Komisja Edukacji i Nauki (ENM)
Legend
Transcript markers
- text Sentence being played
- text Search result
- text Intervention cited by the link you opened
Click a sentence to play the video from that moment. Select text to quote it with the speaker, timestamp and link.
More options
Komisja Edukacji i Nauki (ENM) Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Follow its sittings
Andrzej Szeptycki
Następna sprawa, która jest dosyć istotna, to jest wspieranie obecności polskich uczelni, naukowców I przedsięwzięć technologicznych na arenie międzynarodowej, zwłaszcza we współpracy z tymi najważniejszymi globalnymi ośrodkami technologicznymi. No I w ten sposób dochodzimy do wspomnianej już przeze mnie Doliny Krzemowej. W 2000 dwudziestym piątym roku uruchomiliśmy jako ministerstwo takie przedsięwzięcie scale p l, które służy wspieraniu działań polskich uczelni na rzecz ich umiędzynarodowienia oraz promocji ich osiągnięć w Dolinie Krzemowej. Program obejmuje 12 wiodących polskich uczelni I koncentruje się na rozwoju współpracy naukowej, wymianie doświadczeń w zakresie komercjalizacji wyników badań oraz wspieraniu rozwoju startupów I scale-up'ów. Budżet tego przedsięwzięcia scale pl to 6000000 złotych.
Również w 2000 dwudziestym piątym roku została uruchomiona inicjatywa Poland & Silicon Valley, która jest platformą współpracy polskich uczelni, 14 polskich uczelni z ekosystemem technologicznym Doliny Krzemowej. Polandię, Cilicon Valley przede wszystkim wspiera promocje polskich osiągnięć technologicznych. Ma również na celu wspieranie partnerstw pomiędzy polskimi I amerykańskimi uczelniami I przedsiębiorstwami, transfer wiedzy, rozwoju, kontaktów I generalnie nawiązywanie tej trwałej, długoterminowej współpracy. Te przykłady najważniejsze, aczkolwiek nie jedyne, pokazują główne kierunki I formy naszych działań. Oczywiście, jeżeli będą państwo mieli pytania to doprecyzujemy.
Speaker 1
Dziękuję bardzo. Dziękuję panu ministrowi. Poproszę pana doktora Wojciecha Karczewskiego dyrektora Nawy o przedstawienie tematu.
Speaker 3
Dzień dobry, szanowna pani przewodnicząca, szanowni państwo. Tutaj minister Szeptycki już dosyć szeroko opisał to zagadnienie, natomiast dodam kilka słów jeszcze od siebie, zwłaszcza może warto rozwinąć temat hubu na Uniwersytecie Oksfordzkim. Można powiedzieć, że jest to 1. Tego typu inicjatywa I jeżeli ona okaże się sukcesem, to na pewno otworzymy więcej takich hubów. Także można określić ten hub w Oksfordzie jak taki pilot, ale już pilot, który jest taki z najwyższej półki.
Speaker 4
Na czym właściwie będzie polegał ten hub? Będzie to taka platforma strategicznej współpracy pomiędzy Uniwersytetem Oksfordzkim a polskim środowiskiem naukowym I akademickim. Jest to inicjatywa... Inicjatorami tego tego tego hubu są wykładowcy Uniwersytetu Oksfordzkiego. Tutaj oni sami zgłosili się do Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej I efekt jest taki, że ten hub dzięki Ministerstwu Nauki I Szkolnictwa Wyższego, dzięki finansowaniu, będzie oficjalnie otwarty już dziewiątego listopada tego roku.
Speaker 3
I celem jest tego hubu stworzenie takiej trwałej, rozpoznawalnej współpracy pomiędzy środowiskami akademickimi, kulturalnymi Wielkiej Brytanii I I Polski. Tutaj szczególnie będą zaangażowane wydziały nauk humanistycznych I społecznych Uniwersytetu Oksfordzkiego. No taką misją, misją tego hubu będzie wzmacnianie współpracy naukowej, wymiana wiedzy, dialogu kulturowego pomiędzy Oksfordem a Polską. Ten hub będzie promował obecność polskiej nauki, kultury, historii I języka w środowisku Uniwersytetu Oksfordzkiego. I jednocześnie będzie on zwiększał możliwości współpracy międzynarodowej dla badaczy z obu krajów, bo tutaj już będą konkretne narzędzia do rozwoju takiej współpracy.
I w perspektywie długoterminowej ta inicjatywa ma stać się ważnym punktem współpracy Oksfordu z całą Europą Środkowo -Wschodnią. Tak że takie priorytetowe obszary działalności to po 1. Wspieranie współpracy badawczej, po 2. Budowanie społeczności akademickiej, po 3. Promocja kultury I dziedzictwa I rozwój młodych naukowców.
I tutaj takie kluczowe instrumenty w tej inicjatywe, inicjatywie to po 1. Konkursowe granty na rozwój wspólnych projektów badawczych. Po 2. Granty mobilnościowe wspierające wizyty naukowe pomiędzy Polską a Oksfordem. Po 3.
Finansowanie międzynarodowych warsztatów I seminariów. Dalej będzie to platforma informacyjna dotycząca współpracy naukowej I możliwości finansowania. Będzie program wydarzeń naukowych, eksperckich, kulturalnych. Poza tym będą miały miejsce działania wspierające rozwój kompetencji młodych badaczy. Tak że podsumowując, współpraca z Oksford, Poland Hub umożliwił polskim instytucjom naukowym I kulturalnym po 1.
Rozwój strategicznych relacji z Uniwersytetem Oksfordzkim, który jest jednym z z czołowych uniwersytetów świata. Po 2. Umożliwi zwiększenie międzynarodowej widoczności prowadzonych badań I projektów. Jeżeli coś jest prowadzone we współpracy z Uniwersytetem Oksfordzkim, to samo to sprawia, że wyniki tych badań są bardziej widoczne na na świecie.
Po 3., dostęp do globalnych sieci współpracy akademickiej, tworzenie wspólnych aplikacji grantowych I konsorcjów badawczych, rozwój programów wymiany badaczy I ekspertów I promocja Polskiego dorobku naukowego I kulturalnego na forum międzynarodowym. Jeżeli chodzi o o finansowanie, na razie na tą inicjatywę będzie przeznaczone około półtora miliona złotych rocznie. Też jeżeli chodzi o wybór konkretnych inicjatyw, które zostaną sfinansowane w ramach, w ramach tych środków tutaj została powołana komisja Uniwersytetu Oksforskiego, w której też będzie przedstawiciel Narodowej Agencji Wymiany Akademickie, żeby tutaj panować nad tym, na co te środki są przeznaczane. 2. Rzecz, którą może chciałbym uzupełnić, program lektorzy NAV-a, o których tutaj pan minister wspomniał.
