Podkomisja stała do spraw bezpieczeństwa żywności, eliminowania nieuczciwych praktyk w obrocie żywnością oraz sprzedaży bezpośredniej i handlu detalicznego produktów wytworzonych w gospodarstwach rolnych (RRW)

8 October 2026

Podkomisja stała do spraw bezpieczeństwa żywności, eliminowania nieuczciwych praktyk w obrocie żywnością oraz sprzedaży bezpośredniej i handlu detalicznego produktów wytworzonych w gospodarstwach rolnych (RRW) Sejm Rzeczypospolitej Polskiej

01:52 - 02:40
Speaker 1
Szanowni państwo, otwieram posiedzenie Podkomisji Stałej do spraw Bezpieczeństwa Żywności I eliminowania nieuczciwych praktyk w obrocie żywnością oraz sprzedaży bezpośrednich handlu detalicznego produktów wytworzonych w gospodarstwach rolnych.  Chciałam powitać państwa posłów, witam przedstawicieli Ministerstwa Rolnictwa I Rozwoju Wsi, sekretarz stanął panią Małgorzatą Gromadzką na czele, witam zastępcę Prezesa Agencji Restrukturyzacji I modernizacji rolnictwa panią Magdalenę Kiciak-Kucharską, jak również przedstawicieli pozostałych organizacji oraz wszystkich przybyłych gości.  Porządek dzienny dzisiejszego posiedzenia został państwu doręczony I obejmuje rozpatrzenie informacji Ministra Rolnictwa I Rozwoju Wsi na temat sukcesji gospodarstw rolnych przez młodych rolników, wyzwania I możliwości rozwoju krótkiego łańcucha dostaw żywności.  Przystępujemy zatem do realizacji porządku dziennego.  O zabranie głosu I przedstawienie informacji proszę panią minister Małgorzatę Gromadzką. 
02:42 - 03:31
Speaker 3
Dziękuję bardzo, pani przewodnicząca.  Wszyscy tutaj zebrani na sali.  Chciałabym poinformować, że oczywiście jest to bardzo ważny temat.  Bardzo ważny temat związany z sukcesją, bo wiemy, że mamy olbrzymie problemy z demografią, szczególnie na obszarach wiejskich I jest to już trend utrzymujący się I trend rosnący.  Budzi to duże zaniepokojenie, ale też wymaga odpowiednich, podjęcia odpowiednich działań zarówno przez Ministerstwo Rodziny, Pracy I Polityki Społecznej, jak I przez Ministerstwo Rolnictwa I Rozwoju WSI, ponieważ tutaj jest kwestia zamieszkania, sukcesji nie tylko w obszarze sensu stricte producentów rolnych, ale również w przetwórstwie, w pozarolniczej działalności gospodarczej I ogólnie mieszkańców, którzy zamieszkują I rozwijają obszary wiejskie. 
03:32 - 04:12
Speaker 2
To należy też podkreślić, że taki trend nie tylko, nie tylko utrzymuje się w Polsce, ale również w całej Europie.  Obszary wiejskie starzeją się szybciej niż obszary miejskie, ale należą też najbardziej dotkniętych depopulacją.  To należy podkreślić, że taką depopulacją wydaje się według danych, którymi dysponujemy, województwo lubelskie, powiat tomaszowski.  Wiąże się to też być może z terenami przygranicznymi, bo widzimy, że też są problemy I konieczność skierowania środków również na tereny Polski Wschodniej.  Zresztą pani przewodnicząca również Pracownik, oczywiście, 
04:12 - 04:14
na minister, jesteśmy z podobnych terenów. 
04:14 - 05:08
Speaker 3
