczącego. Otóż na temat DSA dyskutowaliśmy w trakcie wielu posiedzeń Komisji Cyfryzacji I niestety nie zgodzę się, że jest to rozwiązanie na na całe zło, ta ustawa o o DSA. Pan prezydent zawetował z oczywistych powodów. Przede wszystkim właśnie ze względu na atak wolność słowa, która DSA kieruje, ewidentnie idzie w tym, w tym kierunku.
Natomiast zgodzę się oczywiście absolutnie z tym, że powinniśmy ponad podziałami stworzyć takie prawo, żeby przed tego typu oszustwami I tego typu naciągnięciami reagować. Prawo powinno być proste, oczywiste I również w trakcie posiedzeń Komisji Cyfryzacji powinniśmy na ten temat może przede wszystkim, właśnie rozmawiać. Natomiast DSA nie jest rozwiązaniem tego problemu. Zresztą podkreślali to moi przedmówcy ze strony społecznej również, ale to myślę, że nie wchodźmy dzisiaj w szczegóły w DSA, bo ta komisja trwałaby zapewne kilka dni. Kto z państwa jeszcze posłów chciałby zabrać?
Pan poseł Bliźniądz, bardzo proszę.
Paweł Bliźniuk
Dziękuję panie przewodniczący. Ja chciałem panu podziękować za zwołanie tej komisji I odbieram fakt, że dzisiaj rozmawiamy o tych sprawach jako też pewien element refleksji na temat tego, w jaki sposób powinniśmy kształtować prawo w Polsce, prawo również w ramach prac naszej komisji. Mówimy dzisiaj o bardzo poważnym zjawisku, o przestępstwie, o tym, że wizerunek polskich obywateli wykorzystywany jest w celach osiągania korzyści przez cybernetycznych przestępców. Mówimy o orawach I wolnościach polskich obywateli, ale mówimy też o suwerenności cyfrowej Polski, ale też Unii Europejskiej. I jeżeli chodzi o DSA I o regulacje, które już obowiązują, a które też próbujemy wdrożyć do naszego porządku prawnego, to być może panie przewodniczący rzeczywiście one są jeszcze na tym etapie niewystarczające, ale to są narzędzia, które już dzisiaj pozwalają podejmować pewnego rodzaju aktywności, które powodują, że możemy przynajmniej upominać się jako państwo, jako Unia Europejska o przejrzystość algorytmów, o dostęp do tych algorytmów, o dostęp do wiedzy, nie zawsze skutecznie, ale w ślad za tym idą odpowiednie kary, sankcje I reakcja Komisji Europejskiej.
No I teraz pytanie, szanowni państwo, bo to jest pytanie fundamentalne I wielokrotnie sobie to pytanie podczas prac naszej komisji zadawaliśmy. Czy państwo polskie powinno mieć odpowiednie narzędzia prawne, żeby móc reagować I bronić wolności I praw obywateli I strzec suwerenności cyfrowej naszego kraju, ale również obszaru wspólnego rynku usług cyfrowych, czy też nie? I to pytanie towarzyszyło również naszej debacie dotyczącej wdrożeniu DSA do naszego porządku prawnego. I wtedy wielokrotnie o tym rozmawialiśmy, że potrzebne są narzędzia, żeby obywatele, tacy jak pani Małgorzata, ale również ci, którzy byli dzisiaj tutaj przytaczani, nie byli w konfrontacji z wielkimi gigantami technologicznymi osamotnieni, żeby mieli odpowiednie możliwości zgłoszenia się do państwa polskiego, które uzbrojone w odpowiednie narzędzia, może reagować. No bo dzisiaj mamy sytuację taką, że w wielu przypadkach opolscy obywatele I obywatelki są bezbronni wobec tej machiny różnych rozwiązań czy też machiny korporacyjnej dużych technologicznych gigantów.
Procedury wewnętrzne, rozwiązania niejasne, nietransparentne powodują, że tak naprawdę dzisiaj jesteśmy w tej konfrontacji osamotnieni. I po to między innymi chcieliśmy szybkiego implementowania DSA I także wprowadzenia mechanizmu, który z jednej strony umożliwiał blokowanie nielegalnych treści w internecie, w sposób enumeratywny wymienionych w ustawie, a także możliwości odblokowywania, bo mówimy tutaj o dwóch stronach tej samej monety, treści, które w sposób arbitralny wielkie korporacje technologiczne blokowały. Przypomnę chociażby przykład profilu, pana ugrupowania, Konfederacji, zresztą na portalu Facebook, czyli mówimy o Mecie, zablokowanego w arbitralny sposób przez Metę, gdzie straciliście możliwość dotarcia do wielu setek 1000 obywatelek I obywateli ze swoimi poglądami politycznymi. Pytanie, czy tutaj może rozstrzygać o wolności słowa, arbitralnie, podmiot jakim jest duży duża korporacja technologiczna, czy jednak tutaj powinno mieć państwo możliwość reagowania w odpowiedni sposób. I dzisiaj muszę powiedzieć to jasno I wyraźnie, jesteśmy na wojnie.
Na wojnie o wolność I prawo obywateli do tego, żeby ich prawa I wolności w świecie cyfrowym były poszanowane. Udało nam się wygrać jedną bitwę. Uchwaliliśmy ustawę penalizującą patostreaming. Po wielomiesięcznych bojach udało nam się przeprowadzić przez sejm I uzyskać akceptację prezydenta do zmian w prawie karnym, gdzie penalizowaliśmy patostreaming. Ale to 1 bitwa, a tych bitew przed nami bardzo dużo.