Faktycznie jest to 1 z ciekawszych I I takich widocznych inicjatyw programów Narodowe Agencje Wymiany Akademickie. Tylko wspomnę, że jest ich około około trzydziestu. Mamy lektorów, którzy nauczają języka polskiego, którzy są bardzo często pierwszym kontaktem, jeżeli chodzi o nasz kraj w poza granicami kraju. Mamy oddelegowanych lektorów w czterdziestu trzech krajach świata, na, na wszystkich kontynentach I chociażby pokazując jaka jest skuteczność tej inicjatywy, to można wymienić liczby osób przystępujących do certyfikowanych egzaminów z języka polskiego. Jeszcze kilka lat temu, tak naprawdę to było może kilka 1000 osób, które chciały to zdawać język polski jako, jako język, jako język obcy, mieć certyfikat z z tego języka.
Natomiast teraz ta liczba zwiększyła się rocznie do blisko czterdziestu 1000 osób z zagranicy, które które przystępują do egzaminów z języka polskiego, a przewiduje się, tutaj jest wiele prognoz, które mówią, że rocznie będzie przystępować do tych egzaminów z języka polskiego blisko 80000 osób. Tak że zainteresowanie językiem polskim bardzo się zwiększyło I między innymi przyczyną tego jest program lektorzy NAVA. Bo tutaj co co roku jest nauczanych wiele 1000 osób z ośrodków akademickich z całego świata. Może wymienię tylko kilka krajów w jakich tych rektorów mamy. Armenia, Azerbejdżan, Belgia, Bośnie, Hercygowina, Brazylia, Chiny, Tajwan, Czechy, Egipt, Estonia, Francja, Grecja, Gruzja, Indie, Indonezja, Irlandia, Islandia, Izrael, Kanada, Kazachstan, Kirgistan, Macedonia Północna, Maroko, Meksyk, Mołdawia, Niemcy, Portugalia, Rumunia, Senegal, Serbia, Słowacja, Stany Zjednoczone, Szwecja, Tajlandia, Turcja, Ukraina, Węgry, Wielka Brytania, Wietnam, Włochy I tak dalej I tak dalej.
A tutaj należy podkreślić, że to prośby, aby tych lektorów oddelegować właśnie wpływają z ośrodków akademickich z tych krajów. Nie jest to tak, że że my jakoś specjalnie namawiamy ich do tego. Tutaj prośby płyną właśnie krajów, ze środków akademickich z tych krajów, aby aby była taka możliwość, żeby nauczać języka polskiego w tych ośrodkach. W zasadzie tyle, bo tutaj pan minister wspomniał o ośrodku w HIFT-ie, który działa od dwutysięcznego jedenastego roku. Chyba pan minister nie wspomniał o filii w uniwersytecie, filii w Wilnie Uniwersytetu w Białymstoku.
To może tutaj kilka słów na ten temat. Program jest realizowany przez Uniwersytet w Białymstoku. Jego celem jest wsparcie kształcenia studentów pochodzących z mniejszości polskiej na Litwie. I stanowi element działań państwa polskiego na rzecz utrzymania I rozwoju edukacji na poziomie szkolnictwa wyższego, prowadzonej w języku polskim poza granicami kraju. No I chodzi o wspieranie polskich środowisk akademickich za granicą.
I tutaj jest... Wsparcie udzielane jest w formie stypendiów wypłacanych studentom polskiego pochodzenia, którzy odbywają studia na filii Uniwersytetu Uniwersytetu w Białymstoku w Wilnie. Obejmuje on mniej więcej stu dwudziestu studentów rocznie. Nabór na studia, na te stypendia ma charakter dosyć konkurencyjny. Brana jest pod uwagę średnia ocen.
W zasadzie tyle, jeżeli na ten temat wspominam o nim, ponieważ ta inicjatywa jest wykonywana we współpracy z Narodową Agencję Wymiany Akademickiej na zlecenie Ministerstwa Nauki I Szkolnictwa Wyższego.
Tak że
Speaker 1
Bardzo dziękuję. Proponuję, aby w dyskusji ograniczyć czas wystąpienia do pięciu minut I jeżeli nie usłyszę sprzeciwu uznam, że komisja wyraziła zgodę na taki sposób prowadzenia dyskusji. Sprzeciwu nie słyszę, otwieram dyskusję I najpierw panie I panowie posłowie I jeżeli będą chcieli również zabrać głos goście to poproszę sekretariat o przygotowanie listy osób, które chcą zabrać głos. Jako 1. Zgłosił się pan poseł Piątkowski, bardzo proszę.
Dariusz Piontkowski
Po 1. Dobrze, że państwo kontynuują programy zaczęte także przez poprzedni rząd. To niestety nie jest stała tendencja w działaniach tego rządu, ale akurat w tej sprawie państwo to kontynuują. Chciałbym zapytać, czy w sprawie elektorów NAV-a państwo mają jakieś plany dotyczące tego, w jakich państwach ewentualnie jeszcze chcielibyście wysyłać lektora. Jeśli tak, to jakie są to państwa I jakie działania podejmujecie w tym kierunku.
Element 2. Dotyczy, żebyście państwo uzupełnili, ten program funkcjonuje. Z tego co pamiętam, jest około dwunastu 1000000 złotych rocznie przeznaczonych na działalność tych dziewięćdziesięciu kilku lektorów. Czy to oznacza, że w stu procentach opłacacie państwo wynagrodzenia lektorów, którzy wykładają język polski na tych kilkudziesięciu uniwersytetach, o których państwo wspomnieli. Element 2.
Dotyczy tej końcowej informacji pana dyrektora. No o to właśnie chciałem zapytać. Z tego co pamiętam, Uniwersytet w Białymstoku budował, czy buduje tam jeszcze siedzibę. Na jakim jest to etapie, czy ona została ukończona? Jak rozumiem państwo w stu procentach finansują utrzymanie tej placówki I to jest kolejny, jakby kolejna kontynuacja działań jeszcze poprzednich rządów I z tego co pamiętam, był taki, aby utrzymać po prostu mniejszość polską na terenie Litwy I aby nie dopuścić do wyjeżdżania elity tych młodych ludzi, którzy często studiowali w Polsce.