Z podobnych terenów, więc sobie zdajemy sprawę z tego, jak te trendy niekorzystnie wpływają.  Liczba rolników I tu należy powiedzieć, że w Polsce w okresie 2000, od 2000 dziesiątego do 2000 dwudziestego piątego roku zachodziły niekorzystne tendencje w strukturze wiekowej producentów rolnych.  Liczba rolników w wieku powyżej sześćdziesięciu 5 lat dynamicznie zwiększała się, a ich udział w strukturze wzrósł z po siedmiu 0.7 procenta do dwudziestu procent w roku 2000 dwudziestym piątym.  Liczba rolników w wieku 60, 65 lat uległa podwojeniu do około stu, do około stu pięćdziesięciu 1000, a udział w strukturze wzrósł 6.2 procenta w 2000 dziesiątym roku do dwunastu 0.6 procenta w 2000 dwudziestym piątym roku.  W pozostałych grupach wiekowych liczebność producentów rolnych systematycznie spada, podobnie jak ich udział w strukturze. 
05:08 - 05:43
Speaker 2
Szczególnie niepokojący jest spadek liczby rolników w grubych, w grupach wiekowych do dwudziestu pięciu I pomiędzy dwudziestym piątym a trzydziestym rokiem życia.  Udział omawiany grup wiekowych w strukturze producentów rolnych zmniejszył się odpowiednio z jednej 3 10.  Procenta w 2000 dziesiątym roku do 0.8 procenta w 2000 dwudziestym piątym roku.  Mała I malejąca liczba młodych rolników stwarza ryzyko wystąpienia problemów.  Problemów między innymi z sukcesją prawną gospodarstw rolnych, ale również trzeba tu podkreślić również z bezpieczeństwem żywnościowym naszego kraju. 
05:43 - 06:48
Speaker 3
Wiele gospodarstw rolnych już wykazuje problemy z sukcesją.  Młodzież z obszarów wiejskich przeprowadza się często do ośrodków miejskich, co jest zauważalne właśnie szczególnie w regionach wschodnich, że bardzo duża część młodzieży decyduje się na inny profil pracy zawodowej, na studia I później pozostaje po prostu w tych, na tych obszarach miejskich czy obszarach poza właśnie, poza obszarami wiejskimi czy miejsko-wiejskimi.  Przykładem te, I tutaj należy też podkreślić, że małe gospodarstwa rolne nie dysponują często odpowiednimi zasobami ziemi kapitału.  Tutaj też należy podkreślić, że w niektórych regionach, co obserwujemy na bazie różnych problemów związanych, chociażby z Krajowego Ośrodka Wsparcia na tak zwany głód ziemi I możliwość również nabywania ziemi, celem na przykład, celem powiększenia swojego gospodarstwa rolnego.  Z punktu widzenia konkurencyjności sektora rolnego I zachowania bezpieczeństwa żywnościowego kraju, bardzo ważne jest wspieranie nowych pokoleń. 
06:48 - 09:59
Speaker 2
I to trzeba podkreślić, że perspektywa przyszła, szczególnie biorąc pod uwagę to, co będziemy planować, bo wiadomo, że te projekty, te konkursy, które były w tej chwili rozstrzygane I tutaj należy wymienić, że w pomiędzy 2000 w ramach PSWPR 2023, 2027 wdrażane są przede wszystkim następujące interwencje I tu interwencja to premia oczywiście dla młodych rolników.  Pomoc tej interwencji przyznawana jest w formie ryczałtu, premii wypłacanych w dwóch raktach.  Aktualnie ta pomoc wynosi 300000, stawka podwyższona została w 2000 dwudziestym szóstym roku do produkcji zwierzęcej, 2 ty, 200000 złotych stawka podstawowa do produkcji roślinnej lub mieszana z mniejszym udziałem produkcji zwierzęcej.  Pomoc ta przyznawana jest osobom, które mają nie więcej niż 40 lat I posiadają odpowiednie kwalifikacje zawodowe.  Oczywiście trzeba spełniać szereg wymagań dotyczących również własności ziemi, również możliwości realizacji tego biznesplanu, no to wszystko określa biznesplan dołączony do wniosku. 

