59. posiedzenie Senatu RP XI kadencji -20.05.2026 r.
Legend
Transcript markers
- text Sentence being played
- text Search result
- text Intervention cited by the link you opened
Click a sentence to play the video from that moment. Select text to quote it with the speaker, timestamp and link.
More options
Senat Senat Rzeczypospolitej Polskiej
Follow its sittingsChciałabym dzisiaj.
Małgorzata Kidawa-Błońska
Dziś chciałabym wręczyć panu Andrzejowi akt powołania do Poloniny Rady Konsultacyjnej przy marszałku Senatu, do której powołałam pana w 2000 dwudziestym czwartym roku, gdy przebywał pan w białoruskim więzieniu. Bardzo się cieszę na współpracę na rzecz Polaków na Wschodzie I proszę o podejście do SKÓW, chciałam wręczyć akt.
Speaker 3
Szanowna Pani Marszałek, Wysoko Izbo, dziękuję bardzo za możliwość wystąpienia przed wami. Jestem bardzo wzruszony z jednej strony, bo dla mnie zaszczyt, że mogę przemawiać w Senacie, a z drugiej strony jest mi bardzo łatwo mówić, dlatego że wiem, że jestem wśród przyjaciół, że ja, że jestem wśród tych, na kogo można liczyć w trudnych chwilach. O tej nominacji dowiedziałem się jeszcze, będąc, będąc w więzieniu I byłem bardzo wdzięczny. Zdawałem sobie sprawę, co to znaczy. To znaczy, że po prostu senat nie zapomina o mnie, tak samo jak przez dysencjologia swojej działalności nie zapominał o Polakach na Białorusi, o Polakach w Sywicie.
Przez wszystkie lata swojego istnienia Senat zawsze miał serce dla Polaków poza granicami kraju. I my, Polacy na Białorusi, to niejednokrotnie doświadczaliśmy. Dzisiaj mnie najczęściej pytają o moje osobiste przeżycia, o pobyt w więzieniu I patrzą na moją sprawę raczej w kontekście mojego losu osobistego. Ja jednak mam zupełnie inną percepcję tej sprawy. Dla mnie ona jest, jest po prostu częścią losów Związku Polaków na Białorusi.
Organizacji, którą mam zaszczyt reprezentować. Ta organizacja ma już 38 lat, 21, z których ona działa w warunkach nielegalności, w warunkach nieuznania. Owszem, to, to były trudne lata I te represje, które, których doświadczali Polacy na Białorusi, których doświadczali moi koledzy, one nadal, nadal trwają. Apogeum tego wszystkiego to była, to była oczywista sprawa karna wszczęta wobec kierownictwa naszej organizacji, w tym, w tym wobec, wobec mnie. Ja chcę powiedzieć, że ani przez chwilę nie wątpiłem, że w Polsce, w świecie rodacy, Polacy na Białorusi będą, będą pamiętali o mnie I za to jestem wam wszystkim bardzo wdzięczny.
Chcę powiedzieć też jakby jedną bardzo ważną, bardzo istotną moim zdaniem rzecz. Na co dzień bardzo mocno się różnimy. Mamy
Poglądy polityczne. Inaczej patrzymy na rzeczywistość. Często się kłócimy. Mamy różne oceny swojej osoby, osób innych. Bardzo dużo się kłócimy, ale ciągle są sprawy, które potrafią nas wszystkich ponad tymi podziałami zjednoczyć.
Jak się śpiewa w tej naszej słynnej piosence, od Chicago do Tobolska, Ponad podziałami, ponad granicami państwowymi ciągle jesteśmy jednym narodem I o tym warto pamiętać w naszej szarej, kłótliwej codzienności. Ja, znaczy I my Polacy na Białorusi zawsze byliśmy bardzo dumni, że sprawa związku Polaków, sprawa Polaków na Białorusi, ona zawsze była traktowana w szczególny sposób. Wszystkie siły polityczne, które rządziły Polską od 2000 piątego roku, czyli od momentu, kiedy Związek Polaków został zdelegalizowany, udzielały swego wsparcia dla Związku Polaków. Czy to był rząd lewicowy Marka Belki, czy to był rząd prawicowy Jarosława Kaczyńskiego, czy to koalicyjny rząd, na czele którego stoi Donald Tusk. Te wszystkie rządy mają swój udział we wspieraniu Związku Polaków na Białorusi.
Chcę powiedzieć, że historia Związku Polaków, te 21 lat w warunkach nielegalności to jest historia naszego wspólnego sukcesu. To jest sukces jak Polaków na Białorusi, którzy zdołali po 2000 piątym roku nie tylko odbudować, ale I rozbudować struktury, zwiększyć ilość dzieci, które uczą się języka polskiego, zwiększyć ilość punktów nauczania języka polskiego w warunkach, podkreślam, nielegalności. Także I sukces tych, kto udzielał nam tego wsparcia. Dla mnie osobiście zawsze było ważne, żeby te osoby, które angażowały się we wsparcie Związku Polaków, żeby tym osobom nigdy nie było za to wstyd. I ta postawa, którą zajmuje organizacja wtedy I zajmuje teraz, to właśnie o tym należy pamiętać, że nam bardzo zależy na tym, żeby nikomu nie było wstyd za wspieranie, za wspieranie Związku Polaków na Białorusi.
Chcę raz jeszcze wam wszystkim podziękować za to serce, które macie dla Polaków poza granicami kraju, dla Polaków na Białorusi I ja mam nadzieję, że nie zważając na bardzo trudną sytuację na Białorusi, gdzie język polski, dzisiaj jest możliwość dla dzieci nauczać się tylko w punktach nauczania, który jest organizowany przez, które są organizowane przez Związek Polaków na Białorusi. Mniejsza jest Polska, według różnych tam ocen około trzystu 1000 czy nawet więcej ludzi I tylko 3000 dzieci dzisiaj uczy się języka polskiego I ilość dzieci, która może się uczyć języka polskiego w państwowym systemie edukacji równa się 0. Takiej sytuacji nigdy nie było. Znaczy ona była w Związku Sowieckim. Sowiecka Białorusi, czyli BSSR to było jedyne, jedyne miejsce na terenie byłego ZSRR, gdzie w całości została zniszczona edukacja w języku polskim.
Od czterdziestego ósmego roku do 1900 osiemdziesiątego ósmego roku liczba osób, które mogły się uczyć języka polskiego na terenie białoruskiej socjalistycznej republiki radzieckiej równiała, równała się 0. Nie było żadnej możliwości legalnie uczyć się języka polskiego. Jeżeli były organizowane kursy nielegalne, czy tam nielegalne nauczanie, no to ono było traktowane jako działalność wywrotowa, jako, jako, jako działalność podziemna I za to ludzie byli karani w czasach stalinowskich, to można było dostać za to 25 lat łagrów. I skutki tego ciosu w Polsce my odczuwamy po dzień dzisiejszy. Nam bardzo zależy, żeby, żeby ta sytuacja się nie, nie powtórzyła, żeby możliwości dla nauki języka polskiego one nadal istniały na Białorusi.
Bardzo, bardzo ważne jest, żeby ta działalność, działalność edukacyjna, żeby ona była była nadal wspierana przez stronę polską. Ja chcę, ja chcę też zaznaczyć, że często mnie teraz pytają o tym, jaką politykę należy prowadzić wobec Białorusi, wobec reżimu Łukaszenki, czy należy utrzymać, utrzymywać sankcje I prowadzić konfrontację, czy, czy należy działać tak, działają Amerykanie I Donald Trump, czyli prowadzić dialog I spodziewać się, że to skruszy reżim, wywalczy jakby pole nowe działalności. Ja nie mam odpowiedzi dzisiaj na to pytanie, ja 5 lat byłem odizolowany. Ja naprawdę, naprawdę dzisiaj po prostu chłonę informacja, a nie, nie, nie jestem w stanie dać jakiejkolwiek rady I diagnozy. Ja chcę tylko powiedzieć, że dla polskiej mniejszości na Białorusi bardzo ważne jest zachowanie możliwości nauki języka polskiego, że to jest, że to jest dla nas bardzo istotne I to jest kwestia przetrwania mniejszości polskiej na na Białorusi.
To jest tak ostre, ostre pytanie dla nas I my mamy nadzieję, że wspólnie jeszcze raz, tak samo jak to było w 2000 piątym roku, kiedy Związek Polaków został zdelegalizowany I mówiono, że nie mamy szans, ale minęły lata I okazało się, te szanse są, że związek jest, że związek działa I związek ma się dobrze. Ja mam nadzieję, że tak samo I w tej bardzo trudnej sytuacji sobie poradzimy. Poradzimy dzięki waszemu wsparciu, poradzimy razem I no będzie, będzie język polski na Białorusi. Dziękuję bardzo.
Bardzo
Speaker 5
dziękujemy. Bardzo dziękuję. A teraz przystępujemy do pracy. Informuję, że protokół pięćdziesiątego szóstego posiedzenia Senatu, zgodnie z regulaminem Senatu, jest przygotowany do udostępnienia Senatorom. Jeżeli nikt z państwa senatorów nie zgłosi do niego zastrzeżeń, to zostanie on przyjęty na kolejnym posiedzeniu.