Czy działalność w tej chwili w jaki sposób zmieniła, chociażby liczbę studentów Polaków z Litwy, którzy studiowali na polskich uczelniach, czy państwo mają tutaj jakieś dane. Jakie kierunki w tej chwili funkcjonują na tej filii Uniwersytetu w Białymstoku. Jej element 3., zaskoczyła mnie trochę informacja dotycząca tego, że państwo sami są trochę mniej zainteresowani informacjami na temat funkcjonowania polonistyk na różnych uniwersytetach europejskich czy światowych. Zdają się tutaj państwo całkowicie na MSZ. Wydawałoby mi się, że w tych sprawach powinniście prowadzić, prowadzić na bieżąco współpracę I zachęcać polskie uniwersytety czy polskie polonistyki do tego, aby nawiązywały współpracę z podobnymi kierunkami na uniwersytetach zagranicznych.
Sądzę, że to wzmocniłoby obecność języka polskiego I polskiej kultury poza granicami kraju. Rozumiem oczywiście, że jest to także zadanie poszczególnych konsulatów czy ambasad, czy instytutów polskich, ale wydaje się naturalne, że uczelnie polskie powinny w tej sprawie wykazywać I samo ministerstwo większą inicjatywę. I pytanie na koniec, czy lektorem języka polskiego jako języka obcego może zostać każdy absolwent polonistyki w kraju, czy musi jeszcze przejść jakieś dodatkowe studia, kurs kwalifikacyjny?
Kinga Gajewska
Dziękuję serdecznie. Dziękuję za to szerokie przedstawienie naszych programów.
Za granicami Polski. Też dziękuję panu posłowi za pytania, które będę uzupełniała, bo miałam bardzo podobne. Jeśli chodzi o program lektorów NAVA, jak rozumiem 40 osób, 40000 osób powiedział pan przystępuje do egzaminu ze znajomości języka polskiego, ale w takim razie ile z tych osób w ogóle było albo jest na lektoratach tego programu Nawy I powiadał pan kilka krajów, to na przykład takie Indie. W Indiach generalnie mamy około kilkuset naszych obywateli. Jakie jest zainteresowanie nauką języka polskiego I na którym uniwersytecie takie elektoraty się odbywają.
Też chciałam pogłębić pytanie pana posła Piątkowskiego dotyczące współpracy międzyresortowej. Czy w ocenie ministerstwa byłoby możliwe wypracowanie takiego międzyresortowego mechanizmu współpracy w zakresie obejmującego również instytucje odpowiedzialne za za polską kulturę, dyplomację publiczną czy w ogóle współpracę z Polonią, właśnie w zakresie na przykład otwierania różnego rodzaju studiów. I czy ministerstwo mogłoby też przeanalizować przykład inicjatywy zgłaszanej przez Polonię studiującej na Uniwersytecie w Burkley, nie tylko Polonii, ale również kadry akademickiej, bodajże dwóch profesorów, którzy chcieliby otworzyć tam, utworzyć trwałą katedrę Polish Studies. Ja pytałam o to w interpelacji. Odpowiedź była od państwa, że mogłoby być to, że jest to trochę drogie.
No generalnie faktycznie takie, otwarcie takich studiów kosztuje około dziewięciu 1000000 złotych. Koszt podatnika polskiego byłby 6, dlatego że resztę dokłada Uniwersytet, znaczy stan Kalifornii. Ale chciałabym jednak jeszcze raz zwrócić państwa uwagę, jak niezwykle wydajne mogłyby być te pieniądze. W różny sposób staramy się promować Polskę, zachęcać do studiowania w Polsce, zachęcać do przyjazdu, inwestowania w Polsce I wydaje się, że znalezienie tak naprawdę w Silicon Valley osób, które po prostu same chciałyby, czy same interesują się Polską. I tutaj zaznaczam, interesują się Polską nie tylko w kontekście nauki języka polskiego, nie tylko filologii polskiej, ale w ogóle historii polskiej, transformacji, biznesu, demokracji, bo polish studies jest czymś innym niż filologia I tutaj istnieją takie przykłady na różnych uniwersytetach, na właśnie na Uniwersytecie Oksfordzkim w ramach programu Modern Poland, który buduje naszą geopolitykę.
Istnieje niemiecki uniwersytet, gdzie pokazuje się Polskę jako takiego gospodarczego tygrysa Europy. Z kolei na chińskim Uniwersytecie Szydsyczuańskim we współpracy z Uniwersytetem Warszawskim realizuje się też program Polish Studies Plus. Tam z kolei celem jest właśnie nie kształcenie z literatury, ale kształcenie chińskich ekspertów do spraw polskiego biznesu I dyplomacji. I chyba jest czas też, żeby polska polityka zagraniczna I edukacyjna systemowo wspierała właśnie takie nowoczesne podejście. Nie do końca, choć nie chcę go dewaluować oczywiście filologii polskiej, ale jednak zainteresowanie Polską rodzi się nie do końca z języka polskiego, które mógłby być uzupełnieniem do studiów, mogły być narzędziem, a nie samym celem w sobie.
Jeżeli wymienił pan dyrektor I pan minister listę uniwersytetów bądź jakichś programów naszych polskich, to czy jesteśmy w stanie podzielić je na te, które się właśnie skupiają na takiej aspekcie tylko I wyłącznie językowym, a na aspekcie właśnie takiego tworzenia police studies. Ile takich programów, inicjatyw my jesteśmy w stanie, czy my mamy. I czy ministerstwo prowadzi dokładną listę wszystkich uniwersytetów, które mają na świecie kierunek właśnie albo polish studies, albo polonistyka. Dziękuję bardzo.
Dorota Łoboda
Bardzo dziękuję panie ministrze. Ja mam pytanie dotyczące Irlandii. Parę miesięcy temu byłam w Dublinie w Trinity College I rozmawiałam z panią dziekan Katedry Studiów Wschodnich I tam jest lektorat języka polskiego, jest potencjał, jest kadra naukowa z Polski, jest chęć uczelni do utworzenia oddzielnego kierunku. Jest współpraca z ambasadą, no ale rzecz rozbiła się o pieniądze, choć one nie były tak wysokie, jak te te kwoty, o których mówiła posłanka Kinga Gajewska w przypadku innego kraju. Mam pytanie, czy czy Ministerstwo zna tę sytuację, czy wie, że tam jest taka chęć.