I należy podkreślić, że w latach 2023, a 2026 wpłynęło 17953 wnioski.  W ostatnim naborze, jeżeli pani może pani dyrektor, pani prezes, niech mnie pani poprawi, było to ponad 7000 wniosku, ponad 7200 wniosków, czyli to też cieszy.  To też cieszy, że tylu młodych rolników wystąpiło z wnioskiem o te środki.  Bardzo też nas cieszy, że dużo młodych ludzi wystąpiło o premię właśnie na produkcję zwierzęcą, gdyż wiemy, że ta produkcja zwierzęca również boryka się z szeregiem problemów.  Natomiast też należy podkreślić, co jest zauważalne, że jeżeli chodzi o edukację I szkoły, tak zwane szkoły rolnicze, czyli szkoły, które kształcą młodych rolników, to również tegoroczny nabór na kierunki do szkół rolniczych, które podlegają Ministerstwu Rolnictwem I Rozwoju WSI naprawdę są satysfakcjonujące I należy podkreślić, że wielu młodych ludzi chcą się angażować w prowadzenie gospodarstw rolnych, ale też w przemysł okołorolny, czyli w to co się wiąże z przetwórstwem, z magazynowaniem, z całym łańcuchem dostaw. 

Więc tutaj też należy podkreślić, że to też jest dobra jaskółka I przyczynek tego, co się może dziać w przyszłości I tego, jakie zaangażowanie może być I kierunki oczywiście studiów, które są na uniwersytetach przyrodniczych różnego rodzaju, kiedyś akademiach rolniczych, które również stanowią przyczółek profesjonalizacji właśnie gospodarstw rolnych, fachowości, jeżeli chodzi o podejmowanie przez rolników decyzji.  Biorąc pod uwagę też sposób gospodarowania, zmiana w ogóle trendu, jeżeli chodzi o małe gospodarstwa rolne, należy podkreślić, że gospodarstwa rolne zakładane przez młodych ludzi, często są to gospodarstwa już o większej powierzchni, 

10:00 - 16:45

Małgorzata Gromadzka

Które mają dedykowaną produkcję. Mają dedykowaną produkcję, gdzie oczywiście trzeba zakupić odpowiedni sprzęt, wyposażyć odpowiednią infrastrukturę, w odpowiednie budynki, w odpowiednią technologię, bo też należy powiedzieć, że nasze rolnictwo się profesjonalizuje. Nasze rolnictwo to jest rolnictwo w oparciu o nowe technologie, o różnego rodzaju różne również działania, chociażby z rolnictwem precyzyjnym, z nowymi technologiami. Przecież nabór 4 0 okazał się naborem rekordowym. I tutaj też oczywiście potrzebne jest dostosowywanie obowiązujących przepisów prawa do również używania tych profesjonalnych narzędzi, tych profesjonalnych również różnego rodzaju maszyn, urządzeń, chociażby teraz nowelizujemy ustawę dotyczącą możliwości stosowania środków ochrony roślin przez agrodrony, ale również też będziemy nowelizować przepisy prawa w zakresie wiatraków antyprzymrozkowych, więc idziemy w tym kierunku, żeby po prostu wspierać, pomagać, a nowa perspektywa finansowa oraz strategia, strategia państwa PPKR, który ma służyć kierunkom przyszłościowym, który tworzy w tej chwili Ministerstwo Funduszy I Polityki Regionalnej, przede wszystkim jest nastawiony na młodych ludzi.