Małgorzata Kidawa-Błońska
Państwo senatorowie, projekt porządku obrad został wyłożony na ławach senatorskich. Proponuję rozpatrzenie punktów od czwartego do czternastego projektu porządku obrad, pomimo że druki dostarczone w terminie późniejszym niż określony w artykule trzydziestym czwartym, ustęp 2. Regulaminu Sejmu. Jeżeli nie usłyszę sprzeciwu, uznam, że Wysoka Izba przyjęła przedstawioną propozycję. Wobec braku głosów sprzeciwu stwierdzam, że Senat przedstawioną propozycję przyjął.
Wysoki Senacie, proponuję zmianę kolejności rozpatrywania punktów szóstego, to jest ustawa o rynku kryptowalut aktywów I rozpatrzenie go jako punktu czwartego porządku obrad. Siódmego, to jest wyrażenie zgody na zarządzenie przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej ogólnokrajowego referendum I rozpatrzenie go jako punktu piątego porządku obrad. Piątego to jest ustawa o szczególnych środkach ochrony w postępowaniu cywilnym osób uczestniczących w debacie publicznej I rozpatrzenie go jako punktu szóstego porządku obrad. Czwartego to jest ustawa o zmianie ustawy o kuratorach sądowych I rozpatrzenie go jako punktu siódmego porządku obrad. Jeżeli nie usłyszę sprzeciwu, uznam, że Wysoka Izba przyjęła przedstawiono propozycję.
Wobec braku głosów sprzeciwu stwierdzam, że Senat przedstawiony propozycję przyjął. Czy ktoś z państwa senatorów pragnie zabrać głos w sprawie przedstawionego porządku obrad? Bardzo proszę pan marszałek Kaczewski.
Stanisław Karczewski
Dziękuję bardzo pani, dziękuję bardzo pani marszałek. Wysoka Izbo, chciałbym pani marszałek w imieniu senatorów Prawa I Sprawiedliwości złożyć wniosek o wprowadzenie do porządku obecnego posiedzenia dwudniowego. Jest to możliwe, aby to ten punkt odbył się w dniu jutrzejszym jako ostatni punkt, czyli do porządku obrad pięćdziesiątego dziewiątego posiedzenia Senatu, punktu informacja Ministra Spraw Wewnętrznych I Administracji na temat działań policji oraz podległych mu służb w zakresie interwencji wyżej wymienionych służb w redacjach mediów niezależnych, mieszkaniach dziennikarzy oraz interwencji w biurach I miejscach zamieszkania parlamentarzystów. Ponieważ koincydencja bardzo wielu zdarzeń w stosunku do jednej redakcji aż trzydziestu zdarzeń no budzi nasze bardzo duże wątpliwości, znosi też takie znamienia, znamiona działań politycznych skierowanych przeciwko opozycji. Wnosimy o to, aby ten punkt odbył się w dniu jutrzejszym.
Bardzo proszę.
Małgorzata Kidawa-Błońska
Bardzo Rozmawiałam z ministerstwem I czekam na odpowiedź, w jakim terminie to będzie możliwe. To też jest, nie jest tak, że można z godziny na godzinę podjąć, wezwać ministrana I zaprosić na przedstawienie tego stanowiska. Tak że poczekajmy dzisiaj, przekażę państwu
Informację, kiedy to będzie. Stwierdzam, że Senat zatwierdził porządek obrad pięćdziesiątego dziewiątego posiedzenia Senatu Rzeczypospolitej Polskiej jedenastej kadencji. Informuję, że uchwały zawarte w punktach pierwszym I drugim porządku obrad Senat podejmuje bezpośrednio po ich rozpatrzeniu przez aklamację, jeżeli nie zostanie zgłoszony sprzeciw w tym zakresie. Do rozpatrywania punktu trzeciego przystąpimy jutro bezpośrednio po wznowieniu obrad, to jest o godzinie dziesiątej. Informuję, że jutro porządek obrad może zostać uzupełniony o ustawę o zmianie ustawy o podatku od spadków I darowizn, ustawę o zmianie ustawy ordynacja podatkowa oraz ustawy kodeks karny skarbowy, ustawę o zmianie ustawy ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw.
Ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw, ustawy o utworzeniu wojskowej Akademii Medycznej, ustawy o zmianie ustawy o zarządzaniu kryzysowym oraz niektórych innych ustaw, pod warunkiem przygotowania sprawozdań Komisji Senackiej. Informuję, że głosowania w sprawie punktów rozpatrzonych dzisiaj zostaną przeprowadzone wieczorem. Pozostałe głosowania został, zostaną przeprowadzone pod koniec posiedzenia Senatu. Przystępujemy do rozpatrywania punktu pierwszego porządku obrad. 2.
Czytanie projektu uchwały, setną rocznicę urodzin Jana Józefa Lubskiego. Pragnę powitać obecnych na posiedzeniu Senatu gości, panią Agnieszkę Lipską-Onyszkiewicz oraz pana Jana Tomasza Lipskiego. Witamy serdecznie. Projekt uchwały został wniesiony przez grupę senatorów I zawarty jest w druku 716. Zgodnie z artykułem osiemdziesiątym czwartym, ustęp 6., regulamin Senatu, projekt ten po uzgodnieniu z klubami I kołem senackim został włączony do porządku obrad z pominięciem pierwszego czytania.
W przypadku nie zgłoszenia wniosków legislacyjnych zostanie on przyjęty przez aklamację, jeżeli nie zostanie zgłoszony sprzeciw w tym zakresie. Projekt uchwały przedstawi upoważniona przedstawicielka wnioskodawców, pani senator Magdalena Bijat. Bardzo proszę, pani senator.
Magdalena Biejat
Szanowna pani marszałek, wysoki senacie, szanowni goście. To jest dla mnie ogromny zaszczyt móc reprezentować wnioskodawców I Senat przy prezentowaniu tej uchwały. Dla mnie jako polityczki lewicy, ale też po prostu patriotki I Polki to jest, to jest ważny moment, że możemy wspólnie przypomnieć dorobek tak ważnej I zasłużonej postaci. Pozwólcie państwu, że przeczytam teraz treść uchwały Senatu w setną rocznicę urodzin Jana Józefa Lipskiego. 100 lat temu, dwudziestego piątego maja 1900 dwudziestego szóstego roku urodził się Jan Józef, żołnierz Armii Krajowej, uczestnik powstania warszawskiego, 1 z najważniejszych działaczy opozycji demokratycznej w Polsce okresu PRL, wybitny publicysta, historyk literatury, krytyk, socjalista I kontynuator niepodległościowego nurtu Polskiej Partii Socjalistycznej, założyciel I działacz Komitetu Obrony Robotników, doradca I działacz Solidarności, senator pierwszej kadencji.
Jan Józef Lipski był członkiem Szarych Szeregów I żołnierzem pułku Baszta. W powstaniu warszawskim został ranny podczas walk na Mokotowie. Za bohaterstwo podczas powstania został odznaczony Krzyżem Walecznych. Po wojnie ukończył studia polonistyczne na Uniwersytecie Warszawskim. W kolejnych latach uzyskał stopień doktora I habilitację.
Jako publicysta I historyk literatury aktywnie angażował się w życie kulturalne I obywatelskie. Był między innymi redaktorem w tygodniku Po prostu członkiem klubu Krzywego Koła, inicjatorem protestów intelektualistów przeciw cenzurze. Uczestniczył również w pracach Polskiego Porozumienia Niepodległościowego. Po protestach czerwca 1900 siedemdziesiątego szóstego roku współtworzył Komitet Obrony Robotników, organizował pomoc represjonowanym. Stał się nieformalnym skarbnikiem Funduszu Samoobrony Społecznej.
Był jednym z najbardziej aktywnych intelektualistów tworzących strukturę opozycji. Współpracował z towarzystwem kursów naukowych, angażował się w działalność Komitetu Samoobrony Społecznej KOR, współtworzył Solidarność, uczestniczył w akcjach protestacyjnych, działał na rzecz, na rzecz odradzającej się lewicy demokratycznej, nawiązując do jej przedwojennego I niepodległościowego etosu. Został przewodniczącym reaktywowanej w podziemiu w 1900 osiemdziesiątym siódmym roku Polskiej Partii Socjalistycznej. Jako lider I niekwestionowany autorytet opozycji antykomunistycznej cieszył się szacunkiem środowisk opozycyjnych o bardzo różnych poglądach. Potrafił je jednoczyć we wspólnym działaniu dla dobra Polski, opierając się na dialogu, wzajemnym zrozumieniu I szacunku, którego dodam od siebie dzisiaj tak bardzo nam brakuje.
Za swoje obywatelskie zaangażowanie, walkę o sprawiedliwość, demokrację I prawa człowieka Jan Józef Lipski był w czasach PRL wielokrotnie dotkliwie represjonowany, usuwany z pracy, zatrzymywany, rewidowany, przesłuchiwany I więziony. W wolnej Polsce został odznaczony Orderem Orła Białego oraz Orderem Odrodzenia Polski. Jego dorobek publicystyczny I naukowy, w tym prace 2 ojczyzny, 2 patriotyzmy, core czy szkice poezji oraz działalność społeczna I polityczna pozostają ważnym świadectwem dążenia do demokratycznej, obywatelskiej I otwartej Polski, opartej na poszanowaniu praw człowieka, wolności słowa I pluralizmie. Senat Rzeczypospolitej Polskiej oddaje hołd pamięci Jana Józefa Lipskiego oraz uznaje jego postawę I dorobek za trwały wkład w budowę wolnej I demokratycznej Rzeczypospolitej. Uchwała podlega ogłoszeniu w dzienniku urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej, Monitor Polski.
