Podkomisja stała do spraw aktywizacji społecznej i zawodowej osób starszych (PSN)
Legend
Transcript markers
- text Sentence being played
- text Search result
- text Intervention cited by the link you opened
Click a sentence to play the video from that moment. Select text to quote it with the speaker, timestamp and link.
More options
Podkomisja stała do spraw aktywizacji społecznej i zawodowej osób starszych (PSN) Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Stanisław Drzażdżewski
Zwłaszcza 60 plus, no bo trudno powiedzieć o osobach 80 plus już. I najpierw przedstawię państwu zarys statystyczny tego, jak uczą się starsze osoby w Polsce na tle tego, co się dzieje głównie w Unii Europejskiej. Później przedstawię główne kierunki inwestowania w uczenie się dorosłych w Polsce, które, do których należą przedstawiciele różnych ministerstw, nie tylko Ministerstwa Edukacji, Ministerstwa Szkolnictwa Wyższego, także różnie. Będzie... Poważna teza jest taka, że poprawa w tej sytuacji, bo sytuacja obecna nie jest zadowalająca.
Poprawa w tej sytuacji zależeć będzie od aktywności praktycznie wszystkich ministrów, nie, nie tylko Ministra Edukacji, Ministra Szkolnictwa Wyższego czy Ministra do spraw Rodziny I Pracy. Tutaj przykładem już jest Minister Cyfryzacji, który także już intensywnie tą sprawą się zajmuje, ale bardziej znaczna poprawa będzie zależeć od w zasadzie działalności praktycznie wszystkich ministrów. To będzie taka teza na koniec. I na koniec przedstawię państwu, co robi minister edukacji w zakresie edukacji innej niż formalna, bo w zasadzie tylko taka edukacja może mieć powodzenie w szerszym, w szerszej aktywizacji osób starszych. Uczestnictwo osób starszych w edukacji formalnej, nie tylko w Polsce, ale na świecie, jest znikome.
Także liczyć na to, że większe procenty osób dorosłych będą uczestniczyć w edukacji formalnej, jest no, powiedzmy sobie nierozsądne. I inwestowanie tylko w tym kierunku także nie przynosi od wielu lat efektu, w związku z tym. To, co przytoczę za chwilę, pokazuje też kierunek inwestowania publicznego w to zagadnienie. Celem jakiejś poprawy. Przykładem będzie także aktywność ministra cyfryzacji, ale także ministra finansów, którego dzisiaj tutaj nie ma, ale być może w przyszłości państwo też będziecie zapraszać innych ministrów, żeby przedstawili, co robią na rzecz uczenia dorosłych, bo szkoły nie są naturalnym miejscem uczenia dorosłych, także seniorów.
Więc wszędzie w Europie, w trzech głównych realizacjach międzynarodowych narodów zjednoczonych, OECD I Unii Europejskiej, uznaje się uczenie osób dorosłych jako uczenie się nabierające coraz ważnej, coraz ważniejszego zagadnienia społecznego I gospodarczego, w tym także uczenia się osób starszych. Polska należy do jednego z najszybciej starzejących się społeczeństw w krajach Unii Europejskiej, także na świecie. Obecnie mamy sytuację, jeśli chodzi o siłę roboczą osób w sile wieku dosyć zadowalającą, bo decyduje o tym jeszcze wyż z lat osiemdziesiątych I resztki wyżu z lat pięćdziesiątych. Natomiast po minięciu obu tych wyżuch sytuacja Polski będzie znacznie się pogarszać I za 20, 30 lat będziemy, należy do jednych z najstarszych społeczeństw w Unii Europejskiej, także na świecie. W związku z tym do tego trzeba się też przygotować I inaczej spojrzeć na edukację osób starszych, bo do tej pory w zasadzie niewiele zainteresowania publicznego tą sprawą...
Symbolem jest jakby zredukowanie uczenia dorosłych do uczestnictwa w uniwersytecie trzeciego wieku. A wiadomo, mam nadzieję, że państwo wiecie, że uczestnictwo seniorów w tym, w tej inicjatywie nie przekraczało dziś oscyluje wokół jednego procenta, nie uwzględniając frekwencji, bo gdyby się wzięło frekwencję, to byłoby to jeszcze nie... Realną frekwencję, to by było jeszcze mniejszej niż 1 procent. Uczestniczy tam ponad 200000 osób starszych. Natomiast zbliżamy się do około dziesięciu 1000000 już tej tej populacji, osób w wieku 60 plus A więc w Polsce I I także w tych trzech największych organizacjach coraz, podkreśla się, że w związku zbliżającym się nie tylko w Polsce, ale w większości krajów, dominacją osób starszych w społeczeństwach, trzeba przygotować się do tego politycznie.
Ja dzisiaj dam pan państwu podkłady. Najpierw pokazuję państwu państwu informacje, nie będę odczytywał wszystko, tylko niektóre dane. Macie państwo informacje, ile osób starszych uczestniczy w edukacji formalnej w Europie I w Polsce. Nie mamy tak dokładnych danych, jeśli chodzi o ECD I stany I organizacje I ONZ. Unia Europejska bada to od ponad dwudziestu lat dosyć dokładnie I w zasadzie stamtąd mamy najlepsze dane dotyczące obecnie dwudziestu siedmiu krajów Unii Europejskiej.
I proszę sobie zobaczyć, że w edukacji formalnej, poczynając od pierwszych najmłodszych dorosłych w wieku dwudziestu, dwudziestu, dwudziestu czterech lat, jeszcze 50 procent, połowa populacji najmłodszych dorosłych 20, 24 lata uczestniczy w edukacji formalnej. A takie niestety są dane, tylko takie są dostępne dane z Eurostatu, populacja 55, 74. W Europie uczestnictwo tych osób w takim wieku nie przekracza pół procenta. W Polsce brak danych, prawdopodobnie próbka była za mała, żeby ten, czyli w Polsce można powiedzieć, bliski jest zeru. Więc w krajach, państwo chyba też dotarła taka wiadomość, że uczenie dorosłych jest najlepiej rozwinięte w krajach północnych, Finlandii, Norwegii,
Szwecji. No a nawet tam najstarsi nie uczą się masowo w edukacji formalnej. Średnio w Europie 0 4 procenta uczestniczy w edukacji w ciągu ostatnich czterech tygodni. Z kolei w edukacji pozaformalnej, czyli edukacja pozaformalna to jest taka edukacja, która termin jeszcze się w Polsce by nie nie dosyć nie przyjął. Jest on trochę dziwny w naszym języku, ale on jest prawidłowy, jeśli chodzi o znaczenie, co on znaczy.
Edukacja pozaformalna to jest taka, która się... Jest ona zorganizowana tak jak formalna, instytucjonalna, czyli jakieś instytucje, organizacje prowadzą taką edukację, ale nie prowadzą ją zgodnie z z programami, oficjalnymi programami kształcenia w szkołach I w szkołach wyższych. Czyli organizatorzy mają swobodę w ustalaniu programów uczenia się, bo kształcenia już tutaj nie za bardzo można powiedzieć uczenia się. W związku z tym nazywamy to edukacją poza szkolnictwem wyższym, poza programami szkolnictwa wyższego I oświaty. I okazuje się, że jeśli dorośli interesują się edukacją, to głównie taką edukacją.
I tylko głównie taka edukacja może zainteresować. I znowu my tu mamy porównanie najmłodszej grupy wiekowej 20, 24 lata, to 56 procent z nich uczestniczy w edukacji pozaformalnej, a już blisko 7 procent najstarszych osób, czyli powyżej pięćdziesiątego piątego roku życia. W Polsce no niestety jeszcze mało, powyżej dwóch procent, ale to I tak już jest więcej niż blisko zera, jeśli chodzi o edukację formalną. Z tego porównania wynika ewidentnie. Te dane są zbierane w Europie od dwutysięcznego roku.
Dokładnie od dwutysięcznego drugiego roku, z podziałem na edukację formalną, pozaformalną. I świadczą one ewidentnie, że ewentualny dalszy rozwój edukacji osób dorosłych, a przede wszystkim osób starszych, będzie zależeć od wielu organizatorów, Nie tylko od jednej organizacji, czyli jednej instytucji, na przykład dwóch, trzech instytucji, jeśli chodzi o rząd, czyli najczęściej są to minister edukacji, minister rodziny I pracy, minister cyfryzacji, także Minister Nauki I Szkolnictwa Wyższego, który w pewien sposób stara się koordynować informacje o uniwersytetach trzeciego wieku lub ministerstwach otwartych, na które też uczestniczą niekiedy osoby starsze, to działalność nawet tych czterech ministrów nie wystarczy, żeby ten... W związku z tym podaliśmy, może przeskoczę tam, to jest 1 z najważniejszych aktywności, a do tej pory chyba nie za bardzo postrzegana, jest to aktywność ministra finansów. Tego ministra, od którego zależy też finansowanie wielu inicjatyw w innych resortach. Otóż sam minister finansów w 2000 czwartym roku był inicjatorem przyjęcia krajowej strategii edukacji finansowej.
I tam pewną, pełna działka tej strategii dotyczy także osób starszych. Otóż wykonawcą, Ministerstwo Finansów dostarcza funduszy na realizowanie tej strategii, także w uzgodnieniu z Narodowym Bankiem Polskim, bo to są 2 instytucje tutaj włączone w tą strategię, NBP I Ministerstwo Finansów. A realizatorem tego są bardzo różne instytucje. Jednym z popularnych realizatorów jest są na przykład biblioteki. Także nie ma tutaj Ministra Kultury, ale też trzeba pochwalić, że jego instytucje też działają na rzecz edukacji finansowej osób starszych.