Już na poziomie Komisji Europejskiej są często, pojawiają się rozmowy na temat depopulacji, na temat zastępowalności, na temat w ogóle demografii na tych właśnie obszarach wiejskich, które często już są opustoszałe, bo często pojawiają się też budynki, domy, gospodarstwa rolne, gdzie tak naprawdę nikt już nawet nie zamieszkuje. Więc na pewno ta przyszła perspektywa finansowa jeszcze nie wymieniła wszystkich dotacji, ale nie wiem, dostaliście państwo materiały, więc nie chciałabym po prostu też powtarzać tego, co państwo macie w materiałach, ale należy tutaj też przede wszystkim powiedzieć, że strategia Unii Europejskiej po 2000 dwudziestym siódmym roku jest nakierowana przede wszystkim na to, żeby walczyć z tą depopulacją, z tą, z niskim poziomem wskaźnika demograficznego, żeby też powalczyć o tą taką, pomniejszyć tą strukturę wieku rolników, żeby też zainteresować oczywiście młodych ludzi rolnictwem I zapewnienia konkurencyjności rolnictwa, bo wiadomo, że młodzi ludzie będą się też kierować tym, jaki los ich czeka w tych gospodarstwach rolnych, czyli przede wszystkim rentownością gospodarstw rolnych, ale tu już rola państwa opiekuńcza, żeby te gospodarstwa rolne mogły być tworzone przez rolników, czy mogła być ta sukcesja przejmowania gospodarstw przez młodych rolników. Zgodnie ze strategią odnowy pokoleń Unii Europejskiej po 2000 dwudziestym siódmym roku I najważniejsza potrzeba, a jednocześnie bariery wejścia dla młodych rolników, to tutaj też te bariery zostały wyszczególnione.

Kredyty, dostęp do kredytu finansowania, dostęp do wiedzy I umiejętności, dostęp do gruntów, odporność, godziwe warunki życia I dostęp do nowych możliwości zarobkowych, sukcesja I przejście na emeryturę. W pakiecie legislacyjnym dotyczącym PPKR-u, w szczególności w artykule piętnastym projektu rozporządzenia wspólnej polityki rolnej przewidziano obowiązek przygotowania krajowej strategii odnowy pokoleń. Jej celem, czyli potrzeba je... Potrzebna jest oczywiście fachowa diagnoza, wejście w szczegóły dotyczące szczególnie obszarów wiejskich I na jej podstawie ukierunkowanie konkretnych działań. Krajowa Strategia Nowy Poroleń powinna zawierać właśnie ocenę sytuacji demograficznej, identyfikację barier, opis pakietu startowego, opisy energii pomiędzy interwencją WPR adresowanym do młodych rolników I innymi działaniami PPKR-u.

No I przede wszystkim tutaj są już wstępnie takie działania zaprojektowane między innymi. Oczywiście jest to nie odejście od premii dla młodych rolników, degresywny obszar obszarowe wsparcie dochodowe dla młodych rolników, wsparcie dla małych rolników skierowane do młodych rolników, możliwości finansowania inwestycji realizowanych przez młodych rolników, wsparcie na rzecz zakładanie przedsiębiorstw wiejskich, działania na rzecz dywersyfikacji dochodów gospodarstw rolnych, interwencje w zakresie współpracy ułatwiające dostęp do innowacji, interwencje w zakresie współpracy ułatwiające współpracę międzypokoleniową, w tym sukcesję gospodarstw rolnych, usługi zastępowania rolników, dostęp do usług doradczych, programowych oraz szkoleniowych. No I przede wszystkim, tak gwoli słuszności, szanowni państwo, to 1 z ze znajomych moich burmistrzów zrobił ankietę wśród młodych ludzi, co powoduje, że 100 pozostać na obszarach wiejskich. To tutaj na pierwszym miejscu również była podniesiona tożsamość lokalna. Czyli to też kwestia jest...

Tożsamość lokalna, czyli budowanie takiej więzi społecznej w oparciu również o NGO-sy, lokalne organizacje pozarządowe, czyli przede wszystkim też ta cała otoka, tak. Bo ludzie młodzi, którzy pracują w gospodarstwach rolnych, chcą mieć dostęp do żłobków, chcą mieć dostęp do dobrej bazy edukacyjnej. Często to też decyduje o tym, czy dany człowiek zamieszka na obszar, w na obszarze no w obszarach małych miejscowości czy na obszarach powiedzmy sobie miejskich. Także to też trzeba brać pod uwagę jako całokształt podejmowania życiowych decyzji przez młodych ludzi. Czyli oczywiście wzrost konkurencyjności, pielęgnacja o poszczególne sektory rolne, tak aby młodzi ludzie widzieli w tym możliwości rozwojowe, ale także dochodowości, a zarazem również dbanie o tą społeczność lokalną I dbanie o edukację, o możliwość również zapewnienia dzieciom odpowiedniej bazy edukacyjnej, ale również wychowawczej, tak.