Małgorzata Kidawa-Błońska
Dziękuję bardzo pani marszałek. Czy ktoś z państwa chce zadać pytanie? Nie widzę, dziękuję bardzo. Otwieram dyskusję. Jako 1.
Głos zabierze pan senator Wojciech Konieczny, bardzo proszę.
Wojciech Konieczny
Dziękuję bardzo, Pani Marszałek, Wysoki Izby, szanowni goście. Wspominając setną rocznicę urodzin Jana Józefa Lipskiego należy przypomnieć jego rolę oraz działalność Polskiej Partii Socjalistycznej. W listopadzie 1900 osiemdziesiątego siódmego roku Jan Józef Lipski uczestniczył w reaktywowaniu polskiej partii socjalistycznej w Polsce, obejmując funkcję przewodniczącego Rady Naczelnej PPS. W wyniku różnic zdań z częścią działaczy w 1900 osiemdziesiątym ósmym roku ustąpił jednak z tego stanowiska sprzeciwiając się postawom radykalnym. W czerwcu tego samego roku rozpoczął budowę własnych struktur odrębnych od radykalnego nurtu partii.
Następnie w kwietniu 1900 osiemdziesiątego dziewiątego roku podczas kongresu PPS Jan Józef Lipski został ponownie wybrany na przewodniczącego Rady Naczelnej najstarszej partii politycznej w Polsce. Od grudnia 1900 osiemdziesiątego ósmego roku był członkiem Komitetu Obywatelskiego przy przewodniczącym NSZZ Solidarność Rechu Wałęsie, co zostało zaakceptowane przez władze PPS. Jednocześnie kierownictwo partii z dezaprobatą odniosło się do udziału w nie w pełni demokratycznych wyborach czerwcowych 1900 osiemdziesiątego dziewiątego roku, choć dopuszczono możliwość indywidualnego kandydowania członków organizacji. Ostatecznie Jan Józef Lipski został wybrany na senatora pierwszej kadencji z ramienia Komitetu Obywatelskiego w okręgu obejmującym województwo radomskie. W październiku 1900 dziewięćdziesiątego roku podczas dwudziestego piątego kongresu polskiej partii socjalistycznej w Warszawie, który doprowadził do zjednoczenia wszystkich krajowych nurtów PPS-u oraz PPS-emigracyjnej, Jan Józef Lipiński został wybrany na przewodniczącego Rady Naczelnej Zjednoczonej Organizacji I pełnił tą tą funkcję aż do swojej śmierci.
Jan Józef Lipski polski publicysta, krytyk I historyk literatury, a także działacz opozycji demokratycznej, pozostawił trwały I znaczący ślad w najnowszej historii Polski. Wyróżniała go umiejętność prowadzenia dialogu I dyskusji w różnych środowiskach. Był autorytetem zarówno dla środowisk intelektualnych, jak I dla działaczy politycznych oraz społecznych. Bogata aktywność Jana Józefa Lipskiego miała wspólny mianownik, niepodległość Polski, odpowiedzialność obywatelską I patriotyzm. Wartości te dzięki niemu pozostają fundamentem ideowym polskiej partii socjalistycznej.
Cześć jego pamięci.
Małgorzata Kidawa-Błońska
Dziękuję bardzo I bardzo proszę pana senatora Bogdana Borosewicza. Miałecki. Zamykam dyskusję I informuję, że głos do dyskusji złożyli na piśmie pan senator Józef Brejza, Jolanta Hibner I Aleksander Szwed. Informuję, że lista została wyczerpana. Zamykam dyskusję.
Szanowni państwo, senatorowie. Zgodnie z artykułem osiemdziesiątym czwartym, ustęp 6., punkt 2. Regulaminu Senatu, senat podejmuje uchwałę przez aklamację, jeżeli nie zgłoszono w tym zakresie sprzeciwu. Proszę wszystkich o powstanie. Stwierdzam, że Sejm podjął przez aklamację uchwałę, że se senat podjął...
Przepraszam, stwierdzam, że senat podjął przez aklamację uchwałę w setną rocznicę urodzin Jana Józefa Lipskiego. Bardzo, bardzo proszę panią Agnieszkę Lipską I pana Jana Tomasza Lipskiego o podejście. Chciałam przekazać uchwałę.
Przystępujemy do rozpatrzenia punktu drugiego porządku obrad, 2. Czytanie projektu uchwały w 100 dziesiątą rocznicę powstania Związku Floriańskiego oraz 100 piątą rocznicę powstania Głównego Związku Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej. W posiedzeniu uczestniczą zaproszeni goście, przedstawiciele Związku Ochrony Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej, pan Eugeniusz Grzeszczak, witamy serdecznie. Pani Anna Wysołowska, pan Benc-Sasi oraz pani Elmina Gross-Gniot. Serdecznie witamy.
Projekt uchwał został, uchwały został wniesiony przez grupę senatorów I zawarty jest w druku 714. Zgodnie z artykułem osiemdziesiątym czwartym, ustęp 6. Regulaminu Senatu, projekt ten po uzupełnieniu z klubami I kołem senackim został włączony do porządku obrad z pominięciem pierwszego czytania. W przypadku nie zgłoszenia wniosków legislacyjnych, zostanie on przyjęty przez aklamację, jeżeli zostanie zgłoszony sprzeciw w tym zakresie. Projekt uchwały przedstawi upoważniony przedstawiciel wnioskodawców, senator Waldemar Pawełek.
Bardzo proszę, panie Senatorze.
Waldemar Pawlak
Szanowna pani Marszałek, Wysoki Senacie. Mam zaszczyt przedstawić uchwałę Senatu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia dwudziestego maja 2000 dwudziestego szóstego roku w 100 dziesiątą rocznicę powstania Związku Floriańskiego oraz 100 piątą rocznicę powstania Głównego Związku Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej. W dziewiętnastym wieku w trudnych warunkach zaborów zaczęły powstawać organizacje strażackie, które niosąc pomoc w razie pożarów I klęsk żywiołowych, były też nauką odpowiedzialności, Solidarności, samopomocy I kształtowania postaw patriotycznych. Straże ogniowe I ochotnicze straże pożarne od lat łączą ludzi różnych stanów, zawodów, środowisk I pokoleń. Są miejscem praktycznej nauki, służby, wspólnocie, dyscypliny, odwagi I gotowości do poświęceń.
W czasach niewoli narodowej podtrzymywały ducha polskości, prowadziły wychowanie patriotyczne, budowały lokalne elity I przygotowywały obywateli do pracy w przyszłej niepodległej Rzeczypospolitej. Dziedzictwo rycerzy świętego Floriana ujęte zostało w maksymie Bogu na chwałę ludziom na pożytek, która w pełni oddaje sens strażackiej służby, bezinteresownej, solidarnej I gotowej do najwyższej ofiary. Szczególne miejsce w historii ruchu zajmuje powstały w 1900 szesnastym roku Związek Floriański wyrastający z dorobku Towarzystwa Świętego Floriana oraz Straży Ogniowych w Prulestwie Polskim. Był wielkim ruchem społecznym służącym ochronie życia, mienia I dobra wspólnego. Jego twórcy I działacze, wśród nich Władysław Chomicz I Józef Tuliszkowski, nadali polskiemu pożarnictwu nowoczesny kształt organizacyjny.
Po odzyskaniu niepodległości, ruch strażacki stał się jednym z istotnych filarów budowy państwa. W 1900 dwudziestym pierwszym roku w Warszawie odbył się ogólnopaństwowy zjazd delegatów Straży Pożarnej Rzeczypospolitej Polskiej, podczas którego straże dotychczas działające w różnych zaborach powołały Główny Związek Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej. Ochotnicze Straże pożarne odegrały wyjątkową rolę w budowie silnej wspólnoty narodowej. W wielu miejscowościach remiza była I pozostaje ośrodkiem życia społecznego, miejscem spotkań, współpracy, wychowania młodzieży, pielęgnowania tradycji, kultury I pamięci historycznej. Strażacki mundur od pokoleń oznacza nie tylko gotowość ratowniczą, lecz także odpowiedzialność za sąsiada, lokalną wspólnotę I ojczyznę.
Służba pożarnicza jest jednym ze szlachetniejszych przykładów działań ludzkich, łączących patriotyzm z praktycznym działaniem, odwagę z odpowiedzialnością, tradycję z nowoczesnością, a jej historia jest świadectwem tego, że wolność wymaga nie tylko wielkich decyzji politycznych, lecz także codziennej pracy, służby, organizacji I gotowości do pomocy. Senat Rzeczypospolitej Polskiej w stu dziesiątą rocznicę powstania Związku Floriajskiego oraz stu piątą rocznicę powstania Głównego Związku Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej, którego kontynuatorem jest Związek Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej, oddaje hołd pokoleniom strażaków ochotników, działaczy społecznych, instruktorów, wychowawców I obywateli, którzy przez dziesięciolecia tworzyli I I rozwijali polski ruch strażacki. Uchwała podlega ogłoszeniu w dzienniku urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej, Monitor Polski. Dziękuję.
Małgorzata Kidawa-Błońska
Dziękuję bardzo. Czy ktoś chce zadać pytania? Nie widzę. Otwieram dyskusję. Jako 1.