W tej chwili te, ci pracownicy naukowi I ten lektorat z polskiego I te zajęcia o kulturze polskiej są przypięte do, do rusycystyki, co z wielu przyczyn nie jest dla nas świetne wizerunkowo I też z uwagi na po 1. Bardzo liczną polonię w Irlandii, po 2. Na to, że, że, że nasz kraj mógłby się tam też budować wizerunkowo przy bardzo przychylnym nastawieniu trimming I college, to chciałam się zapytać, czy ministerstwo zna tę sytuację, wie o tym I podejmuje jakieś działania, żeby żeby naszego ambasadora tam wesprzeć w organizacji tej katedry.
Speaker 1
Dziękuję bardzo. Czy jeszcze ktoś z pań posłanek, panów posłów? Nie widzę. W takim razie poproszę o zabranie głosu gości. Pan profesor Marek Pawełczyk, przewodniczący Komisji do spraw współpracy międzynarodowej konferencji rektorów akademickich szkół polskich.
Marek Pawełczyk
Dzień dobry państwu, dziękuję bardzo za zaproszenie, to dla mnie olbrzymi zaszczyt. Bardzo dziękuję także za przedstawienie informacji o działaniach zarówno Ministerstwa jak I Narodowej Obywatelskiej. Te bardzo trafne pytania także, które które padły z sali, które no myślę, że także w środowisku rektorów dadzą dadzą wiele inspiracji, wiele do myślenia, a jakie zastosować rozwiązania w przyszłości. Proszę państwa, chciałbym jeszcze dodać kilka informacji. Otóż koncentrujemy się na razie w tej dyskusji na takich ośrodkach kształcących z języka polskiego, z kultury języka polskiego.
To jest oczywiście niezwykle ważne dlatego, że wiemy, że znajomość języka, znajomość kultury to jest coś co pozostaje trwałe na lata. Kierunek studiów można ukończyć, natomiast jeśli ma się związki tego typu to staje się de facto ambasadorem danego kraju, w tym wypadku Polski. Ale proszę państwa chciałbym też zwrócić uwagę na mimo wszystko na te inne aktywności, które są I których jest bardzo duża liczba, dlatego że w ten sposób także promujemy I Polskę I naszą myśl naukową I techniczną I społeczną, ponieważ otwieranych jest, czy istnieje już cały szereg różnego rodzaju centrów działających na terenie innych krajów w w na całym globie. Są to centra w postaci wspólnych laboratoriów, są to centra, w których prowadzi się wspólne kierunki studiów, są to takie huby, można powiedzieć bardziej dydaktyczne, ale także I inne znacząco naukowej działalności. Otwierane są także centra.
Przykładem jest chociażby moja też uczelnia polsko-tureckie centrum o charakterze właściwie połączonym badawczo-dydaktycznym. Taki program, który też wiemy, że Narodowa Agencja Wymiany Akademickich planuje wkrótce uruchomić, to jest taki program wspierania aktywności w dla w obszarach, w kierunkach strategicznych I kilka takich kierunków zostało wyznaczonych, w związku z tym no jest pewien plan działania I on jest szeroko aprobowany w środowisku. Mowa była także o tym centrum w Dolinie Krzemowej I pani pani poseł Kinga Gajewska również nawiązywała do tej współpracy. Ona jest niezwykle istotna, dlatego wiemy, że to jest region, który jest synonimem sukcesu I chcielibyśmy jako Polska też być tam szerzej obecni. Pan minister I pan dyrektor Nawa także wspomnieli o tej aktywności.
No ona, szanowni Państwo, polega właściwie na tym, że chcielibyśmy, aby polskie uczelnie miały szansę zaprezentowania swojego potencjału, tym wypadku badawczego I zainteresowania inwestorów z Doliny Krzemowej. Rozpoczynamy właściwie od tych inwestorów, które którzy mają jakieś polskie korzenie, ale na spotkaniach, które są organizowane ci inwestorzy zapraszają także swoich znajomych no spośród spośród już reprezentantów innych krajów przede wszystkim Stanów Zjednoczonych. Ta tematyka się rozwija, ale oczywiście gdybyśmy teraz zostali zapytani o sukcesy w ciągu jednego roku szanowni państwo wiecie, że na tym rynku kapitałowym, bo to właściwie o takim mówimy I transferu technologii, to tak szybko wszystko się nie dzieje. W związku z
jest
Marek Pawełczyk
Też taki program, który wymagałby pewnej kontynuacji I obserwacji efektów I podjęcia właściwie no ostatecznej decyzji, ale naprawdę nie w nie nie w przestrzeni jednego roku tylko tylko tej takiej bardziej planowej inwestycji. Proszę państwa, żeby nie przedłużać zwrócę uwagę jeszcze na jedną rzecz, bo już też nawiązałem do wartości jaką niesie nauka języka polskiego dla obcokrajowców. Mówimy o nauce języka polskiego dla obcokrajowców za granicą I tutaj słyszeliśmy, że to jest prawie 80000 osób, ale proszę państwa zwróćmy także uwagę, że my mamy prawie 100000 obcokrajowców w Polsce I środowisko KRAP też już nad tym dyskutowało, czy my nie powinniśmy wprowadzić jako obowiązkowego kończącego się egzaminem z języka polskiego nauki właśnie dla obcokrajowców, którzy są u nas w Polsce, tacy którzy spędzają tutaj no nie 1 semestr prawda, ale kilka lat, bo to jest rzeczywiście trwała wartość, która by z pewnością z pewnością pozostała. Niektóre uczelnie organizują naukę z języka, no ona najczęściej nie jest obowiązkowa, jest fakultatywna czy też czy też no po prostu no ma taki charakter uzupełniający, jednak uważamy, że to powinien być trwały element tego tego kształcenia dla tych, którzy tutaj spędzają kilka lat w zależności od tego czy ktoś przyjeżdża na przykład na 2 lata, bo są to studia magisterskie, czy na 3, czy na 3 I pół, czy na 5, czy na 6, to można by to wystopniować jakie wymagania powinny być w stosunku do tego języka.
Dziękuję bardzo.
Speaker 1
Dziękuję bardzo za te cenne propozycje I uwagi. I poproszę pana profesora Janusza Uriasza, przewodniczącego Polskiej Komisji Akredytacyjnej.
Janusz Uriasz
Dzień dobry, szanowni państwo, szanowna pani przewodnicząca, szanowni państwo, bardzo dziękuję za możliwość udziału I dyskusji w dzisiejszym spotkaniu, posiedzeniu komisji. Chciałbym tą informację o działalności polskich uczelni także troszeczkę rozszerzyć. Szanowni państwo, polskie uczelnie są obecne w dziewięciu krajach tak naprawdę. Zostało uruchomionych 20 filii kształcenia, w których studenci za granicą I Polsce I obcokrajowcy mogą podjąć studia w pełnym cyklu kształcenia na czterdziestu czterech kierunkach. Także to jest duży sukces tychże uczelni I wysiłku I także promocja Polski poza granicami kraju.