Wszystko zależy od aktywności tych instytucji. I tutaj mamy takich, taką hierarchię. To zależy od aktywności dyrektora jakiegoś, jakiejś placówki kulturalnej, organu, który finansuje bezpośrednio, czyli samorządu głównie, no I kogoś z regionu, no I ostatecznie Ministra Kultury, prawda? Więc ileś jest tych inicjatyw. Na razie jakby nie ma...
Jesteśmy bardzo zadowoleni, że minister finansów ma taką inicjatywę I w tym zakresie inicjuje kształcenie. Jak państwo wiecie, wiedza finansowa dla osób starszych jest szczególnie ważna, bo oni są szczególnie narażeni na oszustwo finansowe. Więc 10:10 ten zakres wiedzy o wiele lepiej zrobią instytucje koordynowane przez Ministra Finansów niż tylko przez Ministra Edukacji, czyli nawet Ministra Szkolnictwa Wyższego, prawda? Kontynuując jeszcze nieco wątek ogólnej polityki na rzecz dorosłych w tych trzech organizacjach OMZ, OECD, a szczególnie w Unii Europejskiej, podkreślę, że Unia Europejska przyjęła pod koniec zeszłej dekady Europejski Finał Praw Socjalnych I pierwszym z tych praw jest możliwość uczestniczenia w dobrej jakości edukacji I uczenie się przez całe życie. To jest 1.
Prawo socjalne wszystkich Europejczyków od końca zeszłej dekady. Tak, w tej sprawie przyjęli, przyjęli, przyjęli przywódcy krajów europejskich, tak zwany szczyt społeczny. Przywódcy krajów europejskich I strona społeczna. Celem, celem na 2023. Rok jest to, że 60 procent osób dorosłych, nie mówię seniorów, bo to jest, to już przesada, ale 60 osób, procent, procent dorosłych w 2000 trzydziestym roku uczestniczyło w kształceniu I szkoleniu.
Z jednym zastrzeżeniem, że ta, ten okres odniesienia nie będzie już uczestniczył w ciągu ostatnich czterech tygodni, tylko uczestniczył w ciągu całego roku. No więc jeśli mierzy się uczestników w ciągu całego roku, no jest to naturalnie trochę wyższe niż uczestnicy tylko w czterech tygodniach. Taki jest cel, jeśli chodzi o wszystkich dorosłych. Za dorosłych w tych trzech organizacjach także w Polsce uznaje się osoby w wieku 25 plus. To nie jest zgodne z metrykalną wizją osoby dorosłej 18.
Dlaczego? Dlatego, że osoby do dwudziestego czwartego roku życia, nie tylko w Polsce, ale I na świecie, są pod wpływem edukacji formalnej. Większość z nich uczestniczy w szkołach policealnych albo kończy jeszcze kształcenie średnie jak w Polsce, później w szkołach policealnych, a największa część jest w szkołach wyższych. Jak państwo wiecie, mamy upowszechnienie, kształcenie w szkołach wyższych, 1 z... My jesteśmy powyżej średniej europejskiej.
W związku z tym te młodsze roczniki są tak zaangażowane, że większość z nich uczestniczy w edukacji formalnej. I ustalono w tych trzech organizacjach międzynarodowych, że prawdziwe uczenie dorosłych zaczyna się od dwudziestego piątego roku życia, czyli wtedy, kiedy kończy się to intensywne porównanie tej najmłodszej kohorty dorosłych z innymi, byłoby fałszywe politycznie, także nie tylko statystycznie, ale politycznie. Zamazywałoby średnie I tak dopiero wtedy, kiedy kończy się intensywna nauka formalna, dopiero wtedy kształtuje się porównywanie uczestnictwa dorosłych na całym praktycznie świecie, czyli od dwudziestego piątego roku życia. I celem Unii Europejskiej jest to, żeby 60 procent osób w wieku 25, 64 lata uczestniczyło w kształceniu, szkoleniu. Nie ma jeszcze ustalenia dotyczącego stricte wszystkich osób starszych.
Jak państwo widzicie, to jest tylko 4 lata, bo ponieważ w Polsce uznaje się za osobą starszą osobę w jego 60 plus, a w tym celu jest koniec na na wieku 64 lata. Otóż to ustalenie było ważne I istotne tylko dla rynków pracy, to znaczy zaangażowania tych, także tych osób nieco starszych na rynku pracy. Natomiast jeszcze nie, nie utarł się, jeszcze nie ma celu europejskiego, także gdzie indziej na świecie, jeśli chodzi o uczenie się samych osób starszych. Takiego celu wspólnego jeszcze jakby nie ma, no ale zapowiedzią tego, że być może będzie to już jest w Europie dyskusja o to, żeby główne cele europejskie w edukacji nie ograniczać do wieku 64 lata, co najmniej do sześćdziesiątego dziewiątego roku życia, bo już aktywność zawodowa, także w wielu krajach Unii Europejskiej, do tego wieku się zbliża. Natomiast rzeczywiście, jeśli chodzi o uczenie się osób starszych, potem ta sprawa prawdopodobnie ze zwiększeniem proporcji osób starszych w społeczeństwie będzie też wzrastać.
No w Polsce na razie nie jest ona jeszcze dramatyczna, ale wizja taką za 20, 30 lat wszyscy mówią, że chyba potwierdzi to, że wizja przy obecnych danych nie jest wesoła. Polska jest... Jeśli chodzi o uczenie dorosłych, kontrolujemy 2 najważniejsze wymiary. Po 1. Uczestnictwo, o którym zacząłem już mówić, uczestnictwo w uczeniu się I taki zresztą jest tytuł, tytuł naszego spotkania, uczenie się dorosłych w kontekście starzejącego się społeczeństwa.
Ale bardzo, bardzo ważnym wymiarem, także w dyskusji międzynarodowej, ale także w polskiej, jest to stopień wykształcenia, czyli pewnego rodzaju efekty. Efekty się mierzy różnie. Nie zawsze wykształcenie, poziom wykształcenia gwarantuje realny poziom umiejętności. O tym wszyscy wiedzą, ale można powiedzieć statystycznie, w sprawdzaniu realnych umiejętności, a sprawdza się na świecie realne umiejętności osób do... W niektórych wypadkach do sześćdziesiątego dziewiątego roku życia, w niektórych przypadkach zwłaszcza umiejętności cyfrowe są mierzone do siedemdziesiątego czwartego roku życia, a więc już dosyć duża proporcja osób starszych jest mierzona regularnie.
Bardzo ważną informacją jest to, jaki stopień wykształcenia mają także osoby starsze. I tutaj państwu pokazujemy, że skoro jest pewna różnica jeszcze w uczestnictwie naszych osób starszych w kształceniu I szkoleniu, to już jeśli chodzi o wykształcenie, poziom wykształcenia, te różnice są już mniejsze. Otóż w zasadzie nie ma różnic, nawet można powiedzieć tak, my, zwłaszcza jeśli chodzi o osoby młodsze, starsze, czyli gdzieś do sześćdziesiątego piątego, nawet siedemdziesiątego roku życia, mamy lepsze efekty w upowszechnieniu wykształcenia tak zwanego średniego drugiego stopnia niż Europa. Jest to, jest to skutkiem tego, że szybciej upowszechniliśmy wykształcenie zawodowe za czasów PRL-u. To się jakby PRL-y ciągle krytykujemy, ale jednak pewnym osiągnięciem PRL-u było likwidacja anarfabetyzmu w latach pięćdziesiątych, a później upowszechnienie wykształcenia zawodowego.
Oczywiście to miało też takie skutki, że z kolei nie upowszechniono wykształcenia wyższego, w związku z tym to wykształcenie było niezbyt dobrej jakości. Ale w porównaniu z poziomu wykształcenia tzw. Średniego drugiego stopnia, a uznaje się, że takie wykształcenie jest obecnie wykształceniem minimalnym dla tych trzech podstawowych organizacji, obejmujących praktycznie prawie wszystkie państwa. Nawet ONZ przyznaje, że wykształcenie średnie drugiego stopnia jest wykształceniem minimalnym w świetle potrzeb współczesnego świata, czyli między innymi dla Afryki. To w tym pierwszym wymiarze upowszechnienia wykształcenia Polska należy do jednych z najlepszych krajów na świecie, łącznie z naszymi seniorami.
Natomiast jeśli chodzi o upowszechnienie wykształcenia wyższego, niestety to dopiero polityka po latach dziewięćdziesiątych, kiedy upowszechniło się do wykształcenia wyższe, będzie przynosić skutki za 20, 30 lat. Czyli będziemy mieli, miejmy nadzieję, lepiej wykształcone, lepiej wykształcone populacje dorosłych, która także mniej choruje, bo to niestety... Jest taka brutalna statystyka. Im wyższe wykształcenie, tym dłuższy, dłuższe życie I mniejsze problemy zdrowotne. Choć może nie mniejsze, ale przynajmniej pewna umiejętność radzenia sobie z tym wszystkim.
A więc Polska ma tutaj z jednej strony duże ostrzeżenie, jeśli chodzi o liczbę starszych osób, będzie ona bardzo duża, ale z kolei jakość kapitału I poziom wykształcenia tych osób będzie z kolei co najmniej na średniej europejskiej, tak bym powiedział, prawda? Więc to jest, z tej naszej informacji też to państwo macie. Więc nie wszystko jest tylko szarym ostrzeżeniem I I Czarnowictwem. Pewne zasoby też mamy. I przejdę może taka do do do tej ostatniej najważniejszej kwestii.