Głos zabierze pan senator Aleksander Szwed. Bardzo proszę.
Aleksander Szwed
Dziękuję bardzo, pani marszałek, wysoka izbo, szanowni zebrani goście. W 100 dziesiątą rocznicę powstania Związku Florańskiego oraz 100 piątą rocznicę powstania Głównego Związku Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej stajemy wobec historii, która nie jest jedyne wspomnieniem, ale żywą tradycją polskiej wspólnoty I jedną z najpiękniejszych form służby publicznej w naszej ojczyźnie. Strażackie wspólnoty rodziły się już w czasach zaborów, kiedy nie było państwa na mapie, ale było ono w sercach ludzi. Wtedy remizy stawały się nie tylko miejscem organizacji pomocy, ale przede wszystkim przestrzenią polskości, pracy organicznej I wychowywania kolejnych pokoleń w duchu odpowiedzialności za innych. Strażacy ochotnicy I działacze ruchu floriańskiego od samego początku łączyli ratowanie życia I mienia z cichą codzienną służbą ojczyźnie.
Ich dewiza Bogu na chwałę, ludziom na pożytek nie była hasłem na sztandarze, ale zobowiązaniem, które realizowało 1000 ludzi, często anonimowo, bez rozgłosu, za to z pełnym oddaniem. W ich historii jest odwaga, ale też ta najprostsza, najbardziej poruszająca solidarność, która ujawniła się w chwili ludzkiego nieszczęścia. Historia związku floriańskiego I Głównego Związku Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej jest równocześnie historią polskiej niepodległości I odbudowy państwa. To właśnie strażacy byli wśród tych, którzy po 1900 osiemnastym roku potrafili organizować wspólnotę od podstaw w oparciu o zaufaniu, służbę I odpowiedzialność za drugiego człowieka. Strażacka służba od zawsze była najbliżej zwykłych ludzi w małych wsiach I dużych miastach.
Tam, gdzie liczy się każda minuta I każdy gest pomocy. W tym sensie jest ona jednym z najbardziej przejmujących wyrazów obywatelskiej dojrzałości I bezinteresowności. W tej historii kryje się praca często niewidoczna, ale absolutnie fundamentalna dla bezpieczeństwa państwa I życia wspólnoty. Dziękuję wszystkim druhnom I druhom za ich gotowość, poświęcenie I wierność służbie, która nie zna granic ani czasu. To dzięki nim słowa ratunek I solidarność w Polsce mają realne znaczenie, a nie pozostają jedynie deklaracją.
Ta uchwała jest więc nie tylko aktem pamięci, ale przede wszystkim wyrazem wdzięczności wobec ludzi, którzy od pokoleń stoją na straży życia, mienia I ludzkiej godności. Dziękuję bardzo.
Małgorzata Kidawa-Błońska
Dziękuję bardzo I bardzo proszę pana senatora Krzysztofa Piotrkowskiego.
Krzysztof Piotrkowski
Pani Marszałek, panie, panowie Senatorowie, strażacy, strażacy ochotnicy, to opowieść dzisiaj nie tylko o wyjątkowym jubileuszu, który mamy zawarty w uchwale senackiej. To powieść o Polsce, o wspólnocie, o odpowiedzialności I o bezinteresownym niesieniu promocyjnym. Historia polskiej straży jest historią dłuższą niż historia państwowych instytucji I państwowych urzędów. Ochotnicze straże pożarne to miejsce wychowania obywatelskiego, szkoły patriotyzmu I narodowej Solidarności. To dzięki strażakom od pokoleń niesiona jest bezinteresowna pomoc innemu człowiekowi.
Krzysztof Kwiatkowski
I tutaj w Senacie w sposób szczególny mamy tytuł o tym, żeby żeby to przypominać. W poprzedniej kadencji Senatu w porozumieniu z zarządem głównym ochotniczych straży pożarnych I prezesem Waldemarem Pawlakiem, tu w Senacie przygotowaliśmy specjalną ustawę o dodatkach, do świadczeń emerytalnych dla tych, którzy ryzykują swoje życie, biorąc udział w akcjach ratowniczych, będąc strażakami ochotnikami. I niech ten jubileusz będzie formą ta uchwała, specjalnego podziękowania ze strony Senatu dla wszystkich druhów. Dziękuję za waszą służbę w tej izbie pamięci. Zawsze o niej będziemy pamiętać.
Marek Komorowski
Pani Marszałek, panie I panowie Senatorowie, szanowni państwo. Gloria dei ad liberandum homines. Dzisiaj w tej w tym punkcie zajmujemy się uchwałą dotyczącą ruchu strażackiego, ruchu floriańskiego, stowarzyszenia floriańskiego, jak I Związku Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej. Przed chwilą uchwała bardzo ważna I istotna, bo sięgająca do historii, do naszej, naszej tożsamości. Przed chwilą pan Andrzej Poczobut mówił o przetrwaniu Polski na Białorusi.
Tą uchwałą sięgamy do okresów rozbiorów. Można śmiało powiedzieć, że straże pożarne odegrały ważną rolę w czasie zaborów, stały się bowiem miejscem krzewienia patriotyzmu. Były jedynym polskim polskimi organizacjami, na które zaborcy musieli wyrazić zgodę, zgodę. Krzywili patriotyzm, kulturę, pielęgnowali polski język, świadomość narodową. Straże pożarne skupiały w związku z tym osoby, którym na sercu były bliskie wartości narodo wartości narodowe.
Wspominamy w tej uchwale o dwóch ojcach tego okresu Bolesławie Chomiczu I Józefie Tuliczkowskim. Oczywiście nie sposób jest wymienić wszystkich, ale tych osób zasłużonych dla ruchu pożarniczego było zdecydowanie więcej, jakby choćby doktor Alfred Grochman, doktor Alfred Zagórski, Emily Jahnke I wielu, wielu innych. Okres w jakim mówimy, to była końcówka okresu rozbiorów, jak jeszcze Polska nie była na mapach na mapach świata. Józef Tuliszkowski I Bolesław Chomicz doprowadzili do tego, że władze carskie wyraziły zgodę na zatwierdzenie statutu Towarzystwa Świętego Floriana w 1900 piętnastego roku, a w efekcie tego między ósmym a dziesiątym września 1900 szesnastego roku odbył się 1. Ogólnopolski zjazd straży ogniowych z ziem Królestwa Polskiego.
Powołano wówczas Związek Floriański, który miał zintegrować ruch strażacki. Głównym zawołaniem związku floriańskiego była w jedności siła. Powołano komitet międzydzielnicowy, który miał przygotować zjazd straży z ce z terenów całej Rzeczypospolitej. Ten zjazd początkowo miał się odbyć wcześniej, ale wybuch wojny polsko-bolszewickiej każdy sobie zdawał sprawę, że najważniejszą rzeczą jest uzyskanie, utrzymanie niepodległości, więc on odbył się po zakończeniu działań drugiej, działań wojny bolszewickiej, ósmego, między ósmym a dziewiątym września 1900 dwudziestego pierwszego roku. Wówczas przedstawiciele wszystkich związków strażackich zdawali sobie doskonale sprawę, że dla umacniania polskości najistotniejszą kwestią będzie, jak środowisko pożarnicze będzie reprezentował 1 organizm.
Wówczas w Polsce funkcjonowało 6 krajowych związków, Krajowy Związek Ochotniczych Straży Pożarnych w Galicji, Lodomerii, cieszyński, Wielkopolski, Śląski, Pomorski, Związek Straży Pożarnych I Związek Floriański. Powołano Główny Związek Straży Porze pożarnej, następnie w dalszej kolejności autonomiczne związki wojewódzkie, które posiadały osobowość prawną I skupiły one wszystkie straże ogniowe funkcjonujące w kraju. Pomimo tych, że powstaliśmy po zaborach, można powiedzieć, że I w tamtym okresie odnieść, odnosiliśmy na arenie międzynarodowej też sukcesy. W 1900 dwudziestym roku na międzynarodowych zawodach pożarniczych w Turynie polska drużyna strażaków zdobyła złoty medal. Przed wybuchem drugiej wojny światowej, a przy zjeździe funkcjonowało około 1600 straży, to już przed wybuchem drugiej wojny światowej było 14, ponad 14000 straży zawodowych, ochotniczych, prywatnych, przymusowych.
Było 3600 strażaków zawodowych I 360000 strażaków ochotniczych. Funkcjonowało ponad 2 I pół tysiąca świetlic, ponad 700 bibliotek, prawie półtora tysiąca teatrów, ponad 1000 orkiestr. Wybuch drugiej wojny światowej to był okres, w którym okupant, władze niemieckie, Niemcy zlikwidowały całą strukturę Strażactwa Ochotniczego, ale powstał ruch oporu Skała I budującym jednym z osób, które budowały ruch oporu Skała, był Bolesław, był Bolesław Chomicz. Chomicz osoba wybitna, bezkompromisowa, o nieprzeciętnym talencie. Po zakończeniu działań wojennych trzydziestego listopada czterdziestego piątego roku reaktywano reaktywowano związek straży pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej.