Chciałbym powiedzieć także, że polskie uczelnie stosują jeszcze inne ciekawe rozwiązania, na przykład prowadzą programy wspólne, studia wspólne z partnerami zagranicznymi w bardzo wielu krajach, nawet w odległych Chinach I czy tutaj w Europie. Polskie uczelnie także odniosły sukces w ramach Europejskiego Obszaru Kształcenia Unii Europejskiej. Są obecne w trzydziestu sojuszach europejskich, a 2 uczelnie polskie są liderami takich sojuszy. Wspólnie tworzymy I przygotowujemy nowe rozwiązania jak na przykład europejski dyplom European Degree I European Degree Label. Te prace się toczą w chwili obecnej, także jesteśmy także aktywni na takim polu.
Natomiast do tego wszystkiego także potrzebne jest uznanie, rozpoznanie, wprost mówiąc, akredytacja, czyli ocena jakości kształcenia I certyfikacja tego typu rozwiązań I to prowadzi Polska Komisja Akredytacyjna. Polska Komisja Akredytacyjna ma powiedziałbym bardzo dobre narzędzia do oceny jakości kształcenia tutaj w Polsce, natomiast ma bardzo ograniczone narzędzia albo w ogóle ich nie ma do oceny jakości poza granicami naszego kraju. W związku z tym też przy tej okazji chciałbym zaapelować o możliwość także zwiększenia kompetencji Polskiej Komisji Akredytacyjnej w zakresie właśnie możliwości oceny jakości kształcenia poza granicami naszego kraju. Do tego są po prostu wymagane zmiany prawne I to takie pilne zmiany prawne, ponieważ jeżeli tego nie zrobimy, to no po prostu uczelnie te będą musiały się zwrócić o uznanie, akceptację do podmiotów zagranicznych. To oczywiście jest możliwe.
My także uznajemy takie rozwiązania, no ale defekt jest następujący, że jest brak wówczas promocji polskich standardów, polskich rozwiązań, polskich uznań. I I myślę, że to jest też kluczowa sprawa, którą w chwili obecnej powinniśmy pilnie rozwiązać jak najszybciej, ponieważ no widzimy, że ta ekspansja jest I tak jak tutaj pan rektor wspominał, także widzimy, że atrakcyjność polskiego rynku edukacyjnego jest też bardzo duża I I ten wzrost w ciągu dziesięciu lat z poziomu dwudziestu 1000 studentów zagranicznych studiujących w Polsce do poziomu ponad stu 1000 w chwili obecnej, ten, to zainteresowanie jeszcze rośnie I to zainteresowanie także rośnie w Polonii, o czym także ministerstwo wie I pracuje nad rozwiązaniami, aby też studentów Polonii, też móc ich kształcić w Polsce w sytuacji takiej, gdzie nasz system nie jest spójny na przykład rekrutacji z rozwiązaniami w innych państwach, tam gdzie się nasi nasi ladacy kształcą. Także podsumowując, jesteśmy aktywni. Ta aktywność wzrasta, mamy sukcesy jako Polska, jako jako polskie uczelnie, ale za tymi sukcesami musi iść wsparcie między innymi komisje akredytacyjne I I sama komisja potrzebuje potrzebuje zmian I wsparcia legislacyjnego. Dziękuję bardzo.
Speaker 1
Dziękuję bardzo. Dziękuję za te ważne uwagi dotyczące również zmian prawnych. Czy ktoś jeszcze z państwa gości chciałby zabrać głos? Bardzo proszę pan profesor Romuald Zabierski przedstawiciel Rady Głównej Nauki I Szkolnictwa Wyższego. Bardzo proszę.
Romuald Zabierski
Dziękuję bardzo. Przepraszam bardzo, ja się nie zapisałem do dyskusji, ale niejako 2 wcześniejsze wypowiedzi do tego mnie skłoniły. Romold Zabielski, tak? Ja poza Radą Główną Nauki I Szkolnictwa Wyższego także jestem członkiem Polskiej Akademii Nauki w tejże Akademii. Od kilkunastu lat funkcjonuję I chciałbym tutaj zabrać głos przede wszystkim na temat ośrodków, placówek Polskiej Akademii Nauk, które istnieją Europie już od kilkudziesięciu lat.
W przyszłym roku będziemy mieli siedemdziesięciopięciolecie Polskiej Akademii Nauk. Natomiast wiele z tych placówek istnieje no od kilkudziesięciu lat, jak jak jak istnieje Akademia. Ja przypomnę tylko, to są placówki w kluczowych miejscach w Europie, w Wiedniu, Paryżu, w Berlinie, w Brukseli, w Kijowie I w Rzymie. Były także przymiarki do, ale ze względów finansowych nie doszło do skutku utworzenia takiej placówki także w Stanach Zjednoczonych, w którymś z większych kluczowych miast. Te placówki od lat prowadzą, ułatwiają współpracę naukową bilateralną pomiędzy Polską I tymi krajami.
Na przykład bardzo, bardzo duża taka współpraca była, jest pomiędzy Inrą, CNRS-em, uczelniami francuskimi, a właśnie tą jednostką w Paryżu. Podobnie ma miejsce w, między współpracę między Uniwersytetem Wiedeńskim a placówką w Wiedniu. Jeżeli chodzi o Brukselę, działa tam Biuro Polska, które zajmuje się wspomaganiem, między innymi, uzyskiwania grantów unijnych przez, przez polskich naukowców, ale także ma jeszcze wpływ na kształtowanie polityki naukowej w Unii Europejskiej. Poza tym jest prowadzona pomoc dla studiujących, także jest prowadzona tam I promocja IIIII także informacja o wydarzeniach kulturalnych, istotnych, istotnych dla poznania naszej naszej kultury. 1, co bardzo doskwiera Polskiej Akademii Nauk to rosnące koszty utrzyma utrzymania nierzadko zabytkowych pięknych pomieszczeń, budynków I tutaj z mojej strony prośba, apel o ewentualne także wspieranie pamięci o tym, że są jednostki od lat funkcjonujące dokładnie w tym kierunku, o którym, o którym dzisiaj mówimy.