I tak również, żeby te osoby starsze mogły się konsolidować w środowisku w ramach organizacji, które działają. Wiemy, że te organizacje sobie bardzo dobrze radzą I rzeczywiście powodują zbudowanie tej tożsamości lokalnej. I to było zaskoczenie ze strony właśnie tego burmistrza, który robił tą lokalną ankietę, bo uważał, że właśnie środki finansowe, że to będzie decydowało, jednak niekoniecznie. Więc z mojej strony to wszystko. Jakby były oczywiście jakieś pytania, to oddajemy się do państwa dyspozycji, ale uważam, szanowny panie, które jesteście w prezydium, że to jest bardzo ważny temat, który absolutnie powinien być podejmowany I powinien być analizowany na poziomie podkomisji.

Dziękuję bardzo.

16:45 - 19:10

Speaker 1

Dziękuję pani minister. Rzeczywiście 1 z istotniejszych tematów, który się przewija nie na wsi, ale również na przykład moich prywatnych kuluarowych rozmowach z osobami pracującymi w Komisji Europejskiej. One rzeczywiście wskazują, że to jest 1 z głównych problemów. Ja się cieszę, dostaliśmy bardzo obszerny materiał. Tylko on jest rzeczywiście obszerny.

Jest wskazanych kilka kilka programów, które mają temu pomagać I wydaje mi się, że może też jakimś problemem jest też problem natury, chyba dla mnie, z moich obserwacji wynikający z sukcesji. Czyli nawet nie kwestii tego. Wiem, że te rodziny już mają inną strukturę, demografia jest jaka jest. Te rodziny rolnicze nie są już rodzinami wielodzietnymi, nie ma nawet już kolejki do tego, żeby prze przejąć gospodarstwo, a często ta 1 osoba to 1 dziecko, które pozostaje, nie chce tego robić. Czasami również z tego powodu, że rodzice niespecjalnie chcą przekazać to gospodarstwo, jakby w takim poczuciu, że stają się nieprzydatni, tak bym powiedziała, albo że ich egzystowanie będzie bezproduktywne, albo mają swoją wizję prowadzenia gospodarstwa.

Istnieje jakiś pakiet takich zmian, które zachęciłyby do tej sukcesji tych tych gospodarzy, którzy chcieliby przekazać te swoje gospodarstwa, bo to jest na pewno jakimś wyzwaniem. Wspominała pani też na początku swojej wypowiedzi, że to też jest problem Ministerstwa Rodziny, Pracy, Polityki Społecznej, jak ono mogłoby się w to włączyć, żeby zachęcać do tego. Owszem rozwój kół gospodyń wiejskich, przynależność do ochotniczych straży pożarnych czy tych organizacji pozarządowych, które się na wsiach w tej chwili naprawdę odradzają, na pewno służy temu, że te osoby czują się potrzebne I zaopiekowane dla społeczności lokalnych. Ale czy to nie jest właśnie 1 z głównych powodów, dla których tej, do tych sukcesji nie dochodzi? Bo to fakt I to wynika z tego materiału, że jest coraz więcej osób chętnych.

Ja sama mam szkołę w Marianowie, widzę, jaki jest nabór III że ci ludzie idą na studia, dalej chcą zostawać na swoich gospodarstwach, są lepiej wykształceni, bardziej innowacyjni, mają inne podejście, ale to chyba rodzi konflikt międzypokoleniowy I te możliwości sukcesji. Czy tu mamy jakąś, jakiś plan na to?