Powołano zarząd przymusowy na czele z Bolesławem Chomiczem. Jednak władze komunistyczne dążyły do upolitycznienia związku, niszcząc tradycję dorobek przedwojennych, usuwano przedwojennych działaczy. Protestując na te działania, Bolesław Chomicz w grudniu czterdziestego siódmego roku złożył rezygnację, wycofując się z działalności związku, a Rada Ministrów w czterdziestym dziewiątym roku z końcem lutego 1900 pięćdziesiątego roku rozwiązała związek, powołując jednocześnie komendę główną Państwowej Straży Pożarnej. I do tego momentu można powiedzieć, to są 2 kwestie. Do momentu rozwiązania związku wszystkie straże zarówno zawodowe, ochotnicze funkcjonowały w jednym organizmie.
Prezes straży zarządu głównego, jakbyśmy to nie nazywali, bo różne były struktury, zawiadywał całą strażą zarówno ochotniczą, jak I państwową. Od 1900 pięćdziesiątego roku, od końca lutego, czyli praktycznie od pierwszego marca, nastąpił rozdzielenie straży zawodowej, państwowej od straży ochotniczej. Początkowo nadzór nad nią przejął Minister Gospodarki Komunalnej, a w pięćdziesiątym czwartym roku Minister Spraw Wewnętrznych. W pięćdziesiątym szóstym roku reaktywowano Związek Ochotniczych Straży Pożarnej, ale już bez Rzeczypospolitej, bez Orła w koronie. Odznaczenia, wszystkie z medale, znaki nie posiadały orła w koronie.
Dopiero czwartego, piątego kwietnia podczas... 1900 dziewięćdziesiątego drugiego roku, podczas dziewiątego zjazdu krajowego w Miętnem przyjęto nazwę Związek Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej. Powrócono do tradycji przedwojennego ruchu strażackiego. Dzisiaj można powiedzieć, że ten ruch strażacki liczy blisko 16000 ochotniczych straży pożarnych, z czego prawie 5000 jest włączona do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego. W strażach pożarnych funkcjonuje 680000 członków, z czego gotowych do brania udziału w akcjach ratowniczych jest blisko 250000.
Przy straży państwowej, gdzie wszystkich strażaków państwowych jest około trzydziestu 1000. Widzimy przez to, że bez funkcjonowania ochotniczych straży pożarnych, bez tej całej Rzeszy bezpieczeństwo nie mogłoby funkcjonować I w tym trzeba oddać oddać cześć. Funkcjonuje w tej chwili w związku 623 orkiestry, 258 zespołów artystycznych, 66 grup tanecznych, tych przeszło 1300 izb tradycji, ponad 7000 kronik OSP jest prowadzone, sztandar posiada blisko 11000 straży posiada sztandar. Spektrum działania w tej chwili ochotniczych straży jest bardzo szerokie. Od gaszenia pożarów, czyli ratownictwa gaśniczego poprzez nadzwyczajne zagrożenia, czyli ratownictwo techniczne, ale również ratownictwo ratownictwo wodne, powodziowe, chemiczne I ekologiczne, medyczne, wysokościowe, poszukiwawczo-ratunkowe I inne.
Straże starają się odzyskać I być jak najlepiej zorganizowaną I przygotowaną formacją. Czy na dzień dzisiejszy można powiedzieć, czy czy straż stoi przed jakimiś nowymi wyzwaniami I zagrożeniami. Owszem, stoi przed wyzwaniami cały czas, cywilizacyjnymi, rozwoju cywilizacji. Ale za tymi
Wyzwaniami mam przekonanie że ruch strażacki sobie z tym poradzi te szkolenia które są prowadzone podstawowe kpp specjalistyczne przygotowanie strażaków do tych działań jest bardzo istotne I I niezbędne. Zachęcam... Już już pani pani marszałek, zachęcam senatorów, którzy nie oczywiście nie do udziału w szkoleniach, ale nawet do zapoznania się ze szkoleniem podstawowym, jak wygląda przygotowanie I przejście komory dymowej przez strażaków, jak musi być wyszkolony pojedynczy strażak, żeby mógł pełnić funkcje, pożarnicze. A zagrożenia, według mnie największym zagrożeniem nie tylko dla straży pożarnych, ale dla my dla nas wszystkich jest demografia. Z tym po prostu musimy sobie w jakiś sposób poradzić, powinniśmy podjąć takie działania, Każdy z nich dzietności wynosi 1.1 na dzień dzisiejszy.
To się, to się odbija na na całym ruchu, może się odbić na całym ruchu Pani sprawdza gorzej. Kończąc.
Marek Komorowski
Pani Marszałek, kończąc składam, myślę, że my wszystkim wszyscy podziękowanie całemu ruchowi strażackiemu za tą działalność, za tą działalność niosącą przez wieki, za tą działalność, że że możemy się czuć bezpieczni. Kończąc już ostatnie słowa przytoczę. Ja wiem, że państwa może państwa może to państwa to może bawić, ale przytoczę słowa przytoczę słowa na samo zakończenie księdza Arcybiskupa Józefa Michalika. Niech słowa strażak, straż pożarna kojarzą się z tym, co najlepsze I szlachetne, ofiarne I piękne w relacjach z ludźmi. Niech będą świadectwem życia szlachetnego, uczciwego I prawego.
Dziękuję bardzo.
Małgorzata Kidawa-Błońska
Dziękuję bardzo, ale prosiłabym o przestrzeganie dyscypliny czasowej. Bardzo proszę pan senator Maciej Żywno.
Maciej Żywno
Szanowna pani Marszałek, Wysoka Izbo. Myślę, że jak pomyślimy wszyscy o tych ludziach, którzy ponad 100 lat temu byli tymi, którzy biegli do pożaru, kiedy wszyscy z tego pożaru uciekali, kiedy wiedzieli, że trzeba ratować życie I mienie ludzi, a może nie zawsze nawet wiedzieli jak, ale wiedzieli 1, że jak się dobrze zorganizują jako społeczność lokalna, to mogą sobie poradzić z wieloma trudnymi sytuacjami. Do tych sytuacji postanowili dołożyć wiedzę I umiejętności I to spowodowało, że rozwijali się przez lata w formule związków, w formule tak zorganizowanej, która dała szansę wtedy ludziom dobrej woli, ochotnikom, nabywać umiejętności, dobrze się wyszkolić I być w tym ratowaniu coraz bardziej skutecznym. I ówcześnie, tak jak I dzisiaj, jest to dalej ta sama idea, która pokazuje, że nie można być swoistego rodzaju amatorem w ratowaniu małżycia, bo tym, którym się niesie pomoc, trzeba potrafić udzielić tej pomocy dobrze I skutecznie. I tak jest dzisiaj również z ochotniczymi strażami pożarnymi, które coraz lepiej, profesjonalnie uczestniczą w w działaniu, zresztą działają na takim samym poziomie jak zawodowa straż pożarna, która jest swoistego rodzaju następcą właśnie tej idei organizowania społeczności lokalnej, do której państwo dołożyło instytucjonalne narzędzia.
Ale to, co jest również istotne to to, że zawsze u straży pożarnej, a szczególnie ochotników, głównym elementem I takim ważnym było też budowanie tej tożsamości patriotycznej I tego poczucia, że warto pamiętać o tym, co jest istotne w życiu, a zatem nie tylko praktyczna umiejętność, ale dbałość o o swoją społeczność lokalną, dbałość o polskość, dbałość o całe społeczeństwo. I dzisiaj tego dowodem kolejnym jest właśnie to, kiedy tą stosowną uchwałą obecne władze ochotniczej straży pożarnej poprzez wysoką izbę pamiętają o swoich poprzednikach, bo ta pamięć jest o tyle istotna, żeby naprawdę zwrócić uwagę, jak to wszystko powstawało, jak się rozwijało I jak będzie mogło rozwijać się dalej. Proszę zwrócić uwagę, że w polskiej rzeczywistości mimo instytucjonalnie powstałej zawodowej straży pożarnej, ochotnicza straż pożarna trzyma się mocno I jednak bardzo mocno rozwija swoje struktury poprzez to, że cały czas jest potrzebna I potrzebna być będzie. I dlatego dobrze, kiedy poza tym I znowu tu wrócę umiejętnościami praktycznymi, potrafi również pilnować swojej tożsamości. Ja gratuluję inicjatywy I mam nadzieję, że jako wysoka izba poprzez tę uchwałę upamiętnimy I podziękujemy strażakom ochotnikom I w ogóle strażom pożarnym za ich codzienny, mocny I dzielny wkład w bezpieczeństwo Polaków.
Dziękuję bardzo.
Małgorzata Kidawa-Błońska
Dziękuję bardzo. Bardzo proszę pan senator Andrzej Kalata, bardzo proszę.
Andrzej Kalata
Pani Marszałek, Wysoka Izbo, ja ja bardzo krótko, ale muszę zabrać głos też jako Prezes Zarządu Powiatowego OSP w Żywcu, powiecie żywieckim, do wszystkich przedmówców, jeżeli mogę, do ich słów się jak najbardziej przychylam. Korzystam z okazji, bardzo dziękuję też inicjatorom za, za tą uchwałę, wspaniała. Chciałem wykorzystać okazję I podziękować wszystkim strażakom za to, co robią, za ich poświęcenie, życzyć im wszystkiego dobrego. Niech święty Florian ma ich w swojej opiece I ich rodziny. Szczęść wam Boże.
Dziękuję.
Małgorzata Kidawa-Błońska
Dziękuję bardzo. Pan senator Krzysztof Bieńkowski, bardzo proszę.