Zaprezentowaliśmy państwu aktywność kilku ministrów edukacji, nie tylko Ministra Cyfryzacji, ale także kilku ministrów, którzy sądzę, że jeśli państwa działalność na pańskiej komisji by się rozwijała, to powinniście państwo pójść za ciosem. Nie mówię, że jeszcze w przyszłym roku, bo gdybyście państwo skierowali pisma do ministerstw I jak te ministerstwa organizują edukację osób starszych, to trudno, ponieważ nie ma tam jeszcze odpowiednich pionów, w tym zadocenia w tym, to może byśmy jeszcze małą informację dostali, ale wyraźnie chcemy państwu przekazać te 1. Przykłady. Najpierw ta liczba osób starszych, zaangażowanych, jeśli już zaangażowanych w edukację, to edukację pozaformalną, czyli niesterowaną centralnie, bez centralnych podstaw programowych na wszystkie kraje z jego całym zróżnicowaniem między wsią, miastem, no który jest... Różnimy się znacznie.
I sytuacja osób starszych jest także bardzo różna. Nie ma, jest zupełnie inna w obwarzanku warszawskim, gdzie tam jest profesura, sobie siedzi I no ma właśnie niekiedy bardzo dobrze, a zupełnie inna, z nawet kilkadziesiąt kilometrów dalej, 1 z biedniejszych gmin w województwie mazowieckim, prawda? Pomijając już inne biedniejsze województwa. Więc sytuacja jest bardzo różna I żeby zaktywizować te osoby starsze w różnych ten, trzeba dostosowywać oferty do bardzo konkretnych potrzeb. Absolutnie nie nie nie nie można mieć nadziei, że większość osób starszych, poza kilkoma procentami, edukacja formalna I abstrakcyjna zainteresuje seniorów.
Jeśli zainteresuje, to tylko przede wszystkim w kwestiach praktycznych. Jedną z tych praktycznych rzeczy jest, jak państwu mówiłem, obeznanie się z nowoczesnymi narzędziami cyfrowymi. To jest bardzo ważna kwestia. Obecnie się z niebezpieczeństwami, się to kumuluje, jeśli chodzi o finanse z niebezpieczeństwami w internecie, obsługi swoich finansów w internecie. Stać te osoby są często, często oszukiwane.
Kwestia zdrowia to jest szalona, szalone pole. Niestety tutaj nie mamy jeszcze jakby przez nas, bo jesteśmy koordynatorami uczenia do wszystkich dorosłych, ale jakby nie widzimy jeszcze takiej publicznie dyskutowanej I ważnej inicjatywy profilaktyki zdrowotnej dla osób starszych jakiegoś programu, który by poprawiał ten nasz z jednej strony wykształcenie, będzie działo się, słowem, czyli ja jestem już bardzo zaawansowany, bardzo, no dosyć zaawansowanym seniorem I głupią moją wiedzę, a muszę posiadać swoją wiedzę w kwestiach zdrowotnych, poszerzam ją głównie w YouTubie. Czyli dosyć prywatnie działam I nie za bardzo widzę tutaj jakby wsparcie no jakby wielu instytucji. To dzięki temu, że już część seniora jest wykształcona, sobie radzi z tym, jak, jak, radzi sobie z własnymi problemami I I znajduje gdzieś opinie, ale nie mamy w tych naszych przykładach. Na razie nie nie ma jeszcze, ale być może jest, bo jak mówię, to to rozpoznanie nie jest jeszcze aż takie pełne, ponieważ sposób patrzenia, sposób patrzenia na aktywność ministra edukacji polega na tym, on ma się głównie interesować szkołami I...
A minister szkolnictwa wyższego szkołami wyższymi. A tutaj, jeśli chodzi o osoby starsze, musi być inne nastawienie. Tu trzeba się interesować nie kanonem wiedzy, bo on większość dorosłych już nie zainteresuje. Dorośli nie zainwestują dwóch, trzech lat w jakiś dłuższy cykl kształcenia przynoszącym jakieś kwalifikacje, bo już za mało czasu, żeby wykorzystać te kwalifikacje. Więc jeśli można ich czymś zainteresować, można dalej prowadzić z nimi edukację, to ta edukacja musi być bardzo różnie od tej, którą teraz powszechnie widzimy jako edukację.
W ogóle musimy pewnie słowa zmienić także na to, na to, co co tym dorosłym jest potrzebne. Więc najpierw te kilka przykładów, a później powiem państwu o naszym przykładzie, co z pewnym niespodziewanym sukcesem się zaczyna rozwijać, ale na na razie na skalę niewidoczną jest to statystycznie. Otóż w naszym przypadku staramy się wykorzystać istniejące instytucje, nie tworzyć nowych instytucji, tylko istniejące instytucje do tego nowego podejścia do uczenia dorosłych. I taką instytucją jest między innymi szkoła, szczególnie szkoła podstawowa, która tworzy jedną z najgęstszych sieci usług publicznych w naszym kraju, docierająca właśnie tam, gdzie jest najbardziej potrzeba. Do małych miejscowości, zwłaszcza do małych osiedli, nawet nie wsi, tylko osiedli, gdzie żyje dużo osób dorosłych I jak państwo wiecie, będzie ich żyło coraz więcej w osamotnieniu albo w zagrożeniu osamotnienia.
W związku z tym interwencja publiczna na obszary wiejskie lub także postprzemysłowe, bo to nie, to nie jest tylko tak, bo są pewne dzielnice miast, także w bardzo nieciekawej sytuacji, w którym także żyją osoby starsze, jest jedną z najważniejszych kierunków. Ten na na koniec powiem państwu, jak my to próbujemy robić na skalę jeszcze niezbyt dużą, ale gdybyście państwo kiedyś pojechali sami do takiego, nazywamy to LOWE, Lokalny Ośrodek Wiedzy Edukacji, to zobaczylibyście, jak jak inaczej działają szkoły podstawowe. Ale najpierw po, żeby znowu nie przedłużać, powiem o o działalnościach innych w zakresie edukacji pozaformalnej. No nie powiem, że 1. Czy 2., bo tak żeśmy użyli.
Najpierw uniwersytety ludowe. Może tylko dlatego, że państwo przejęło już pewną inicjatywę, jeśli chodzi o za, o rozwój uniwersytetów ludowych. One też rozwijają się na obszarach, głównie na obszarach wiejskich lub małomiasteczkowych, prawda? I o tyle żeśmy mieli tę inicjatywę jako pierwszą, dlatego że już jest rządowy program rozwoju uniwersytetów ludowych I jest on koordynowany przez KPRM, dział obywatelski, który który I szczególnie Instytut Wolności, który który, którzy jakby starają się rozwijać edukację, aktywność społeczną, głównie aktywność obywatelską. I Uniwersytety Ledowe zostały ujęte w takim dziesięcioletnim programie rozwoju, który kończy się teraz w 2000 dwudziestym trzecim.
Mam nadzieję, że będzie on w jakiś sposób kontynuowany później. Dalej są, jeśli chodzi o osoby starsze, największą tradycję mają u nas w Uniwersytecie Trzeciego Wieku. Jest ich... Nie wiem, czy państwo z Gumiego GUS-u będą występowały, panie, czy? Ale GUS można pochwalić za to, że z własnej inicjatywy, nieprzepuszczony przez nikogo, zrobił, o ile pamiętam w 2000 osiemnastym roku 1.
Rozeznanie w uniwersytetach
Trzeciego wieku. Później przez pandemię to zostało przerwane, ale dzięki GUS-owi wiemy, że mamy ponad 600 prawdopodobnie obecnie gdzieś bliżej 700 uniwersytetu trzeciego wieku. Większość z nich jednak nie jest przy uczelni, organizowana przy uczelniach. Mała większość z nich jest organizowana przez fundacje, stowarzyszenia, czyli w w takim, tak zwanym świecie NGO-sów. One oczywiście utrzymują kontakt z uczelniami, żeby tam kadra uczelni brała udział, ale jakby jakby państwo także dzięki GUS-owi znamy też ofertę, praktyczną ofertę działania Uniwersytetu Trzeciego Wieku.
Otóż wbrew tej nazwie, tutaj akurat pokazuje się też, że jeśli ktoś prowadzący Uniwersytet Trzeciego Wieku nie rozwinie kilku dodatkowych działalności, oprócz na przykład kursu z astronomii czy jakichś wykładów z astronomii, czy z kosmologii, czy jakichś zupełnie abstrakcyjnych spraw, z matematyki może, bo to akurat bardzo małą część seniorów interesuje, to jeśli mają mieć jakąś większą publiczność, to trzeba zorganizować zajęcia sportowe, zajęcia kulturalne, zajęcia integracyjne I dopiero wtedy zaczyna się pewna... Ja znam 1 z uniwersytetów trzeciego wieku na przykład w Łazach na Śląsku, który robi robi ogólnopolską sportowo olimpiadę dla seniorów. Muszę państwu powiedzieć jako senior, który codziennie jeszcze dojeżdża rowerem do pracy. Niestety młode pokolenie tak często nie dojeżdża jak ja. Staram się być wzorem dla dla Nowego Ministerstwa I zawsze stawiam swój w rower.
No I to mam nadzieję, że młodsi się jeszcze ruszą. Otóż aktywność sportowa jest absolutnie jedną z naj z najważniejszych aktywności osób starszych, co przedłuża ich no życie po prostu. I także jeśli to dobrze robią, to to te rzeczy trzeba umiejętnie robić, to być może kłopoty zdrowotne są trochę mniejsze. I na przykład w przyszłości także ktoś z Ministerstwa Sportu też powinien występować na tym I powiedzieć, co on robi. Sądzę, że za kilka lat to już chyba będzie standard, bo liczba, co roku liczba tych osób starszych będzie powodować, że w społeczeństwie będzie coraz więcej.