19:13 - 19:51

Małgorzata Gromadzka

Plan o sukcesję. No ja myślę, że tym planem oczywiście oprócz tych wszystkich dofinansowań, tych wszystkich zachęt finansowych, które często też decydują o tym, to jest też kwestia przejścia płynnego rodziców na zasłużoną emeryturę, też odpowiednie świadczenia, być może świadczenia pomostowe, ale tutaj też trzeba by było zapytać o to krajowy crus, czyli krajowy kasę ubezpieczenia rolniczego na, o, na ten temat I pomyśleć w ogóle, jakie są w tej chwili możliwości. Ja nie jestem pani przewodnicząca w stanie w tej chwili na to pytanie odpowiedzieć. Też nie chcę, żeby tutaj

19:51 - 19:51

Pozwólmy sobie

19:51 - 22:01

Małgorzata Gromadzka

to sprawdzić. Przedstawiciele kas Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Być może to powinno być skompensowane w tym, w tej informacji, którą my tutaj

Bo to też jest bardzo ważny I bardzo ważny aspekt, często podnoszony również przez mieszkańców obszarów wiejskich właśnie, które mówią często o Krusie, o tym właśnie sposobie ubezpieczania, przechodzenia na emeryturę, o wysokości emerytury, która jest nim przyznawana, o tym, że po prostu muszą często do tej emerytury dorabiać, bo wiadomo, te składki są na dość niskim poziomie, co powoduje, że oczywiście później ta wysokość emerytury czy innych oświadczenia nie jest satysfakcjonująca, ale również też były takie propozycje dotyczące takiego pomostu pomiędzy przejściem właśnie na emeryturę, a możliwość właśnie tej sukcesji prawnej, o której tutaj pani poseł mówiła. Więc myślę, że to moglibyśmy do uzupełnić, dosłać taki materiał tutaj, jeżeli chodzi o kasę rolniczego ubezpieczenia społecznego, żeby oni przygotowali taki materiał, bo to jest też ważny aspekt, który może też kierunkować odpowiednie działanie. Często też młodzi ludzie, bo wiadomo, że to też jest problem nad opieką nad osobami starszymi, bo to wszystko się ze sobą łączy. Często też wracając z dużych miast, ja na przykład mam bardzo dużo też... Do biura poselskiego przychodzi osób, które na przykład są w policji w mieście stołecznym, chcą wrócić na Lubelszczyznę, bo tam mają rodziców już w wieku starszym I nie mają takiej możliwości ze względu właśnie na na małą ilość wakatów, a wiedzą, że muszą też przejąć gospodarstwo I zaopiekować się rodzicami.

Więc to jest ogólny problem I myślę, że ten problem będzie narastał, jeżeli chodzi o liczbę osób starszych, zamieszkujących obszary wiejskie, również świadczeń dla tych osób starszych, bo niekiedy już w pewnym wieku ci młodzi ludzie muszą zadecydować, czy będą się opiekować swoimi rodzicami I przejmować te gospodarstwa rolne I na jakich zasadach.

22:01 - 23:44

Speaker 1

No to to fakt, że rzeczywiście, bo zaopiekowaliśmy się tą sferą dla młodych, w ogóle rodziców z żłobkami I rozwinięciem tej infrastruktury, która pozwala na to, że że żeby zająć się pracą wtedy, kiedy dziecko jest na odpowiednim poziomie zaopiekowane w odpowiednich warunkach, ale tutaj być może też brakuje jakiejś takiej kwestii właśnie do opieki nad rodzicami, która też jest jedną z istotniejszych, jeśli chodzi o wielopokoleniowość rodzin. Z drugiej strony widzę też taką... Szpitale pozyskują środki z KPO na zakłady opiekuńczo-lecznicze. Widzę, że wójtowie poszczególnych gmin czy starostowie budują takie domy dziennej opieki I to też na pewno pomaga, ale ktoś jednak jeszcze musi dowieźć tą osobę. One nie są całodobowe, a to też może by skłaniało do tego, żeby powrócić do tego tematu.