Jeszcze 1 króciutka uwaga do pana profesora, który wcześniej wspomniał o nauce języka polskiego
W Polsce studiujących w Polsce studentów zagranicznych. Dokładne dane mówią, mamy stu ośmiu, około około stu ośmiu 1000 studentów studiujących w Polsce, przyjeżdżających z zagranicy praktycznie z całego świata. U mnie na weterynarii, na SGGW głównymi takimi miejscami są Irlandia, Skandynawia, Wielka Brytania I pojedyncze osoby z innych, z innych krajów. Co roku studiuje u nas ponad trzystu studentów I uczymy ich języka polskiego od samego początku, jak tylko studia powstały I uważam, że wprowadzenie obowiązkowej nauki języka polskiego może być bronią obosieczną, dlatego że niektórzy mogą rezygnować ze studiowania, kiedy dowiedzą się, że będą zmuszeni zdawać, uczyć się, certyfikować I tak dalej I tak dalej. Mimo wszystko nasze, nasze doświadczenia pokazują, że zatrudnienie dobrych metodyków, dobrych nauczycieli na te lektoraty może skutkować naprawdę pozytywnymi efektami.
Także tutaj popieram tę myśl także, żeby wspierać metodykę nauczania, wspierać lektorów na terenie Polski, którzy pracują głównie na uczelniach medycznych, ale także IIIW wielu innych ośrodkach uniwersyteckich ucząc studentów zagranicznych. Dziękuję bardzo.
Speaker 12
Dziękuję bardzo panu profesorowi. Czy jeszcze ktoś z państwa? Nie widzę. W takim razie bardzo proszę panie ministrze o udzielenie odpowiedzi.
Andrzej Szeptycki
Dziękuję bardzo. Ja zacznę, przepraszam bardzo, od tego Dublina, bo ja o tym już to mówiłem już na wstępie, mianowicie dokładnie za 35 minut mamy w ministerstwie spotkanie z przedstawicielami trójety college w Dublinie I to nie było umówione celowo pod kątem dzisiejszego posiedzenia komisji, ale tak, kilka miesięcy temu byłem w, byłem w Dublinie. Mieliśmy długą rozmowę z panem ambasadorem między innymi na ten temat I to jest trochę pokłosie zainteresowań Dublina, trochę pokłosie właśnie mojej rozmowy z z naszym tam przedstawicielem, więc tak jak najbardziej tę sprawę mamy, tę sprawę mamy pod kontrolą I ona jest, mówiąc kolokwialnie, w procesie. Jeżeli chodzi o filię uniwersytetu w Białymstoku w Wilnie, to tam w tej chwili jest około trzystu pięćdziesięciu studentów. Tak, otworzyli nową siedzibę w 2000 dwudziestym czwartym roku.
Ja tam byłem, miejsce zacne, jeżeli tak mogę powiedzieć, to znaczy nie ma się czego wstydzić, a właściwie jest powodem do dumy. Studenci w ramach tej filii studiują na takich kierunkach jak ekonomia, europeistyka, informatyka czy pedagogika wczesnoszkolna. My jesteśmy w tej chwili z Uniwersytetem w Białym Stoków dialogu, jeżeli tak mogę powiedzieć, dlatego że to jest dość specyficzna sytuacja, mówię o tej chwili, dlatego że generalnie uczelnie tworzą filie zagraniczne po to, żeby na nich zarabiać. Natomiast tutaj celem tej chwili nie jest zarobek, tylko jest wsparcie społeczności polskiej na na Litwie I to się wiąże z pewnymi kosztami, których standardowe mechanizmy finansowania, tak zwany algorytm, nie przewidują. No I w tym momencie prowadzimy rozmowy na temat tego, w jaki sposób poza standardowymi mechanizmami moglibyśmy wesprzeć Uniwersytet w Białymstoku po to, żeby on swoją misję mógł jeszcze lepiej, bez trudności ewentualnych realizować.
Jeżeli chodzi o polonistyki w świecie, to ogólna odpowiedź jest taka, że my takiej listy jako Ministerstwo nie prowadzimy, co wynika z dwóch powodów. Po 1., naszym ustawowym obowiązkiem jest przede wszystkim zajmowanie się szkolnictwem polskim w granicach Rzeczypospolitej. I to ustawowo robimy. Natomiast 2., 2. Powód dużo bardziej praktyczny jest taki, że to w istotnym stopniu przekracza nasze możliwości logistyczno-ludzko-techniczne.
A zresztą moglibyśmy zacząć od polonistyki, ale moglibyśmy zrobić, jak tu siedzimy pewnie wspólnie listę jeszcze kilku innych tego typu listów, które bardzo by się nam przydały. Na przykład to, czym nasi dyplomaci są zainteresowani I robią to na poziomie lokalnym, to jest kwestia znetworkingowania środowisk polskich naukowców w poszczególnych krajach. My tych ludzi nie mamy jakoś ustawowo spisanych, tak, bo to jest ktoś, kto wyjechał 20 lat temu na doktorat do Niemiec, do Stanów, teraz na tamtejszej uczelni pracuje, no albo polski paszport, albo już amerykański czy niemiecki. No ma polskie pochodzenie, ale my jako ministerstwo nie mamy z nim związków żadnych instytucjonalnych, tak. Więc próbujemy takich ludzi mapować, a teraz jadę w za 2 tygodnie do Hamburga na taki szczyt naukowy I przy okazji spotykam się z naukowcami polskimi I staram się to robić za każdym razem jak jestem za granicą, gdzie jest jakaś społeczność polskich naukowców, więc my to staramy się robić na takiej zasadzie trochę doraźnej, natomiast trudno jest stworzyć taki scentralizowany system od a do z, przynajmniej z perspektywy ministerstwa.
Natomiast jeśli chodzi o polonistyki, to na przykład tego typu listę stara się prowadzić Instytut Badań Literackich Polski Akademii Nauk. Więc to nie jest tak, że w ogóle takiej listy polonistyk, polonistyk nie mamy. Kolejne, kolejne pytanie dotyczyło współpracy międzyresortowej w zakresie Polonii, wsparcia, polskości, promocji naszego języka za granicą. Ja chcę powiedzieć, taka współpraca istnieje I stosowny zespół się spotyka regularnie w Ministerstwie Spraw Zagranicznych, zwłaszcza we współpracy z Senatem, bo Senat też historycznie odpowiadał za za nasze wsparcie dla Polonii I w ramach tego zespołu dyskutujemy między innymi te kwestie, o których teraz mówimy, przynajmniej jeśli chodzi o działania w sferze nauki I szkolnictwa wyższego. Więc taka współpraca międzyresortowa istnieje.