A więc I siła społeczna I siła ministerstwa też chyba będzie większa. Więc tutaj tylko państwu po pokazuję, że jeśli państwo spojrzycie dokładnie w rozeznanie tego, co robią uniwersytety trzeciego wieku, to nie tylko wykłady przedstawicieli szkolnictwa wyższego, ale rozwijają wiele aktywności społeczną, sportową, turystyczną, integracyjną, kulturalną, tradycji regionalnej, no bardzo różną działalność, żeby w ogóle skupić zainteresowanie. Nie będę mówił o klubach cyfrowych, bo dodaliśmy tutaj, skoro jest minister, przedstawiciel ministerstwa, także my prowadzimy także z udziałem ministra cyfryzacji, to znaczy większą, przyczynia się w pewnym stopniu, więcej do tego szkoła międzypokoleniowa, to być może też coś. Z kolei my na koniec już powiem, co minister edukacji robi poza programami szkolnymi dla osób dorosłych. Wyobraźcie sobie państwo, że gdybyśmy chcieli, ponieważ jest taki przepis I jest to przepis I Konstytucji I także potwierdzenie w naszej ustawie o o oświacie, prawo oświatowe.
Otóż tam każdy ma prawo do uczestniczenia w edukacji. Takie jest prawo, jeśli państwo przejdziecie wstęp naszej ustawy prawo oświatowe, to każdy ma I my się tym chwalimy też na świecie, że nie musimy mieć filaru europejskiego, co dotyczy praw, bo u nas każdy I to jeszcze bezpłatnie każdy dorosły może uczestniczyć w formalnej edukacji, głównie zawodowej, ale mały jej pion także dotyczy umiejętności ogólnych. Tylko że te programy są robione według programów szkolnych, więc jakoś specjalnie nie są do uczestniczenia w szkołach dla dorosłych. My widzimy statystykę, że do wieku... Dominanta uczestników to jest wiek 22, 23 lata.
To są głównie szkoły policealne. Szkoły ogólnokształcące dla dorosłych, mające jeszcze największe powiedzenie, też nie. Oczywiście zdarza się, że telewizja pokazuje siedemdziesięciolatka, który robi maturę. No I wszyscy w Polsce się zachwycają tym, tym, że siedemdziesięciolatym, że on znalazł sobie tyle determinacji, że jeszcze zrobił, a ty w wieku siedemdziesięciu lat. Ja na przykład myślę, że może ten doktorat jeszcze kiedyś zrobi, prawda?
Też też jak będę miał trochę więcej czasu. Dla mnie to jest takie idee fixe. No są tacy ludzie, ale statystycznie to jest bardzo, bardzo mała liczba. Jeśli państwo chcecie kiedyś bardziej zaktywizować edukacyjnie, to aktywizacja edukacyjna nie może być czysta. Ona absolutnie musi być połączona z jakimś interesem praktycznym.
Obecnie te interesy praktyczne można bardzo łatwo wyliczać. Bezpieczeństwo publiczne to jest 1 z bardzo ważnych interesów. W sytuacjach zagrożenia osoby starsze będą najbardziej zagrożone. Czy słyszeliśmy kiedyś specjalne I delegacje, co co co by się naprawdę stało z osobami starszymi, gdyby były naprawdę nieprzyjazne. Ale chodzi też o zagrożenie niezwiązane z tym, co być może nie nastąpi, ale także z życiem codziennym, bezpieczeństwem na ulicach, bezpieczeństwem na spacerach I tak dalej.
To jest tyle zakresów bezpieczeństwa, że wystarczy je na na wiele, wiele szkoleń w tym zakresie, jeśli chodzi o osoby starsze. Więc bezpieczeństwo publiczne, z których ona wyraźnie wzrasta. Na przykład na wsi widzimy, że naszym partnerem, jeśli my chcemy coś konkretnego zrobić, to są tak zwane tak OHP, ochotnicza straż pożarna. Kiedyś kojarzona tylko z ucztowaniem w remizach, a obecnie najlepsze przykłady aktywności OHP, która współpracuje ze szkołą podstawową I tworzy oferty małych kursów. No kursów to nie, to zajęć, a tak bym powiedział, bo to jest zbyt ambitnie powiedzenie, kursy zajęć.
To szkoła podstawowa w dalekiej wsi jako głównego partnera ma właśnie ochotniczą straż pożarną I potrafi I potrafi ten, a obecnie znacie państwo przykłady, że jakiś, jest jakiś wypadek na przykład zeznany, często o... Często omawiany przez prasę, to szybciej znajduje się przy nim ochotnicza straż pożarna, dziś jeszcze nasza nasza, czyli jakby państwowa straż pożarna, prawda? Więc przy dobrze, dobrze działająca ochotnicza straż pożarna to jest 1 z obecnie bardzo ważnych instytucji edukacyjnych, na przykład na odległych siach. I tak się trzeba patrzeć na przyszłość, na przykład, w misji takiej takich instytucji. Więc jeśli my stworzyliśmy LOW-ę, to tylko w zakresie tak zwanym edukacji pozaformalnej.
I zaczęliśmy tę tę akcję tworzenia dobrowolnej funkcji społecznej szkół w 2000 siedemnastym. Przeznaczyliśmy na to środki z funduszy europejskich I w konkursie wygraliśmy pięciu, 5 takich dosyć zdolnych, mając doświadczenie organizacji lub instytucji, bo to, to były niekiedy na przykład Politechnika Wrocławska do tego, do konkursu wstała, później Wyższa Szkoła gospodarcza w Bydgoszczy, ale także takie organizacje jak Małopolska, Fundacja, oj zapomniałem, Fundacja Małopolska Izba Samorządowa na przykład albo OITS w Lublinie, OITS Poland w Lublinie, organizacja kreująca przedsiębiorczość. Więc 5 takich organizacji w kraju zostało wybranych w drodze konkursu, ażeby nabierać, każda z nich miała takie zadanie, żeby nabrać 15 do 20 szkół, głównie szkół podstawowych, chociaż nie tylko, mogły być te szkoły ponadpodstawowe, do tworzenia programów uczenia dla osób dorosłych. I tutaj bardzo wyraźnie, co też chcę państwu powiedzieć, co było przekazem też na poprzednich spotkaniach. My szerząc edukację, staramy się nie robić jej dla specjalnych grup.
To jest 1 z największych błędów edukacyjnych. Edukację powinien mieć szansę każdy. To jest najszlachetniejsza wizja edukacji, w związku z tym nie robimy specjalnej edukacji w tych naszych lokalnych ośrodkach wiedzy I edukacji. Nie robimy specjalnej edukacji dla seniorów. Chcemy, żeby seniorzy integrowali się z innymi dorosłymi.
I najlepsze, najlepsze ingerujące, ponieważ jednym z mniej dyskutowanych w Polsce, ale my to widzimy w danych dotyczących podstawowych umiejętności osób dorosłych, że 1 najsilniejszych korelacji między słabym poziomem umiejętności, na przykład czytania ze zrozumieniem, umiejętności matematycznych czy umiejętności cyfrowych, ale stricte, bo to jest takie badanie bardzo pogłębione, badanie PIAC, to już nie badanie państwa, tylko to jest takie badanie PIAC. Okazuje się, że te osoby, które mają najmniejsze umiejętności, są jednocześnie w jakichś parametrach, mają styk z jakimś rodzajem samotności. Tych rodzajów samotności też jest dużo. Ale można 1 wspomnieć, że brak współpracy z innymi osobami, brak wejścia w społeczność lokalną, to jest zaraz łączy się z coraz mniejszym tym dziadzie. Więc żeby leczyć te te wszystkie ten...
Nie, nie wiem, czy mogę przedłużyć, czy już kończyć z więzieniem? Będę już kończył. Więc rozwijamy te lokalne ośrodki wiedzy I edukacji, które pierwszym zadaniem, które one mają, nie jest rozwijać ot tak edukację, tak jak w wielu przypadkach jest, tylko pierwszym zadaniem jest sprawdzenie potrzeb społecznych na swoim terenie.
Dopiero jak się zrobi rozpoznanie potrzeb społecznych, robi się ofertę. I te oferty są bardzo różne. Do tej pory nie mieliśmy problemu z frekwencją. Nawet na małych wsiach, poniżej 500 osób. Przychodziło dosyć sporo osób, a na koniec powiem państwu, no nie wymienię tej gminy, bo ostatnio pani 1 z wiceminister naszych była w tej gminie, wizytowała tą gminę.
Gmina składa się z dużej wsi. Nie ma nawet miasteczka, tam jest duża wieś, która współpracuje z kilkoma małymi wiesia, wsiami lub małymi osiedlami. W tych małych osiedlach czy małych wsiach kiedyś jeszcze były szkoły podstawowe. Teraz, ponieważ powoli to wszystko wymiera, została już tylko szkoła podstawowa w tej największej wsi I jest dużo tych własnego transportu, który jeździ po tych szerszej okolicy I zbiera. I ta I ta szkoła też zgłosiła się do konkursu na nowe I może państwu powiedzieć, że to ta działalność jest tak trudna I żeby zrobić działalność na rzecz edukacji sąsiadów przez nauczycieli, to większość nauczycieli do tego się specjalnie nie garnie I nie zgłasza.
I symbolem jest 1 z dyrektorów takich małych szkółek, która jeszcze tam przez parę lat temu działała. On był nawet przeciwnikiem tworzenia takiego logo. On był historykiem. Znał całą historię swojej regionów. To było w Małopolsce, tyle powiem, że to było w Małopolsce.
No byłem dokładnie między Krakowem, a gdzieś w połowie drogi między Krakowem a Kielcami.
O tak, tyle powiem.
Stanisław Drzażdżewski
I on znał bardzo dobrze historię I on powiedział, że oferta szkoły, bo tak mu się to kojarzyła, jest tak, to tylko dzieci mogą przyjść I I wysłuchać to, co nauczyciele mówią I że dorośli nie będą słuchać nauczycieli. I on był przeciwnikiem zaangażowania się do tego. To część pań nauczycielek go jakby pokazała, zaczęła 1., że to można zrobić, jeśli się zna potrzeby osób dorosłych, W tym gdzieś tam 30 procent około to są seniorzy.