Więc myślę, że to to wciągnięcie ministerstwa pracy rodziny, polityki społecznej do tego typu działań, uzmysłowienie może czasem, bo może nie każdy ma świadomość. Jak wszyscy tu siedzimy, to wiemy, że to jest bardzo ważny temat, a jednocześnie zainteresowanie tym tematem, jak widać, jest słabe. Nie ukrywam, że ja trochę z prywatnych pobudek to zrobiłam, jakby ten temat, ponieważ na ten temat mam rozmawiać na na najbliższym wydarzeniu takim gospodarczym I rzeczywiście jest to ogromna zagwostka, jak jeszcze zachęcić bardziej, mimo instrumentów finansowych młodych do tego, by zostawali na gospodarstwach rolnych, no bo to jest też kwestia bezpieczeństwa żywnościowego naszego kraju. Czy pani wiceprzewodnicząca?

23:49 - 25:21

Speaker 6

Pani przewodnicząca, pani minister, tutaj już jakby dużo zostało powiedziane o tych mechanizmach wspierających. Tutaj ważne jest też to, chociażby, żeby tych instytucjach, którymi ministerstwo dysponuje, chociażby KOWR, żeby też wspierał tych młodych rolników. Może tutaj warto też pomyśleć o tych mechanizmach, wspierał w taki sposób, żeby ułatwiać im pozyskiwanie gruntów, żeby mogli też jak już mają gospodarstwa, żeby mogli je rozwijać. No niestety to przejście takie, ta ta preferencja dla tych przetargów licytacyjnych ponad ofertowymi no też nie sprzyja temu, żeby rodzinne gospodarstwa rolne się rozwijały. Raczej to preferuje no te największe podmioty.

Natomiast ja powiem coś takiego, co pewnie jest truizmem, ale no musi mieć kto w ogóle zostać na tej wsi, na tych gospodarstwach. Niestety jest gigantyczny problem, że no bardzo duży procent młodych ludzi, nie mówię tylko o ludziach na wsi, ale też miastach, nie nie nie pozostaje w żadnym związku, nie czuje też często potrzeby. No to jest taki problem już szerszy kulturowy, z którym my sobie musimy też poradzić, bo najlepsze nawet zachęty finansowe no po prostu tego nie nie rozwiążą. I oczywiście są różne programy telewizyjne, które gdzieś tam niby mają, chociaż powiem szczerze, moim zdaniem to bardziej pokazuje chyba w prześmiewczym tonie niestety rolników często niż Chociaż, chociaż.

25:22 - 25:28

Speaker 4

Pani mogę powiedzieć, że z jednego małżeństwa to przynajmniej troje dzieci z tego, co oglądałam, to się urodziło. No

25:28 - 25:37

Speaker 5

dobrze, gratuluję. To gratulacje, to bardzo dobrze. To to w takim razie może więcej takich programów, ale już tak mówiąc, mówiąc całkiem serio, to jest.

25:37 - 25:39

To u mnie w powiecie.

25:39 - 27:05

Speaker 6

No, to jest, to to jest naprawdę taka, taka kwestia, o której no tak naprawdę musimy trochę ponadpolitycznie dyskutować I na pewno w tym kontekście jakimś tam dobrym krokiem jest, to jest co prawda wcześniejszy etap, ale dobrym krokiem jest ograniczanie na przykład dostępu do telefonów w szkołach I tak dalej, bo to wszystko wpływa jakby na nasze postrzeganie, na sposób kształtowania relacji I I na pewno też ważną częścią będzie rozwój infrastruktury na obszarach wiejskich, bo niestety, ale no program inwestycji strategicznych został skasowany I no powiem tak, samorządy w miastach na pewno nie narzekają z powodu zmian w podatkach, natomiast samorządy na wsiach niestety odczuwają to, bo nie mają po prostu skąd tych środków pozyskać, więc pod tym względem niestety no tam niesza z Ale same zwalniają też z podatków. OK. Natomiast, natomiast no jeżeli będą miały jakieś, jakieś rozwiązania finansowe, czy to będą środki krajowe, czy to będą środki unijne, no to będą w stanie też tą lepszą infrastrukturę zapewnić, a tym samym zachęcać też osoby, które mieszkają na obszarach wiejskich, żeby po prostu tam zostać, bo będą wiedziały, że jest tak samo dostęp do żłobka, dostęp do przedszkola I do innej infrastruktury społecznej, szeroko mówiąc. Dziękuję.

