Podkomisja stała do spraw dobrostanu zwierząt gospodarskich i ochrony produkcji zwierzęcej w Polsce oraz zwalczania chorób zakaźnych zwierząt (RRW)

23 October 2026

Podkomisja stała do spraw dobrostanu zwierząt gospodarskich i ochrony produkcji zwierzęcej w Polsce oraz zwalczania chorób zakaźnych zwierząt (RRW) Sejm Rzeczypospolitej Polskiej

05:57 - 07:20
Małgorzata Tracz
KO Posłanka | Wrocław
Członek | Komisja Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
Małgorzata Tracz
Witam państwa serdecznie, dziękuję za bardzo liczne przybycie.  Otwieram posiedzenie Podkomisji Stałej do spraw Dobrostanu Zwierząt Gospodarskich I Ochrony Produkcji Zwierzęcej w Polsce oraz Zwalczania Chorób Zakaźnych Zwierząt.  Witam państwa posłów, witam przedstawicieli Ministerstwa Sportu I Turystyki z Sekretarzem Stanu panią Żanetą Cwaliną-Slibowską na czele.  Witam przedstawicieli Ministerstwa Rolnictwa z panem ministrem Jackiem Czerniakiem na czele.  Witam przedstawicieli najwyższej izby kontroli Polskiego Związku Jeździeckiego, Polskiego Związku Hodowców Koni. 

Witam przedstawicieli Głównego Lekarza Weterynarii panią Monikę Skowron Skowron I pana Waldemara Raka, jak również przedstawicieli wszystkich organizacji I wszystkich przybyłych gości.  Porządek dzienny dzisiejszego posiedzenia został państwu dostarczony I obejmuje rozpatrzenie informacji Ministra Sportu I Turystyki, Ministerstwa Ministra Rolnictwa I Rozwoju Wsi oraz Głównego Lekarza Weterynarii na temat dobrostanu koni pracujących w turystyce, przy zrywce drewna, w rekreacji oraz wykorzystywanych w sporcie.  Nie widzę uwag do porządku dziennego, zatem przystępujemy do realizacji porządku dziennego I o przedstawienie informacji proszę panią Żanetę Cwalinę-Śliwowską, sekretarz stanu w Ministerstwie Sportu I Turystyki. 
07:20 - 09:59
Centrum Sekretarz Stanu w Ministerstwie Sportu i Turystyki | Siedlce
Posłanka | Sejm Rzeczypospolitej Polskiej — 10. kadencja
Żaneta Cwalina-Śliwowska
Dziękuję bardzo pani przewodnicząca.  Zgodnie z artykułem 7 ustawy z 

dnia dwudziestego piątego czerwca 2000 dziesiątego r o sporcie.  W celu organizowania I prowadzenia współzawodnictwa w danym sporcie za zgodą ministra właściwego do spraw kultury fizycznej może zostać utworzony tylko 1 Polski Związek Sportowy.  Czyli 1 organizacja w ramach jednej dyscypliny sportu ma można powiedzieć tak zwany monopol na ustalanie zasad, przeprowadzanie rywalizacji, organizowanie klubów, całego ruchu sportowego w ramach danej konkurencji.  Na podstawie artykułu szesnastego ustępu pierwszego ustawy o sporcie, minister właściwy do spraw kultury fizycznej sprawuje nadzór nad działalnością polskich związków sportowych.  Przy czym należy zauważyć, że są to organizacje samorządowe, samostanowiące. 

Zarządy tych organizacji są wybierane właśnie samorządnie.  Z kolei artykuł 13., ustęp 1.  Wskazuje, że Polski Związek Sportowy ma wyłączne prawo do po 1.  Organizowania I prowadzenia współzawodnictwa sportowego oraz o tytuł mistrza Polski oraz o puchar Polski w danym sporcie.  Po 2. 

Ustanawia realizacja reguł sportowych, organizacyjnych, dyscyplinarnych we współzawodnictwie sportowym organizowanym przez związek z wyjątkiem reguł dyscyplinarnych dotyczących dopingu w sporcie.  Tutaj mamy oddzielną instytucję.  Powołania kadry narodowej oraz przygotowania I do Igrzysk Olimpijskich, Igrzysk Paraolimpijskich, Igrzysk Głuchych, Mistrzostw Świata lub Mistrzostw Europy.  Po 4.  Reprezentowania tego sportu w międzynarodowych organizacjach sportowych. 

Obecnie jedynym sportem, którym działa Polski Związek Sportowy w rozumieniu ustawy o sporcie wykorzystującym w rywalizacji konie jest jeździectwo, organizowane przez Polski Związek Jeździecki.  Ramy formalne, prawne I status konia są ściśle określone zarówno w Polskim Związku Jeździeckim, jak I w Federacji Światowej, w Światowej Federacji Jeździeckiej.  Uznaje się konia za istotę czującą oraz pełnoprawnego sportowego partnera człowieka ze wszystkimi ty tego konsekwencjami.  Optyka jest obowiązująca we wszystkich organizacjach zrzeszonych w EFI, w tym w Europejskiej Federacji Jeździeckiej czy Polskim Związku Jeździeckim.  Aktywność Polskiego Związku Jeździeckiego w Europie I na świecie, współtworzenie przepisów ogólnoświatowych 
09:59 - 10:01
poprzez 
10:00 - 12:41
Centrum Sekretarz Stanu w Ministerstwie Sportu i Turystyki | Siedlce
Posłanka | Sejm Rzeczypospolitej Polskiej — 10. kadencja
Żaneta Cwalina-Śliwowska
Aktywny udział w pracach organizacji światowych w kwestiach regulacji przepisów dotyczących dobrostanu koni czy weterynaryjnych.  Zgłaszanie poprawek, uwagi, weryfikacja postulatów I innych nacji zrzeszonych w wyżej wymienionych organizacjach.  Tutaj rzeczywiście to działa dwukierunkowo.  Zarówno Polski Związek Jeździecki ma wpływ na regulacje, które powstają na świecie, jak I światowe regulacje bezpośrednio spływają do Polskiego Związku Jeździeckiego, więc można powiedzieć, że jest to system ogólnoświatowy regulowania zasad, więc obowiązuje na całym świecie.  Nie jest oderwany po prostu od standardów, które są przestrzegane na całym świecie. 

Oczywiście Polski Związek Jeziecki reguluje ten standard, chociażby etyczny postępowania z końmi poprzez różne, powołanie różnych komisji, regulaminy, które mówią o statusie zawodnika, ale też o statusie zwierzęcia, konia, o przestrzeganiu zasad postępowania, opiekowania się, także przystępowania do samego współzawodnictwa sportowego, jeżeli chodzi o zwierzęta.  Weryfikacja odbywa się też poprzez powołane organy przez Polski Związek Jeździecki I także obowiązują przepisy nadzoru, które powszechnie obowiązują inne organizacje zwierzęce, czyli nadzór weterynaryjny I nadzór oczywiście komisji ekspertów.  Sam Polski Związek Jeździecki z Rzesza również, tutaj dostałam informację, osiemdziesięciu lekarzy weterynarii, którzy mają licencję Polskiego Związku Jeździeckiego, zajmują się oprócz tego, że opieką weterynaryjną, są specjalistami także od hippiki I wszelkie sprawy opieki nad zwierzętami są nadzorowane przez ten organ kolegialny, który jest bardzo szeroki I wydaje opinie w oparciu o właśnie szerokie spojrzenie.  Jeżeli chodzi o pozostałe informacje, to pozwoli pani przewodnicząca, że oddam głos Polskiemu Związkowi Jeździeckiemu, gdyż oni sami będą mogli bliżej opowiedzieć o swojej działalności I o tych procesach nadzoru, które które w ramach ich działalności są wykonywane. 

12:42 - 13:01

Małgorzata Tracz

Dziękuję bardzo. To chyba oddamy głos tutaj polskiemu związkowi jeździeckiemu, jeśli pan minister, że zakończymy ten etap. Czy. Tak? Dobrze, to bardzo proszę.

Proszę też o zwięzłą wypowiedź. Dzień

13:02 - 19:24

Tomasz Siergiej

dobry, Tomasz Siergiej, prezes Polskiego Związku Jeździeckiego. Pani minister bardzo sytuację I stanowisko umocowanie Polskiego Związku Jeździeckiego w strukturach państwa polskiego, w strukturach sportu polskiego. Rzeczywiście jesteśmy dumni, że jesteśmy jedyną konkurencją, dyscypliną sportową, która łączy w sporcie pracę człowieka I zwierzęcia, którym dla jest koń I tym się różnimy od wielu innych, czy w zasadzie wszystkich dyscyplin sportowych, że obejmujemy opieką swoją I dbałością konie, które nam towarzyszą od ponad stu lat w rywalizacji sportowej. Tak chwaląc się, 1 z pierwszych medali z Igrzysk Olimpijskich zdobytych przez odrodzone państwo polskie w 1900 dwudziestym czwartym roku. To był medal srebrny zdobyty przez Adama Królikiewicza na koniu Picador.

Także nasza historia I tradycja rywalizacji sportowej wspólnie z końmi jest ponad stuletnia I nasz związek z końmi, nasza dbałość o konie wywodzi się praktycznie od początku funkcjonowania cywilizacji ludzkiej, czyli od czasu, kiedy człowiek odmówił konie I I stały się one zwierzęciem gospodarskim wspierającym rozwój cywilizacji ludzkiej. Dzisiaj konie przede wszystkim służą w sporcie I w rekreacji. Tak jak pani minister powiedziała, w ramach, znaczy według naszej definicji, którą przyjęliśmy wspólnie z Międzynarodową Federacją Jeździecką, koń jest istotą czującą I jest pełnoprawnym, sportowym partnerem człowieka. I tego... Te nasze działania, które mamy skierowane na rozwój rywalizacji sportowej, w większości są skierowane na ochronę koni, na na dbałość o konie, na poprawianie ich dobrostanu.

W naszych działaniach w ramach własnych środków prowadzimy ochronę antydopingową koni, co jest ewenementem w sporcie, gdzie ochrona antydopingowa jest przede wszystkim skierowana na zawodników, na ludzi, a my tutaj w większości cały nasz wysiłek skierujemy na na pracę z końmi, na ochronę antydopingową. Żeby utrzymać te wszystkie działania, po mamy powołane w strukturach Polskiego Związku Jeździeckiego 3 komisje, które celowo zajmują się tymi aspektami, to jest Komisja Dobrostanu, w w skład której wchodzą pracownicy nauki I weterynarze. Komisja Weterynaryjna to jest komisja, która właśnie kieruje pracami ponad 80 lekarzy I piatrów, którzy mają licencję Polskiego Związku Jeździeckiego I Komisja Etyki, która z kolei zajmuje się opracowywaniem wszelkich działań związanych z etycznym zachowaniem się przede wszystkim w stosunku człowiek-koń, bo takie są u nas najczęściej. Jeżeli chodzi o działania legislacyjne, to w naszych przepisach Polskiego Związku Jeździeckiego od ponad dwudziestu lat preambułą każdego dokumentu, każdych propozycji zawodów jeździeckich, każdych działań związanych z końmi jest kodeks postępowania z koniem, który jasno I klarownie określa, w jaki sposób konie powinny być traktowane przez wszystkich członków społeczności jeździeckiej. Także cały czas pracujemy nad poprawianiem dobrostanu, uściślając I unifikując nasze przepisy związane z z utrzymywaniem koni, z dobrostanem koni, z traktowaniem koni.

Między innymi jest bardzo rygorystycznym przepisem od kilku lat funkcjonującym w sporcie jeździeckim, jest przepis, który dotyczy pojawiania się jakichkolwiek oznak dręczenia konia w czasie zawodów, czyli jeżeli w jakiejkolwiek sytuacji na ciele konia znajdą się, pojawi się krew, w tym momencie taki koń I jeździec jest eliminowany z z półzawodnictwa sportowego I jego wynik jest unieważniany. Jest to bardzo rygorystyczny przepis, który no w przypadku na przykład zawodników ludzkich, gdzie jakiekolwiek otarcie, jakakolwiek rana, jakiekolwiek stłuczenie jest jakby akceptowane I nie jest problemem. U no... My przyjęliśmy taką zasadę od kilku lat, że jakiekolwiek, jakkolwiek sytuacja, w której się to takie zdarzenie pojawi w przypadku konia, powoduje eliminację. Ze względu na to, że to jest nasza odpowiedzialność za to zwierzę, to zwierzę nie jest samo w sobie, nie jest w stanie się upomnieć o swoje prawa, więc my musimy jak najbardziej dbać o o to, żeby do takich sytuacji nie dochodziło.

Proszę państwa, my jesteśmy przygotowani dzisiaj, żeby odpowiadać na wszystkie państwa pytania. Szczególnie chcielibyśmy zaprosić członków komisji, posłów czy przedstawicieli środowisk związanych ze zwierzętami, żebyście państwo pogłębili swoją wiedzę. Mamy, jesteśmy tutaj w składzie, z nami jest przewodniczący komisji weterynaryjnej, który jest przygotowany, żeby przedstawić wszelkie aspekty szczegółowe pracy weterynaryjnej, czy sekretarz generalny, który z kolei doskonale państwu odpowie na pytania związane z naszym sportem jeździeckim I zasadami, które rządzą sportem jeździeckim. Tak że bardzo serdecznie zapraszam do pytań I tutaj wyrażam swoją gotowość na na do do do odpowiedzi.

19:25 - 19:46

Małgorzata Tracz

Bardzo dziękuję panie prezesie za tę gotowość. Myślę, że troszkę pytań będzie jeszcze tylko tak technicznie. Mamy listę do zapisywania się do głosu, jakby ktoś z państwa chciał, to też zapraszam. Można podejść tutaj I się wpisać. A teraz oddaję głos panu ministrowi Jackowi Czerniakowi.

19:47 - 28:07

Jacek Czerniak

Bardzo dziękuję pani przewodnicząca, wysoka podkomicjo I szanowni państwo. Ja przedstawię informacje w zakresie wskazanym w agendzie dzisiejszego posiedzenia, czyli dobrostanu koni w aspekcie zrywki drzew,

Aczkolwiek nasza informacja jest nieco szersza, ponieważ biorąc na względzie udział szerokiej grupy organizacji, zapewne będą różne pytania, inne nie tylko z tą kwestią związane, więc pozwoliliśmy sobie tę informację oczywiście przesłać, ale ja teraz ze swojej strony przedstawię informacje w aspekcie również ochrony koniowatych, również identyfikacji I rejestracji koniowatych, jak I przemieszczenia koniowatych czy kontroli, czy uboju koniowatych, to taka będzie bardzo krótka, aczkolwiek skoncentrowana na przede wszystkim podstawy prawne związane z tymi aspektami I kwestia oczywiście ta, która wynika z agendy, czyli dobrostan koni, które są używane przy zrywce drewna. Otóż ja mam świadomość tego, że ta wiedza, którą będę teraz mówił, jest dla państwa doskonale znana, aczkolwiek powtarzanie jest formą edukacji tutaj, więc myślę, że taki rodzaj przypomnienia będzie potrzebny do określenia tych ram prawnych, bo na tych ramach prawnych funkcjonują nasze urzędy, w tym Ministerstwo Rolnictwa I Rozwoju WSI. To jest podstawa do wszelkich decyzji I I te normy warto sobie prawne akty normatywne przypomnieć. Po 1., zgodnie z przepisami ustawy z dnia 10 grudnia 2000 e e 20 roku o organizacji hodowli zwierząt gospodarskich, konie są zaliczane do gatunku zwierząt gospodarskich. Konie są hodowane I utrzymywane do pracy w zaprzęgu, w zeczce drewna, w sporcie, w jeździectwie zaprzęgi oraz w rekrutacji.