Mówimy o DSA tutaj, odnieśliśmy klęskę, ponieśliśmy klęskę. Weto prezydenta zablokowało rozwiązania, które może nieidealne, może niewystarczające, może nie nie niwelujący problem, o którym dzisiaj rozmawiamy, ale jednak dający pewne rozwiązania instytucjom publicznym do tego, żeby jednak wspierać obywatelki obywateli w walce o wolność I00 prawa w świecie wirtualnym. Przed nami w tym roku I w następnych kolejne bitwy, między innymi o tym, żeby wprowadzić możliwość weryfikacji wieku poprzez elektroniczny portfel tożsamości, który umożliwi nam chronienie najmłodszych przed treściami pornograficznymi w świecie wirtualnym. Co więcej, rozmawiamy I myślę, że to też mam nadzieję stanie się faktem, chcemy ograniczyć dostęp do mediów społecznościowych, gdzie ci poniżej określonego wieku rozmawia się o wieku 15 bądź 16 lat do tego
potrzebujemy
Różnych rozwiązań technologicznych. O tym rozmawiamy, to się dzieje. Również tutaj była przytoczona kwestia prac, które odbywają się w ramach Komisji do spraw Dzieci I Młodzieży, gdzie również szukamy rozwiązań prawnych, które jak najbardziej zabezpieczą najmłodszych w świecie wirtualnym. Udało nam się wprowadzić poprawkę do ustawie, do ustawy o wychowaniu dzieci do lat trzech, która chroni wizerunek naszych najmłodszych obywatelek I obywateli chodzących do żłobków w całym kraju. Więc pewne działania są I będą podejmowane, ale to od nas zależy, czy te kolejne bitwy zakończą się naszą wygraną.
A wygrana oznacza 1, że obywatelki I obywatele zyskają kolejne narzędzia chroniące ich w świecie wirtualnym, czy też staniemy, bo niektórzy swoimi wypowiedziami, mam wrażenie I też działalnością w postaci głosowań bądź blokowania konkretnych rozwiązań, staniemy po stronie interesów dużych platform cyfrowych. W tej wojnie są 2 strony, jest prawo I wolność obywatelek I obywateli I są interesy wielkich platform cyfrowych. Decyzja po naszej stronie, kto tę bitwę I walkę wygra. Dziękuję.
Sebastian Łukaszewicz
Dziękuję bardzo panie przewodniczący. Obecnie znajdujemy się w takiej sytuacji, takie odnoszę wrażenie. Na wstępie chciałbym podziękować w ogóle za raport, który został przygotowany przez Fundację Instrad, który wprowadza do debaty publicznej bardzo ogromny problem jakim jest jakim są deepfake'i publikowane w sieci na różnych platformach, bo nie chodzi tu przecież tylko I wyłącznie o metę. Ale dzisiaj jesteśmy w takiej sytuacji, mam wrażenie, szanowni państwo, że próbujemy dogonić wielkiego giganta, który się porusza za pomocą bolidu formuły 1 na hulajnodze I to nawet nie elektrycznej, tylko zwykły hulajnodze. Próbujemy go odgonić, spotykamy się po raz kolejny, dyskutujemy o problemach, które dotykają nie tylko celebrytów, nie tylko polityków, ale też zwykłych ludzi, dzieci, ludzi, którzy często powierzają swoje oszczędności, nabierając się na różnego rodzaju deepfake'i.
Bardzo bym chciał, szkoda, że nie ma już pana przewodniczącego Napieralskiego, abyśmy nie wprowadzali do do tej dyskusji kwestii kwestii politycznych, bo można wrócić do kampanii prezydenckich, gdzie akcja demokracja stu dorosłych I inne różnego rodzaju organizacje publikowały fejki na temat pana prezydenta Nawrockiego, kandydatów Konfederacji. Również dwugodzinny prezydent Rafał Trzaskowski również był elementem wielu, wielu scamów, wielu naruszeń ze strony cyfrowych, cyfrowych oszustów. Natomiast bardzo żałuję, że nie ma dzisiaj z nami przedstawiciela przedstawicieli Med-y. No bo skoro nikt twierdził, że jest to problem marginalny, jeśli twierdzą, że nie nie jest to zbyt duży problem, którym warto się zajmować, to nie powinni mieć teoretycznie problemu, żeby przyjść I porozmawiać z członkami polskiego parlamentu, z członkami strony społecznej, członkami Sejmowej Komisji Cyfryzacji o tym, jak to wygląda z ich strony. I tu panie ministrze znalazłem bardzo ciekawy wątek, że we wrześniu 2000 dwudziestego piątego roku szef prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych zwrócił się już do Ministra Cyfryzacji o przygotowanie przepisów zapewniających szybką I skuteczną ochronę przed szkodliwymi deepfake'ami.