27:06 - 29:21

Małgorzata Gromadzka

Również dziękuję. Ja chcę powiedzieć, że bardzo duża I znaczna część środków wpłynęła z KPO na infrastrukturę żłobkową, na infrastrukturę przechowalniczą, różnego rodzaju też środki rządowe wpłyną na budowę dróg dla lokalnych samorządów. Została również zmieniona reforma finansowania samorządów, co też wpłynęło na możliwość finansowania, szczególnie te małe gminy, pani, pani, pani poseł, bo ja chcę powiedzieć, że te małe gminy, które były najbiedniejszymi gminami, w tej chwili naprawdę mają środki na kontakt. Tylko jeszcze jest kwestia tej oczywiście, bo każda reforma po czasie wymaga odpowiednich zmian I dostosowania. I to jest kwestia tych średnich gmin, miejsko-wiejskich, bo tutaj kwestia też oczyszczalni ścieków, budowy I tak dalej, ale to też są kwestie zmiany regulaminów I dostosowania ich do bieżących potrzeb, które wymagają modernizacji.

Na tym się w tej chwili pochylamy. Natomiast już parafrazując, ja uważam, że oczywiście wszystkie ręce na pokład, że to jest kwestia ponad podziałami jakimikolwiek politycznymi, bo kwestia dzietności, sukcesji I tego, co się dzieje szczególnie na obszarach wiejskich, budzi niepokój. I trzeba sobie to wprost powiedzieć, że za chwilę, biorąc pod uwagę, ile dzieci rodziło się w latach poprzednich, a ile teraz się rodzi na obszarach wiejskich, gdzie za chwilę będziemy mieli zamykane szkoły, a będziemy mieli problem z opieką również nad osobami starszymi, zamieszkującymi, które w tej chwili też nie mają czasami jak dojechać do sklepu, do przychodni I tymi obszarami się trzeba zaopiekować, ale temu ma służyć również przy PPKR-ze, czyli przy planie strategicznym na przyszły, na przyszłą perspektywę finansową, żebyśmy utworzyli tą strategię, bo strategia będzie wyznaczała kierunki I tutaj będzie potrzebna praca zespołowa, bo ona będzie wprowadzała działania poszczególnych instytucji, organizacji w tym celu, żebyśmy wspólnie wypracowali te kierunki działań. Bo wiadomo, że pewnych procesów nie powstrzymamy, ale możemy je łagodzić I kierunkować. Dziękuję państwu bardzo.

Ja muszę opuścić niestety obrady, bo mam teraz dyżur na komisji, boże, przepraszam, na sali plenarnej.

29:21 - 29:50

Speaker 1

Ja bardzo dziękuję pani minister, proszę tylko o ten materiał z KRUS-u, jeśli można by było tak do analizy, to ktoś... Dobrze? Bardzo dziękuję. No jak widać więcej pytań. Tak, jest ktoś się zgłosił do?

Nie. Dziękuję. Zatem zamykam w takim razie dyskusję nad tym, wyczerpaliśmy porządek dzienny. Zamykam posiedzenie podkomisji stałej do spraw bezpieczeństwa żywności, eliminowania nieuczciwych praktyk w obrocie żywności oraz sprzedaży bezpośredniej I handlu detalicznego produktu wytworzonych w gospodarstwach rolnych.