I w małych... Okazało się, że w małych miejscowościach I najbardziej przejmującym zdaniem było zdanie tego dyrektora, który z pewnego przeciwnika stał się obecnie jednym z najbardziej aktywnych propagatorów, a jest też starszy, życiorysy dwóch pań były najbardziej przekonujące chyba. 1. Pani kiedyś chciała, to była mała wieś, kiedyś chciała pójść na studia wyższe, no to życie na wsi ją zmusiło do tego, żeby zająć się gospodarstwem I rodziną I nie mogła spełnić. Obecnie po gdzieś około dwuletnim działalności tego Lowe, znaczy, podjęła studia w Krakowie.
Osoba bardzo szeroko, powyżej czterdziestu lat. A najbardziej przejmujące była pani, która miała ośmioro dzieci I życie było tak utopione w gospodarstwie I utrzymanie tych, że dopiero LOWE, kiedy ona ma już tylko czworo dzieci obecnych, ale też jest gdzieś tak pod po po pięćdziesiątce, tylko czwórkę mają w domu. Też zajęcia nowe I prosiłam panią minister, żeby tego typu działalność, jak to nowe w tej w tej największej wsi, istniało dla tych państwa, bo ich po prostu ośmiela do życia innego niż do tej pory realizowali.
Tyle chciałem państwu powiedzieć.
Speaker 1
Bardzo dziękuję za te wszystkie informacje. Bardzo takie szerokie, wykraczające poza materię działalności samego wyłącznie ministerstwa, które pan reprezentuje. Bardzo to będzie inspirujące, bo zanotowałem tyle wątków, o których chcę się dowiedzieć więcej w przyszłości, że że pewnie będziemy jeszcze pana nękać I ministerstwo różnymi pytaniami. Ale bardzo, bardzo za dziękuję.
Speaker 7
Poprosimy w takim razie o informacje na temat aktywności ministerstwa drugiego, które jest reprezentowane.
Speaker 8
Myślę, że starczy. Szanowni państwo, na pewno mieliście okazję zapoznać się z materiałem, który przekazaliśmy przed dzisiejszym spotkaniem. I tutaj w uzupełnieniu do tego, co powiedział pan Stanisław mój przedmówca, Ministerstwo Cyfryzacji. Jestem zastępcą dyrektora w Centrum Rozwoju Kompetencji Cyfrowych, więc o czym mógłbym powiedzieć, jak nie o kompetencjach cyfrowych? Sytuacja aktualnie wygląda w ten sposób, że tylko około połowa Polaków posiada podstawowe kompetencje cyfrowe.
Jeśli chodzi o osoby starsze, to jest niespełna 20 procent. Mając na uwadze, że musimy poprawić te statystyki w skali całego kraju, w roku 2000 dwudziestym trzecim przyjęto Program Rozwoju Kompetencji Cyfrowych, który traktuje kilkanaście grup docelowych, tak. Między innymi grupę dotyczącą osób starszych. Zakładamy, że do roku 2000 trzydziestego uda nam się podnieść statystyki nawet do osiemdziesięciu procent. Opowiem teraz w wielkim skrócie o kilku działaniach, które realizujemy w takim mikroskali.
I opowiem również państwu o działaniu, które mam nadzieję faktycznie przyczyni się do do podniesienia tych statystyk, o których wspomniałem przed chwilą. Te działania mniejsze, które teraz już realizujemy, myślę, części z państwa są już znane, to między innymi szkoła międzypokoleniowa realizowana wspólnie z MN-em, z KPRM-em, gdzie mamy przeszkolone kilkanaście 1000 seniorów, kilkanaście 1000 uczniów, ponieważ ideą szkoły międzypokoleniowej pokoleniowej jest to, że łączymy starsze pokolenia z młodszymi w ramach właśnie lokalnej infrastruktury szkolnej, gdzie mogą realizować wspólne projekty. Oprócz tego, takim dość charakterystycznym działaniem realizowanym również w porozumieniu z Ministerstwem Zdrowia są tak zwane EFIFY-y, czyli szkolenia w sanatoriach. Tutaj zasięg ze względu na to, że odbywa się to w sanatoriach, tak, jest jest jest ograniczony. Przeszkoliliśmy tam około dziesięciu 1000 osób.
No ale ważne jest to, że nawet w tych sanatoriach próbujemy wspólnie z Ministerstwem Zdrowia I na jakim naszym partnerem dotrzeć do do seniorów I przemycić gdzieś również tam przy okazji tych różnych kuracji, tak, innych zabiegów, które mi się można podawać w sanatoriach. Naukę kompetencji cyfrowych tutaj wspólnie z Ministerstwem Zdrowia postawiliśmy przede wszystkim na na aplikację Ministerstwa Zdrowia dotyczącą IKP, tak, indywidualne konto pacjenta, ponieważ ponieważ uważamy, że że że czas płynie szybko, świat otaczający się zmienia I wszyscy musimy się tego uczyć, więc każda okazja jest dobra. Oprócz tego, w ostatnim czasie mam nadzieję, że widzieliście państwo kampanię medialną poświęconą budowaniu cyfrowej formy krok po kroku. Były to spoty w telewizji. Tam odsyłamy do strony kompetencje cyfrowe gov p l, do czego również zachęcam.
Każdy z państwa może wypełnić prostą ankietę I sprawdzić, na jakim poziomie są aktualnie jego kompetencje cyfrowe. No I mam nadzieję, że jeśli oczekujecie państwo poprawy tych kompetencji, to strona kompetencje cyfrowe gov p l dostarczy wam na pewno informacji na temat samej teorii, statystyk, projektów, które realizujemy, ale również szkoleń, które realizujemy, czy to, czy to jako Ministerstwo Cyfryzacji, czy w w porozumieniu z naszymi partnerami w ramach takiego programu PWS Kils, tak, program współpracy Eskills. Tam jest zaangażowanych kilkadziesiąt podmiotów, sporo tych szkoleń jest realizowanych w formie tradycyjnej, ale są również szkolenia online, więc w zależności od tego, kto jaką ilością czasu dysponuje, może tutaj znaleźć na pewno jakąś ciekawą ofertę dla siebie. I teraz chyba najwięcej czasu chciałbym poświęcić Klubom Rozwoju cyfrowego. Myślę, że idea jest państwu znana.
Kluby działają do tej pory na na pilotażu, tak. Wybraliśmy 40 klubów w całej Polsce, gdzie był realizowany pilotaż I te kluby już istnieją. Na stronie kompetencje cyfrowe gov p l znajdziecie państwo wszystkie informacje na ten temat. Ale to, co ważne właśnie w tych klubach rozwoju cyfrowego, to to, że właśnie kończymy oceniać dokumentację naborową, maskalowanie tych klubów. I docelowo ma powstać w całej Polsce 2000 klubów.
Klubów czy tak zwanych stacjonarnych, ewentualnie klubów mobilnych, które mogą dojechać nawet pod wskazany adres I tam przeprowadzić dedykowane szkolenie czy też zajęcia. Co jest ważne w tych klubach? One, to nie są nowe twory jakieś, prawda. To są dodatkowe funkcje w instytucjach, które wszyscy już znamy. Mogą to być biblioteki, mogą to mogą to być domy kultury, mogą to być ochotnicze straże pożarne, więc więc te kluby są zakotwiczone gdzieś po prostu w naszych lokalnych społecznościach.
I ważne jest to, że są dostępne, dostępne praktycznie dla każdego, tak. Nie są nastawione tylko na osoby starsze, każdy może tam przyjść. Ale zakładamy, że patrząc między innymi na statystyki, o których wcześniej mówiłem, że osoby starsze na pewno będą stanowić znaczny odsetek uczestników życia tych klubów. I co ważne w klubach, kluby nie prowadzą typowej działalności szkoleniowej. Oczywiście można zorganizować tam szkolenie z jakichś, z tematyki, która jest potrzebna, tak.
Czy to jakieś aplikacje rządowe, czy być może obsługa komunikatorów, czy coś innego, ale w każdej chwili do takiego klubu będzie można przyjść z jakąś indywidualną potrzebą, Jakąś badalną nawet w kontekście konfiguracji swojego smartfona czy też, czy też komputera. I tam przeszkoleni, edukatorzy będą, będą w stanie państwu, będą w stanie mi państwu pomóc, udzielić, udzielić wsparcia. Oczywiście zakładamy to, że do tych klubów ludzie będą z chęcią wracać, tak. Ponieważ tak jak wspomniałem, to jest robione w jakimś miejscu, które już istnieje, więc idąc tam przy okazji wypożyczyć książkę do biblioteki, można zajrzeć do klubu czy załatwiając jakąś tam lokalną sprawę. I tak jak wspomniałem, kończymy teraz ocenę wniosków.
Wskazuję na to, już mamy wybranych operatorów w kilkudziesięciu pod regionach, ponieważ Polskę podzieliliśmy na 97 obszarów naborowych, żeby właśnie zaangażować w to jak najwięcej instytucji, które które składały wnioski na tworzenie tych klubów. To są biotesty, to są NGO-sy, to są różne różne partnerstwa. I zakładam, szanowni państwo, że te kluby od końcówki tego roku, najpóźniej od początku przyszłego, będą już działać na skalę masową, czyli praktycznie każdy klub się otworzy. I cóż, jako Ministerstwo Cyfryzacji oczywiście planujemy kampanię medialną jeszcze, żeby szeroko informować o tych klubach, ale równocześnie ja już teraz mogę do państwa zaapelować, żebyście upowszechniali wiedzę w swoich środowiskach,
Na temat tego typu miejsc. Obserwujemy to, badania również to potwierdzają, że najtrudniejszy jest po prostu 1. Krok, tak. Trzeba do tego klubu przejść, przełamać się. Dlatego ważne jest to, żeby było to w miejscu, którym znamy, żeby tam był profesjonalnie profesjonalny edukator przeszkolony, często rekrutujący się również z lokalnej społeczności.