Służby mundurowe, policja, wojsko, straż graniczna, straże miejskie wykorzystują je w swoje prace. Konie są również utrzymane I z przeznaczeniem do uboju rzeźni w celu spożycia przez ludzi. To jest definicja konia gospodarskiego, które które wynika z z przypomnionego przepisu tejże ustawy. Co do ochrony koniowatych. Proszę państwa, artykuł 12., ustęp 1.2.

Ustawy z dnia dwudziestego pierwszego sierpnia 1900 dziewięćdziesiątego siódmego roku o ochronie zwierząt. Kto utrzymuje zwierzęta gospodarskie? Jest jest zobowiązany do zapewnienia im opieki I właściwych warunków bytowania. Natomiast warunki chowu I hodowli zwierząt nie mogą powodować urazów I uszkodzeń ciała lub innych cierpień. Żeby sprecyzować minimalne warunki utrzymania koni w ustawie jest delegacja dla ministra rolnictwa, który w ramach tej ustawowej delegacji wydaje rozporządzenie I to rozporządzenie Ministra Rolnictwa I Rozwoju Wsi z dnia 28 czerwca 2000 e 10 roku w sprawie minimalnych warunków utrzymania gatunków zwierząt gospodarczych, inne niż te, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej.

I tam, w tymże rozporządzeniu my przedstawiamy szczegółowe warunki minimalne utrzymania, które państwu są doskonale znane, bo część z państwa przecież realizuje to w praktyce, część od strony teoretycznej to rozporządzenie doskonale zna. Nie będę omawiał szczegółowych tych kwestii, jeżeli będą jakieś pytania dotyczące tego rozporządzenia, jesteśmy gotowi również do odpowiedzi. Natomiast co do kwestii pracy koni, ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. O ochronie zwierząt nie zakazuje wykorzystania koni do pracy. Nie zakazuje.

Natomiast artykuł 14. Tejże ustawy wskazuje, że sposób I warunki użycia zwierząt do pracy nie mogą stwarzać nieuzasadnionego zagrożenia dla ich życia I zdrowia ani zadawać im cierpienia. W związku z tym, zgodnie z tymi przepisami, zabrania się między innymi przeciążania zwierząt, używania do pracy zwierząt chorych lub niedożywionych, zmuszania do wyczerpującego kłusu lub galopu zwierząt ciągnących ładunek I ten aspekt, o którym tutaj państwo w podkomisji zwracacie szczególną uwagę, używania do zrywki drewna, koni poniżej piątego roku życia. To jest przepis normatywny, który reguluje te kwestie, które są przedmiotem dzisiaj między innymi obrad komisji. Krótko, identyfikacja I rejestracja koniowatych.

To też ma znaczenie ze względu na różnego rodzaju działalności czy też potencjalne nieprawidłowości. Podajemy według stanu na 30. Września 2000 dwudziestego szóstego roku. W naszej bazie komputerowej agencje restrukturyzacji I modernizacji rolnictwa było zarejestrowanych 266623 koni, w tym I poza poza również 2364 osły I 267 koniowatych, innych gatunków I krzyżówek międzygatunkowych. Koniowate są utrzymywane w pięćdziesięciu dwóch tysiącach siedzibach stad.

To są dane statystyczne wynikające z rejestracji I identyfikacji, które są w naszych zasobach. Bardzo krótko o przemieszczaniu koniowatych, bo to też budzi pewne różne kontrowersje, różne pytania. Po 1., przemieszczanie koniowatych na terenie, w obrębie terytorium Unii Europejskiej. Ogólne warunki przemieszczania zwierząt lądowych w obrębie terytorium Unii Europejskiej są określone w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego I Rady 2016 łamane przez 429. Przemieszczanie zwierząt lądowych, w tym koniowatych, jest możliwe po spełnieniu określonych warunków, o których mówił wspomniane przeze mnie rozporządzenie.

Jest to możliwe bardzo krótko w sytuacjach, gdy nie, koniowate nie wykazują objawów objawów chorób, pochodzą z zakładu, w którym nie wystąpiły w określonym czasie choroby istotne z punktu widzenia zdrowia zwierząt w Unii Europejskiej, pochodzą z zakładu zarejestrowanego lub zatwierdzonego, który nie znajduje się na obszarze objętym ograniczeniami. Co do przywozu zwierząt koniowatych do Unii Europejskiej. Koniowate przywożone z państw trzecich podlegają weterynaryjnej kontroli granicznej w punktach kontroli granicznej. Graniczny lekarz weterynarii, jeżeli Polska jest pierwszym państwem przybycia do Unii Europejskiej, dokonuje w szczególności kontroli dokumentów, kontroli identyfikacyjnej I kontroli bezpośredniej zwierząt. Co do kontroli, proszę państwa, tak jak pani przewodnicząca wspomniała, są przedstawiciele GIW-u.

Jeżeli będą pytania konkretne dotyczące tych kontroli, to jesteśmy również do dyspozycji, jak tutaj wcześniej była deklaracja ze strony pana prezesa, do pogłębionej dyskusji czy też pytań I odpowiedzi. Zgodnie z tymi informacjami, które posiadamy z GIW-u w 2000 dwudziestym piątym roku przeprowadzono 4248 kontroli obejmujących 3717 podmiotów utrzymujących koniowate. W trakcie tychże kontroli wydano konkretne decyzje dotyczące nieprawidłowości. Jeżeli państwo jesteście zainteresowani, jesteśmy, jeszcze raz podkreślam, do dyspozycji. Co do uboju koniowatych.

Zwierzęta koniowate uznaje się za przeznaczone do uboju w celu spożycia przez ludzi, jeżeli, o ile nie są nieodwracalnie wykluczone z uboju w celu spożycia przez ludzi poprzez wypełnienie podpisanie odpowiedniej informacji o unikalnym dożywotnim dokumencie, czyli paszporcie identyfikacyjnym oraz rejestracji tej informacji w komputerowej bazie danych, Agencja Restrukturyzacji I Modernizacji Rolnictwa. Wiecie państwo, jakie sytuacje tego dotyczą, kiedy są jakieś antybiotyki, leczenia I tak dalej, to wtedy może być taki wpis I on jest obowiązujący. Proszę państwa, też różne w przestrzeni medialnej być może pojawiają się kwestie dotyczące jakichś nielegalnych działań. My jako Ministerstwo Rolnictwa I Rozwoju WSI nie mamy informacji formalnych, stwierdzam to w sposób szczególny, dotyczące nielegalnych ubojów koni. Nie posiadamy takich informacji, nikt nas nie poinformował, że coś takiego, taki taki proceder czy takie zdarzenie nastąpiło.

Konkluzja mojego krótkiego wystąpienia jest taka, że jesteśmy do państwa dyspozycji. Dziękuję.

28:08 - 28:25

Małgorzata Tracz

Bardzo dziękuję panie ministrze. Pan minister przedstawił też częściowo informację, którą dostaliśmy z Głównego Inspektoratu Weterynarii, ale jeszcze pytanie czy przedstawiciele GIW chcieliby na tym etapie coś dodać? Bardzo proszę.

28:27 - 28:52

Speaker 8

Szanowna pani przewodnicząca, szanowni państwo. Mamy rozszerzoną wypowiedź w tym zakresie, mamy jeszcze dane w niektórych aspektach, jeśli chodzi o identyfikowalność koni z za ostatnie lata oraz dane dotyczące kontroli za lata 2021, 2025, jeżeli są, jest zainteresowany.

28:52 - 28:56

Speaker 6

Tak, tak, bardzo proszę I proszę troszeczkę bliżej mikrofon, dobrze? Czy byśmy słyszeli.

29:00 - 30:00

Speaker 8

Zacznę od zasad nadzoru, którymi kieruje się zgodnie z przepisami prawa inspekcja weterynaryjna, to te zasady kontroli są określone w ustawie o inspekcji weterynaryjnej I są one wprowadzone przepisami również unii europejskiej dotyczącym kontroli urzędowych. Jest to rozporządzenie parlamentu Europejskiego I Rady 2017 625. I tam jest określone pojęcie kontroli urzędowych oraz innych czynności urzędowych. Inne czynności urzędowe to tak tylko w odniesieniu do dzisiejszych, do dzisiejszego tematu jest między innymi wystawianie świadectw zdrowia poprzedzone kontrolą urzędową, która jest kontrolą stanu zdrowia. Zgodnie z tym rozporządzeniem unijnym 217 na 625 kontrole urzędowe

30:00 - 30:46

Speaker 9

Obejmują zarówno zdrowie zwierząt, jak I dobrostan zwierząt. Kontrole zgodnie z ustawą o inspekcji weterynaryjnej realizowane są jako kontrole planowe oraz kontrole doraźne. To tak słowem wstępu. Natomiast sam nadzór inspekcji weterynaryjnej dotyczący dobrostanu zwierząt obejmuje ogólne wymogi wynikające z ustawy o ochronie zwierząt, szczególnie artykuł 6.. Wymogi w zakresie identyfikacji I rejestracji koniowatych, a także szczegółowe warunki utrzymania zwierząt, które są określone we wspomnianym przez pana ministra rozporządzeniu w sprawie minimalnych warunków utrzymania gatunków zwierząt gospodarskich innych niż te, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej.

30:48 - 31:59

Speaker 10

I inspekcja weterynaryjna tylko w zakresie wymagań określonych w tych przepisach może się poruszać. Wynika to z innych przepisów, które nakazują poruszanie się w ramach określonych przepisami prawa. Jeśli chodzi o te minimalne wymagania, które są sprawdzane, to są przepisy, które określają w tymże rozporządzeniu dozwolone systemy utrzymania koni, czyli utrzymanie w boksie, na stanowisku, na uwięzi lub w systemie wolnostanowiskowym bez uwięzi. Wymagania dla utrzymania klaczy, ogierów I ogierów powyżej jednego roku życia, dlatego że to są specjalne wymagania ze względu no już na sam sprawy związane z biologią tychże osobników. Określane są wymiary boxów I to jest sprawdzane, stanowisk dla koni dorosłych w zależności od wysokości w kłębie, również powierzchni przypadającej na jednego konia dorosłego lub młodzieży po odsadzeniu od matki, utrzymywanych w systemie wolnostanowiskowym bez uwięzi.

32:00 - 34:54

Speaker 9

W przypadku koni utrzymywanych w systemie wolnostanowiskowym bez uwięzi, przepisy wyraźnie określają, że powierzchnia, na której są utrzymywane konie, musi być zabezpieczona w sposób uniemożliwiający ich ucieczkę. To też jest przedmiotem kontroli inspekcji weterynaryjnej. No chyba że konie są utrzymywane w stanie półdzikim lub dzikim, w warunkach, które są określone, wyznaczone te miejsca przebywania koni na podstawie innych przepisów dotyczących ochrony przyrody. Natomiast na zapewnienie identyfikowalności koni, który, która to identyfikowalność jest podstawą celu uzyskania celu skutecznego nadzoru nad ich zdrowiem, przemieszczania pomiędzy zakładami w kraju, jak I do krajów członkowskich Unii Europejskiej oraz do państw trzecich. Wszystkie konie objęte są obowiązkiem identyfikacji I rejestracji zwierząt zgodnie z ze wspomnianymi już wcześniej przepisami Unii Europejskiej oraz przepisami krajowymi.

W związku z tym każdy koń powinien posiadać dokument identyfikacyjny koniowatego oraz co do zasady być oznakowany transponderem o niepowtarzalnym numerze zgodnym z wymaganiami odrębnych przepisów. Ten numer ma swoją konstrukcję, ma... Ta konstrukcja tego numeru jest tymi odrębnymi przepisami określona ze wskazaniem, że numer pochodzi z państwa polskiego. Informacje dotyczące opisu graficznego to też jest bardzo ważna rzecz. Nie tylko, ale prawidłowo wykonany opis graficzny, jak również w przypadku zmian związanych z umaszczeniem koniowatego, powinien być regularnie aktualizowany w paszporcie.

Numer transpondera lub numer transponderów, które są wszczepiane do w przypadku identyfikacji, identyfikacji koniowatego. Informacje dotyczące posiadacza koniowatego oraz ewentualna informacja o wykluczeniu z łańcucha żywieniowego. To są te podstawowe informacje, które muszą być w paszporcie I mają znaczenie dla zdrowia zwierząt, jak również bezpieczeństwa, bezpieczeństwa zdrowia ludzi. Te dane są gromadzone w odpowiednim systemie IRZ plus, do którego dodatkowo zgłaszane są przemieszczenia koni. Przestrzeganie przepisów w powyższym zakresie ma podstawowe znaczenie, tak jak wspomniałam, w ochronie zdrowia zwierząt oraz w nadzorze nad dobrostanu.

34:54 - 36:22

Speaker 10

Po prostu musimy wiedzieć, gdzie są przemieszczenia, do jakich ośrodków są, do jakich zakładów są przemieszczane koniowate, tak żeby można było to też uwzględnić w planach kontroli. W związku z wejściem w życie z dniem osiemnastego marca bieżącego roku, ustawy z dnia dwudziestego pierwszego listopada 2000 piątego roku, 2000 dwudziestego piątego roku, przepraszam, o zdrowiu zwierząt, obowiązek zgłoszenia, to jest istotna dla nas sprawa, Objął również te podmioty utrzymujące konie, te zakłady, które na podstawie poprzednio obowiązującej ustawy o ochronie zdrowia zwierząt w zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt nie miały takiego obowiązku zgłaszania. Dotyczy to w szczególności podmiotów prowadzących stajnie jeździeckie, ośrodki jeździeckie oraz inne podmioty utrzymujące konie do celów sportowych, rekreacyjnych, turystycznych lub hobbystycznych. I takie zakłady od tego roku pojawiają się, są zgłaszane do do rejestru prowadzonego przez powiatowego lekarza weterynarii, ponieważ obecnie obowiązujące przepisy nakładają również obowiązek wskazania rodzaju prowadzonej działalności. Zmiana przepisów spowodowała, że od bieżącego roku zwiększeniu uległa liczba zakładów, w których utrzymywane są konie zgłaszanych do rejestru prowadzonych przez powiatowych lekarzy weterynarii.

36:23 - 37:43

Speaker 9

I przed wejściem w życie obecnej ustawy, obowiązkowi zgłoszenia do rejestru podlegały tylko te zakłady utrzymujące te gospodarstwa, utrzymujące konie, które co do zasady prowadziły, tak, działalność gospodarczą w celu umieszczenia tych zwierząt lub produktów pochodzących od tych zwierząt na To jest zapis z katalogu działalności nadzorowanej w art. Pierwszym poprzedniej ustawy. Obecnie ten katalog zwiększył się, w związku z tym liczba podmiotów objętych nadzorem inspekcji weterynaryjnej znacząco zwiększyła się, zwiększa się od tego roku, dlatego też plany kontroli będą w przyszłym roku najprawdopodobniej zdecydowanie zmienione. Liczba podmiotów utrzymujących koniowate, będących w poprzednim roku pan minister przedstawił. Natomiast ja sobie pozwolę tutaj prze przedstawić jak wygląda sytuacja za lata poprzednie.

37:45 - 40:00

Speaker 10

To są informacje po powszechnie dostępne na stronie Głównego Inspektoratu Weterynarii w zakładce sprawozdania statystyczne RRW 3, takie sprawozdanie wśród wielu gatunków zwierząt są również koniowate. I tak, w 2000 dwudziestym pierwszym roku liczba podmiotów funkcjonujących w ciągu całego roku, czyli od pierwszego stycznia do trzydziestego pierwszego grudnia to było 84600, przepraszam, jak to są? Koni. 8 84649. Natomiast liczb, utrzymujących koniowate, czyli tu będą konie, osły I krzyżówki.

Natomiast liczba podmiotów nadzorowanych na dzień 31. Grudnia no zmniejszyła się, czyli 20 82973. Liczba wykonanych kontroli 2554 kontrole. Liczba podmiotów poddanych kontroli to w całym roku. Licz, liczb, to była liczba wykonanych kontroli, przepraszam bardzo, liczba podmiotów poddanych kontroli to 2301 podmiotów, niezgodności stwierdzono w...