Mam pytanie, czy jakieś konkretne prace zostały już podjęte w Ministerstwie Cyfryzacji po po po tym zwróceniu się przez prezesa prezesa UODO do do do do resortu cyfryzacji. Bo tu nie chodzi tak naprawdę o ochronę ani jednego, każdego uczestnika użytkownika, ani polityków, ani celebrytów, tak jak mówiłem. Tylko tu trzeba gwarancji między innymi dla ochrony satyry, parodii, bo mamy prawo jako politycy być poddawani krytyce różnej również również śmiesznej. Wiele osób podnosi model duński, model przepisów duńskich dotyczących ochrony praw autorskich, ochrony wizerunku w sieci, cyfrowego wizerunku w sieci. Myślę, jako wszystkie siły polityczne, tak jak doszliśmy do porozumienia w przypadku patostreamingu, o którym mówił pan poseł Bliźmiak, powinniśmy dojść do porozumienia w kwestii wprowadzenia naszych autorskich polskich przepisów, które zostaną, mam nadzieję, podpisane przez pana prezydenta, dotyczące dotyczące gwarancji ochrony przed rozpowszechnianiem realistycznych cyfrowych imitacji bez zgody z przewidzianymi konkretnymi wyjątkami, tak jak mówiłem o Satyrze, mówiłem 000 porodzie czy czy krytyki krytyki władzy.
Stąd też wyjdzie taka propozycja ze strony mojego klubu parlamentarnego, parlamentarnego, ze strony Prawa I Sprawiedliwości o przepisach, które zagwarantują właśnie, zagwarantują ochronę cyfrową wizerunku użytkowników w sieci, począwszy od głosu, od sylwetki, od twarzy, od wszelkich rzeczy, które, z którymi dzisiaj się niestety wszyscy muszą mierzyć w świecie cyfrowym. Będziemy liczyć jako Prawo I Sprawiedliwość na pogłębioną dyskusję I poparcie tych tych naszych rozwiązań. Dziękuję bardzo.
Panie ministrze, bardzo
Dariusz Standerski
proszę. Bardzo serdecznie dziękuję panie pośle za to pytanie. Oczywiście zostały podjęte działania w zakresie wystąpienia Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Działania zarówno na poziomie Unii Europejskiej, dlatego już w życie wszedł zakaz stosowania deepfake'ów w określonym zakresie na podstawie przepisów aktu o sztucznej inteligencji. Przede wszystkim jego zadaniem jest po 1.
Oznaczanie treści, które stanowią deepfake, bo to jest podstawa do jakichkolwiek innych działań I też na podstawie działań Polski I innych państw Unii Europejskiej. Te przepisy już weszły w życie, a od drugiego grudnia będzie pełna możliwość egzekwowania także na poziomie polskim w Komisji Rozwoju I Bezpieczeństwa Sztucznej inteligencji. Po 2., jeżeli chodzi o kwestie ochrony wizerunku I ochrony dóbr osobistych, w pełni zgadzam się z panem posłem, że taka ochrona dóbr osobistych powinna zostać wprowadzona do polskiego systemu prawnego. Natomiast w projekcie ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną na początku roku 2000 dwudziestego czwartego takie przepisy zostały wprowadzone I zostały bardzo głośno oprotestowane między innymi przez pana partię. Więc jeżeli Ale pani pośle nie przerywałem panu posłowi, wysłuchałem całe pytanie, więc mam nadzieję, że pani poseł wysłucha również moje odpowiedzi.
Więc mam nadzieję, że jeżeli teraz zmieniło się stanowisko klubu Prawa I Sprawiedliwości, to oczywiście bardzo chętnie takie przepisy ponownie wprowadzimy I liczę tutaj na dialog, bo uważam, że nasze dobra osobiste również powinny być chronione. W tej chwili wdrożenie przepisów jest ograniczone do treści wprost nielegalnych, wpisanych w kodeksie karnym. Uważam, że ten system powinien zostać rozszerzony w tym, jeżeli chodzi o wykorzystywanie naszego naszego wizerunku. Natomiast jeżeli chodzi o przepisy karne, to tak jak można zauważyć, rząd powstrzymuje się od dodawania nowych przestępstw w kodeksie karnym. Te inicjatywy wychodzą od strony komisji sejmowych I w mojej ocenie bardzo dobrze wychodzą bezpośrednio od strony od strony posłów I posłanek.
Natomiast z punktu widzenia wykonywania tych przepisów kluczowe jest I to od początku mówimy wdrożenie ustaw cyfrowych nie wprowadza nowych kategorii przestępstw. Opiera się tylko na tych przestępstwach, które znajdują się w kodeksie karnym od 1900 dziewięćdziesiątego siódmego roku. To znaczy, że kiedyś ustaliliśmy, nasi poprzednicy, tutaj poprzedniczki ustalili, że to jest przestępstwo, w związku z tym to przepisujemy, nie dodajemy nowych nowych przestępstw. Natomiast jestem otwarty na taką dyskusję I uważam w ogóle, jeżeli mogę się zwrócić w tym kontekście, że dyskusja na posiedzeniu wysokiej komisji dotycząca tylko tego, granic, określania treści, które nie powinny znajdować się w internecie, jest nam bardzo potrzebna. Nawet jeżeli takich granic nie określimy w ustawie w tej kadencji, to powinniśmy mieć tutaj konsensus ze wszystkich stron sceny politycznej, jak daleko powinniśmy powinniśmy iść, bo czy ochrona naszego wizerunku powinna być wpisana do takich ograniczeń, ale czy również ochrona naszych praw własności, własności intelektualnej, czy też wykroczenia, które są wpisane w kodeksie wykroczeń też powinny być ograniczone w w internecie.