I ja już tutaj będę kończyć swoją wypowiedź, ale na koniec jeszcze raz powiem, kompetencje cyfrowe gov p l. Zapraszam wszystkich do odwiedzenia tej strony. Tam można znaleźć informacje nie tylko teoretyczne, ale również praktyczne I szeroką informację o szkoleniach, które są realizowane. Dziękuję bardzo. Te adresy myślę, że będą...
Przepraszam. Kończymy ocenę, kończymy ocenę, zrobimy to pewnie do końca września, a później jest termin podpisywania umów, więc zakładam, że październik, listopad na stronie kompetencji cyfrowego WPL będą pojawiać się 1. Informacje w zależności od tego, jak te kluby już będą, będą działać, tak. Ponieważ chcemy informować o tym, jak te kluby już faktycznie będą działać, żeby przyjść I sprawdzić. Więc wiadomo, nazwijmy to, taki okres rozruchowy, od momentu podpisania umowy przez danego operatora do momentu uruchomienia klubów, ale zakładam, że to jest kwestia dwóch, trzech miesięcy I te kluby będą działać.
Więc zakładam, że wszystkie, na wszystkich obszarach, które zostaną dofinansowane w roku 2000 dwudziestym siódmym, już od pierwszego czy tam drugiego stycznia, w zależności od tego jak kalendarz się układa, to to te kluby będą działać I będziemy o tym szeroko informować. I zachęcam do skorzystania, ponieważ no szanowni państwo, jesteśmy tutaj chyba wszyscy świadomi, że uczyć się musimy przez całe życie, więc również ja mam okazję pewnie I plan odwiedzić taki klub w mojej, w mojej, w mojej okolicy, w miejscu, z którego pochodzę, żeby zweryfikować, jak to działa, jak to działa I I gorąco rekomenduję. Na na na podstawie pilotażu, który był zrealizowany, jest realizowany jeszcze w czterdziestu miejscach w Polsce, Miałem okazję odwiedzić kilka tych klubów. Jest naprawdę to wspaniała inicjatywa. A najlepsze w tym wszystkim jest to, że pracują tam osoby, które naprawdę są zaangażowane I które chcą, które chcą pomóc I czują ten temat.
Więc, więc zachęcam do tego, żebyście państwo korzystali z klubów już istniejących albo z tych, które za chwilę powstaną. I to opatrujemy w jakiś taki, jako takie działanie systemowe obejmujące całą Polskę, praktycznie całą populację, tak. Bo te projekty, o których wspomniałem wcześniej, czy szkoła międzypokoleniowa, A5-y, stanowią tylko wycinek. Ale mając na uwadze statystyki, o których powiedziałem, potrzebujemy działań systemowych I chcemy, żeby te kluby na stałe wpisały się tutaj w krajobraz lokalnych społeczności. Planujemy również dalsze finansowanie klubów w ramach nowej perspektywy finansowej.
Na tę chwilę pewnie za wcześnie, żeby mówić o szczegółach, bo ten początek prac dopiero mamy dotyczący perspektywy finansowej, ale wierzymy, że że kluby będą odpowiedzią na na problem niskiego poziomu kompetencji cyfrowych Polaków. Dziękuję.
Speaker 9
40 to rzeczywiście wygląda na... Oj, mamy chyba włączone za dużo mikrofonów, nie? Może.
Speaker 9
pilotach, 2000 to na bardzo systemowe rozwiązanie. Także rzeczywiście bardzo, bardzo się cieszę. Mam 1 pytanie, czy pan z Ministerstwa Zdrowia I państwo z GUS chcieliby na tym etapie zabrać głos, czy do, czy w, tak? To bardzo proszę I potem od razu zaczynamy pytania. Dzień
Michał Mazur
dobry, Michał Mazur, Ministerstwo Zdrowia. Przyszedłem dziś, na dzisiejsze spotkanie głównie z tego powodu, że razem z Ministerstwem Cyfryzacji, o czym już pan dyrektor mówił, realizujemy projekt dotyczący edukacji seniorów w sanatoriach, ale również w ramach, w ramach naszych działań w Departamencie Zdrowia prowadzimy taki duży projekt pod tytułem dostępność plus obecnie dla ambulatoryjnej opieki specjalistycznej. To jest także projekt, który jest finansowany z funduszy europejskich. Ten projekt zakłada finansowanie w ramach grantów placówek zdrowotnych, które w ramach grantów, które otrzymują od Ministerstwa Zdrowia, mogą realizować działania na rzecz zwiększania dostępności w placówkach zdrowotnych. I te działania, które realizują placówki, także dotyczą wsparcia seniorów, także przeciwdziałanie wykluczeniu seniorów, także wykluczeniu cyfrowemu.
Również działania, które są realizowane w zakresie e-zdrowia w Ministerstwie Zdrowia, jak choćby Centralna Rejestracja czy, czy rozbudowa aplikacji Moje IKP. Te działania także staramy się prowadzić, uwzględniając także potrzeby seniorów, uwzględniając także potrzebę zapewnienia dostępności cyfrowej tych aplikacji I tych systemów dla, dla wszystkich. Dlatego też realizując nasze działania, pamiętamy I wspieramy także tę grupę. I gdy planujemy działania, także uwzględniamy aspekt związany związany właśnie z zapewnianiem dostępności dla seniorów. W ramach też Departamentu, Ministerstwa Zdrowia w Departamencie Równości w Zdrowiu funkcjonuje także Wydział do spraw Zdrowotnej I Polityki Senioralnej, który także koordynuje działania związane z z tą opieką także zdrowotną dla seniorów.
Dziękuję.
Speaker 1
Bardzo, bardzo dziękuję. To co, pytania? Zachęcam państwa do... Bardzo proszę, proszę tak dla protokołu tylko, bo znamy się, o przedstawienie się.
Elżbieta Wiśniewska
Elżbieta Wiśniewska, przewodnicząca Warszawsko-Mazowieckiej Delegatury Obywatelskiego Parlamentu Seniorów I Warszawska Rada Seniorów. Ja mam te, 1. Pytanie, chcę skierować do przedstawicieli Ministerstwa Edukacji. Na jednej z Komisji Polityki Senioralnej były prezentowane, były prezentowane działania na rzecz osób starszych przez różne resorty. I między innymi w tej informacji była taka informacja, że Ministerstwo Edukacji Narodowej planuje w dwutysięcznym, w dwutysięcznym siódmym roku wprowadzić do nauczania podstawowego I średniego, cytuję, realizacja w podstawie programowej kwestii związanych przygotowaniem do starości I integracji międzypokoleniowej.
Powiem, że my jako środowisko seniorów przyjęliśmy tę inicjatywę bardzo pozytywnie, bo widzimy taką potrzebę. Czy państwo moglibyście coś na ten temat konkretnego powiedzieć? To jest takie pytanie. Jednocześnie dużo tutaj była mowa o edukacji seniorów, w tym Uniwersytety Trzeciego Wieku. Powiem państwu tak, środowisko seniorów z pewnością jest dobrze zagospodarowane przez Uniwersytety Trzeciego Wieku.
Rady seniorów czy NGO-sy, jest mnóstwo programów. Problem jest 1. Generalnie ze wszystkimi informacjami czy zdrowia, czy edukacji, że te informacje nie docierają do seniorów, do tych nieobecnych. Te informacje docierają do tego, do tej grupy, do tej elity seniorów, która na Mazowszu tutaj jest 2 procent zaangażowanych seniorów. Także jest ten problem taki z dotarciem do tych nieobecnych I myślę, że to jest w centrum zainteresowania wszystkich organizacji senioralnych, ale chciałabym też państwu zakomunikować ten temat.
Do, do pana z Ministerstwa Zdrowia mam pytanie, przepraszam, bo może nie do końca zrozumiałam. Prosiłabym więcej informacji o tym programie dostępności. Dziękuję bardzo.
Speaker 1
Bardzo proszę, może jeszcze, jeśli jest jakieś pytanie, to teraz. To mikrofon trzeba włączyć, żeby to się mogło w protokole pojawić. Ale nie wiem, chodzi o nagranie tego do
Dzień dobry państwu.
I transmisja, które
Barbara Ruszkowska-Gąbka
Dzień dobry państwu. Barbara Ruszkowska-Gębka, Zarząd Główny Polski, Związek Emerytów I Rencistów. Proszę państwa, nie tyle chcę zadać pytanie, co jakby spuentować troszeczkę inne podejście. Widzę, że będą trwały równolegle 3 procesy. To będzie 1.
Proces starzenia się społeczeństwa, wydłużenia aktywności zawodowej plus sztuczna, szybki rozwój sztucznej inteligencji, którą pominęliśmy, a może mieć ogromne znaczenie dla rynku, dla pozostania na rynku pracy seniorów. I sądzę, że emeryt I pracownik będą to kategorie, które już nie będą rozdzielne, tylko będą wspólne, ponieważ będzie ilość osób wzrastająca, osób starszych, a relatywnie mniej będzie osób aktywnych zawodowo. To... Łączę to z tym ustawicznym kształceniem. Jaki będzie miał ustawiczne kształcenie, wpływ na również pozostanie seniorów na rynku pracy?
Bo to jest dosyć istotne, prawda? Ten zatrudnienie I pozostanie seniorów na rynku pracy w sytuacji, kiedy wiemy, jakie są dane, że będzie brakowało jednak osób do pracy. Także seniorzy będą pozostawali. Stąd też istotne jest ustawiczne kształcenie. No I ta sztuczna inteligencja, która w tej chwili dominuje I to są tematy dosyć głośne, prawda?