Liczba niezgodności stwierdzonych w czasie kontroli to jest 1493. Liczba podmiotów, w których stwierdzono niezgodności to 308. W stosunku do stu 1 podmiotów wydano decyzje administracyjne lub było postępowanie karne. Z roku na rok liczba podmiotów nadzorowanych w zakresie utrzymywania koni, można powiedzieć, spada co roku. To jest do do 2000 dwudziestego piątego roku, z tym że od tego roku, tak jak wspomniałam, liczba podmiotów może wzrosnąć ze względu na to, że nie zwiększa się liczba nowych podmiotów, ale zmieniła się liczba z podmiotów zarejestrowanych.

I w

40:00 - 41:22

Speaker 9

2000 e e 22 roku liczba podmiotów utrzymujących konie to było 84000 e 931 na koniec roku były 20 82771 podmiotów, liczba wykonanych kontroli 3179, liczba podmiotów poddanych kontroli to 2867, liczba niezgodności 1092, znacząco zmniejszyła się od roku poprzedniego 2000 dwudziestego pierwszego. Liczba podmiotów, w których wykazano niezgodności, niestety zwiększyła się, czyli była 325. Natomiast niezgodności, które wymagały podjęcia czynności administracyjnych, administracyjnego lub karnych zmniejszyła się do sześćdziesięciu. W 2000 dwudziestym trzecim roku liczba podmiotów utrzymujących konie to było 77595, Nadzorowanych podmiotów 53740, wykonanych kontroli 2729. Liczba podmiotów poddanych kontroli 2416.

41:22 - 48:26

Speaker 10

Liczba kontroli jest zazwyczaj większa od liczby podmiotów kontrolowanych, dlatego że kontrole wykonywane są czasami kilka razy. Mogą to być kontrole sprawdzające lub jednokrotne, sprawdzające lub wielokrotnie. Liczba stwierdzonych niezgodności w tym czasie to w trakcie tych kontroli to 913. Liczba podmiotów w trakcie których wykazano niezgodności to 291. W przypadku dziewięćdziesięciu 1 podmiotów wdrożono postępowanie administracyjne lub karne.

W 2000 dwudziestym czwartym roku liczba podmiotów utrzymujących koniowate zmniejszyła się znowu 51327, znajdujących się pod nadzorem 49371, 4381 podmiotów było wykonanych kontroli w trzech tysiącach sześciuset pięciu podmiotach. Liczba niezgodności niestety zwiększyła się w stosunku do lat poprzednich I wyniosła 1726 I liczba podmiotów, w których stwierdzono niezgodności, to było 609, natomiast w stu siedemdziesięciu 1 przypadkach, czyli zdecydowanie więcej niż w latach poprzednich było takich niezgodności, stosunku do których wszczęto postępowanie administracyjne lub karne. W 2000 dwudziestym piątym liczba koniowatych, liczba podmiotów utrzymujących koniowate zwiększyła się w stosunku do roku poprzedniego I wyniosła 53074. Liczba podmiotów na koniec roku będąca pod nadzorem to 52387, czyli liczba zmniejszyła się w ciągu roku, jest więcej podmiotów, natomiast na 31. Grudnia te podmioty, które zakończyły działalność w danym roku, nie są już wykazywane, stąd te liczby są różne.

Liczba wykonanych kontroli to 4248, liczba podmiotów poddanych kontroli 3717, niezgodności 1361, podmiotów w stosunku, w których stwierdzono niezgodności 606, czyli mniej więcej ten sam poziom co w roku poprzednim. Natomiast liczba wszczętych postępowań administracyjnych lub karnych była najwyższa w stosunku do lat poprzednich I wy I wyniosła 185 takich że postępowań. Kontrole prowadzone przez inspekcję weterynaryjną obejmują, tak jak wspomniałam, weryfikację wyżej wspomnianych, wyżej wspomnianych wymagań w rozporządzeniu. Sposób prowadzenia kontroli został określony w instrukcji głównego lekarza weterynarii. Instrukcja określa sposób prowadzenia kontroli tak, ażeby te kontrole we wszystkich powiatowych, wykonywane przez wszystkich powiatowych lekarzy weterynarii miały ten sam standard, te same zasady I były w pewien sposób wystandaryzowane.

Zgodnie z instrukcją w przypadku typowania gospodarstw utrzymywanych, utrzymujących koniowate, powiatowy lekarz weterynarii powinien przeanalizować informacje zawarte w aplikacji IRZ plus stąd ważne jest, żeby hodowcy, posiadacze koni te informacje przekazywali na bieżąco, tak jak stanowią przepisy, a następnie dokonywać oceny w oparciu o tabelę, która jest w instrukcji o nazwie parametry do typowania gospodarstw utrzymujących koniowate. Ja tego nie będę omawiać. Ta instrukcja jest dostępna na stronie Głównego Inspektoratu Weterynarii, podana do publicznej wiadomości, także można sobie tam sprawdzić. Jeśli chodzi o kontrole, podsumowując głównymi uchybieniami stwierdzanymi podczas kontroli, które najczęściej są niezwłocznie usuwane I poprawiane. To są przede wszystkim niedostateczna czystość obiektów inwentarskich, brak środków do dezynfekcji, no to jest istotne dla zdrowia zwierząt, zdrowia ludzi, map dezynfekcyjnych oraz odpowiednio wyznaczonych miejsc do przechowania weterynaryjnych produktów leczniczych, brak korekcji kopyt, niewystarczająca powierzchnia pomieszczeń lub boxów w stosunku do liczby I wielkości utrzymywanych zwierząt, o czym wspominałam, wysokość w kłębie w stosunku do powierzchni boksu.

To to jest bardzo istotne I to jest sprawdzane. Brak zapewnienia odpowiedniej opieki lekarsko-weterynaryjnej lub brak przechowywania dokumentacji w tym zakresie. Nieodpowiednie zabezpieczenie pomieszczeń I gospodarstw przed gryzoniami. Ma to szczególne znaczenie w przypadku utrzymywania koni rzeźnych dlatego, że potem są poddawane również badaniom konie na obecność włośni, także w interesie hodowców jest jak najbardziej to, aby no zresztą zanieczyszczenie paszy, ściółki to są rzeczy oczywiste, więc nie będę o tym wspominać. Odnośnie nielegalnego handlu paszportami koniowatych, tak jak pan minister wspomniał, nie mamy informacji, żeby była taka taki problem z handlem paszportami.

Także nie nie nie dysponujemy takimi informacjami, żeby coś takiego było. Natomiast odnotowane były niezgodności związane z identyfikacją I rejestracją zwierząt I najczęściej były to błędy w dokonywaniu zgłoszeń do ARiMR w odniesieniu do posiadanych koniowatych, brak uregulowania stosunku właściciela I posiadacza zwierzęcia, opisów koniowatych przez związek hodowców koni oraz nieścisłościami dotyczącymi wpisów o wykluczeniu koniowatych z łańcucha żywnościowego. I wobec stwierdzanych nieprawidłowości wdrażano postępowania administracyjne lub karne, w tym zalecenia, decyzje administracyjne, skierowanie zawiadomienia do organów ścigania, mandaty. W jednym przypadku w jednym województwie ujawniono nielegalne pośrednictwo w obrocie końmi, z których część nie posiadała paszportów I w tej sprawie wydano decyzję administracyjną zakazującą prowadzenia działalności oraz powiadomiono urząd skarbowy. Jeśli chodzi o, przepraszam, dane inspekcji weterynaryjnej w zakresie nieprawidłowości przy zgłaszaniu do...

48:28 - 48:37

Speaker 9

Przy nieprawidłowości w zakresie identyfikacji I rejestracji koniowatych Posiadam informacje za 2025., za 2026. Rok.

48:37 - 48:45

Małgorzata Tracz

Tak, ja ja też z taką prośbą, żebyśmy troszeczkę już dali jeszcze przestrzeń na dyskusję, bo wiem, że tutaj I I posłowie I strona społeczna mają

48:47 - 48:49

Speaker 11

czy to po opuść pominąć?

48:51 - 49:02

Małgorzata Tracz

Myślę, że tak, a też prosimy o te szczegółowe dane, bo to tak trudno było spamiętać być może, żeby dostarczyć do sekretariatu komisji Okay. Podkomisji I my je także roześlemy.

49:02 - 49:47

Speaker 9

Ja tylko może wspomnę jaka jest skala przesyłek przesyłek koniec Polski do Unii Europejskiej I krajów trzecich. 2021, 215 przesyłek. Są to dane za ostatnie miesiące ze względu na zmianę systemu Traces. W 2000 dwudziestym drugim roku tych przesyłek koni to było 22177 2023 2428 I ta skala rośnie na dzień 19. Yyy października 2026 zarejestrowanych w systemie TRACIS było 2853 przesyłki.

49:48 - 50:26

Speaker 10

Jeśli chodzi o nieprawidłowości, te nieprawidłowości przekazywane są za pośrednictwem systemu IRASB I są to najczęściej przez powiadomienia

Wezwane przez włoskie służby weterynaryjne, holenderskie I fińskie z... Dotyczą, dotyczą powiadomień koni, które są przemieszczane z Włoch do Polski, do rzeźni. Może ja to przekażę już, te szczegółowe informacje. Dobrze, to w takim razie dziękuję bardzo.

50:26 - 50:36

Małgorzata Tracz

Dziękuję bardzo za za wyczerpującą informację ze strony GIW. Otwieram dyskusję I jako pierwszych proszę o zabranie głosu panów posłów. Pan poseł Szrot.

50:36 - 52:05

Paweł Szrot

Dziękuję bardzo. Ja też chciałem panu ministrowi podziękować za te wyczerpujące informacje I pani dyrektor. Szanowni państwo, koń zajmuje miejsce szczególne w polskiej kulturze, w polskiej tradycji, nie jest zwykłym zwierzęciem domowym I wynikiem takiej, a nie innej pozycji w polskiej kulturze jest fakt, że kiedy mamy do czynienia z incydentami złego traktowania koni czy wręcz znęcania się nad koniami, one natychmiast wywołują ostrą reakcję społeczną, jak najsłuszniej z resztą. To też jest mechanizm ochronny. Wynikiem tej ważnej pozycji konia w polskiej kulturze I tradycji Jest również pozycja konia w polskim porządku prawnym.

To bardzo, bardzo wnikliwie przedstawił pan minister. Chodzi teraz o to, żeby te przepisy, które umówmy się, są dosyć rozbudowane, kompleksowe I generalnie słuszne w mojej ocenie. Bezwzględnie egzekwować, to jest zadanie rządu. Naszym zadaniem jest w tej sprawie kontrolować rząd. I powtarzam, trzeba trzeba chronić polskie konie służące polskim sportowcom, polskim rolnikom, polskim amatorom też, bo jazda konna to też jest pasja wielu ludzi, którzy nie są bezpośrednio ze sportem związani czy z rolnictwem.

52:05 - 52:15

Speaker 12

Trzeba je chronić, trzeba wspierać osoby, które tego nie posiadają. Panie ministrze, będziemy tego pilnować. I to właściwie wszystko. Dziękuję bardzo.

52:16 - 52:42

Małgorzata Tracz

Bardzo dziękuję. Teraz przejdziemy do pytań ze strony organizacji. Jako 1. Na liście jest pani Aleksandra Gnyczewska, Fundacja Zwierzęca Polana. Tak technicznie nie wiem czy tam uda się poradzić, tak?

Skorzystać z mikrofonu, który jest, tak że mam nadzieję, że się uda. Nie spodziewaliśmy się tak licznej obecności, stąd ta mniejsza sala. Bardzo proszę pani Aleksandra Gnyczewska.

52:43 - 58:29

Aleksandra Gryczewska-Woźniak

Aleksandra Gryczewska-Woźniak Fundacja Zwierzęca Polana. Dzień dobry. Przede wszystkim, jeżeli chodzi o ministerstwo I Głównego Lekarza Weterynarii, jeżeli państwo nie słyszeliście o handlu paszportami końskimi, o wjeździe do Polski zwierząt bez paszportów z chipami z Rumunii czy Węgier, no to chciałam oficjalnie tej komisji to zgłosić, że ma to miejsce I mogę państwa zaprosić na przykład do mojej stajni, gdzie musieliśmy robić dokumenty koniom, ponieważ przekroczyły granicę Polski I inspekcje weterynaryjne, powiatowe wiedziały o wjeździe do Polski, koniec, Węgier bez dokumentów. A teraz idąc do celu. W sprawie koni, które pracują pod siodłem.

Wszyscy doskonale wiemy, że jest Polski Związek Jeździecki, ma swoje zasady, ma odznaki, ma sędziów, ma instruktorów. Natomiast wszyscy również wiemy, że nie trzeba być zrzeszonym pod Polskim Związkiem Jeździeckim I wtedy instruktor może mieć 16 lat, nie mieć uprawnień przez nikogo sprawdzonych, nie mieć żadnych udokumentowanych umiejętności, a prowadzić zajęcia czy na półkoloniach, czy na koloniach z dziećmi I generalnie zajmować się jazdą konną, uczeniem. Co więcej, jeżeli chodzi o stan koni, w całej Europie zwierzęta muszą być badane profilaktycznie. W Polsce takiego obowiązku w szkółkach nie ma, szczególnie w miejscach, które nie są zrzeszone pod Polskim Związkiem Miździeckim. Jako organizacja stworzyliśmy petycję, podpisało ją w tej chwili ponad 4000 osób, które wnioskują o to, aby zaostrzyć I uzupełnić przepisy dla koni.

1. Rzecz bardzo ważna to jest definicja bólu konia. Międzynarodowe Stowarzyszenie zajmujące się bólem w tym roku jasno określiło czym jest ból u zwierząt lądowych, w tym u koni I niekoniecznie musi być widoczna krew na koniu, żeby było wiadomo, że jest tylko konia, ten koń cierpi. W internecie jest bardzo wiele różnych materiałów ze znęcaniem się nad końmi poprzez bicie ich batem. No I tutaj wiemy też, jak bardzo ciężko jest wyegzekwować w sądzie wyroki skazujące za tego rodzaju znęcanie się, ponieważ przepisy są niewystarczające.

Uważamy, że należy pilnie przywrócić jakby stan rzeczy sprzed 2000 trzynastego roku I wprowadzić ponownie egzaminy czy państwowe, czy niech robi to Polski Związek Jeździecki, tu jest jakby obojętne dla instruktorów. Należy też niezwłocznie wszystkich uczniów, którzy jeżdżą konno, zacząć też sprawdzać, tak jak robi to między innymi Polski Związek Jeździecki, gdzie jest brązowa, srebrna, złota odznaka, ponieważ w tej chwili narażamy dzieci, ponieważ społeczeństwo jest absolutnie nieświadome tego, nie sprawdza wchodząc do szkółki, czy szkółka jest pod PZJ-em, czy nie jest, czy instruktor ma jakiekolwiek udokumentowane umiejętności, czy nie ma. Zostawiają dzieci na koloniach, na półkoloniach. Te dzieci wyjeżdżają w teren, wyjeżdżają do miasteczek, gdzie są samochody. Żeby jeździć rowerem, trzeba mieć kartę rowerową.

Żeby łowić ryby, trzeba mieć kartę rybaka. Żeby jeździć, nie wiem, samochodem, trzeba mieć prawo jazdy. Natomiast żeby jeździć koniem w ruchu miejskim, trzeba mieć konia I jakby na tym możemy skończyć, jeżeli chodzi o takie rzeczy. Jeżeli chodzi o badania, wiemy też, jak mocno cierpią konie w szkółkach jeździeckich. Bardzo się cieszę, że inspekcja weterynaryjna sprawdza wielkość boksu, sprawdza wysokość konia w stosunku do wielkości boksu.