Jeśli chodzi o różnego rodzaju propozycje otwarcia polish studies, zwłaszcza w Stanach Zjednoczonych, to ja chcę powiedzieć, że przez 2 I pół roku, kiedy jestem w ministerstwie, u mnie było już kilka, jeżeli nie kilkanaście osób. I Polaków, I Amerykanów, I Amerykanów polskiego pochodzenia, mówiąc, przepraszam za pewną ironię, że oni mają świetny pomysł na to, żeby w tej konkretnej uczelni utworzyć Polish Studies. Jak tylko my im damy 1000000 dolarów, to oni się tym zajmą. Ja taką mapę już potem mówiłem, że zrobię tam Ohayo, Miami, Dolina Krzemowa I tak dalej. No my nie jesteśmy niestety w stanie finansowo I logistycznie wszystkich tych propozycji przetworzyć.
Oczywiście OHIO, Dolina Krzemowa to są trochę inne kategorie, zresztą w Dolinie Krzemowej jesteśmy obecni, bo mówiłem o tych dwóch inicjatywach, które realizujemy. Natomiast staramy się w ramach naszych możliwości te najbardziej kluczowe ośrodki rozwijać z nimi współpracę I chociażby ten Oksford H, po którym powiedziałem, jest tego, jest tego przykładem. Jeszcze 1 uwaga, mianowicie pani poseł wspomniała chociażby o tych Polish Studies w Chuanie. No tutaj różnica jest taka, że Chińczycy się od nas nie domagali pieniędzy, tylko sami uruchomili Polish Studies, dlatego że jak pani powiedziała słusznie, chcą mieć ekspertów od Polski I uznali z powodów sobie tylko znanych, że Uniwersytet Syczuański będzie dobrym ośrodkiem, żeby kształcić ekspertów od Polski, ale oni się tam kształcą za chińskie pieniądze, a nie za, a nie za polskie. Pomijam lektorów języka polskiego, bo za tych prawdopodobnie my my płacimy, ale to jest zupełnie inna skala, tak?
Dwóch lektorów języka polskiego, a a utworzenie całego centrum Polish Studies. Jeżeli chodzi o języki, to chcę przypomnieć, że myśmy wprowadzili w ustawie wizowej z 2000 dwudziestego piątego roku już pewne rozwiązania wymuszające pewien poziom wiedzy językowej, mianowicie wymagamy teraz od kandydatów na studia z krajów trzecich, pomijam Unię Europejską, żeby znali język wykładowy, czy to język polski, czy angielski na co najmniej poziomie B2. To nie jest pełna odpowiedź na ten postulat językowy, ale to jakby jest już część wydaje mi się odpowiedzi. I wreszcie ostatnia uwaga, mianowicie w tej chwili nie mamy 108000 studentów zagranicznych, ale najnowsze dane to jest 98. Tyle z mojej strony.
Pan dyrektor
odpowie
Andrzej Szeptycki
Szczegółowo na te pytania dotyczące 98, bo tutaj padła informacja z sali, że mamy 108000 studentów. To są dane z roku 2000 e e 25 bodajże, natomiast w tej chwili to nieco spadło do dziewięćdziesięciu ośmiu 1000. Więc to chciałem po prostu doprecyzować I uaktualnić. 108 to jest poprzedni rok akademicki, a jeszcze raz.
Andrzej Szeptycki
108 to jest 24, 25, rok akademicki, a rok emeryt miejski 25, 26 to jest 98, o. To chciałem po prostu uzupełnić I uaktualnić. A jeśli chodzi o lektorów Nawa, działalności, plany, to, to pan dyrektor. Natomiast ja za chwilę, jeżeli pani przewodnicząca pozwoli, pozwolę odmeldować, żeby się spotkać z Dablinem. Dziękuję.
Dziękuję panu ministrowi. Oczywiście 98000 studentów cudzoziemców na polskich uczelniach, Doprecyzowując już dokładnie. Pan dyrektor, bardzo proszę.
Speaker 3
Tak, teraz odpowiem na pytania, które były kierowane do mojego obszaru. Natomiast jeszcze kilka słów. Odniosę się do kilku rzeczy, które tutaj miały miejsce. Też padały tutaj informacje na temat innych programów NAVA, to tylko chciałbym rozjaśnić, że w to, o czym dzisiaj rozmawiamy, jest tylko bardzo mały promil działalności Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej. Co roku jest przeznaczone mniej więcej 325000000 złotych na rozwój współpracy międzynarodowej.
Mamy blisko 30 programów, ponad 60 działań, którymi zajmuje się agencja. Oczywiście, jeżeli tutaj komisja wyrazi taką chęć, to mogę na jednej z komisji przedstawić sprawozdanie z działalności agencji. Między innymi mamy takie programy jak Polskie Powroty, dzięki któremu udało się ściągnąć już ponad stu wybitnych polskich naukowców, którzy osiągnęli duże sukcesy poza granicami kraju, udało się ich ściągnąć z powrotem na nasze uczelnie. Czy program Top 200, podobnie tylko chodzi o naukowców zagranicznych z czołowych, z dwustu czołowych uczelni świata. Czy program Becker, dzięki któremu już ponad 1000 polskich naukowców odbyło mniej więcej dwuletnie, dwuletnie staże na najlepszych ośrodkach akademickich świata.
Oczywiście potem wrócili do naszego kraju. Też może odniosę się do... Tutaj została wspomniana liczba ponad dziewięćdziesięciu 1000 studentów zagranicznych w Polsce. Jest ona mniejsza niż była jeszcze rok wcześniej. I tutaj chciałbym powiedzieć, bo tak, bo jednym z obszarów działalności Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej, tutaj od lipca, lipca poprzedniego roku, jest weryfikacja dokumentów kandydatów na studia w Polsce I tego wcześniej nie było.
I weryfikujemy, czy dana osoba ma uprawnienia, aby studiować w Polsce, czy nie ma uprawnienia, aby studiować w Polsce. I tylko w ostatnim czasie I to tylko mówię o ostatnich, o ostatnim okresie, nawet nie tym od początku obowiązywania tej ustawy, wykryliśmy ponad 1000 fałszywych osób, które chciały studiować w Polsce na podstawie fałszywych dokumentów. Ponad 1000 I to tylko, tak jak mówię, ostatnie, ostatnie miesiące. Wcześniej przed obowiązywaniem tej ustawy prawdopodobnie wiele z osób, które przyjechały na studia w Polsce, przyjechało na fałszywych dokumentach. Tak że między innymi z tym spowodowany jest w tym momencie spadek tej liczby studentów tym, że oni są bardziej gruntownie weryfikowani I po 1.