Tutaj dyskusja jest otwarta I mam nadzieję, że będziemy ją podejmować podczas posiedzenia komisji. Dziękuję.
Speaker 2
Ja nie tylko mam taką nadzieję, ale jestem przekonany, że będziemy będziemy kontynuować I tu oczywiście w pełni popieram stanowisko pana, pana ministra, bo musimy ponad podziałami politycznymi również nad tymi kwestiami rozmawiać. A czy to wejdzie w tej kadencji, czy nie, to jest oczywiście też decyzja polityczna, ale nawet jeżeli nie, to musimy, musimy ten konsensus wypracować. Pan poseł chciałby się odnieść, rozumiem, tak?
Speaker 36
Panie ministrze, mi chodzi o to, żebyśmy nie mieszali dwóch kwestii. Między innymi tego, że DSA daje, nakłada obowiązek na na platformy I tworzy procedury dotyczące nielegalnych treści, ale nie daje prawa autorsko podobnego. Mi chodzi o stworzenie prawa autorsko podobnego, które zagwarantuje ochronę wizerunku każdego obywatela. Pana ministra Standerskiego,
poseł
Sebastian Łukaszewicz
Posła Łukaszewicza, Przewodniczącego PEO, pani Rosnek-Majdan, bo DSA nie daje takich możliwości. Wiem, że to ładnie wygląda, ładnie można mówić, opakować to, że prezydent zawetował I politycznie będzie to dla was w jakimś sensie korzystne, ale DSA akt, tak jak mówili tu również przedstawiciele strony społecznej, nie daje dzisiaj takich możliwości.
Dziękuję bardzo. Pan minister, tak? Proszę.
Dariusz Standerski
Przepraszam, tylko doprecyzować, bo nie ma pomiędzy nami tutaj konfliktu politycznego. Mam wrażenie, że to jest kwestia doprecyzowania. Europejskiego aktu o usługach cyfrowych nie definiuje treści nielegalnych, pozostawia państwom członkowskim dodefiniowanie treści nielegalnych. Dlatego w pierwszym projekcie ustawy, który zgadzam się, nie był doskonały, dziękuję za wszystkie głosy krytyki I wtedy kilkanaście miesięcy temu, już 2 lata temu, zostały wpisane I przestępstwa z kodeksu karnego I przepisy w zakresie prawa własności intelektualnej I przepisy w zakresie ochrony dóbr osobistych w kodeksie, w kodeksie cywilnym. I oczywiście zgadzam się, akt o usługach cyfrowych nie rozwiązuje wszystkich problemów.
Daje jedną bardzo ważną możliwość zgłaszania takich treści poza platformę platformę cyfrową. I to wtedy przeprowadziliśmy raz tę dyskusję. Tutaj wynikiem było, żeby nie ruszać własności intelektualnej, nie ruszać dóbr osobistych, tylko skupić się na przepisach, przepisach karnych. Jeżeli w wyniku ponownej dyskusji określimy inaczej ten zakres I w pełni zgadzam się z panem posłem, że własność I intelektualna I prawo do naszego wizerunku powinno być objęte przepisami w zakresie I zgłaszania I ewentualnego blokowania treści. To już jest efekt dyskusji, no I konsensusu, który musi wykroczyć poza zwykłą większość.
Speaker 38
Bardzo dziękuję. Wysoka Komisjo, panie przewodniczący, szanowni państwo. Ja reprezentuję Biuro Rzecznika Praw Dziecka I tutaj kilkakrotnie padło dzieci jako odbiorcy tych treści, o których dzisiaj rozmawiamy. I tutaj w tym kontekście no muszę stwierdzić, że do Biura Rzecznika Praw Dziecka też takie zgłoszenia na temat reklam właśnie fałszywych oszukańczych wpływają. I bardzo często dzieci są pokrzywdzone tego typu reklamami, ponieważ no jeżeli ktoś, kogo lubią, kogo podziwiają, idol, zachęca ich do do zakupu jakiegoś produktu, to one po prostu bardzo chętnie to robią I wierzą w to po prostu, że że ta osoba mówi prawdę.
Natomiast ja chciałam tutaj zwrócić uwagę, że już też w kwietniu tego roku Rzecznik Praw Dziecka apelował do resortów z prośbą właśnie o zajęcie się tematem oszukańczych reklam, dlatego bardzo dziękuję, że ta komisja się tutaj odbywa I rozmawiamy o tym temacie. Natomiast ja mam taki apel do państwa, żeby nie zapominać o osobach młodych, tworząc te te regulacje, bo nie zapominajmy o tym, że ten internet, który my znamy, my osoby już dorosłe, to nie jest ten sam internet, który znają młode dzieci, młode osoby. One z innymi treściami się spotykają w sieci I tak naprawdę te regulacje, o których my dzisiaj rozmawiamy I wiemy, że to zajmie trochę czasu. To nie jest tak, że z dnia na dzień będziemy w stanie prawo, które będzie efekt efektywne stworzyć. Dlatego ja apeluję o to, żeby w te, w proces tych, tworzenia tych regulacji włączać osoby młode, żeby one po prostu mogły też wyrazić swoją opinię, powiedzieć z czym one się mierzą, bo tak naprawdę to to prawo powinno też odpowiadać na ich potrzeby I ich wyzwania.