Natomiast absolutnie nie ma żadnych przepisów. Konie nieleczone, konie niebadane, konie tracące wzrok z uzębieniem bolącym, mają nadal zakładane wędzidła, popręgi. Jest to nazywane dość często, że są niegrzeczne, głupie albo cokolwiek. Są to konie chore, nie ma obowiązku dbania o konia, który pracuje dla człowieka I to też jest kolejna rzecz, która dość pilnie powinna się zmienić. I jak mówię, nie jest to do końca rozmowa o polskim związku z dzieckiem.

Jako, że tak powiem rodzic dziecka, które jest jeźdźcem, mam dość dużą wiedzę na temat różnicy pomimo wszystko, jaka jest, jeżeli chodzi o konie pracujące pod certyfikatem, a w szkółkach bez żadnego certyfikatu, jak dużo osób, dzieci korzysta ze szkółek bez żadnego certyfikatu I do jakiego znęcania się nad tymi zwierzętami tam dochodzi. Więc tak jak pan poseł powiedział, konie mają specjalny status w polskim społeczeństwie, powinny też mieć z racji wykonywanej pracy dla człowieka uzupełnione przepisy. I chciałam zaproponować I zawnioskować o stworzenie jakiegoś zespołu przy udziale Polskiego Związku Jeździeckiego, przy udziale Krajowej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej, Ministerstwa Rolnictwa, oczywiście Głównego Inspektoratu Weterynarii, aby zaostrzyć I uzupełnić przepisy dotyczące koni, no w moim przypadku mówię o koniach pracujących pod siodłem, tak aby, no tak jak powiedziałam już, ale powtórzę, bo to jest bardzo istotne, jeżeli chodzi o bezpieczeństwo dzieci. No przede wszystkim zrobić porządek z instruktorami konnymi I z badaniami koni pracujących pod siodłami, no bo na tym, że tak powiem, płaszczyźnie jest w tej chwili najbardziej palący problem, zagrażający tak naprawdę ludziom. Dziękuję.

Bardzo

58:29 - 58:45

Małgorzata Tracz

dziękuję. Myślę, że w turze odpowiedzi zarówno przedstawiciele Ministerstwa, jak I Polskiego Związku Jeździeckiego odniosą się do tej propozycji zespołu, która padła. A teraz oddaję głos kolejnej osobie, pani Ewa Leszczyńska, Fundacja Przyjaciel Zwierz.

58:59 - 01:03:42

Ewa Leszczyńska

O, dziękuję. Dzień dobry, Ewa Leszczyńska, Fundacja Przyjaciel Zwierz. W pierwszej kolejności chciałabym się tutaj odnieść do kwestii minimalnych warunków utrzymania koni. Myślę, że rozporządzenie wymaga aktualizacji I rozszerzenia. Tak jak koleżanka już wspomniała, podczas kontroli dobrostanowych inspektorzy sprawdzają wymiary boxów, wysokość boxów, powierzchnię w stajni.

Natomiast nadal konie czy prywatne, czy hodowlane, czy sportowe, czy wyścigowe nadal mogą całe swoje życie spędzić w boksie, wychodząc z niego tylko na treningi albo zawody sportowe czy gonitwę. Chyba wszyscy się zgodzimy, że konie to są zwierzęta przestrzeni, zwierzęta bardzo

Społeczne myślę, że to jest najwyższy czas, aby w rozporządzeniu pojawiły się zapisy, które zobowiązują właścicieli I opiekunów koni do zapewnienia im w ciągu dnia możliwości swobodnego, niewymuszonego ruchu na wybiegach czy łąkach. Żadna mała kwatera ani żadna karuzela nie zastąpi koniowi takiego swobodnego, niewymuszonego ruchu I żadna praca pod siodłem. Wyjście z koniem w teren pod siodłem nie zastąpi koniowi ruchu na wolnej przestrzeni w towarzystwie zwierząt, swojego gatunku. Tak że to jest kolejna kwestia. W wielu miejscach konie spędzają całe swoje życie.

Konie, zwierzęta niezwykle społeczne, w samotności. No konie wymagają towarzystwa innych koni I myślę, że takie zapisy w rozporządzeniu powinny także się pojawić. Kolejna kwestia, którą chciałabym podjąć, to jest kwestia wiązania języków do żuchwy konia na w czasie gonitw, wyścigów konnych. Niestety zarejestrowaliśmy w ostatnią niedzielę osiemnastego października na torze, partynice, kolejnego konia ze związanym językiem. Pomimo, myślę, że dosyć głośnej burzy medialnej, pomimo protestów, pomimo wyraźnego stanowiska Państwowej Inspekcji Weterynaryjnej w tej sprawie, że każda forma wiązania języka do żuchwy konia jest zakazana regulaminem tutaj nadanym, tak, przez Ministerstwo Rolnictwa.

Ministerstwo Rolnictwa zostało przez nas I tutaj pełnomocnika naszego ze stowarzyszenia Prawnicy na rzecz zwierząt poinformowane o tych praktykach. Jest to wysoce niepokojące, że regulamin jest nagminnie łamany, a komisja techniczna na to nie reaguje, na to przyzwala. Chciałabym też no z tutaj zwrócić uwagę na to, że jest to dosyć niepokojące, że kontrolę nad dobrostanem koni na wyścigach, znaczy polski, polski klub wyścigów konnych sam siebie kontroluje, tak. Jest jest komisja techniczna, która ma przestrzegać przepisów dobrostanu koni. Komisja Techniczna nie reaguje, mimo mimo pism, które były też do Polskiego Klubu Wyścigów Konnych przez nas I prawników wysyłanych, pomimo próśb Toru Służewiec, kiedy to na to, że Służewiec takie praktyki miały miejsce.

Komisja Techniczna nadal nie reaguje, nikt nie ponosi żadnej odpowiedzialności. Póki co, ponieważ chciałam dodać, że pierwszego września prokuratura wszczęła dochodzenie w sprawie, w sprawie wiązania języków. Zobaczymy, jak to się rozwinie I no oczekiwałabym jednak jakiejś reakcji ze strony ministerstwa na tak wedle mojej opinii I nie tylko jawnej jawnego łamania ustawy o ochronie zwierząt I myślę, że powinniśmy się tym zająć I jednoznacznie jednoznacznie podkreślić, że to nie może być tak, że Polski Klub Wyścigów Konnych sam sobie interpretuje ustawy, regulaminy pod siebie, mimo tego, że na protokołach z ich własnych spotkań I zebrań lekarz weterynarii wyraźnie im mówi, że wiązanie koniom języka jest niczym nieuzasadnioną brutalnością. To jest cytat z protokołów Polskiego Klubu Wyścigów Konnych I wypowiedzi lekarza weterynarii. Dziękuję.

01:03:43 - 01:04:11

Małgorzata Tracz

Dziękuję bardzo za poruszenie tej ważnej kwestii. Też liczymy na odpowiedź. Ja sama wysłałam interpelację do Ministerstwa Rolnictwa jakiś czas temu, zresztą we współpracy z przedstawicielkami organizacji I prawników na na rzecz zwierząt przygotowaną, także może będzie teraz okazja, żeby usłyszeć, ale jeszcze kontynuujemy pytania. Teraz pani Magdalena Krupa-Polak, Stowarzyszenie Prawnicy na Rzecz Zwierząt. Bardzo proszę.

01:04:19 - 01:08:37

Magdalena Krupa-Polak

Dzień dobry, Magdalena Krupa-Polak, Stowarzyszenie Prawnicy na Rzecz Zwierząt. Ja chciałam oczywiście na wstępie powiedzieć, że hasła odnoszące się do dobrostanu przyjmujemy z dużą nadzieją to, że ten dobrostan będzie poprawiony, ale w odniesieniu do tego, co powiedziały moje przedmówczynie, chciałabym wskazać na normy prawne I na te ramy prawne, w jakich się poruszamy. Więc tak, PKWK ma czuwać nad przestrzeganiem przepisów z zakresu wyścigów. Jest to nadzorowana przez Ministra Rolnictwa, państwowa osoba prawna. No I powstaje pytanie, jak to czuwanie jest realizowane?

Co najmniej od maja Rada PKWK wiedziała, że u koni stosowane jest wiązanie języków, co potwierdza protokół Rady, co już powiedziała moja przedmówczyni. Lekarz weterynarii wskazał na tę praktykę, nazwał ją brutalnością, wskazał, że stosowana jest również omijająca prawo praktyka nazywana zapinaniem. I dokładnie tak PKWK wobec doniesień medialnych próbowało się tłumaczyć w informacji, którą opublikowało w sierpniu. Powiedziało, że to jest zapinanie. Informacja nie zawierała żadnych źródeł naukowych, które mówiłyby cokolwiek o stosowanej praktyce.

Do PKWK nasze stowarzyszenie I Fundacja Przyjaciel Zwierz zwracały się dwukrotnie z prośbą o udzielenie informacji, jakie działania zostały podjęte. Również totalizator sportowy zwracał się do PKWK z prośbą o podjęcie działań, które mają przerwać natychmiastowo stosowanie praktyki wiązania języków w ukonii. Do tej pory nie otrzymaliśmy żadnej informacji. Prezes PKWK z kolei przeprowadza kontrolę organizatorów wyścigów konnych pod względem zgodności działalności w zakresie organizowania tych wyścigów z przepisami. Pytanie, jak te kontrole są przeprowadzane, biorąc pod uwagę te realizowane na torach, czyli ten ostatni przypadek z partynic, gdzie startował koń z wiązanym językiem.

Pragnę dodać, że w ostatnim czasie właśnie powiatowa lekarz weterynarii w Warszawie wystosowała informację, że tego rodzaju praktyki mogą stanowić swędzanie się nad zwierzętami, czyli czyn karalny z artykułu 35, ustęp 1 a ustawy o ochronie zwierząt, a także wykroczenie, gdzie konie wykorzystywane w sporcie nie powinny doznawać bólu I cierpienia. Pragnę wspomnieć, że na torach funkcjonują komisje techniczne I dyżurni lekarzy weterynarii. Komisie techniczne są powoływane przez prezesa PKWK. To komisje techniczne za każdym razem dopuszczają konie do startu w gonitwach. Więc pytanie, kto zasiada w tych komisjach I jak, jak w ogóle uprawnienia tych osób do takiej oceny są sprawdzane, jeżeli one nie wykonują swojej pracy we właściwy sposób.

Jednocześnie należy zadać pytanie nad jakością, nad jakością nadzoru sprawowanego przez Urzędowych Lekarzy Weterynarii, którzy zostają upoważnieni do tego nadzoru. Z protokołu nadzoru nad derbami na Służewcu z piątego lipca wynika, że nie wykryto żadnych nieprawidłowości. Tymczasem kilka koni startowało z zawiązanymi językami. To inspekcja odpowiada za dobrostan, dobrostan koni I powinna być organem, który jest niezależny od PKWK, więc można by spodziewać się, że ten nadzór będzie sprawowany lepiej niż robią to komisje techniczne, no ale w tym przypadku tak nie było. Prezes PKWK znowu wydaje licencje I pozwolenia dla trenerów I jeźdźców.

Obecnie toczą się postępowania przygotowawcze wobec czternastu osób o popełnienie czternastu czynów. Niektóre z tych osób dopuszczały się czynu wielokrotnie. Rodzi się więc pytanie, czy nie należałoby może zawiesić takie licencje trenerów, jeźdźców na czas dokończenia postępowania I zobaczenia, czy na przykład sąd nie stwierdzi, że jednak dochodziło do czynu karalnego. Pragnę wskazać, że znęcaniem się jest nie tylko zadawanie bólu wprost, ale także świadome dopuszczanie do zadawania tego bólu. Na końcu chciałabym skierować pytanie do Ministra Rolnictwa, jak sprawowany jest nadzór nad Radą PKWK I prezesem PKWK I czy wobec osób dopuszczających do zadanej praktyki zostaną wyciągnięte konsekwencje.

Dziękuję.

01:08:37 - 01:08:45

Małgorzata Tracz

Dziękuję bardzo za te szczegółowe pytania I teraz o zabranie głosu proszę panią Annę Plaszczyk-Otos Animals.

01:08:49 - 01:09:59

Anna Plaszczyk

Dzień dobry państwu, dziękuję bardzo pani przewodnicząca za podjęcie tego tematu, bo choć tak jak pan poseł powiedział, konie w sercach Polek I Polaków rzeczywiście mają wyjątkowe miejsce, to rzeczywiście te konie w przepisach nie są w naszej opinii wystarczająco chronione. Ja tylko przypomnę, że to są jedyne pracujące w takim zakresie zwierzęta w Polsce. Żaden inny gatunek nie pracuje na taką skalę I z takim zaangażowaniem jak konie. Przypomnę też, że koń ma wyjątkowy status dla polegii Polaków jeszcze z jednego powodu. Koń jest objęty w Polsce tabu pokarmowym.

Polki I Polacy nie jedzą koni, nigdy ich nie jedli I nigdy ich nie będą jedli. Z naukowych opracowań wynika, że konie nie są jedzone dlatego, że zakazał tego papież Grzegorz 3. W 700 trzydziestym drugim Tak, nie we wszystkich krajach, panie pośle, nie we wszystkich krajach sieje konie I właśnie wiele z krajów chrześcijańskich ten zakaz mają wywodzony właśnie

01:10:00 - 01:18:33

Anna Plaszczyk

Razu Papieża Grzegorza Trzeciego. Dzisiaj mamy wyjątkowy dzień w ochronie koni, dlatego że Nowy Jork zakazał po stu sześćdziesięciu trzech latach pracy koni przy dorożkach w Central Parku. Stało się to po stu sześćdziesięciu trzech latach, nie ze względu na apele organizacji pozarządowych o ochronę zwierząt przed bólem I cierpieniem. Stało się to po tym, jak z Dorożki wypadł młody turysta z Indii I zginął. I ja zadam to pytanie retorycznie, czy my w Polsce musimy czekać aż w Krakowie z Dorożki wypadnie ktoś I zginie?

Czy będziemy czekać aż na trasie do Morskiego Oka ktoś wypadnie z wozu, straci życie I wtedy dopiero zajmiemy się tym problemem? Ja, ponieważ koleżanki tutaj już dosyć sporo powiedziały o koniach pracujących pod siodłem, koniach wyścigowych, chciałabym zwrócić państwa uwagę na konie pracujące w zaprzęgach, głównie na trasie do Morskiego Oka I w Krakowie. Oba te problemy mamy nierozwiązane I oba te problemy są trochę inne, choć tak naprawdę takie same. Takie same dlatego, że z jednej strony bardzo wyjątkowe są dla polegii Polaków koni, a z drugiej strony bardzo wiele osób uważa, że zostały stworzone do pracy, choć ewolucja tego nie potwierdza. W temacie morskiego oka mamy problem taki, że konie wciąż pracują w przeciążeniu, mimo że pracują na skróconej trasie, mimo że próbuje nam się udowadniać badaniami weterynaryjnymi, że do przeciążenia nie dochodzi.

Ja chciałam podkreślić, że przeciążenie nie jest jednostką weterynaryjną a zootechniczną I można je wyliczyć ze wzoru, który został wymyślony na potrzeby Wojska jeszcze w Międzywojniu, dlatego że wówczas koń stanowił bardzo realną I wysoką wartość finansową, bardzo wysoką wartość bojową I wojsko bardzo dbało o to, żeby koni nie zajechać, ponieważ były cenne. Ja tylko przytoczę moją osobistą historię. Mój dziadek był ułanem, kiedy jego oddział rozbito daleko na wschodzie, dziadek wracał do domu z koniem w ręce, nie jechał na nim, bo nie chciał, żeby koń umarł po drodze. I tak kiedyś traktowano konia, dlatego wymyślono wzory, z których można wyliczyć, ile konie mogą ciągnąć bez szkody dla swojego życia I zdrowia. I te właśnie wzory wskazują, że konie na trasie do morskiego oka pracują w przeciążeniu o około tonę.