Są wykrywani, a po 2. Zmniejszyła się chęć wjeżdżania na takich dokumentów, w dokumentach do kraju. Tutaj było oczywiście tylko kilka czarnych na na naszym rynku, które zajmowały się takimi procederami. Natomiast no no no nie ma co ukrywać, kiedyś bardzo wiele osób przyjeżdżało do Polski, było klasyfikowanych jako studenci, a tak naprawdę nie studiowali. Rozpływali się w w pewnym momencie.
To tylko tutaj jeżeli chodzi o o komentarz, że no ustawa ma sens, ustawa działa I działania Narodowe Agencje Wymiany Akademickiej w tym zakresie przynoszą bardzo wymierne efekty. Odpowiadając na pytania, tutaj było pytanie o to, jak są opłacani lektorzy w programie lektorzy NAVA. Tutaj opłacamy z budżetu Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej w zasadzie w stu procentach pobyt lektorów poza granicami kraju. Dostają wynagrodzenie, stypendia, środki na zamieszkanie I środki na transport. Także tutaj jest w stu procentach z naszych środków.
2., 2. Pytanie, w jakich kierunkach jeszcze chcemy rozwijać działalność lektorów? Powiem tak, bardzo ogólnie chcemy, aby to był jak najszerszy zakres geograficzny, oczywiście w krajach, które nie są nam wrogie. Tutaj, tutaj nie ma jakiś szczególnych ograniczeń. Co też ciekawe, tutaj podam jako ciekawostkę, na przykład lektorat w Senegalu, tutaj dosyć mocno opóźnił się ten lektorat, gdyż choć Rosjanie uważali uważali Senegal jako obszar, gdzie oni głównie mają prawo nauczać języka I byli dosyć oburzeni, że Polska chce otworzyć lektorat I chce tam nauczać języka polskiego.
Tak że tutaj doszło do dosyć długotrwałych rozmów. Na szczęście się udało. Tutaj te działania, te te te wrogie działania nie przyniosły skutku. Mamy otwarte 2 lektoraty, ale żeby chociaż wymienić takie 2 kierunki, w których na pewno chcemy rozwijać nauczanie języka polskiego, to po 1. Australia, tutaj chcielibyśmy rozszerzyć działalność, a po 2.
Wietnam. Tutaj Wietnam był historycznie dosyć... Współpraca naukowa, akademicka między Polską a Wietnamem była dosyć mocno rozwinięta. Doszło w pewnym momencie do tego, że że tutaj na podstawie tego, że że dużo elit wietnamskich kształciło się w Polsce, ponad połowa rządu wietnamskiego umiała rozmawiać w języku polskim. I przez lata, przez lata dosyć zostały zaniedbane te relacje, jeżeli chodzi o o świat akademicki I teraz całą siłą próbujemy te relacje odbudować I już przynoszą 1.
Efekty. Tak że na pewno, na pewno chcemy w dalszym ciągu rozwijać się, jeżeli chodzi o kierunek wietnamski. Między innymi tutaj pan rektor wspomniał o programie, który będziemy uruchamiać dla kierunków strategicznych I właśnie jednym z takich kierunków strategicznych będzie Wietnam. Tutaj będą środki, dodatkowe środki przeznaczane na na współpracę strategiczną pomiędzy polskimi uczelniami a uczelniami wietnamskimi. Ten zakres oczywiście działań jest jest dosyć szeroki.
Kolejne pytanie, kto może zostać lektorem? To, że jest po polonistyce oczywiście to jest 1 z 1 z elementów na podstawie których te osoby mogą zostać lektorami. Natomiast innym takim aspektem jest to, że te osoby mają doświadczenie w nauczaniu języka polskiego jako obcego. To jest po 1.. Po 2., odznaczają się dosyć skutecznym warsztatem nauczania tego języka I I tutaj sprawdza to specjalnie powołana komisja ekspertów, która przeprowadza rozmowy z kandydatami na lektorów I później wyłania konkretne osoby.
Oczywiście ma też tutaj znaczenie to, że wiedza na temat kraju, do którego ci lektorzy chcą być skierowani, czy to wiedza, czy to, czy to miejscowy język, ma to też znaczenie. Kolejne pytanie było na jakim uniwersytecie w Indiach mamy lektorat. Mamy na uniwersytecie w Nowym Deli. Uniwersytet Deliński w Nowym Deli. To jest, to jest uniwersytet, na którym mamy lektora.
Zainteresowanie jest dosyć duże. Nawet bym powiedział, że to, że mamy tylko 1 lektorat w Indiach, no to pokazuje, że jest jeszcze wiele do zrobienia, bo jednak zainteresowanie w tym kierunku jest jest dosyć duże, jeżeli chodzi o język polski. Było pytanie, jak dużo osób uczących się w ramach programu Lektorzy NAVA przystępuje do egzaminów z języka polskiego. Tutaj nie mam liczb konkretnych, bo nie nie robimy takich badań, natomiast jeżeli chodzi o deklaracje to jest to bardzo duży odsetek. W zasadzie większość z tych osób, które uczy się języka polskiego na swoich uniwersytetach później przystępuje do egzaminu z języka polskiego.
Bo też tutaj przypomnę, że to są różne poziomy tej znajomości języka od od a 1 do do c 1. Natomiast jasne jest to, że od uruchomienia tego
programu
Speaker 3
Są liczbę osób przystępujących do egzaminów z języka w stosunku do rozwoju tego programu I liczbę osób, które uczą się tego języka, no to jest jasna korelacja. Zwiększa się 1, zwiększa się również 2.. Było również pytanie o jakie kierunki są w filii w białymstoku. Są to ekonomia, informatyka, europeistyka I pedagogika. To tyle jeżeli chodzi o mój obszar odpowiedzi na pytania.
Speaker 21
Tak, dziękuję bardzo pani przewodnicząca. Pan Szeptycki powiedział, że będzie musiał się odmeldować
Pan minister. Z
Speaker 21
posiedzenia komisji po tych antypolskich wypowiedziach, które które pan popełnił kilka miesięcy temu, porównywanie
Speaker 1
Dziękuję bardzo panie pośle, to nie na temat. Nadwyrężył pan moje zaufanie. Dyskusja dawno się skończyła. Zamykam dyskusję. Na ten, na tym porządek dzienny posiedzenia został wyczerpany.
Informuję, że protokół posiedzenia będzie wyłożony do wglądu w sekretariacie komisji. Zamykam posiedzenie komisji. Panie pośle, dzisiaj zasłużył pan na taką moją determinację w niedopuszczaniu pana do głosu po zakończeniu dyskusji. Dziękuję bardzo.