Także... I oczywiście deklaruję pełen pełną tutaj pełne wsparcie Biura Rzecznika Praw Dziecka I młodych osób, z którymi współpracujemy, żeby po prostu to prawo też było nie tylko prawem dorosłych, ale też prawem osób młodych. Bardzo dziękuję.
Speaker 2
Dziękuję bardzo I też deklarujemy oczywiście tę współpracę, a też przypominam, bo informuję niektórych z państwa, którzy nie wiedzą, że kilkukrotnie już współpracujemy, współpracowaliśmy I organizowaliśmy wspólne posiedzenia komisji z Komisją Dzieci I Młodzieży pod przewodnictwem pani Moniki Rossy, pani poseł Moniki Rossy, więc na pewno ten dialog też będzie kontynuowany I o dzieciach absolutnie nie zapomnimy. Pani poseł, bardzo proszę, pani poseł Wicha.
Joanna Wicha
Tak, ja chciałabym taki... To będzie taki głos dosyć emocjonalny, ale tak się zastanawiałam czy o tym mówić, ale w końcu pomyślałam sobie, że ponieważ teraz akurat przed chwilą wywołaliśmy dzieci I to co chcę powiedzieć o dzieciach, to... Znaczy akurat ja mam dziecko, które ma lat 30, więc już nie jest takim małym dzieckiem, choć dla mnie zawsze małym. Dokładnie. I chcę powiedzieć, że to młode pokolenie, pokolenie dwudziesto, trzydziestolatków na szczęście dość dobrze się już w tej chwili orientuje w tym, co jest, znaczy o zagrożenia, może nie tyle, co jest fejkiem, a co nie, ale wie o tym, jakie zagrożenia czekają w internecie I czego nie należy, na przykład jakich linków nie należy otwierać, na jakie wiadomości nie należy reagować.
A wiem to stąd, że sama dostałam parę razy takie instruktaże, klikając na przykład w jakiś link, bo coś kupiłam, myślałam, że to jest jakaś odpowiedź. Ale jakby to jest 1, o czym chciałam powiedzieć. A 2. Rzecz, o której chciałam powiedzieć, to to, że z kolei moje pokolenie osób no już starszych niestety nie jest przygotowanych wciąż I ja, mimo że jestem w tej komisji szacownej I mogłoby się wydawać, że powinnam wiele na temat tego, jak działa, jak działają fejki wiedzieć. No niestety muszę tutaj powiedzieć, że dałam się modelowo oszukać na tak zwaną koleżankę, przyjaciółkę, która do mnie właśnie z platformy Messenger napisała z prośbą o pożyczenie dwóch I pół tysiąca złotych na zegarek dla swojego partnera, ponieważ jest to moja wieloletnia przyjaciółka I wiedziałam, o kim piszę I byłam absolutnie przekonana, że że że mi odda te pieniądze dokładnie pojutrze, to po prostu je przelałam.
To jest 1 rzecz I nigdy ich nie odzyskałam. A 2. Rzecz, przeczytam państwu taki SMS, który dostałam niby od mojej córki. Chciałabym, naprawdę chciałabym wiedzieć ile osób, ile matek, które dostałoby taki taki SMS nie zareagowałoby dokładnie tak jak ten SMS, jakie było oczekiwanie tego SMS-a. Mamusiu, piszę z innego numeru, bo zgubiłam telefon.
Nie mam za co wrócić do domu. Przelej mi proszę szybko pieniądze na bilet. Na bilet, no nie nie nie było napisane
Pytanie było czy czy BLIK-iem.
Joanna Wicha
Nie nie nie wiem, znaczy jakby przelej mi szybko pieniądze na bilet. I wiecie państwo, znaczy ja rozumiem, że na ten numer telefonu, z którego tak zrozumiałam, że na ten numer telefonu, z którego niby moja córka pisze, bo po prostu od kogoś pożyczyła na dworcu czy czy czy gdzieś. I naprawdę wiecie państwo, gdyby nie poprzednia przygoda z zegarkiem dla partnera, bo I przyjaciółki, najprawdopodobniej no przelałabym te pieniądze, no bo jakby chciałabym, żeby córka po prostu wróciła do domu I naprawdę myślę, że w takich momentach, kiedy następuje tak, jeszcze jesteś zajęty czymś, zajęta, robisz innych 1000 rzeczy I nagle dostajesz takiego SMS-a, no to oczywiście włącza się natychmiast taka chęć pomocy tej bliskiej osobie I zareagowania pozytywnie na tę wiadomość, a dopiero potem ewentualnie się zastanawiasz, o rany, co ja zrobiłam, tak? I naprawdę nie ma aż tak mądrych I refleksyjnych osób wiele, które tak, tak uważam, które natychmiast by przynajmniej w moim wieku które by natychmiast pomyślały ojej, ojej, to przecież jest fake, ja nie mogę tak zareagować, to ktoś mnie tutaj na naciąga na pieniądze, nie mogę wysłać tych pieniędzy. I dlatego między innymi oprócz tego prawa, które my tutaj tworzymy, ja uważam, że jest wciąż za mało takich kampanii społecznych w mediach o tym mówiących.