Wiemy to, nikt z tym nic nie robi. Udowadnia nam się, że zwierzęta te mają bardzo dobre tętno. Tylko że my nie rozmawiamy tu o tętnie, bo to są 2 zupełnie różne wartości. Ja tylko podkreślę, że zarówno tętno, jak I oddech u koni z morskiego oka po wysiłku nie wraca do normy nawet przez godzinę, podczas kiedy literatura naukowa wskazuje, że powinien wracać do normy po dziesięciu do dwudziestu minut w zależności od źródła. Chcę zwrócić uwagę też na pracę koni w centrum Krakowa I jest to tożsama historia z Nowym Jorkiem.

Praca w smogu, w wysokim stresie, na twardym podłożu, w podkowach warszawskich, które zmieniają układ ruchu, praca w bardzo złych warunkach atmosferycznych, w mieście, które się nagrzewa. My wiemy z literatury naukowej, że warunki pracy dla koni, jeśli chodzi o pogodę, można określić za pomocą urządzenia WBGT, czyli tego termometru czarnej kuli. To zostało opracowane na potrzeby Igrzysk Olimpijskich w Atlancie ze względu na to, żeby chronić te bardzo drogie konie sportowe. No niestety nieszczęściem koni z morskiego oka czy koni, które pracują na rynku w Krakowie, jest to, one nie są bardzo drogie I bardzo szybko można je wymienić, sprzedać do rzeźni, w to miejsce kupić spod rzeźni nowego konia, pozwolić mu pracować 2, 3 lata I tak to perpetuum mobile się nakręca, no bo właściwie właściciele nie dopłacają, nie leczą, kupują nowe. Kraków ma na przykład urządzenie do pomiaru temperatury czarnej kuli, ale z niego nie korzysta.

Termometr, który reguluje pracę koni w centrum Krakowa, powieszony jest na dwóch metrach, w cieniu sukiennic, w miejscu, które oddaje chłód bardzo starego budynku. No nie tak to powinno wyglądać. Powinniśmy doprecyzować w rozporządzeniu warunki, w jakich mogą pracować konie. Rozporządzenie powinno zawierać godziny. Ile koń może dziennie pracować?

Ja podkreślam, że konie w hipoterapii w Polsce potrafią pracować 8 godzin dziennie. 8 godzin dziennie potrafią pracować konie w szkółkach. Tak nie powinno to wyglądać. Konie w prywatnych stajniach, stadninach pracują w godzinach największego nasłonecznienia. Nikogo to nie interesuje, że mamy badania naukowe, które mówią o tym, że to się nie powinno dziać.

Konie pracują w niedopasowanym sprzęcie, w ostrych wędzidłach, nie wiadomo dlaczego, nie wiadomo po co, ale tak właśnie to wygląda. Nie mamy zasad dotyczących przerw, nie mamy zasad dotyczących obciążenia nie tylko w pracy, w wozach, dorożkach, ale też pod siodłem. Oczywiście są takie badania naukowe, mamy dokładne wyniki, ile koń może udźwignąć bez szkody dla swojego zdrowia I życia, ale przepisy tego nie regulują. Moglibyśmy skorzystać z tych badań naukowych I wprowadzić to do rozporządzenia, które regulowałoby warunki pracy koni. Nie mamy informacji o tym, w jaki sposób reagować właśnie na zmiany pogody, na zmiany na przykład padający deszcz przy niskiej temperaturze, co znacznie wychładza zwierzęta I powoduje, że praca w takich warunkach jest dla nich po prostu niebezpieczna, nie tylko w przypadku upałów.

Podtrzymuję też wnioski Oli Gręczewskiej o wprowadzeniu przepisów dotyczących jednak egzaminowania instruktorów, bo przez to, że trenować konie I I młodych jeźdźców, czy też w ogóle jeźdźców, może absolutnie każdy, cierpią na tym przede wszystkim konie. Podobnie mamy sytuację w hipoterapii. Standardy utrzymania na stanowiskach, o których mówiliśmy tutaj, że oczywiście one są w rozporządzeniu, minimalne warunki utrzymania koni, one są archaiczne, one zupełnie nie przystają do tego, co my w trzeciej dekadzie dwudziestego pierwszego wieku wiemy o koniach I ich potrzebach. To są po prostu miejsca, w których konie egzystują, nie żyją. Zgadzam się z tym, co zostało powiedziane na temat tego, że powinniśmy wyznaczyć w przepisach konieczność wychodzenia koni na wybiegi.

I jeszcze ostatnia tylko rzecz, która uważam, że jest bardzo ważna. Targi koni są wektorem przenoszenia chorób I mieliśmy takie przykłady na przykład w Saryszewie. Ja jeszcze do pana ministra chciałam, skoro tak będziemy się tu zgłaszać, chciałam zgłosić handel paszportem. Klacz-Mirta zmarła w dwudziestym drugim roku jesienią, została poddana eutanazji ze względu na bardzo wysoki wiek, tak. Mirta miała 31 lat, nie miała chipa, bo to był koń jeszcze sprzed obowiązku chipowania.

Została oddana firmie utylizacyjnej wraz z paszportem panie ministrze I pół roku później w systemie Polskiego Związku Hodowców Koni pojawiła się informacja, że Mirta została zabita w rzeźni. Pół roku po jej śmierci w schronisku w Korabiewicach w wyniku eutanazji. Jak, jak do tego doszło, jeżeli ministerstwo ma możliwość wyjaśnienia tej sytuacji, to ja bardzo o to proszę. Dziękuję pani przewodnicząca.

01:18:33 - 01:18:47

Małgorzata Tracz

Dziękuję za szereg poruszonych kwestii.

O głos poprosił pan poseł Dolata, tak się umawialiśmy, że żeby nie byli sami posłowie, to troszeczkę przepleciemy. Bardzo proszę I I też o dyscyplinę czasową już będę teraz wszystkich upominać.

01:18:47 - 01:19:58

Zbigniew Dolata

Dziękuję bardzo pani przewodnicząca. Myślę, że wielu z nas było świadkami takich scenek, kiedy mama mówiła do dziecka, nie biegaj Jasiu czy Basiu, bo się spocisz. I to wynikało z jej matczynej troski, żeby dziecko się nie spociło, nie zmęczyło. Ale myślę, że odpowiedzialny rodzic jednak nie będzie tego dziecka w ten sposób dyscyplinował, bo doprowadzi tak naprawdę do bardzo poważnych konsekwencji zdrowotnych. I takich mam, babć, dziadków niektórych, chociaż rzadziej, jest we współczesnym świecie, w Polsce również, bardzo wiele.

I to jest fałszywa troska o zdrowie dziecka. I tak samo rzecz się ma

01:20:00 - 01:24:14

Zbigniew Dolata

Dzisiejszym tematem, czyli z dobrostanem zwierząt. W tym przypadku mówimy o koniach. Ja byłem w tym roku na na jednym z tatrzańskich szczytów I kiedy podziwiałem piękno tatrzańskiego krajobrazu, Weszła para młodych ludzi, zaczęliśmy rozmawiać I w pewnym momencie dziewczyna mówi tak właściwie bez żadnego powodu o sytuacji, o której wspomniała moja przedmówczyni, czyli o cierpieniach koni wożących turystów z Palenicy Białczańskiej do Morskiego Oka. I mówi przecież te konie są spocone. Ja tak nie starałem się wchodzić w jakieś polemiki, ale mówię, wie pani co, pani też jest spocona.

Przepraszam za tą uwagę, ale pani też się spociła wchodząc na ten, na ten szczyt. No była pewna konsternacja I no przeszliśmy do innych tematów, bo nie chodziło o to, żeby żeby wchodzić w jakieś sprzeczki I spory, ale szanowni państwo, miłośnicy zwierząt. Nie należy, nie należy ulegać takiej... Ja wiem, że to jest trudne, tak, bo bo ja przypuszczam, że większość z państwa ma dobre intencje. Może poza tymi, którzy tam działają troszeczkę na zlecenie, żeby żeby zrealizować pewne cele, może może jeśli chodzi o to morskie oko, to to ktoś tam chce zarobić na na tych samochodach, na tych samochodach elektrycznych I I po prostu trochę wykorzystuję te hasła prozwierzęce I takie właśnie, taką troskę fałszywą, w tym przypadku zdecydowanie, o o dobrostan tych koni.

To jest, to jest przejaw pewnej naiwności bądź też premedytacji. Naiwność jakby rozgrzeszam, premedytacja jest tutaj absolutnie nie do rozgrzeszenia. Jest jest czymś, co po prostu budzi mój głęboki sprzeciw. Bo te konie wożące turystów z Palenicy do Włosienicy I z powrotem, one naprawdę są przez tych górali traktowane tak dobrze, jak to tylko możliwe, bo one im zapewniają utrzymanie. Ja zresztą tej pani powiedziałem, mówię, wie pani co, a jeśli by ten zakaz wszedł, to przecież ci górale te konie będą musieli sprzedać.

Prawdopodobnie na rzeź. I właśnie to stwierdzenie skończyło tą naszą dyskusję, bo pani była wyraźnie zdumiona, bo jej się wydawało, że to jest jak z króliczkiem albo z rybkami w akwarium, prawda, że że to tak można sobie, można sobie trzymać, prawda, hobbystycznie. No proszę państwa, więcej zaufania. Więcej zaufania do górali, którzy wykorzystują konie do przemysłu turystów. Ja już, powiem tak, nie słyszałem jeszcze tego, ale tutaj z ust tej mojej mojej przedmówczyni usłyszałem, że również w Krakowie te dorożki są są nie nieakceptowalne.

No Konstanty Ildefons Gałczyński w grobie się przewraca, prawda. Pisał o zaczarowanej dorożce, zaczarowanym koniu, piękne sceny. Byłem w Krakowie, byłem w Krakowie tydzień temu. Byłem w Krakowie tydzień temu.

01:24:14 - 01:24:56

Zbigniew Dolata

brata. Konie są, konie są w fantastycznej formie. Tworzą wspaniały klimat. Ja się nie martwię o tym, w Nowym Jorku. Ja, ja uważam, że tego typu postulaty to jest nie 1 krok za dużo, to to jest 100 kroków za dużo.

Nie należy słuchać tego typu podszeptów, bo one one mają moim zdaniem tak naprawdę cel, który jest zupełnie sprzeczny z pojęciem dobrostanu. Pani profesor Ja wiem, że pani panie przewodniczący się to może nie podoba, ale

01:24:56 - 01:25:01

Małgorzata Tracz

Nie, choć mi może jeszcze mamy troszeczkę osób na liście, a chcemy też usłyszeć odpowiednimi

01:25:01 - 01:25:01

Jasne, ale to

01:25:01 - 01:25:04

Małgorzata Tracz

jakby jakby chyba rozumiemy.

01:25:04 - 01:28:32

Zbigniew Dolata

Nie, nie, ale to jeszcze jeszcze proszę pozwolić na na na kilka zdań. I ten postulat, który też usłyszeliśmy, żeby żeby w przypadku tylko podejrzenia, że coś jest nie tak, zawieszać licencję. To pani pani prawnik, przedstawicielka tego stowarzyszenia powiedziała, no na Boga, tak. To byśmy wprowadzili tutaj jakiś rodzaj jednak totalitaryzmu, tak. No bo rzucamy podejrzenie na kogoś, kto pracuje, tak, kto nie popełnił żadnego żadnego wykroczenia I on traci uprawnienia do do wykonywania zawodu z tytułu tylko tego, że ktoś rzucił podejrzenie, bo mu się coś wydawało.

No proszę państwa, no to to jest jakieś absolutne szaleństwo. No nie można na coś takiego się zgadzać. Tak samo, tak samo Polski Związek Jeździecki, no to są ludzie, którzy najbardziej I po 1. Znają konie I kochają konie. I nie ma, ja oczywiście jestem daleki od tego, żeby powiedzieć, że nie ma żadnych przypadków niewłaściwego zachowania, niewłaściwego postępowania, ale generalnie to co powiedział pan poseł Szrot na początku tej naszej dyskusji.

Ludzie, którzy posiadają konie najlepiej się o nie troszczą, bo posiadają je albo dlatego, że są po prostu miłośnikami, hobbystami, albo z faktu posiadania konia czerpią korzyści. I ja będę za za każdym razem sprzeciwiał się wszelkim zakazom wykorzystywania koni do właśnie celów rekreacyjnych, do przewozu. Ja jestem wielkim miłośnikiem Tatr, jestem kilka razy do roku w Tatrach I nie widzę naprawdę żadnego problemu w tym, że te koniki ciągną te wozy. Bardzo ściśle to jest wszystko kontrolowane. Te konie są codziennie rano sprawdzane przez lekarza weterynarii, ale nawet gdyby tego nie było, to ten góral jak ten koń zachoruje, to on go przecież tam nie zawiezie, bo by mu, bo by mu padł.

Więc on jest na pierwszą I najważniejszą gwarancją, że ten koń nie będzie męczony. To to to jest po prostu w sercu nie tylko górala, tak. Kiedyś rolnicy, tak, No konie służyły do do prac polowych, ciężko pracowały, ale czy one, czy one żyły krócej niż dzisiaj konie? Dłużej. Żyły dłużej, bo jak koń, to każdy kto konie ma wie, że jak koń na przykład w okresie zimowym się mało rusza I byłby bardzo dobrze żywiony, to to wpłynie na jego zdrowie w taki sposób, że on może paść nawet na serce I ta...

Tak zawału serca dostanie właśnie ze względu na brak ruchu. Więc na Boga nie bądźcie państwo tacy jak ta fałszywie kochająca swoje, czy czy naiwnie kochająca swoje dziecko mamusia, która mówi, Jasiu nie biegaj, bo się spocisz. Jasiu biegaj, Jasiu poć się, Jasiu trenuj, będziesz dzięki temu zdrowy, będziesz długo żył. Tak samo jest z końmi.

01:28:34 - 01:29:23

Małgorzata Tracz

Dziękuję panie pośle. Też zachęcam do ewentualnych rozmar rozmów w kuluarach po posiedzeniu podkomisji. Ja też podkreślę, zależy mi, żeby padły tutaj konkretne pytania I też wiele tych pytań było we wcześniejszych wypowiedziach, tak aby ministerstwa, Polski, Związek Jeździecki mogły się do tego odnieść. No powiem tak, nie chodzi mi tutaj o polityczne przepychanki, chodzi mi po prostu o konkretne kwestie I uzyskanie konkretnych odpowiedzi. Na liście mamy jeszcze 5 osób, także też zwracam się do państwa z prośbą o dyscyplinę czasową.

Mam świadomość, że nie mówiłam tego wcześniej, ale ale jeśli chcemy uzyskać jeszcze odpowiedzi z ministerstw, a o to nam chodzi, to to proszę o zwięzłość wypowiedzi. I pani Aleksandra Kołeczek-Wiwa.

01:29:42 - 01:29:59

Aleksandra Kołeczek-Wiwa

Dziękuję bardzo. Szczerze mówiąc, ja nie chciałam powracać do tematu morskiego oka, już był poruszony, ale widzę, że że to jest konieczne I mamy tutaj, myślę, spore nieporozumienie. Nie jest naiwnością odwoływanie się do

01:30:00 - 01:32:34

Aleksandra Kołeczek-Wiwa

Naukowych. Fundacja Wizwa wydała kilka lat temu bardzo obszerny raport na temat pracy Konis Morskiego Oka. Zachęcam do zapoznania się I do opierania się właśnie na wiedzy naukowej, a nie na właśnie jakichś swoich przekonaniach, które no może nie do końca na tym się opierają. Ja chciałam wrócić jeszcze do tematu wyścigów konnych, ponieważ dysponujemy właśnie badaniami naukowymi dotyczącymi, dotyczącymi koni, krwawienia z płuc, wrzody, żołądka, złamania. Konie biorące w wyścigach narażone są na różnego rodzaju kontuzje I choroby, A wypadki związane ze złamaniem kości często kończą się eutanazją.