Na ile będzie miała
wpływ
Barbara Ruszkowska-Gąbka
Na zatrudnienie. Myślę, że senior plus duże doświadczenie plus umiejętności cyfrowe I umiejętności poruszania się w sztucznej inteligencji, będą tym argumentem do pozostania na rynku pracy I możliwości zatrudnienia przez pracodawców. Dziękuję.
Speaker 7
Słusznie, tak. Sam zwracałem uwagę, żeby wyłączać mikrofony I nie włączyłem. Chciałbym zapytać, czy znane są państwu jakieś badania, które bardzo szczegółowo, z których bardzo szczegółowo możemy dowiedzieć się jaka część populacji teraz, a jaka część populacji kiedyś w przyszłości miała do do czynienia z, mówię osób starszych, o populacji osób starszych, z jakąkolwiek formą edukacji dla dorosłych. Czy takie badania są, tak? Żebyśmy mogli wiedzieć, ile osób w Polsce z jakąkolwiek formą, byłoby dobrze, gdybyśmy wiedzieli też z jaką formą konkretnie miała do czynienia, a jaka część populacji nie miała do czynienia nigdy.
Speaker 7
I czy to się zmienia, bo wiemy, że coraz więcej osób korzysta z takiej edukacji, ale ja pytam o statystykę, tak? Nie o liczbę bezwzględną, tylko o o udział całej populacji osób starszych.
Speaker 17
Może ja spróbuję, nie odpowiem na pewno całościowo na to pytanie. Natomiast no to są te wyniki, które tutaj pan z Ministerstwa Edukacji przedstawiał. Ja zajmuję się w Głównym Urzędzie Statystycznym badaniem aktywności zawodowej ludności. To taki skrót BAL, takie dosyć popularne badanie, bo jest ono dosyć szerokie, ciągłe. Przez cały rok my jesteśmy, my jesteśmy w mieszkaniach respondentów przez cały rok, przez wszystkie tygodnie roku I zadajemy pytania.
Speaker 16
Między innymi głównym celem badania jest badanie sytuacji na rynku pracy, tak. Ale wiadomo, że rynek pracy wiąże się ze wszystkim. Jest to, co pani mówiła, jest też bezpośrednio związane z edukacją, z dokształcaniem, z umiejętnościami, które osoba nabywa. I my o to dokształcanie I formalne I pozaformalne pytamy w naszych ankietach. Pytamy o ten okres czterech tygodni, o którym pan wspominał, o okres ostatnich dwunastu miesięcy I te dane na bieżąco zbieramy.
Publikujemy je w naszych publikacjach, w bazach danych. I to są te wskaźniki, które właśnie pan przytaczał, czyli tam było to chyba 0 4 procenta w tej starszej grupie wieku, która się, która się dokształca w jakikolwiek sposób, tak. Formalnej tak, to tak, to jest mało, a poza formalnej.
Mikrofony musimy 7 1.
Tej edukacji poza formalnej.
Speaker 16
w dwudziestym, w dwudziestym czwartym roku to było 7 1, bo generalnie ta zmienna, to pytanie o dokształcanie w ciągu ostatnich dwunastu miesięcy, jest zmienną unijną, dwuletnią. Także w Eurostacie dane się pokazują z częstotliwością dwuletnią na ten temat I można je analizować właśnie dziale na tą formalną, pozaformalną I w podziale na grupy wieku. Natomiast musimy pamiętać o tym, że jeżeli to zjawisko BAL jest badaniem reprezentacyjnym na próbie gospodarstw, tak? Im zjawisko jest mniejsze, tym trudniej jest badać I tym trudniej dostarczyć wiarygodnych danych, tak. No jeszcze trzeba brać pod uwagę, że jest dosyć duży wskaźnik odpowiedzi.
No respondenci mało chętnie odpowiadają na na na pytania, tak, ankietera. Natomiast badamy na bieżąco. W Eurostacie te dane są dostępne co 2 lata. Natomiast my możemy, my je my je badamy ciągle. Tak że te w polskim kwestionariuszu te dane nawet mogą być dostępne kwartalnie, tak.
Tak je prezentujemy WWW dziedzinowej bazie wiedzy na stronie GUS-u. Tak że w tej chwili to jest na poziomie siedmiu procent w tym w tym przedziale wieku 55, 74 lata.
Speaker 15
Zapoznam się, a bardzo proszę o ustosunkowanie się państwa do tych innych pytań.
Michał Mazur
Odpowiadając na pytanie dotyczące projektu dostępność plus. Projekt dostępność plus, Ministerstwo Zdrowia od dwutysięcznego dziewiętnastego roku, tak na dobrą sprawę, realizuje projekty dotyczące wsparcia grantowego placówek zdrowotnych w zakresie podniesienia poziomu ich dostępności dla osób ze szczególnymi potrzebami. Tutaj ta kategoria odbiorców wsparcia to nie są tylko osoby z niepełnosprawnościami, ale szerzej osoby ze szczególnymi potrzebami. Wśród tych osób ze szczególnymi potrzebami oczywiście są również seniorzy. W, do od dwutysięcznego dziewiętnastego roku, do końca dwudziestego roku, projekt był, przepraszam, dwudziestego drugiego roku projekt był realizowany poprzez wsparcie dla placówek podstawowej opieki zdrowotnej oraz dla szpitali.
Obecnie 2. Rok realizujemy projekt dotyczący wsparcia placówek Ambulatoryjnej Opieki Specjalistycznej, czyli takich placówek, gdzie przyjmują lekarze specjaliści różnych specjalności. I to wsparcie grantowe dla placówek polega na tym, że dofinansujemy zarówno prace dotyczące likwidacji barier architektonicznych w tych placówkach, jak I barier informacyjno-komunikacyjnych, a także barier cyfrowych, żeby też strony, strony internetowe, zasoby cyfrowe placówek były także dostępne, dostępne cyfrowo. I też ważnym elementem, elementem tych projektów placówek zdrowotnych I naszego projektu są szkolenia. Szkolenia dla kadry placówek zdrowotnych, dotyczących komunikacji, tego w jaki sposób komunikować się, współpracować z osobami ze szczególnymi potrzebami.
I w ramach tych szkoleń, przeszkoliliśmy w ubiegłej edycji projektu ponad 1000 pracowników zro po placówek zdrowotnych. Obecnie też chcemy przeszkolić 2. 1000 pracowników placówek zdrowotnych. Samych grantów na podniesienie dostępności. Te granty otrzymało w sumie ponad 380 placówek POZ, po raz ponad 150 szpitali.
Jeśli chodzi o placówki ambulatoryjnej opieki specjalistycznej, tu planujemy wsparcie dla co najmniej trzystu 80, trzystu osiemdziesięciu placówek zdrowotnych. No mając oczywiście pod uwagę liczbę świadczeniodawców w Polsce, to to to wiadomo, że są to, są to liczby, które są jakimś ułamkiem wszystkich świadczeniodawców w Polsce. Jednak podejmujemy działania, też chcemy wzmacniać kompetencje w zakresie dostępności, No bo też bardzo dużo w tych działaniach widzimy, że jest także potrzeba oddziaływania na postawy, postawy też placów, pracowników placówek zdrowotnych, też budowanie wrażliwości w zakresie zapewnienia, zapewnienia dostępności. Także te działania, te działania realizujemy, a już jakie to mogą być przykładowe działania, które realizują placówki zdrowotne, no to choćby podjazdy, które ułatwiają wejście do budynku różnym grupom osób, także także seniorom. Czy, czy drzwi, w które są łatwiejsze do otwierania, które się na przykład automatycznie otwierają, co co też jest często bardzo potrzebne seniorom, którzy mogą z tego tytułu też różnego rodzaju dysfunkcje posiadać.
Czy kwestia obniżenia lat w rejestracjach placówkach zdrowotnych, czy czy zapewnienie odpowiedniego oświetlenia. To wszystkie działania, także sprzęt medyczny, który podnosi dostępność danej placówki. Także sprzęt, który też ułatwia diagnostykę dla seniorów. Więc tego typu działania w ramach Ministerstwa Zdrowia realizujemy.
Speaker 7
Ale jeżeli mówimy, chciałbym dopytać, jeżeli mówimy o edukacji, to, to ja bym zapytał o takie przykładowe działania, które dotyczą edukacji, a nie dostępności dosłownie, tak, które jakby wydaje się czymś oczywistym, że powinniśmy robić absolutnie wszystko, żeby osoby, które mają różne ograniczenia, bez przeszkód mogłyby wejść do placówki ochrony zdrowia. Ale takie działania edukacyjne, na przykład ze znajomości I sprawności posługiwanie się różnymi aplikacjami. Elektronika wkracza przecież do ochrony zdrowia, tak. Nie mówię tylko o Movatelu, a różnych innych aplikacjach, które są ważne I tych, które się pojawią w przyszłości, które będą na przykład, mówiłem o systemie kolejkowym, który ma być jakoś usprawniony. Czy tutaj w tym zakresie jakieś działania są wykonywane I czy państwo wiecie, że w, że we wszystkich tych placówkach są wykonywane?
te pytania. A jedną rzecz.
Michał Mazur
W tym zakresie to z jednej strony działania, o których mówiliśmy w ramach współpracy też z Ministerstwem Cyfryzacji. System Centralnej Rejestracji też prowadzi szkolenia dla placówek zdrowotnych w zakresie wdrażania Centralnej Rejestracji I też, I też tam jest kładziony na nacisk na to, aby także uwzględniać perspektywę seniorów, co... Perspektywa seniorów z jednej strony to też dostępność cyfrowa, ale z drugiej strony też dawanie alternatywy,
Dla tradycyjnych na przykład sposób, kontaktu z placówką czy umawiania się na wizytę. Więc także ten aspekt perspektywy seniorów jest jest
Speaker 19
A tego programu dostępność plus I tych grantów też takie działania są wykonywane?