Bo ja oczywiście słyszałam I bardzo się cieszę z takich kampanii. Właśnie o tym BLIK-u było bardzo dużo I w radiu I w telewizji. Ale no taki zwykły SMS, tak? Znaczy jakby wiecie, tutaj nie ma ani o BLIK-u, o niczym, więc ktoś, kto słyszał na przykład kampanię społeczną dotyczącą BLIK-a, tu akurat myślę, że mogłoby mu się, mogłoby mu się światełko zupełnie nie zapalić. Więc mi się wydaje, że trzeba zbierać takie przykłady takiego kantowania.
Speaker 39
Ja wiem, że ludzie, którzy oszukują oszuści są bardzo kreatywni I natychmiast powstaną inne komunikaty I natychmiast inne sposoby wyłudzania pieniędzy. No ale my jesteśmy od tego, żeby starać się przynajmniej jak nie być krok do przodu to chociaż być równo z tymi oszustami. Dziękuję bardzo.
Dziękuję bardzo. Jeszcze pan chciał
Paweł Mąbro
Czy można tak krótko? Pani poseł jeszcze trudniej będzie, gdy córka zadzwoni, rzekoma córka I usłyszy pani głos, bo już potrafią niektóre modele takie rzeczy właśnie robić, to będzie jeszcze trudniej. Natomiast ja dziękuję panu przewodniczącemu, bo chciałem wysokiej komisji króciutko sprostować w odniesieniu do wypowiedzi posła Napieralskiego, który skrytykował moją krytykę DSA. Nie chcę już do tego nawiązywać, natomiast oczywistą nieprawdę powiedział, a jesteśmy na komisji, która naświetla nieprawdy I oszukańczych reklam, więc moje wystąpienie niemal w całości przed wysoką komisją polegało na zaprezentowaniu przykładów oszukańczych, fałszywych reklam na Facebooku I było skonkludowane w ten
Osób, by właśnie takie reklamy blokować I szukać takich rozwiązań prawnych, technologicznych, które pozwolą, pozwolą wpływać na platformy cyfrowe, żeby takich reklam nie było, a pozwolić z kolei na szerokie reklamowanie się tym, którzy chcą uczciwie reklamować jako szczególnie podmioty społeczeństwa obywatelskiego. I takie stanowisko w Fundacji Wolność I Własnąć. Chciałem to sprostować wobec no oczywistej nieprawdy. Dziękuję bardzo. Bardzo dziękuję.
Speaker 41
Pani bardzo proszę. Pani poseł jeszcze, tak? Trzeba się... To momencik, dobrze? Pani poseł, proszę pani pani poseł I za chwilę
Joanna Wicha
Znaczy ja 1 zdanie tylko do pana, ja z całym szacunkiem, ale wszyscy jak tu jesteśmy raczej zrozumieliśmy, przynajmniej mnie się tak wydaje, duża część sali zrozumiała, że pan był po tej właśnie bardzo mądrej I wyważonej wypowiedzi. Powiedział pan na koniec coś takiego, że DSL zabiera wolność słowa, no więc jakby troszkę to było niespójne, 1 z drugim. Tak, rodzi zagrożenia dotyczące zabrania wolności słowa. Dziękuję.
Speaker 2
Uzujmy może DSA, ja też uważam, że zabiera, ale to nie o to chodzi dzisiaj. Pan poseł Bliźniuk I za chwileczkę pani.
Paweł Bliźniuk
Tak, dziękuję panie przewodniczący. 2 kwestie. 1., ja się jednak odniosę, bo nie ma przewodniczącego Napieralskiego, no ale jeżeli wolność słowa miałaby polegać na publikowaniu treści związanych z groomingiem, wykorzystaniem seksualnym nieletnich albo pornografią nieletnich, to jednak wolałbym, żeby w tym obszarze ta wolność słowa była drastycznie ograniczona. To po 1., a po 2. Jako poseł sprawozdawca, bo mam ten zaszczyt w imieniu komisji być sprawozdawcą projektu ustawy dotyczącego wdrożenia aktu usług o usługach cyfrowych, ale tego obszaru, tego tego projektu, który dotyczy właśnie treści blokowanych I odblokowywanych, to chcę poinformować kolegów I koleżanki z Prawa I Sprawiedliwości, że nie muszą przygotować nowego projektu ustawy.
Jesteśmy po drugim czytaniu tej ustawy I co prawda pewnie już w Sejmie takiej możliwości nie ma, ale ta ustawa trafi do Senatu, gdzie będzie można złożyć odpowiednie poprawki. Myślę, że I strona rządowa, jak I koalicja piętnastego października z wielkim zainteresowaniem pochyli się nad tego typu propozycjami. Jest czas jeszcze, nie trzeba przygotowywać specjalnie nowego projektu. Jest projekt ustawy, za chwilę ustawa I w senacie będzie można składać stosowne poprawki. Dziękuję bardzo.
Bardzo proszę.
Katarzyna Raczewska
Dzień dobry państwu, Katarzyna Raczewska, UOKiK. No myślę, że nikogo nie zaskoczę, jak powiem, że z perspektywy UOKiK-u widzimy
Czy teraz mnie słychać lepiej?
Tak, lepiej, tak.