W badaniu z 2000 czwartego roku przeanalizowano stan ośmiuset trzydziestu dwuletnich koni wyścigowych pełnej krwi angielskiej. Okazało się, że po wyścigu 74 procent z nich doświadczyło powysiłkowego krwawienia z płuc. Inne badanie oceniło, że pomiędzy 80 a 100 procent koni wyścigowych po dwóch, trzech miesiącach treningu cierpi na wrzody żołądka. Więc tutaj moje pytanie brzmi, czy to nie jest właśnie świadome do dopuszczanie do cierpienia I I znęcanie się tylko po to, żebyśmy my jako ludzi mogli mogli oglądać wyścigi. Inne pytanie do do Ministra Rolnictwa, czy możemy poznać dane, szczegółowe dane dotyczące koni pracujących w sektorze turystyki?

Ile jest tych koni, konkretnie. Ile ile koni pracuje w sektorze rozrywki. Ile koni pracuje przy zrywce. Chcielibyśmy poznać te dane, a dodatkowo chciałabym zapytać właśnie o o wzrost danych eksportowych. Tutaj też się opieramy na danych Ministra Finansów, że rośnie eksport mięsa końskiego, rośnie również eksport koni żywych z Polski.

Czy to jest właśnie świadoma strategia, czy chcemy podążać w tą stronę, czy chcemy, żeby Polska, gdzie my właśnie mamy tabu I Polacy nie chcą, nie chcą jeść koni, widzą, że to nie jest zwierzę, które jest po prostu do tego przeznaczone. Czy my chcemy w takim razie eksportować to I I być takim krajem, który dostarcza mięsa końskiego Europie. Dziękuję.

01:32:34 - 01:32:44

Małgorzata Tracz

Dziękuję bardzo za konkretne poruszenie konkretnych zagadnień I konkretne pytania. Teraz pani Maria Januszczyk, prawnicy na rzecz zwierząt.

01:32:51 - 01:36:04

Maria Januszczyk

Dzień dobry, Januszczyk Maria, prawnicy na rzecz zwierząt. Wysoka Komisjo, szanowni państwo. Ja bym się chciała krótko dosłownie odnieść do słów pana posła o szkodę, że opuścił salę. Natomiast ad vocem, nikomu się nie wydawało, że doszło do naruszenia zakazu, który obowiązuje od blisko dziesięciu lat w regulaminie wyścigów konnych, tylko została wykonana pełna dokumentacja fotograficzna świadcząca o tym, że zakaz ten został złamany wielokrotnie. Mało tego, mimo wszczęcia dochodzenia przez prokuraturę, jest on łamany nadal.

Mimo zgłoszeń do Ministerstwa, do Polskiego Klubu Wyścigów Konnych I wszystkich organów nadzoru, są te przepisy wciąż łamane, więc jest to wysoce lekceważący stosunek co do obowiązujących przepisów prawa I jest to po prostu przykre. I tak samo jakieś, za przeproszeniem, złośliwe uśmiechy na sali, trakcie kiedy był poruszany ten temat, również nie wydają się właściwe, biorąc pod uwagę, że jak padało tu w deklaracjach, wszystkim nam zależy na dobrostanie koni. Więc myślę, że rewizja przepisów dotyczących zarówno wyścigów konnych, jak I jeździectwa jest konieczna. Jako przykład podam chociażby artykuł 21 b I następne ustawy o wyścigach konnych, gdzie określone są kwestie dotyczące pozwoleń na kierowanie stajnią wyścigową, licencję na trenowanie koni, na dosiadanie, na sędziego wyścigowego, które mogą być udzielone osobie, która, uwaga, nie została skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo określone w artykule 35 ustęp 1 I ustęp 2, co oznacza, że osoba, która została prawomocnie skazana za znęcanie się nad zwierzętami, bez szczególnego okrucieństwa, czyli w typie podstawowym, może taką licencję utrzymać. Tak brzmi literalnie brzmią te przepisy I jest to kwestia, która w pierwszej kolejności powinna ulec pilnej zmianie tak naprawdę, ponieważ no dotyczy kwestii licencjonowania osób.

Nie widzę uzasadnienia, dla którego jedynie znęcanie się ze szczególnym okrucieństwem, czyli w typie kwalifikowanym, miałoby uniemożliwiać otrzymanie takiej licencji. Również znęcanie się nad zwierzętami w typie podstawowym powinno uniemożliwiać ich, ich uzyskanie. Myślę, że wobec złożonych tutaj przez wszystkich deklaracji oraz treści przywoływanych tutaj różnych dokumentów świadczących o tym, że koń jest partnerem człowieka, że jest istotą żywą, zdolną do odczuwania cierpienia. Żywię ogromną nadzieję, że zarówno PKWK, jak I PZJ z otwartością przyjmą propozycję utworzenia właśnie zespołu, który miałby dokonać rewizji przepisów dotyczących koni w Polsce, przy udziale również strony oczywiście społecznej, ponieważ wydaje się, że wszystkim nam zależy, żeby te kwestie dotyczące dobrostanu czy ochrony koni nie utykały w warstwie deklaratywnej, tylko przede wszystkim, żeby ich stosowanie I egzekwowanie tych przepisów było zapewnione w praktyce. Na razie wobec postępowań, które prowadzimy w imieniu innych organizacji, wydaje się, że no nadzór jednak nad tymi przepisami nieco kuleje.

Dziękuję.

01:36:04 - 01:36:17

Małgorzata Tracz

Bardzo dziękuję za doprecyzowanie I też konkretne propozycje, do których mam nadzieję zdąży się strona rządowa odnieść. Teraz pan Sławomir Piotrowski, prezes Polskiego Związku Hodowców Koni. Bardzo proszę.

01:36:18 - 01:39:53

Sławomir Piotrowski

Szanowna pani przewodnicząca, szanowna podkomisją, szanowni państwo. Chciałem się odnieść tutaj do słów pana ministra I zgodzić się w całej rozciągłości z tym pańskim raportem. Podpisujemy się pod tym, jak również pod raportem pani pani Moniki. Ale jest jeszcze taka 1 kwestia drobna, do której chciałbym się odnieść. Mówimy tutaj o dobrostanie koni, ale już takich dorosłych.

My generalnie wielokrotnie jako polski związek zgłaszaliśmy nasze prośby I uwagi do ministra w sprawie rozszerzenia pewnych interwencji pani przewodnicząca, a o koniach utrzymywanych od poczęcia przez urodzenie, przez takiego odsada aż do konia dorosłego. Występowaliśmy z takimi projektami, no I nie znalazły tak jakby aprobaty I tutaj niczym może, może, może podkomisja nam troszeczkę pomoże. Składaliśmy wnioski o rozszerzenie interwencji w sprawie dobrostanu, poprawy koni, poprawy tego dobrostanu I ujęcia tego w planie strategicznym. Były... Tak, tak, tak, to jest taki bardzo szeroki, dorosłą, to jest szeroki temat I I tutaj jest to dedykowane wielu, wielu gatunkom zwierząt.

Dostawaliśmy zawsze odpowiedź, że nie ma potrzeb dla koni. No potrzeby dla koni są, bo robi się nas jako hodowców koni coraz mniej, koszty są przeogromne. Tak jak powiedziałem, od poczęcia do wychowania to jest daleka droga. Ile jest tych nocy nieprzespanych, pilnowanie, żeby to się urodziło zdrowe, żeby to się wychowało. Naprawdę te nasze postulaty o budowę I o przebudowę wybiegów dla koni, wyposażenie pastwisk, umożliwiających bez bezlugającego wypas koni, zakup pastuchów z niezbędną infrastrukturą do prawidłowego funkcjonowania, akumulatory, panele słoneczne przeznaczone do ładowania tych akumulatorów, słupki, systemy bramowe, budowa, przebudowa wodopojów lub zakupu mobilnych poideł gwarantujących zbiorowy dostęp zwierzęcia w oddemppensamastisku, zakup zautomatyzowanych instalacji poprawiających mikroklimat w stajniach, w tym instalacjach do odgrzewania lub schłodzenia pomieszczeń, systemu wentylacji, systemów wentylacji awaryjnej, systemów pomiarowych lub kontrolujących obiekt powietrza, stopień zapylenia, temperaturę względem ilości powietrza I stężenie gazów, systemów alarmowych I tak dalej, I tak dalej, I tak dalej.

Przez wiele lat, zresztą od momentu wejścia do Unii, koń jest jedynym zwierzęciem, do którego no nikt tam nie chce po prostu tak jakby dopłacać. Do każdego zwierzęcia, do, do kozy, do obcy, do krowy, do świni ta dopłata jest. Konie są sukcesywnie cały czas pomijane. My wielokrotnie o tym monitorowaliśmy. Tutaj również ta dopłata na ten postęp genetyczny, która od szesnastu lat jest na takim samym poziomie, a wręcz w osiemnastym roku jeszcze zostało nam zabrane te 400000, naprawdę koszty produkcji są przeogromne.

Starzejemy się jako hodowcy, nie mamy młodych następców I to jest tak jakby postępujące. Opisujemy jako związek... Jesteśmy największym zwyciężkiem, związkiem w Polsce. Zawsze to było ponad 40000 tych zwierząt, teraz to spada sukcesywnie, już jest sporo ponad, mniej niż 40 I rok do roku widzimy spadek tego naszego pogłowia. I teraz postulatę wszystkich tych, tych organizacji, które postrzegają to troszeczkę inaczej niż my, dojdzie do tego, że my niedługo to stracimy 70 procent tego podgłowia I tego konia w końcu zobaczymy w zoo.

01:39:54 - 01:40:00

Speaker 34

Tak jak tutaj poprzednicy, które będzie zabronione, tak jak poprzednicy mówili, dobrostan konia to jest praca.

01:40:00 - 01:41:54

Sławomir Piotrowski

On ma tak skonstruowany ten układ pokarmowy, że on po prostu musi pracować, no. Jeżeli nie będzie pracował, kolki, ci, co hodują konie wiedzą, to znaczy. Działa to bardzo szybko, koń umiera w męczarniach, jeżeli zostanie bardzo sprawnie zaopatrzony przez lekarza. Tak że tutaj Polski Związek Jeździecki ma swoje przepisy, czuwa nad tym. Uważam, że świadomość jest coraz większa.

Ja wiem, że może empatia, wrażliwość ludzka jest większa niż, niż kiedykolwiek, ale naprawdę my podnosimy jakość swoich usług jako, jako pracownicy związków okręgowych I wojewódzkich. Czuwamy nad tym, świadomość hodowców jest również coraz większa. Mamy na to jakiś pomysł, żeby coś dalej z tym zrobić. To jest taka może już niedługa droga, liczymy na wsparcie tutaj posłów, że też nas wesprą. AAA relacje między z ministerstwem, głównym lekarzem weterynarii, z agencją są bardzo dobre.

Uważam, że na wysokim poziomie. Rozumiemy się. Ministerstwo też rozumie nasze problemy, ale chcielibyśmy też, żeby łaskawym okiem spojrzeli na te nasze plany, które chcemy, chcemy zrealizować. Ja wiem, że I departament też nam pomoże. A jeszcze kwestia, chciałem się odnieść tutaj do pani, która pani mówi o tych paszportach kradzionych czy niekradzionych.

Ja się chciałem pani zapytać, jak nabyła pani tego konia bez paszportu, bo to jest dla mnie bardzo zastanawiające, bo na dzień dzisiejszy ja bym takiego konia nigdy nie kupił, to po 1.. I jeżeli jest taki handel nielegalny, no to są odpowiednie służby I trzeba zgłosić, bo ja bym nie wszedł w życiu w posiadanie konia bez paszportu, a jeżeli bym o tym wiedział, na pewno bym to zgłosił odpowiednim służbom. A jak wygląda dalej ten proces? My po prostu jedziemy, takiego konia identyfikujemy I ten koń dostaje duplikat paszportu, czyli ten koń jest z automatu wykluczony z łańcucha pokarmowego, bo na dzień dzisiejszy konie w Polsce muszą być wszystkie identyfikowane. Dziękuję.

01:41:55 - 01:42:06

Małgorzata Tracz

Dziękuję bardzo też za poruszenie konkretnych kwestii. Teraz pan Adam Domorzała, także ze strony hodowców, pan dyrektor Warmińsko-Mazurskiego Związku Hodowców Koni w Olsztynie. Bardzo proszę.

01:42:06 - 01:45:23

Adam Domorzała

Dzień dobry państwu. Dziękuję za udzielenie głosu. Chciałbym się tutaj odnieść do, do tego zagadnienia w sposób następujący. Fundacja są potrzebne, są potrzebne tak jak ludziom, są bezdomnym potrzebne jakieś przytułki, noclegownie, wydawanie posiłków. Działania fundacji powinny być skierowane na wypatrywanie tych słabszych elementów dobrostanowych, powiedzmy sobie I kierowanie spraw do właściwych służb państwowych.

Mamy inspekcję weterynaryjną przeznaczoną do tego celu, żeby to w pierwszej kolejności wszczynało jakiekolwiek prawne działania I interwencje. Myślę, że w Polsce jest wiele fundacji, które działają prawidłowo I mogą pożytecznie służyć naszemu społeczeństwu. Ale wysłuchiwanie takiej retoryki, która de facto jest demagogią, Stwierdzenia autorytarne, autorytatywne, godzące w dobro środowiska jeździeckiego, środowiska hodowców koni, no nie przystoi, proszę państwa. Mało tego, no mi osobiście w tej chwili tutaj pani odmówiła bycia. Jestem narodowości polskiej, obywatelem polskim I jem mięso.

Może kogoś to zdziwi, ale jem mięso, w tym również końskie. I nie jestem odosobnionym przypadkiem w tym kraju. Więc nie można rozszerzać pewnej definicji, że Polacy mięsa końskiego nie jedzą. Jedzą z różnych przypadków, między innymi często zdrowotnych, ale niektórzy po prostu lubią degustować ten smak. Koń jest zwierzęciem rzeźnym, jest zwierzęciem gospodarczym.

Jest taka możliwość I jest to mięso pożywne. Konie, zdziwienie, że konie jako gatunek są wykorzystywane do, do pracy I że to jest jedyny wyjątkowy gatunek. No cóż, no nie będziemy jeździć w kozi, w kozy, czasy wołów też już się jakby bezpowrotnie skończyły, a koń dzisiaj służy poprzez tą lekką pracę, jaką wykonuje, czy zaprzęgową w postaci tych dorożek, fiakrzy czy czy czy czy inni tam, czy sport, czy rekreacja, wierzchowa, zaprzęgowa w ten sposób służy I być może znajdują się jakieś sytuacje, gdzie jakiś osobnik jest przeciążony tą pracą. Niewykluczone, tak jak I ludzie łamią różne regulacje prawne jako czy kierowcy, czy czy czy w innych sytuacjach. Zawsze w całym społeczeństwie znajdzie się jakaś ta czarna owca, która narusza jakieś regulacje prawne.

Ale konie, tak, konie były udomowione I wykorzystywane do pracy I te rasy, które dzisiaj mamy, zostały wytworzone do konkretnej pracy poprzez selekcję. To nie trwa 10 lat, 100 lat, to trwa już tysiąclecia I te konie są przystosowane do wykonywanej przez siebie pracy. Jest kwestia tego, żeby właściciel odpowiednio dobierał rasę, typ konia do polecanego do wykonania zadania. Oczywiście stopień wytrenowania, o którym za chwilę. Pani tutaj pozwoliła Ja też

01:45:23 - 01:45:24

proszę o zwięzłość.