Krzysztof Bieńkowski
Dziękuję. Pani Marszałek, Wysoka Izbo, szanowni państwo. Uchwała w stu dziesiątą rocznicę powstańców Związku Floriańskiego to dla nas też okazja, żeby nisko pokłonić się jako senatorowie I jako społeczeństwo, naszym druhom, strażakom. To oni Bogu na chwałę I ludziom na pożytek działają. I pamiętajmy o tym, jakie hasła mają na sztandarach, bo te sztandary im przewodzą od ponad stu lat właśnie na polskich ziemiach.
Ta wyciągnięta dłoń, za którą dziękujemy wam, drodzy druhowie I drogie druhny, niech będzie symbolem takiej właśnie chrześcijańskiej miłości do bliźniego, ale też takiego pokazania, jak należy działać, żeby Polska była Polską, żebyśmy mogli czuć się tutaj jak w domu. Jeszcze raz serdecznie dziękuję, wam druhowie, strażacy. I wszystkim, którzy działają na waszą rzecz, również dziękuję. Dziękuję rządowi Prawa I Sprawiedliwości, który wprowadził dodatki emerytalne dla druhów emerytowanych strażaków I objął też ubezpieczeniem tych, którzy w ramach akcji ratowniczej ponieśli najwyższą cenę. To dla ich rodzin jest to zabezpieczenie.
Nie zostawimy was samych nigdy, bo wy zawsze jesteście z nami w najtrudniejszych chwilach. Dziękuję bardzo.
Małgorzata Kidawa-Błońska
Dziękuję bardzo. Zamykam dyskusję. Informuję, że głos do protokołu złożyli pan senator Ryszard Brejza, Artur Dunin, Janusz Gromek, pani senator Agnieszka Kołacz-Leszczyńska, pan senator Ryszard Majer I pani senator Joanna Sekuła. Szanowni państwo, Senatorowie. Zgodnie z artykułem osiemdziesiątym czwartym, ustęp 6., punkt 2.
Regulaminu Senatu, Senat podejmuje uchwałę przez aklamację, jeżeli nie zgłoszono w tym zakresie sprzeciwu. Proszę wszystkich o powstanie. Stwierdzam, że Senat podjął przez aklamację uchwałę 100 dziesiątą rocznicę powstania Związku Floriańskiego oraz setną rocznicę powstania Głównego Związku Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej. Bardzo proszę pana Eugeniusza Grzeszczaka oraz panią Annę Wysołowską o podejście do stołu. Chciałabym wręczyć państwu uchwałę.
Przypominam, że punkt 3., 2. Czytanie projektu uchwały w sprawie godności osób z neuroróżnorodnością, zostanie rozpatrzony w drugim dniu obrad. Przystępujemy do rozpatrywania punktu czwartego porządku obrad, ustawa o rynku kryptoaktywów. Tekst ustawy zawarty jest w druku 718, a sprawozdanie komisji w druku 718 a.
Proszę o zabranie głosu senatora Kazimierza Klejnej o przedstawienie sprawozdania Komisji budżetu I finansów publicznych.
Kazimierz Kleina
Pani Marszałek, wysoka izbo. W imieniu Komisji budżetu I finansów publicznych mam zaszczyt przedstawić sprawozdanie z prac naszej komisji, Komisji budżetu I finansów publicznych nad ustawą o uchwalonej przez sejm w dniu piętnastego maja 2000 dwudziestego szóstego roku ustawie o rynku kryptoaktywów. Nasze sprawozdanie zawarte jest w druku 718 a. Komisja budżetu I finansów publicznych po przeanalizowaniu ustawy, przedyskutowaniu, proponuje wysokie izby, aby przyjąć ustawę bez poprawek.
Panie marszałku, wysoka izbo, po raz 3. Wracamy do ustawy o krypto... Ustawy o kryptoaktywach. To jest ustawa, która dwukrotnie została zawetowana przez pana prezydenta, ale równocześnie dwukrotnie bardzo wnikliwie analizowaliśmy zapisy tej ustawy. Wprowadzaliśmy na wcześniejszych etapach poprawki, które w tej ustawie, to jest ustawa nad którą pracujemy, jest ustawą rządową, ale uwzględniającą rację także posłów, także niektóre wnioski zgłoszone przez pana prezydenta.
W dniu wczorajszym mieliśmy okazję dyskutować, czy możliwość, czy obowiązek dyskutować nad tą ustawą. W naszym posiedzeniu oprócz oczywiście ministra, ministra Dropa, wiceministra finansów, który w imieniu rządu tę ustawę prowadził I ją omawiał na naszym posiedzeniu. W posiedzeniu uczestniczył także pan minister Zbigniew Bogucki, szef kancelarii prezydenta, który także informował nas o o tych inicjatywach, które podjęła kancelaria prezydenta I pan prezydent, aby ostatecznie tę ustawę wprowadzić. Wysłuchaliśmy, jeszcze warto powiedzieć na początek tak, nad tą ustawą pracujemy w polskim rządzie I w parlamencie od stycznia 2000 dwudziestego czwartego. Ustawa była poddana bardzo szerokim konsultacjom na tych poszczególnych etapach, szczególnie te konsultacje społeczne publiczne odbyły się podczas pracy nad pierwszą ustawą.
Do tej ustawy zebrano ponad 800 uwag, które część była uwzględniona, część odrzucona. Generalnie spór, ta ustawa zresztą wprowadza przepisy, które są... Wynikają z rozporządzenia komisji, Rady Europejskiej, które regulują rynek kryptoaktywów na poziomie europejskim. W związku z tym ta ustawa implementuje przepisy zawarte w tym rozporządzeniu, a równocześnie sposób, to wynika zresztą z charakteru tego rozporządzenia, dopisuje je, rozpisuje na warunki szczególne, które występują w poszczególnych krajach. W związku z tym te rozwiązania mogą się trochę różnić w poszczególnych państwach Unii Europejskiej, ale generalnie co do zasady są one bardzo podobne.
Różnice mogą polegać po 1. Jakie instytucje sprawują nadzór nad rynkiem kryptoaktywów lub też dotyczące na przykład wysokości kar, opłat, które ponoszą firmy, które chcą się zarejestrować I funkcjonować na tych rynkach lokalnych. Ta regulacja jest niezwykle ważna, ponieważ jak wiemy to z doświadczenia, z opisu, z informacji, ten rynek kryptoaktywów w skali światowej bardzo mocno I szybko się rozwija, jest bardzo istotny. On oczywiście nie może być nawet uregulowany tak precyzyjnie jak ja wiem systemy bankowe czy inne, ponieważ jego istota polega na tym, że generalnie większość tych operacji odbywa się w internecie I systemie globalnym, a więc nie są te ustawy przepisy I europejskie I polskie zabezpieczyć w stu procentach obywateli polskich, którzy na tym rynku chcą operować, ponieważ mogą dokonywać transakcji w oparciu o przepisy lub brak przepisów w jakimkolwiek innym kraju na świecie. Te przepisy dają tę szansę, że ci wszyscy, którzy chcą istnieć na tym rynku, mogą skorzystać z tych zabezpieczeń, które proponuje I to rozporządzenie mikroeuropejskie I oczywiście w pierwszej kolejności polskie przepisy.
Myśmy w dniu wczorajszym... Tak, tutaj pewnie już bardziej... To znaczy wydaje mi się tak, że nie będę szczegółowo omawiał tej ustawy, ponieważ jak myśmy już ją naprawdę już tutaj bardzo solidnie przedyskutowali dwukrotnie, prawda? Omawiali ją, były pokazywana, ta ustawa, jej zawartość I tak dalej. Ona dzisiaj jest w niewielkim stopniu różni się od tych rozwiązań, które były zaproponowane w poprzednich ustawach, a w zdecydowanej większości jest to samo, z zapisami, które myśmy tutaj bardzo solidnie I głęboko analizowali.
Oczywiście szczegółowe pytania pewne pewnie będą mogły być do pana ministra I ja się oczywiście także nie odchylam od pytań, ale wydaje mi się, że potrzeby takiej, żeby żeby ją w szczegółach omawiać, nie ma takiej potrzeby. Generalnie chcę powiedzieć tak I podtrzymywać to, myśmy przyjęli poprzednio, że w Polsce proponujemy zgodnie z tą ustawą, że nadzorem nad rynkiem kryptoaktywów ma się zająć komisja Nadzoru Finansowego jako niezależny organ I organ, który no nadzoruje cały system finansowy w Polsce, więc banki, banki komercyjne, banki spółdzielcze, spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe I tak dalej. Te wszystkie obszary, które są związane z rynkiem finansowym. Po 2. System opłat jakie mają I to wywołało na posiedzeniu także komisji najwięcej emocji, kwestia wynagradzania za nadzór.