Katarzyna Raczewska
Dziękuję bardzo. Więc nie zaskoczę chyba nikogo, jak powiem, że z perspektywy UOKiK-u widzimy te same problemy, o których dzisiaj rozmawiamy. Otrzymujemy liczne sygnały I w podobny sposób diagnozujemy skutki tej sytuacji, jak to dzisiaj wybrzmiało, tak że nie będę, nie będę powtarzać tych treści, które wcześniej padły. Myślę, że możemy się pod nimi w pełni podpisać. Ja się naprawdę bardzo cieszę, że ta dyskusja ma dzisiaj miejsce, bo ten problem nie jest nowy, a mam takie poczucie, że że to, że o tym tak emocjonalnie, intensywnie dyskutujemy, to świadczy o tym, że coraz więcej interesariuszy widzi wagę tego problemu.
Pamiętam jak w 2000 dwudziestym trzecim roku organizowaliśmy okrągły stół z uczestnictwem platform, strony społecznej, różnych organów. I wtedy mieliśmy takie poczucie, że ta waga tego problemu nie do końca jest rozumiana. Że nie do końca to stanowisko UOKiK-u, że reklamy wprowadzające w błąd reklamy oszukańcze rodzą daleko idące ryzyka, że ono jest podzielane. Więc super, że że dzisiaj mam wrażenie, że patrzymy na tę sytuację w podobny sposób I to jest na pewno bardzo, bardzo pozytywne. Podobnie jak przedmówcy, no liczymy na jak najszybsze zakończenie działań przez Komisję Europejską.
Mamy nadzieję, że to przełoży się na konkretny sposób działania Mety, ale także innych platform. Natomiast chciałabym sprostować pewne rzeczy, ponieważ zostaliśmy tutaj poniekąd wywołani przez pana Mieszkowskiego do tablicy. Więc zacznę może od tego, że tak, oczywiście to jest prawda, że w DSA wyłączne komisje, wyłączne kompetencje zastrzeżone dla Komisji Europejskiej są jedynie w określonym zakresie. I to jest, to jest co do tego pełna zgoda. Natomiast to, że Komisja może podjąć działania w szerszym zakresie również jest prawdą I komisja z tej możliwości skorzystała.
Czyli to postępowanie, które jest prowadzone od 2000 dwudziestego czwartego roku, ono nie dotyczy tylko tego obszaru, który jest objęty wyłącznymi kompetencjami. Ono jest dużo szersze. I komisja prowadzi obecnie działania dotyczące artykułu czternastego, szesnastego, siedemnastego, dwudziestego, dwudziestego czwartego, dwudziestego piątego, trzydziestego czwartego, trzydziestego piątego I czterdziestego. To jest, proszę państwa, bardzo szeroki zakres działań ze strony komisji I oczywiście można na to patrzeć pozytywnie w tym sensie, że komisja również dostrzega wagę tego problemu I chce jak najszerzej zainterweniować. No ma to minusy z tego względu, że pewnie jest to jakaś okoliczność, która świadczy o tym, dlaczego to postępowanie jeszcze nie zostało zakończone.
Po prostu jest bardzo szeroko zakrojone. Natomiast to, czego prezes UOKiK zrobić nie może, no to nie może podejmować w stosunku do tych samych okoliczności faktycznych, konkurencyjnych działań, które zakończyłyby się ukaraniem przedsiębiorcy za te same okoliczności faktyczne. To, natomiast zrobić może I co zrobił, to jest wsparcie Komisji Europejskiej, ponieważ DSA nakłada również na państwa członkowskie obowiązek współpracy z Komisją Europejską przy egzekwowaniu DSA. I tutaj nie jest szczęśliwie problemem to, że w Polsce Polsce DSA nie jest do końca wdrożone, ponieważ możemy przeprowadzić postępowanie wyjaśniające I to zrobiliśmy na podstawie tych przepisów, które już już obowiązują. Takie postępowanie przeprowadziliśmy w 2000 dwudziestym czwartym roku.
Konkluzje pewnie też państwa nie zaskoczą. Widzimy tutaj liczne nieprawidłowości po stronie, po stronie mety. Zarówno dotyczące samego procesu obsługi zgłoszeń dotyczących treści nielegalnych, jak I biblioteki reklam, mitygowania tych ryzyk istniejących na platformie. I ustalenia z tego postępowania wraz z sygnałami konsu, od konsumentów przekazaliśmy do, do Komisji Europejskiej. Ostatnio zresztą przekazaliśmy kolejną paczkę paczkę informacji od konsumentów.
Bardzo nam zależało na tym, żeby też ta polska perspektywa, ta sytuacja polskich konsumentów została w jakimś stopniu przez Komisję Europejską uwzględniona. Mamy nadzieję, że to będzie miało miejsce. Otrzymaliśmy też sygnały, że komisja się zapoznała z tym materiałem. Także mamy nadzieję, że tak się stanie. Dziękuję.
Piotr Miczkowski
Ja tylko króciutko mam pytanie, czy jest szansa, że WOKiK tak jak tutaj pana Rafał Brzoska próbuje ustalić zakres tych scamów w stanie jakby wezwać metę do przedstawienia danych na Polskę? Zakładając nawet, że Komisja prowadzi dalej 10:10 ten proces.
Katarzyna Raczewska
Jeżeli chodzi o zakres postępowań wyjaśniających I przysługujących nam w toku takich postępowań kompetencji, one są bardzo szerokie, czyli możemy przedsiębiorcę wzywać do przekazywania posiadanych przez niego informacji pod rygorem kary, więc przedsiębiorcy takie wezwania zazwyczaj wykonują. Natomiast ja państwu nie mogę opowiedzieć o tym, jakie działania konkretnie zostały podjęte, jakie pytania zostały zadane I jakie dane uzyskaliśmy. Natomiast wzywaliśmy przedsiębiorcę o przekazanie różnego rodzaju materiałów I te dane, te ustalenia, które mamy pozyskane są w komisji.