Michał Mazur
W ramach programu Dostępność Plus to przede wszystkim szkolenia dotyczące samej komunikacji. W jaki sposób komunikować się z osobami ze szczególnymi potrzebami, także z seniorami.
Barbara Ruszkowska-Gąbka
Ja mam ogromną prośbę w imieniu seniorów. Wiele programów jest mało intuicyjnych. Chcę dać przykład internetowego konta pacjentów. Senior chętnie się uczy I chętnie korzysta z tego, poza tym no wymusza ona sytuacja, że musi z tego skorzystać. Niestety nie jest to proste znalezienie na przykład wyników badań czy recept, żeby te programy, które są opracowane, mogły być z udziałem osób starszych jako konsultanci.
Bo myślę, że te programy są tworzone przez młodych ludzi dla ludzi starszych. I one nie są jednak intuicyjne. Dziękuję.
Speaker 17
Jeśli mogę tylko króciutko, bo skupiłam się na swoim badaniu, które też zostały wykorzystane wyniki tego badania tutaj w tej informacji, którą pan z Ministerstwa Edukacji Narodowej omawiał. Natomiast takim głównym badaniem poświęconym kształceniu dorosłych jest badanie AS, badanie akurat, które nie jest u nas w departamencie prowadzone tylko przez Urząd Statystyczny w Gdańsku. I generalnie to badanie, tak jak mówiłam, bal jest poświęcony przede wszystkim sytuacji na rynku pracy. I różne dodatkowe informacje również zbieramy, które są związane z tym. Natomiast właśnie badanie kształcenia dorosłych, tak jak tytuł już wskazuje, jest właśnie stricte temu tematowi poświęcone, z tym że jest to badanie, które jest co 5 lat realizowane, tak.
Speaker 16
Ostatnio, nie chcę skłamać, 22. Albo 23. Rok była realizacja tego badania I też jest to badanie unijne, więc zharmonizowane. Wyniki są też na pewno w eurostarcie, można wtedy porównywać na poziomie międzynarodowym.
Stanisław Drzażdżewski
Statystycznie dosyć intensywnie bada się osoby, najintensywniej do sześćdziesiątego czwartego życia, czyli tylko tylko 4 roczniki wpadają tutaj z pokolenia 60 plus, do sześćdziesiątego dziewiątego I właśnie to badanie bada osoby dorosłe do sześćdziesiątego dziewiątego roku życia, a z kolei w badaniu umiejętności cyfrowych dochodzi do tej następnej granicy 74. Nie ma badania, które... Z tym że to te, to co powiedziała pani pani z głosu, że już powyżej siedemdziesiątego piątego roku życia nie ma też ekonomicznego uzasadnienia, posłuchanie wszędzie respondentów, ponieważ pewne zjawiska, na przykład uczestnictwo osób 75 plus, już jest tak rzadkie, że niespecjalnie jest sens wyławiać to... Wystarczy nam wiedza już do siedemdziesiątego piątego roku życia. I to jest na przykład o badaniu umiejętności cyfrowych, Niektóre takie badania są tam robione, ale już nawet wiedza do sześćdziesiątego dziewiątego roku życia przez pewną ekstrapulację daje nam sygnały, pierwszą SWS-ę, którym dzisiaj państwu powiedziałem, że trzeba inwestować, nie tylko w Polsce, we wszystkich krajach, w wszystkie ministerstwa.
I działalność, bezpieczeństwo publiczne, kultura, zdrowie, aktywność fizyczna. To tylko interes I edukację umieszczać w świetle tych aktywności. Społeczna aktywność, oczywiście też zatrudnienie, jeśli nie do kogoś. Jeśli chodzi tu jeszcze było pytanie, więc te zakresy, o których pani mówiła, są ewidentnie częścią podstawy programowej już nawet od przedszkola. I myśmy opisywali to, jeśli państwo sięgniecie w takie sprawozdania, bo wcześniej były jeszcze sprawozdania z polityki senioralnej robione przez wszystkie ministerstwa dla Sejmu.
One miały, o ile pamiętam, między 400, 500 stron. Takie takie wielo, to były takie książki jeszcze. I tam jest, jeśli to w 3, 4 lata temu państwo sięgniecie w takie sprawozdanie, to tam minister edukacji w miarę dokładnie pisze, co co jest zrobione w ramach podstawy programowej dla edukacji seniorów. A polecam też taki materiał, który kilka lat temu udaliśmy do głównej komisji senioralnej, o tej edukacji międzypokoleniowej, ale bardziej konkretnie rozumianej, czyli jaka, jak przebiega współpraca szkół z organizacjami senioralnymi I kuratorzy oświaty byli przez nas poproszeni parę lat temu o przedstawienie tego w skali wojewódzkiej. Każdy, wszystkie kuratoria to opisały.
Myśmy zrobili taką zespołówkę, najbardziej przekonujące są materiały z niektórych kuratorów oświaty, niektórych województw, gdzie pokazane są konkretne szkoły I co one przez cały rok robią w ramach współpracy z organizacjami senioralnymi. Odsyłam do tego, ten materiał mam chyba 40 stron, więc odsyłam do tego materiału kilka lat temu. Powinien gdzieś być jeszcze, jak nie, to my możemy powtórzyć. Nie robimy tego co roku, ponieważ jest to bardzo czasochłonne zadanie.
Elżbieta Wiśniewska
Pan wspomina o czymś, co miał miejsce, ale moje pytanie dotyczyło informacji, która się pojawiła, że w dwutysięcznym siódmym, dwudziestym siódmym roku MEN ma wprowadzić jako obowiązkowe nauczanie do starzenia w w szkołach podstawowych jako przedmiot, że ma być to obowiązkowe.
To raczej w ramach zapowiedzianej edukacji?
Elżbieta Wiśniewska
Powiem szczerze, dokładnie. I powiem szczerze, że ustaliłam, że Komisja Polityki Senioralnej, ta jeszcze poprzednia, jako 1. Pierwszą taką wystosowała do ministerstwa taką petycję o wprowadzenie. I to było chyba odpowiedzią na tą inicjatywę Komisji Polityki Senioralnej. Tak że mnie mnie to bardzo zainteresowało, bo ponieważ jest mowa o wprowadzeniu jako obowiązkowych takiego programu.
Z tego co czytałam, w szkołach podstawowych przygotowanie do starzenia, a w szkołach ponadpodstawowych bardziej budowanie świadomości obywatelskiej wśród młodzieży. Dziękuję.
Stanisław Drzażdżewski
Czy segment też poświęcony seniorom? Ale to możemy sprawdzić dokładnie I jeśli będzie to bardzo potrzebne, to sprawdzę jeszcze w departamencie, jakby udzielę jakieś
Speaker 7
Tak, ja muszę przyznać, że ja też przeglądałem bardzo dokładnie ten program edukacji zdrowotnej. Teraz już nie pamiętam, jak dużo uwagi poświęcamy tej tematyce, ale to jest jedyna zmiana, jaka miała miejsce w zakresie, którą panią interesuje, czyli jak obowiązkowy przedmiot, pojawia się edukacja zdrowotna, więc z całą pewnością nie pojawia się niebo takich zapowiedzi dotyczących edukacji w ogóle dotyczących problematyki starzenia się, tak? Jako osobnego przepraw. Ale to to to ja poprosiłbym o sprawdzenie I my I ja też.
Elżbieta Wiśniewska
Ta informacja była prezentowana na Komisji Polityki Senioralnej przez Departament Polityki Senioralnej. Zestawienie było takie prezentowane, jakie działania podejmują różne resorty na rzecz seniorów. Ja chętnie, jeżeli by można byłoby się w tej sprawie z kimś skontaktować, to chętnie bym prosiła o taki kontakt. Dziękuję.
Stanisław Drzażdżewski
Nie pamiętam tu, jeszcze raz, prawdopodobnie jest to segment edukacji zdrowotnej, ale sprawdzę to jeszcze na wszelki wypadek.
Elżbieta Wiśniewska
Proszę bardzo, ja tyle, ale dziękuję bardzo, panie przewodniczący. Chciałam też wyrazić swoje podziękowanie, bo uważam, że te kluby, kluby, kluby rozwoju cyfrowego w ogóle jako inicjatywa taka systemowa myślę, że spełnią swoje zadanie, żeby dotrzeć do jak najszerszego grona seniorów, bo rzeczywiście zainteresowanie tym jest bardzo duże, w związku z tym, że wszystko jest już w rękach cyfrowych. Tak że ja ze swojej strony w imieniu środowiska swojego bardzo dziękuję.
Speaker 8
Bardzo dziękuję. Miło mi to słyszeć. Tak jak wspomniałem, o klubach będziemy na pewno szeroko informować w kampanii medialnej, żeby dotrzeć do każdej grupy docelowej, więc ona będzie odpowiednio zaadresowana. Ale bardzo również proszę państwa tutaj ze swojej strony o to, żebyście upowszechniali tę wiedzę w swoich środowiskach I zapraszam na kompetencje cyfrowe gov PLAW razie jakichkolwiek pytań na tej stronie jest, są namiary na nas, więc proszę śmiało się z nami kontaktować. Jesteśmy otwarci na wszelką współpracę.
Speaker 1
Dziękuję za te informacje, ogromnie ważne. Wszystkim państwu dziękuję za dyskusję, którą notabene zamykam. Stwierdzam, że podkomisja zapoznała się z informacją. Dziękuję państwu I do zobaczenia na kolejnych posiedzeniach.