Polski system nadzoru nad systemem bankowym, finansowym polega na tym, że to uczestnicy tego rynku, a więc banki, składają się I składają się na to w formie opłat corocznych, które wynikają z rzeczywistych kosztów, jakie związane są z organizacją tego nadzoru. I to rozwiązanie zostało także tutaj przyjęte, że za nadzór nad systemem, rynkiem kryptoaktywów będzie sprawował KNF, natomiast będzie to finansowane ze składek wpłat tych firm, które zostaną za zarejestrowane w polskim, na polskim rynku I wysokość tej opłaty myśmy jak państwo pamiętacie przyjęli, że ona ma wynosić pół procenta, maksymalnie, maksymalnie pół procenta, ale będzie wynosiła nie więcej niż pół procenta, ale maksymalnie będzie to wynikało z tego ile rzeczywiście te koszty wynoszą. Z tym że 1. Rok funkcjonowania całego systemu dla wszystkich tych instytucji będzie bezpłatny po to, aby rzeczywiście zorientować się jaki jest koszt tego nadzoru, ile to całe utrzymanie tego systemu będzie kosztowało I po roku zostaną ustalone składki, które będą musiały, będą będą zobowiązane płacić te właśnie firmy rejestrujące się w systemie. Co więcej, system polski polega na tym, że jeżeli zbyt dużo zapłaci się, tak, że na przykład to wyliczenie jakie dokonuje komisja nadzoru finansowego dotycząca składek jest zbyt wysokie za na przykład poprzedni rok, to te pieniądze nie przechodzą na rzecz budżetu państwa, nie są dochodem komisji nadzoru finansowego, tylko są rozliczane w tym systemie w taki sposób, że pomniejsza się wpłaty w następnym roku.
Więc wydaje się, że to jest system absolutnie sprawiedliwy, racjonalny I niebudzący wątpliwości. Jak państwo wiecie, my zawsze przy okazji ustawy budżetowej każdego roku tą... Analizujemy budżet komisji nadzoru finansowego pod tym dokładnie kątem. I tam jest zawsze przynajmniej na poziomie komisji, czy środki, które są przeznaczone na ten funkcjonowanie systemu są wystarczające, czy są za duże I tak dalej. Staramy się w miarę naszych możliwości dopytać się o racjonalność tych wydatków.
Taki sam system został przyjęty w tym rozwiązaniu, które tutaj dzisiaj także państwu proponujemy. Ten system był także w poprzednim, w poprzednich, w poprzednich ustawach, które uchwalaliśmy tutaj w tej izbie. Do tego projektu, jak państwo się orientujecie, doskonale pan prezydent skierował do Sejmu także projekt ustawy regulującej ten rynek kryptoaktywów. Generalnie ta ustawa pana prezydenta opierała się, czy była podobna, zbliżona do ustawy rządowej. W kilku tych sprawach różni, różnił się prezes, projekt prezydencki, szczególnie w kwestiach dotyczących właśnie nadzoru, ostateczności, decyzji, które na przykład blokują niektóre strony, domeny związane z kryptoaktywami I także co do dotyczący wysokości opłat.
Niektóre elementy z tego projektu prezydenckiego zostały wprowadzone do tego, do tej ustawy, ale nie wszystkie, ale bo chyba nawet nie, nawet nie większość tych takich
Radykalnych przepisów, ale przepisy dotyczące... Wprowadzone zostały na przykład, że raporty przygotowane będą nadzorcze także przez Komisję Nadzoru Finansowego oraz Ministra właściwego do spraw finansów publicznych. I to jest właściwie ta główna zmiana istotna, ponieważ ona rzeczywiście tak ważna jest powiedzmy, czy jest istotna z punktu... Najważniejsza z punktu widzenia prezydenta, trudno mi tutaj powiedzieć, ale ta propozycja została wpisana, żeby także minister finansów odpowiadał za te ostateczne raporty dotyczące rynku. Następnie tutaj prezydent proponował I tą sprawę myśmy także nie przyjęli tej kwestii, to proponował, aby nadzór nad tymi decyzjami, które będzie podejmował Komisja Nadzoru Finansowego, żeby sprawował także Sąd Administracyjny.
I tu w tej sprawie wy wywiązała się taka bardzo duża dyskusja w tej materii, ponieważ jak państwo doskonalecie, jak już senatorowie, wysoka izba wie, że sądy administracyjne co do zasady nie analizują celowości funkcjonowania, podejmowania takiej czy innej decyzji, ale tylko oceniają czy decyzje podjęte przez dana instytucja, organ I tak dalej są zgodne z przepisami prawa, prawda? Czyli patrzą tylko pod względem legalności na te rozwiązania, nie celowości na przykład wydatków publicznych. Propozycja prezydenta zakładała tutaj pewną modyfikację w tej sprawie, zakładając, że będzie to właśnie ten system podwójny, co wywołało tutaj sporą dyskusję, także no bo też z doświadczenia naszego jako senatorowie wiemy, że często obywatele chcąc na przykład żeby ich sprawa, która toczy się, ja wiem, przed Urzędem Gminy czy przed Urzędem Administracji Państwowej, zakończyła się ostatecznie na przykład na poziomie Naczelnego Sądu Administracyjnego, to ona no jest tylko I wyłącznie rozpatrywana w tym Sądyce administracyjnym tylko pod kątem właśnie legalności tych... Przestrzegania przepisów, nie docelowości tych tych tych właśnie kwestii. Więc uznaliśmy jako Komisja budżetu I finansów w większości, że raczej to wymagałoby generalnego przyjrzenia się sądownictwa administracyjnego, czy chcemy żeby odstąpić, odejść od tych rozwiązań związanych z takim czystym administracyjnym funkcjonowaniem sądu administracyjnego I że ten Sąd Administracyjny powinien otrzymać inne zadania.
To jest pewnie dyskusja otwarta, tutaj nie nam przyszło, nie jest, nie chcieliśmy tutaj rozstrzygać w tej sprawie. I myślę, że... Jeszcze myślę, że tak, oczywiście podczas, no tak, senatorowie, bo był wniosek o złożenie wniosku mniejszości wcześniej, a w związku z tym, że senator Minkowski musiał wcześniej wyjść I pozostał tylko 1 senator z Prawa I Sprawiedliwości. Nawet była taka nasza wola, żeby przynieść to jako wniosek mniejszości, tak. Obiecałem nawet senatorowi Bieńkowskiemu, ale okazało się, że proceduralnie to jest niemożliwe I w związku z tym te wnioski będą przedstawione.
Oczywiście, ale niestety gdybym poparł, to możliwe, że tak by było, ale trudno było poprzeć wnioski, które według mojej oceny były raczej nieracjonalne I raczej psujące tę ustawę, więc ale nie chcę tutaj oceniać tej kwestii, więc wydaje mi się, że jest możliwość ich przedstawienia jeszcze tutaj podczas tej debaty. Panie marszałku wydaje mi się, że to byłoby mniej więcej... Była to no ważna dyskusja z udziałem obu panów ministrów, także senatorów, także pracowników Ministerstwa Finansów, którzy pokazywali jak wyglądają różnego rodzaju w innych krajach rozwiązania. No tutaj 1 z senatorów pytał także, że w innych krajach są to bardziej liberalne te rozwiązania, podając przykład niemiecki. To nie był senator z większości koalicyjnej, ale opozycyjnej, pokazując to jako pewien wzór, który moglibyśmy przyjąć, ale okazało się, tamte regulacje w tym kraju, który to został wspomniany, nie są aż tak liberalne jakby się wydawało, więc ale to były takie kwestie poboczne, ale rzeczywiście myśmy szukali tego odniesienia w różnych krajach europejskich, pytali jak to wszystko zorganizować.
Rynek jest bardzo dynamiczny, różnego rodzaju zagrożenia są, to doskonale wiemy. Państwo nie będzie w stanie w stu procentach nigdy każdemu odpowiedzieć, jakby pomóc w jego samodzielnych decyzjach. To każdy na końcu tak podejmuje decyzję czy inwestuje czy nie inwestuje w ten projekt. To co można zrobić na tym etapie wydaje mi się, ta ustawa to dobrze rozstrzyga, a przyjdzie czas, zostanie ustawa oceniona, jeżeli okaże się, że trzeba tutaj wprowadzić poprawki, ją bardziej zmienić, zliberalizować, no to wówczas będzie trzeba to... Można to będzie wprowadzić.
Dzisiaj wydaje się, że w tej sytuacji raczej powinniśmy dmuchać na zimne niż obudzić się z poparzoną ręką gdzieś. Dziękuję bardzo. Proszę raz jeszcze o przyjęcie ustawy bez poprawek.
Speaker 28
Dziękuję bardzo. Pan przewodniczący trafnie przewidział, że mogą być o szczegóły pewne pytania, w związku z tym pytanie zadaje pan senator Rybicki. Bardzo proszę Sławomir Rybicki.
Sławomir Rybicki
Dziękuję panie marszałku. Panie senatorze, panie przewodniczący, ja głęboko wierzę, że senat uchwali tą ważną, potrzebną, oczekiwaną ustawę, ale mamy już doświadczenia w tej, w tym zakresie złe. Prezydent Nawrocki już dwukrotnie zawetował ustawę o rynku kryptowalut. W godnej opinii, używając języka policystyki, no ustawił się w narożniku politycznym. Niektórzy mówią, że wszedł do politycznego bagna wetując te ustawy.
Speaker 32
Mam nadzieję, że tym razem prezydent podpisze ustawę, ale proszę mi powiedzieć, gdyby się tak stało, czego nie przewiduję I czego nikomu, a szczególnie Polsce nie życzę, gdyby prezydent po raz 3. Zawetował tą ustawę, to kto będzie beneficjentem tego weta, kto na wecie ewentualnym zyska, a kto straciłby.
Panie marszałku.
Proszę bardzo.