01:45:24 - 01:45:25

O zwięzłość.

01:45:25 - 01:45:27

Speaker 35

Ja tak cenię zawsze, że podczas tej komisji

01:45:28 - 01:45:29

nie ma politycznych takich, warto

01:45:29 - 01:45:32

Speaker 36

Ale ja tylko absolutnie, ja jestem apolityczny.

01:45:32 - 01:45:34

Tak dalej. No, znaczy mówię.

01:45:34 - 01:45:38

Adam Domorzała

Chcemy merytorycznie odnieść się do zarzutów tutaj, które które tam.

01:45:38 - 01:45:41

Speaker 38

Ma tutaj przedstawicieli ministerstw I my do nich mówimy.

01:45:41 - 01:49:11

Adam Domorzała

Dobrze, to ja zwracam się teraz do przedstawiciela, do pana wiceministra również. Poruszona kwestia, że weterynarze nie posiadają pewnej kompetencji do oceny stanu, że tak powiem fizjologicznego zwierząt, które wykonują pracę tam w tym Zakopanem. No kto jak nie oni? Że rzekomo zootechnik. Ja jestem zootechnikiem, proszę państwa, z wykształcenia, użytkownikiem koni, trenerem, byłym miejscem I tak dalej.

Mam świadomość, co to są parametry fizjologiczne. Wiem, kiedy one mają po wrócić do normy I po jakiej pracy I wiemy, że zależy to również nie tylko od pracy, od czasu pracy, ale również od warunków pogodowych. Pani tutaj kwestionowała, że te konie nie wracają nawet w godzinę do norm, ale nie znam takich badań. Z tego co wiem, te konie nadmorskim okiem zaopiekowane są dosyć dobrze I częściej przechodzą badania do pracy niż ludzie. Ludzie mają badania okresowe co 2 lata.

Te konie są dopuszczane do sezonu, badania w trakcie sezonu I po, po sezonie. Odwołanie tutaj do pracy koni w wojsku w okresie międzywojennym. Proszę państwa, mieliśmy najlepsze konie oszmiańskie, do kawalerii, do lekkiej kawalerii. Były kupowane przez 8, 9 krajów europejskich I te konie wykonywały ciężką pracę na manewrach, wciągając taczarki I również wojsko badało. Konie nie wracały w 15 minut do do normy.

Wracały po kilku dniach I wojsko się z tego cieszyło, bo jeżeli koń musiał przebyć ciężką drogę, w ciężkich warunkach, bez droży, to on musiał się odgryźć, odpić I to zajmowało 2, 3 dni I to był satysfakcjonujący wynik. Dzisiaj mówimy o powrocie do wartości spoczynkowych, tętna oddechu po kwadransie, po trzydziestu minutach w zależności od wykonanej pracy. Zakup konia bez paszportu, tu prezes się odniósł. Jakaś tajemna wiedza, że te konie pochodziły z Rumunii czy z Węgier to też uważam, że jest temat do zbadania skąd skąd tu niektórzy wiedzą, że te konie przybywają akurat z tych z tych krajów. Brak nadzoru tutaj właśnie przy przy pracy, czy to w ośrodkach jeździeckich, czy czy czy na Służewcu lekarze weterynarii.

Na zawodach jeździeckich lekarze weterynarii. Badania przed dopuszczające konie do zawodów, w trakcie zawodów I tak dalej. Cały czas te konie są nadzorowane I słusznie I ja to popieram I wnioskuję, żeby tak było. Jedyne z czym mogę tutaj się zgłosić, zgodzić tak w pełni z głosem odnośnie tego, że 16 lat dziewczynka ma internetowe uprawnienia do prowadzenia jakichś jazd rekreacyjnych. Również jakby ja osobiście się z tym nie godzę.

Po 1. Musi to być osoba pełnoletnia, która weźmie odpowiedzialność za to, co robi z tym koniem, jak I z tym dzieckiem, którym się opiekuje. Jeżeli coś byśmy mieli po dzisiejszym dniu zmieniać, to ja wnioskuję tutaj do władz, że tak powiem, żeby tym tematem się zająć, bo to jest właściwy kierunek działania. Dziękuję bardzo.

01:49:11 - 01:49:39

Małgorzata Tracz

Dziękuję. I właśnie o to nam chodzi, żeby pewne rzeczy wypracowywać I żeby ministerstwo je rozważyło. Jako ostatni zabiera głos pan Mieczysław Aszkiełowicz, prezes Polskiego Związku Hodowców Koni, a potem oddamy głos ministerstwom. Już jesteśmy troszeczkę w niedoczasie. Mam nadzieję, że pani minister jeszcze będzie w stanie z nami zostać, bo tak do dwunastej, tak, było planowane.

Bardzo proszę o wypowiedź pana Aszkiełowicza, pana prezesa.

01:49:40 - 01:49:59

Mieczysław Aszkiełowicz

Dziękuję bardzo pani przewodnicząca. Tu pan prezes już się odniósł co do dobrostanu. Mamy nadzieję, że z panem ministrem się spotkamy I uzgodnimy pewne sprawy, które przywrócimy dla naszego konia, żeby ten koń po prostu miał jakby lepszy dobrostan. Natomiast

01:50:00 - 01:50:37

Mieczysław Aszkiełowicz

Powiedzieć paniom, które po prostu tak troszczą się o konie. Ja jako młody człowiek pracowałem przy koniach, robiłem podrywki, orałem, siałem I koń służy do pracy, żebyście panie wiedziały. Konia nie można po prostu zostawić, żeby koń sobie stał, koń musi się ruszać, bo jak się tu pan poseł powiedział, koń jak się rusza to żyje, a jak on się nie rusza, koń nie żyje. I tyle chciałbym powiedzieć I pan do pana ministra. Też stanowisko pana ministra popieram, pana posła jednego I drugiego, tak żeby to było nam lepiej.

Dziękuję bardzo.

01:50:37 - 01:50:48

Małgorzata Tracz

O, dziękuję za zwięzłość I oddaję głos tutaj pani minister. Mówi, że

w jej imieniu pan prezes Polskiego Związku Jeździeckiego pan Tomasz Siergiej. Bardzo proszę.

01:50:48 - 01:51:42

Tomasz Siergiej

Szanowni państwo, znaczy na początku chciałbym z jedną rzecz sprostować, bo może się pojawić taka zbitka słowna, jaką używają tutaj niektórzy z państwa przedstawicieli organizacji pozarządowych. Sport jeździecki to jest sport jeździecki I to jest sport kwalifikowany, który reprezentuje Polski Związek Jeździecki. Natomiast wyścigi konne nie są sportem jeździeckim.

Oczywiście są nam bliskie, bo bo tam są też konie, ale wyścigi jeździeckie jest to próba użytkowa koni. Natomiast jakby proszę nie łączyć I nie pod pretekstem krępowania języków rzekomego czy nie nierzekomego wnioskować o weryfikację przepisów dotyczących sportu jeździeckiego, bo mówimy o dwóch różnych kompletnie przypadkach.

01:51:47 - 01:54:37

Tomasz Siergiej

ale niestety mamy do... Mam... Tutaj zwracam się do do członków komisji I też do przedstawicieli ministerstw właśnie po to, żebyście też państwo nie odnieśli wrażenia, że że to są tożsame rzeczy. Natomiast jeżeli chodzi o o sport, to chciałbym zadeklarować, że bardzo jest nam bliski postulat państwa, żeby doprowadzić do zmiany przepisów dotyczących kształcenia kadr instruktorskich I szkoleniowych, które zajmują się końmi w sporcie jeździeckim, ponieważ deregulacja ministra Gowina, która miała miejsce kilkanaście lat temu, zrobiła wielką krzywdę nie tylko w sporcie, ale też w innych zawodach. To spowodowało, że zawód trenera I instruktora jest zawodem wolnym, może go wykonywać każdy praktycznie na podstawie jakby kompletnie, znaczy bez żadnych, bez żadnego przygotowania, bez żadnej ścieżki kwalifikacyjnej.

My jako Polski Związek Jeździecki jesteśmy w trakcie, znaczy mamy już zakończony proces integrowanego systemu kształcenia I mamy cały system kształcenia kadr jeździeckich, od stopnia instruktora rekrutacji ruchowej do stopnia trenera drugiej I pierwszej klasy, czyli do do studiów podyplomowych. Natomiast nie jesteśmy w stanie I nie mamy na to absolutnie wpływu, żeby zabronić czy komukolwiek utrudnić zdobywanie podobnych uprawnień, które funkcjonują w internecie, w przestrzeni publicznej, które po prostu korzystają z tej wolności. I tutaj bardzo chętnie przystąpimy do każdego zespołu, który będzie stworzony I pochyli się nad tym, żeby doprowadzić do uściślenia tego procesu zdobywania uprawnień szkoleniowych. I tutaj deklarujemy ze swojej strony pełną współpracę I przekazanie całej naszego doświadczenia I całej naszej kadry dydaktycznej do tego, żeby można było stworzyć 1 wspólny spójny system szkolenia kadr instruktorskich. Na tym nam bardzo zależy, bo my właśnie poprzez te kadry jesteśmy w stanie właśnie kontrolować cały proces dobrostanu koni, kształtować ten proces dobrostanu koni I odpowiadać za ten dobrostan koni.

Także tu z naszej strony, ze strony sportu jest pełna deklaracja współpracy I zaangażowania się w w tę w tą, ewentualnie w ten zespół, który miałby powstać. Dziękuję bardzo.

01:54:37 - 01:54:45

Małgorzata Tracz

Bardzo dziękuję za wypowiedź I też za tą deklarację. No I teraz piłeczka po stronie pana ministra. Bardzo proszę pan Jacek Czerniak.

01:54:45 - 01:59:02

Jacek Czerniak

Bardzo dziękuję. Szanowni państwo, ja bardzo cenię sobie dyskusję, ponieważ wszyscy mówimy o dobrostanie zwierząt I każdy ze swojej perspektywy hodowcy, rolnika, organizacji przedstawia te swoje akcenty dotyczące dobrostanu zwierząt. Chciałbym się odnieść do pewnych aspektów prawnych, bo to, że dzisiaj mamy określone regulacje, określone normy, one powodują określone też działania. Proszę państwa, póki co jest w Polsce domniemanie niewinności. Jeżeli ktoś nie został skazany prawomocnym wyrokiem, jest niewinny, to w różnych aspektach, to mówię w kontekście określonych działań, przecież są środki zabezpieczające czy inne procedury postępowaniu karnym.

Natomiast trzymałbym się takiej zasady, że nie możemy kogoś obwinić, w jaki sposób wrzucić na niego cokolwiek I później z tego tytułu ma jakiś tam ostracyzm czy moralny, czy medialny, czy jakby to nie nazwać. To ogólnie. Proszę państwa, jeżeli mówimy o kwestii, które wywołały tutaj wiele emocji czy też spraw, które w jakimś sensie rezonują społecznie, to oczywiście Kraków I Zakopane. To są te 2 kwestie I pozostałe, do których wrócę, które dotyczą traktowania zwierząt, szczególnie tutaj koni, chodzi 000 zajęcia, o działalność gospodarczą, o pewne regulaminy I prawo. No proszę państwa, jeżeli mówimy o Zakopanem, to odsyłam wszystkich I prawników III nas wszystkich do tego, że to jest kompetencja Ministerstwa Klimatu I Środowiska, w tym dyrektora Tatrzańskiego Parku Narodowego.

I tam w regulaminie te kwestie są zawarte. Natomiast, proszę państwa, nie zgadzam się z taką tezą generalizowania, że na przykład lekarze weterynarii nie są przygotowani w kontekście określonej swoich działań. No to to jest zarzut dotyczący tego, że ci lekarze źle wykonują swoje obowiązki. Nie, to nie może być tak, jeżeli mówimy to konkretny przypadek, musi być udowodniony, ktoś skazany. Nie można generalizować.

Ja wiem, w Polsce jest tendencja do generalizowania. 1 z klasy politycznej co zrobi, to cała klasa polityczna, w tym tutaj siedzący posłowie jesteśmy winni. To jest bardzo ogólne. Jeżeli mówimy o Krakowie, oczywiście są licencje I jest miasto, władza samorządowa, no to jest ta kompetencja, do której należy się zwracać, ewentualne nieprawidłowości przekazywać. Nie mówić, że z perspektywy tutaj podkomisji, że coś jest źle I jeżeli mówimy, że coś jest źle, to zawsze mnie uczono, że trzeba przedstawiać, jak to naprawić lub propozycja rozwiązać.

Tu pan dyrektor w swojej lapidarnej, czy to jest zwięzłe wypowiedzi, ocenił sytuację I powiedział na końcu konkluzję, co trzeba zmienić. To jest chyba taka wartość dodana tejże dyskusji. Jeżeli pani Aleksandra pyta mnie, czy słyszę, dopóki co mam dobry słuch, nie robię badań, ale mam dobry słuch, ale nie słyszałem, pani Aleksandro, o tych nielegalnych kwestiach, które pani podnosiła, a też informuje, jeżeli ma pani taką wiedzę, to proszę organy, w tym policję czy prokuraturę poinformować, bo ministerstwo oczywiście, jeżeli otrzymuje określone pisma, reaguje w ten sposób, ale nie jest organem do ścigania przestępstw mocy ustawy. I I wracając tutaj do tejże kwestii poruszonej przez w sprawie paszportu Mirty, tutaj panowie zadali pytanie, które jest związane z prawem. W jaki sposób nabyliście ten klacz bez paszportu?

Dobrze, I tutaj a pan Ale proszę pani, proszę pani, gospodarzem podkomisji jest pani poseł Marta, przepraszam, przepraszam, Małgorzata, przepraszam I prowadzi obrady komisji, więc proszę, jeżeli pani chce chce zabrać głos, to zwrócić się do pani przewodniczącej. Ja w tej chwili mam głos, tak pani przewodnicząca? Bardzo dziękuję za konwencję tej stwierdzenie konwencji tej dyskusji. Otóż tutaj w tej informacji medialnej w sprawie paszportu Mirty złożyliśmy prokuraturze zawiadomienie. Bardzo dobrze, wykonaliście swój społeczny obowiązek.

Również informujecie medialnie, skierujemy w tej sprawie pismo do Ministra Rolnictwa I Rozwoju WSI, Głównego Lekarza Weteranowi. Powiadomy również Unię Europejską, bo proceder ten narusza przepisy unijne. 23. 10., 2026. Rok.

Czekamy na pismo w tej sprawie. To jest ta informacja, którą mamy z dwudziestego trzeciego dziesiątego, 26. Rok. No więc medialna.

01:59:02 - 01:59:03

Nie wiem, czy są jakieś...

01:59:03 - 01:59:59

Jacek Czerniak

Proszę się później odnieść, się wali zechce, ustosunkować. Dobrze, teraz kolejne kwestie, które wywołują emocje, a które były tutaj wielokrotnie podkreślane. Tylko ja zwracam się do prawników, jeżeli analizują, czy też nadzór ministerstwa w kontekście na przykład określonych naszych instytucji, to żeby uważnie I dokładnie czytali właśnie między innymi ustawę o wyścigach konnych. Bo tam jest powiedziane, że rada jest organem I prezes jest organem, a ministerstwo nie nadzoruje organu jakim jest Rada. No to jest chyba wykład dla pierwszego roku studenta prawa, więc bardzo przepraszam, że chcę tak mentorsko to traktować, ale bardzo bym prosił, żeby traktować te przepisy, które obowiązują, żeby dokładnie czytać.