Speaker 2
Dziękuję bardzo. Czy ktoś z państwa jeszcze chciałby zabrać głos? Proszę.
Marcin Klepacki
Dzień dobry państwu. Panie przewodniczący, szanowni państwo, Marcin Klepacki, Instytut Łączności, Zakład Modelowania I Analizy Danych. Ja chciałem zwrócić uwagę na to, że duża część tego, o czym rozmawiamy, jest dość dobrze opisana w prawie medialnym w Polsce, dlatego że tam są dość dobrze zdefiniowane reguły, jakie przedsiębiorcy, którzy udostępniają informacje, czy reklamy muszą spełniać, muszą pewne rygory tutaj dotrzymywać. Natomiast w przypadku internetu, jako że jest zupełnie inny rodowód tych mediów, poszło to w zupełnie innym kierunku. Natomiast my dzisiaj w dużej mierze rozmawiamy o tym, że pojawiają się no nielegalni, nielegalni czy czy dostawcy treści, czy czy ci, którzy tworzą te reklamy I platformy społecznościowe, takie jak serwisy Mety, są tym nośnikiem tych materiałów.
I teraz ja myślę, że pewna taka logika nakazuje skupić się na penalizacji, wyłapywaniu tych, którzy te reklamy tworzą. Natomiast w zakresie platform takich jak meta powinna być pewna uspójniona regulacja, jeżeli chodzi o rynek medialny, czyli nie tylko sama cyfryzacja, ale też zwracam uwagę na to, że warto byłoby zobaczyć, czy nie powinna być, nie powinno mieć pewne, pewne uspójnienie w obszarze medialnym, co też jakby adresuje pewne problemy przedsiębiorców w tym obszarze, dlatego że ja miałem okazję działać w mediach przez jakiś czas I tam była dość duża dyskusja o pewnych dysproporcjach, jeżeli chodzi zarówno o ten tradycyjny rynek mediów telewizyjnych, telewizji, które nie mogą pewnych rzeczy zareklamować I to jest bardzo rygorystyczne, naprawdę rygorystyczne. Z drugiej strony są platformy internetowe, które mogą w zasadzie robić, no może nie co chcą, ale z dość dużą swobodą. I jeszcze w tych platformach, czy w tym obszarze platform internetowych są takie, które właśnie robią, co chcą. I też tak chciałbym, żeby państwo zwrócili uwagę, część jakby przedsiębiorców medialnych,
Że posiadają biznes internetowy I biznes telewizyjny, oni w tym biznesie internetowym stosują się do pewnych zasad I regulują się w pewien spójny I taki samo jakby na zasadzie pewnej samoregulacji. Natomiast platformy takie jak meta nie respektują tych jakby założeń, tych pewnych norm w ogóle. One są, no w pewnym sensie uznają, że mogą wszystko, bo są duże, bo to są rzędy wielkości więcej przychodów, tak. Jeżeli mówimy o dwustu pięćdziesięciu milionach, to uświadommy sobie, że 760000000 SCAM-u, czy to to z tego raportu co wynika, jeżeli 760000000 SCAM-u w Polsce przeliczymy na proporcjonalnie na przychody, MET-y w Europie, to będzie 59 bodajże 1000000000 złotych, w związku z czym 59000000000 wciąż się opłaca dostać karę, bo I tak będziemy na plusie. Więc naprawdę ten system kar będzie systemem bardzo trudnym do wyegzekwowania.
Natomiast to, gdzie można myśleć o uporządkowaniu tego, jest pewnego rodzaju regulacja globalna całego biznesu, czyli całego biznesu reklamy I usunięcia tego, tej patologii reklamowej, która dzisiaj jest pewnego rodzaju wolną Amerykanką w mowie potocznej. Więc panie przewodniczący, ja bym rekomendował, żeby zwrócić uwagę na tą ustawę medialną I I te regulacje, które tam są zapisane w dalszych pracach nad nad porządkowaniem tej kwestii mediów cyfrowych. Dziękuję bardzo.
Speaker 2
Bardzo dziękuję, to słuszne sugestia oczywiście. Czy jeszcze ktoś z państwa chciałby zabrać głos? Nie widzę. Szanowni państwo, myślę, że wszyscy wiemy, jak jak dalej powinna się toczyć ta dyskusja I I prace parlamentarne. Kilka wątków na pewno należy połączyć I spór przy ustawie DSA myślę odłożyć na bok, a zająć się sprawą, o której dzisiaj przede wszystkim dyskutujemy I faktycznie w takim konsensusie politycznym zorganizować tak, tak przepisy, tak ułożyć prawo, aby obywatele polscy byli bezpieczni przede wszystkim I abyśmy nie legalizowali brakiem postępowań parlamentarnych takich działań oszustów.
Szanowni państwo, bardzo serdecznie dziękuję wszystkim, którzy zabierali głos, wszystkim, którzy się przysłuchiwali. Na pewno do tego tematu będziemy wracać I gwarantuję państwu, że na tej komisji, mam nadzieję merytorycznie nadal w tym temacie będziemy pracować. Bardzo serdecznie dziękuję, zamykam posiedzenie komisji.