I proszę państwa, kwestia, która jest sporem, która... Tutaj pani mecenas powiedziała, że od 10 lat w regulaminie, prawda, jest

02:00:00 - 02:04:06

Jacek Czerniak

Same kwestia wiązania języków. My od dziesięciu lat prezentujemy takie samo stanowisko. Pan prezes siedzący zwrócił się do nas o interpretację tego przepisu, tego regulaminu. W tym kontekście my odpowiemy jednoznacznie I na podstawie języka, słownika języka polskiego również, co to jest rozwiązanie, a semantycznie, że tak powiem, te kwestie, żeby rozstrzygnąć, żeby to było zgodnie z tym, w jakim my kierunku chcemy, żeby to było interpretowane. Nasza interpretacja jest jasna od dziesięciu lat I taka, jaką stosujemy w oficjalnych dokumentach, w wypowiedziach, nie wiem czym jeszcze.

Więc dlaczego, więc taka, że że że to jest zakazane w regulaminie. No czy, czy to trzeba ze ze zrozumieniem, no. Czytamy ze zrozumieniem. Sprawa jest również w prokuraturze, bo zostały złożone. Zobaczymy, co prokuratura zrobi, jaki będzie efekt I dopóki nie, nie będzie rozstrzygnięcia prokuratury, to nie oskarżajmy nikogo, że łamie prawo, bo to od tego nie nie jesteście wy, organizacje czy że ktoś złamał prawo pomimo tego, że jest sprawa skierowana w prokuraturze.

Pani ma Mario, tak? Pani mówiła o pewnych minach, że tak powiem, pantomimie innych osób, kiedy była dyskusja, a jak ja mówię, to pani też wyraża ostracyzm do mojej wypowiedzi czy też swoimi minami. Bardzo przepraszam za tę uwagę, nie powinienem tego czynić, aczkolwiek rewanżując się z co do wypowiedzi pani, również chciałem taką formę oceny przedstawić. Proszę państwa, eksport mięsa I koni żywych z Polski. No proszę państwa, jeżeli ktoś mięso chce jeść, no to przecież my chwalimy się eksportem produktów wolno spożywczych.

Jeżeli jest odbiorca, to nasi przedsiębiorcy działa działają. Czy ja namawiam kogokolwiek z państwa, żeby jakiekolwiek mięso jedli? Czy takie inne, czy żeby cokolwiek innego? To jest państwa wybór. Możecie jeść co chcecie, możecie.

To jest prawo waszego wyboru. Ja nie narzucam nikomu jako sekretarz stanu takiej kwestii preferencji kulinarnej, bo mnie to nie obchodzi. Ja mam określone preferencje I z tego korzystam. Mam prawo wolności, więc sobie wybieram, a te dane, o których tutaj była mowa z pani z fundacji Mwiwa, my w tej chwili nie mamy takich danych, ale prześlemy je za pośrednictwem pani przewodniczącej Małgorzaty Tracz, pani poseł Małgorzaty Tracz. Te dane przekażemy co do eksportu produktów rolno-spożywczych w postaci mięsa III koni żywych.

Mogę państwa poinformować, że ten eksport produktów rolno-spożywczych za 2025. Rok to jest 5804 10. Miliarda euro I to jest nasze, że tak powiem, sukcesy. Szczecimy się, że mamy taki duży rol na spożywczych, oczywiście, że oczywiście to jest eksport na rynki unijnej do państw trzecich w całości, ale tutaj korzystając z tego, że jest zainteresowanie, jak ten eksport przebiega w tym kontekście tego asortymentu, przekażemy. Nie mamy natomiast danych dotyczących koni w turystyce, bo nie jesteśmy zobligowani takim obowiązkiem, nie zbieramy tych danych, więc jeżeli prawo w jakimś czasie się zmieni, więc jeżeli będziemy zobowiązani, to wtedy będziemy te dane oczywiście zbierać.

Co do tych kwestii dotyczących udzielania pozwoleń, licencji, ten artykuł 21 b, 21 c, tutaj pani doskonale stwierdziła, tutaj dokonała egzegezy, że tak powiem tej ustawy, Więc my te wszystkie postulaty, jeżeli można tak nazwać, czy też propozycje zbierzemy I poddamy analizie, bo to przecież nie możemy tak ad hoc powiedzieć, że to jest właściwy kierunek, idziemy w tym kierunku, a później na kolejne podkomisji państwo nas rozliczycie z tego, co obiecaliśmy, a może nie zrealizowaliśmy. To wymaga, to jest proces. Też legislacja to nie jest takie działanie ad hoc. Oczywiście, jest to projekt rządowy, to wymaga dłuższego czasu niż projekt poselski, ale to uwaga, że tak powiem dotycząca samej legislacji. Cóż jeszcze tutaj zanotowałem w tych pytaniach?

Jeżeli na któreś pytania być może one są szczegółowe I nie odpowiedziałem, to oczywiście deklaruję I tego dotrzymam, że opowiemy państwu na piśmie. Dziękuję.

02:04:07 - 02:04:16

Małgorzata Tracz

Bardzo dziękuję. Nie wiem, czy jeszcze GIF chciałby się króciutko odnieść? Jeśli nie, to nie ma... Ale proszę tak kilka minutek, dobrze?

02:04:17 - 02:04:41

Speaker 8

Jednym zdaniem, jeżeli państwo macie informacje dotyczące nielegalnego przemieszczania koniec państw Unii Europejskiej do na teren państwa polskiego, to bardzo proszę o zgłoszenie tego do do właściwych organów, tak żeby nie było takiej sytuacji, że inspekcja weterynaryjna dowiaduje się na posiedzeniu komisji o w takich sytuacjach. Dziękuję bardzo.

02:04:41 - 02:04:53

Małgorzata Tracz

Dziękuję bardzo. No nie przewidziałam drugiej rundy pytań. Proszę się zgłosić, kto chce powiedzieć, ale 2 zdania, to nie będą wypowiedzi dziesięciominutowe znowu. Dobrze. Przegam.

02:04:54 - 02:05:04

Małgorzata Tracz

Raz, 2, 3, 4, 4 osoby, zamykam listę. Tutaj pani naprzeciwko mnie, pani Gryncewicz, tak, była 1.. Przepraszam.

02:05:04 - 02:05:59

Aleksandra Gryczewska-Woźniak

Ja chciałam się tylko odnieść. No więc konia bez paszportu kupuje się w sposób normalny, to znaczy nawiązuje, zostanie nawiązany kontakt ze strony osoby sprzedającej. Następnie podejmowana decyzja o zakupie. Na miejscu okazuje się, że paszportu, koni nie ma. Jest to zgłaszane natychmiast w inspekcji weterynaryjnej, która o wszystkim wie.

Jest to zgłaszane w Agencji Restrukturyzacji I Motoryzacji Rolnictwa, która jakby jest w gestii pana ministra I są zgodnie z tym, co pan z Polskiego Związku Hodowców Koni powiedział, wzywani na miejsce pracownicy Wojewódzkiego Związku Hodowców Koni I takiemu koniowi jest wyrabiany dokument. Proceder kupowania koni z niewłaściwymi paszportami, tego że do rzeźni trafiają konie, które jednocześnie gdzieś indziej stoją zgodnie z paszportami, jest również wszędzie zgłaszany I jest taki problem, nie od dziś, nawet na targach końskich. Dziękuję.

02:05:59 - 02:06:09

Małgorzata Tracz

Dziękuję za wyjaśnienie, bo rzeczywiście pojawiały się pytania. Tak, tam jeszcze miałam 2 osoby I potem pan prezes. Ja też krótko

02:06:09 - 02:06:35

Magdalena Krupa-Polak

się chciałam odnieść. Oczywiście my znamy przepisy, nadzór nadzór jest pełniony nad PKWK, ale to minister rolnictwa powołuje I odwołuje prezesa PKWK I członków rady. W związku z tym rozumiem, że nadzór jest pełniony nad PKWK, ale już nie nad członkami nad prezesem. Takie rozumienie by było. Tak?

Dobrze, nad prezesem?

02:06:36 - 02:06:37

Na szczęście też jestem z tego, że postara się

02:06:38 - 02:07:05

Magdalena Krupa-Polak

Dobrze. Więc tak, jeżeli chodzi, nie wiem czy domniemanie niewinności się odnosiło do tego co powiedziałam o zawieszaniu licencji, ale chciałabym powiedzieć, że zawieszenie licencji jest karą dyscyplinarną przewidzianą w regulaminie za naruszenie przepisów regulaminu. Jeżeli zakaz wiązania języka jest naruszany notorycznie na Służewcu, to dlaczego nikt nie został zawieszony na tej podstawie? Więc to nie jest domniemanie niewinności, to jest kara dyscyplinarna. Dziękuję.

02:07:05 - 02:07:09

Małgorzata Tracz

Dziękuję pani Plaszczyk, ale bardzo proszę o 2 zdania.

02:07:11 - 02:08:23

Anna Plaszczyk

Panie ministrze, ja tylko wyjaśniając, Klacz-Mirka miała paszport. Ona miała paszport I została oddana do firmy utylizacyjnej wraz z paszportem I później ten paszport zaginął w procesie od firmy utylizacyjnej do nie wiadomo gdzie. Więc to jest 1. Rzecz. 2.

Rzecz, ja nie powiedziałam, że lekarze weterynarii są niekompetentni. Ja powiedziałam, że żeby obliczyć przeciążenie, w jakim pracują zwierzęta, należy to robić za pomocą wzorów zootechnicznych, bo lekarze weterynarii nie mają narzędzi do obliczenia, przeciążenia, w jakim pracuje To jest, to nie jest kwestia oceny kompetencji, moja, tylko kwestia narzędzi. Lekarze weterynarii tych narzędzi nie mają I chciałam powiedzieć jeszcze tak w ostatnim zdaniu, pani przewodnicząca krótko, że my się różnimy tutaj w zakresie tego, jak postrzegamy pracę koni I możemy się spotkać w pół drogi, bo wszystkim nam zależy na tym, żeby te konie nie cierpiały podczas pracy dla człowieka I oskarżanie nas o nadmierną empatię I wrażliwość myślę, że jest nie na miejscu, bo wszystkim nam powinno zależeć na dokładnie tym samym. Dziękuję.

02:08:23 - 02:08:26

Małgorzata Tracz

Dziękuję. Szukajmy punktów wspólnych. Pan Prezes.

02:08:27 - 02:09:41

Sławomir Piotrowski

Pani przewodnicząca, ustawa o IRZ-cie weszła w dwudziestym drugim roku, a chyba od szóstego stycznia dwudziestego trzeciego, rejestracja wszystkich koniowatych. I tak ministerstwo poszło na rękę, że przedłużyło okres rejestracji I do końca roku wszystkie konie miały się ujawnić. I faktycznie fundacje, pensjonaty, bo hodowcy koni mieli rejestrowane. Tutaj ta szara zlewa właśnie była w fundacjach, w pensjonatach, w takich przychówkach przeróżnych I te konie się ujawniły. I na dzień dzisiejszy nie wyobrażam sobie w Polsce, żeby koń był bez paszportu.

Oczywiście oprócz małego źrebięcia, które ma być zgłoszone urodzenie do IRZ-u do trzech miesięcy, a związek ma obowiązek tego źrebaka zidentyfikować do końca, do końca roku. A jeszcze co do, co do tych szkoleń I do kształcenia kadr, ja też jestem trochę zniesmaczony, że podważa ktoś kompetencje lekarza weterynarii, zootechnika, który w tej dziedzinie był kształcony, zna przepisy prawa. Tak samo I nasi pracownicy są w tej dziedzinie kształcone, kształcenie, znają przepisy prawa, obowiązuje ich ustawa o hodowli I urodzie zwierząt, obowiązuje ich ustawa o JRZ-cie I kadry mamy kształcone, także chciałbym odbić piłeczkę w drugą stronę, bo najgorzej jak ktoś, ktoś nie ma kompetencji, a podważa, że ktoś ma kompetencje. Dziękuję.

02:09:41 - 02:09:46

Małgorzata Tracz

Dziękuję. Zanim oddam głos panu ministrowi, to jeszcze proszę pan poseł kandyda 2 zdania.

02:09:48 - 02:11:04

Piotr Kandyba

Dziękuję bardzo pani przewodnicząca. Witam serdecznie państwa. Przysłuchuję się tej rozmowie I tak jak w większości sprawach w Polsce po prostu idziemy na konflikt.

Mamy 1 cel, czyli dobrostan zwierząt. Mam wrażenie, że w niektórych miejscach może być sytuacja, że mamy problem z prawem, ale to też nie można po prostu wszystkim mówić, że coś jest złego, ale trzeba to sprawdzić. Natomiast brakuje mi tak naprawdę takich, nawet jak słucham państwa z organizacji, jest cały czas atak. Cały czas. Czy macie jakieś dobre przykłady, bo bo dzisiaj wrzucacie wszystkich do jednego worka.

Czy macie jakieś dobre przykłady Polskiego Związku Jeździeckiego, czy stadniny koni, czy... Tak, ja ja nie słyszałem. Ja bardzo bardzo by mi zależało na tym, żebyśmy razem usiedli w takim razie I porozmawiali o dobrych praktykach I co powinniśmy wdrożyć, a nie ciągle idziemy na emocje, na styk I na to, żeby później pokazać społeczeństwu, że że wszystko jest źle. II0 to właśnie apeluję, żebyśmy zaczęli ze sobą rozmawiać I nie wszystko na konflikt. Dzięki.

02:11:04 - 02:11:51

Małgorzata Tracz

Dziękuję. Myślę, że tutaj było dużo głosów na sali, które próbowały wyjaśnić. Ja sama pamiętam z ust pani Aleksandry Słowa, że Polski Związek Jeździecki jakby dba o, dba o kwestie czy treningów I I innych rzeczy, a problem leży w tych mniejszych, tak, mniej kontrolowanych ośrodkach. Ja Oddam. Tak I tutaj jakby to się chyba zgadzamy.

Dopytam jeszcze pana ministra, czy chce się odnieść, a przede wszystkim zadam to pytanie, bo nie usłyszałam odpowiedzi, a z każdej strony była deklaracja chęci pracy w zespole przy Ministerstwie Rolnictwa właśnie nad tymi drobniejszymi nawet zmianami dotyczącymi koni pracujących. I jak tu?

02:11:51 - 02:12:46

Jacek Czerniak

Bardzo dziękuję. Przede wszystkim chciałem się odnieść literacko, bo tutaj było powiedziane, zaczarowana dorożka Konstantyin Defront Gałczyński, to zacytuję Cypriana Kamila Norwida, różnijmy się pięknie. Pani posłanka często mnie prostuje, bo jest polonistką. Również czucie I wiara I oko I szkiełko mędrca jest tutaj też potrzebne, ale teraz już konkretnie do tej kwestii. Ja myślę, że jeżeli państwo mają jakiekolwiek petycje czy też uwagi, to proszę przekazać do naszego ministerstwa, bo my mamy dużo pracy, mamy druk 700, więc ja nie jestem przeciwnikiem powołania komisji, ale ale to jest dodatkowe dzieło, jeżeli państwo chcieliby przekazać te swoje oczekiwania, organizacje, czekamy na nie I oczywiście odniesiemy się, więc tutaj ta forma naszej współpracy czy też pracy jest deklarowana.

Myślę, no same nasze uczestnictwo tutaj do końca podkomisji jest formą taką, że chcemy współpracować.

02:12:47 - 02:13:17

Małgorzata Tracz

Tak, bardzo dziękuję. Ja także pozwolę sobie ewentualne interpelacje jeszcze wystosować, by te tematy, które pojawiły się dzisiaj podczas posiedzenia podkomisji, wybrzmiało. Jest to na pewno wtedy bardziej uporządkowany sposób. Bardzo państwu dziękuję za tę dzisiejszą, dość długą dyskusję, ale naprawdę liczę na to, że wspólnie będziemy działać dla polepszenia losu koni. Zamykam dyskusję, wyczerpaliśmy porządek dzienny, zamykam posiedzenie podkomisji, dziękuję.