Kazimierz Kleina
Panie marszałku, panie senatorze, jestem absolutnie przekonany, że ten pan prezydent podpisze tę ustawę. To jest ustawa dobra, ona ma dobre przepisy. Ona może nie jest idealna, nie wszystkich zadowoli, to jest prawda, ale ona jest naprawdę dobra I ona jest zbliżona do tych reguł przepisów, które obowiązują w innych krajach europejskich. Więc jestem o tym przekonany, że zostanie ona prze podpisana. Wiele wątpliwości zostało tutaj wyjaśnionych, tych takich najpoważniejszych.
Nie jest to ustawa, która nadmiernie reguluje ten rynek, nie jest ustawa I to broń Boże, to jest absolutnie ostatni zarzut jaki może być. Nie jest taka, że ona pod względem kosztowym dyskredytuje firmy I stawia je w trudniejszej sytuacji niż firmy w innych krajach europejskich. Nie ma w ogóle takiego zagrożenia, to jest odwrotnie, odwrotna sytuacja. Stabilizuje sytuację I wydaje mi się, że także w interesie firm, które chcą zaistnieć na tym rynku kryptowalut jest to, aby ustawa została przyjęta, że to jest ustawa, która no daje im normalną możliwość funkcjonowania. I ten przykład niemiecki, który został tutaj pokazany, to jest przykład mówiony, że tam jest łatwiej, prościej I tak dalej.
Tam jest są przepisy, które są bardzo rygorystyczne w różnych obszarach, są wyższe zdecydowanie opłaty niż w Polsce, a równocześnie ten rynek dzięki temu, że ustawa tam jest, funkcjonuje, się rozwija. Także dlatego, że oczywiście gospodarka niemiecka jest dużo większa silniejsza od Polski, więc oczywiście potencjalnie jest to wszystko większe. Beneficjentami każdego chaosu są firmy, ludzie, którzy no raczej działają na granicy prawa, nie chcę powiedzieć, że są przestępcami. Każdy chaos, przedłużanie chaosu na pewno nie służy ani obywatelom w pierwszej kolejności, bo oni się czują niepewni I mogą się czuć zagrożeni, nie służy także tym, którzy uczciwie chcą funkcjonować na tym rynku poza wszelką wątpliwość, ale jestem przekonany, wydawałoby się, że to jest w ogóle niemożliwe, żeby można było tę ustawę zawetować.
Adam Przyńko
Dziękuję panie marszałku. Panie senatorze, z tą ustawą wiąże się kryminalna afera. Oszukano dziesiątki 1000 ludzi, setki 1000000 złotych stracono. Ale z tą ustawą I kryminalną aferą wiąże się także dziwne zjawisko. Finansowania przez giełdę obracającą kryptowalutami, środowisko polityków I bezpośrednio I poprzez różne fundacje, polityków aktywnych aktualnie na rynku politycznym I w parlamencie, także środowisko, które głosowało przeciwko utrzymaniu wetacz w Sejmie.
Czy ta sprawa była omawiana na komisji. Czy to zjawisko, które no aż śmierdzi lobbingiem, było podnoszone na posiedzeniu komisji?
Kazimierz Kleina
Proszę bardzo. Panie marszałku, panie senatorze, myśmy, nam zależało na posiedzeniu komisji, żeby tylko żeby skupić się nad treścią tej ustawy, żeby nie wikłać się w takie sytuacje
Które są znane nam wszystkim, ponieważ była debata w w senacie, tutaj I minister informował o tych wszystkich właśnie patologicznych sytuacjach, także o tych beneficjentach politycznych z tego, że rynek jest zdezorganizowany, czy niezorganizowany. To wszystko zostało powiedziane, więc myśmy na posiedzeniu komisji skupili się absolutnie tylko I wyłącznie na tych kwestiach dotyczących zapisów, żeby nie dochodziło do patologii. Ta ustawa ma doprowadzić... Czy się to to nigdy, przepisy nigdy nie doprowadzą do sytuacji, że przestępcy będą mogli sobie jakoś funkcjonować tak jak im się będzie podobało. Ale mam nadzieję, że tutaj absolutnie będzie za nami wszystkim jakby przemawiała odpowiedzialność, że chcemy żeby rynek był zorganizowany, że kwestie dotyczące no wykorzystywania politycznego tego systemu w przeszłości, że przy uchwalaniu tej ustawy jej podpisywaniu nie będzie miało miejsce.
To nam Komisji budżetu I finansów ta kwestia przyświecała, a w szczegóły czy ten obszar spraw myśmy na posiedzeniu komisji nie rozmawiali, ponieważ cały 1 punkt właśnie tym sytuacją wynikający z tych patologicznych sytuacji był omawiany na naszym posiedzeniu, zresztą na wniosek senatorów opozycji.
Speaker 33
Dziękuję bardzo. Pytanie zadaje pan senator Wojciech Skurkiewicz. Bardzo proszę.
Wojciech Skurkiewicz
Bardzo dziękuję panie marszałku. Panie senatorze, zgadzam się z panem, co pan kilka minut temu przedstawił, że każdy inwestuje, podejmuje decyzje na własne ryzyko oczywiście, tylko oczywiście kwestią jest odrębną, dlaczego polskie służby pozostawały bierne do dwudziestego kwietnia, nie informując społeczeństwa polskiego o zagrożeniach, a 1. Informacja dopiero była dwudziestego kwietnia. Ale to abstrahując od całości kontekstu. Rozumiem, że ta ustawa jest kompilacją tych czterech projektów, które znalazły się w Sejmie, wiodącym jest ten projekt rządowy.
Moje pytanie jest następujące, ile, bo pan senator wskazał tylko na 1 niewielki element projektu zgłoszonego przez pana prezydenta Karola Nawrockiego. Co jeszcze? Czy to tylko te ten 1 element jest w tej ustawie, o którą, o której dzisiaj procedujemy? Czy zdecydowanie więcej znalazło się w kompilacji przygotowanej przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej? Czy pan senator ma wiedzę w tym zakresie?
Bardzo proszę.
Kazimierz Kleina
Panie marszałku, panie senatorze, tak, myśmy to oczywiście omawiali, tak że te wszystkie propozycje pana prezydenta, które zostały zawarte w tej ustawie, pan minister Bogucki jeszcze je także prezentował na naszym posiedzeniu. Z tego, tych propozycji prezydenta została przyjęta ta propozycja dotycząca działania właśnie tych tych tych spraw I to było bardzo istotne. Pan zapytał o tą kwestię jeszcze raz. Mówię, ta kwestia nie była generalnie u nas rozpatrywana, więc nie chciałbym się na tej w tej sprawie wypowiadać, ale myślę, że to powinna być lekcja dla nas także z kwestii związanych z getbackiem. Pamiętacie państwo tutaj.
Myśmy w Senacie powołali specjalną pod zespół do zbadania tej afery związanej z getbackiem. Pamiętacie państwo doskonale, prawda, że wówczas, w tamtym czasie część polityków obozu rządzącego wprost popromowała ten system, nagradzała nawet system, gdzie było już wiadomo, wiadomo wprost, że to jest system przestępczy, prawda? I to musi być przestroga. To powinna być przestroga dla wszystkich tych, którzy myślą, że można budować swoją pozycję polityczną czy nawet zamożność swojej partii politycznej przez to, że się powiąże z jakąś organizacją, która no nie do końca legalnie funkcjonuje w Polsce.
Speaker 28
Dziękuję bardzo. Jak rozumiem, większość ustawy I tak się pokrywa z ustawą prezydencką, więc pytanie o większość pana senatora było
Kazimierz Kleina
w takim sensie logiczne. Ależ oczywiście przepraszam, rzeczywiście to, no to właściwie to powinienem powiedzieć tak, że te projekty, te ustawy są... Ponieważ propozycja pana prezydenta jej się też opiera na tym rozwiązaniu rządowym, więc dziękuję bardzo panu marszałkowi. Ja o tym powiedziałem wcześniej
No za co?
Kazimierz Kleina
Ale to jest, ale to jest oczywista sprawa, tak. Czyli większość, większość, zdecydowana pewnie większość, 90 procent tych kwestii, które chciał pan prezydent w tej ustawie się znalazło, na pewno, więcej nawet.
Wojciech Skurkiewicz
Dopytuję panie panie senatorze, no bo powinniśmy się traktować w izbie senackiej, powinniśmy się traktować poważnie. Mam nadzieję, że pan senator wczytał się w wniosek czy decyzję pana prezydenta o odmowie podpisania poprzednich ustaw, dwóch tożsamych w sprawie kryptoaktywów. Ten wniosek jest spisany, czy uzasadnienie do tego wniosku jest spisane na siedemnastu stronach bardzo merytorycznych, szczegółowych informacji, które dla nas legislatorów powinny być też swoistą wykładnią. No panie senatorze, no przecież znaczna część tych elementów w wecie prezydenta, które w uzasadnieniu nie została wzięta przez rządzących, jeżeli chodzi o kwestie dotyczące, dotyczące rynku kryptowalut. Więc no państwo wzięliście tylko 1 element, bo jest tożsame.
Speaker 35
No nie jestem w stanie zgodzić się, że jest toż samo. Tożsamo to byłoby wtedy, gdybyście państwo przyjęli wczoraj poprawki, które były zgłoszone przez senatorów Prawa I Sprawiedliwości, a które jestem przekonany będziemy za chwilę zgłaszać jako senatorowie Prawa I Sprawiedliwości na posiedzeniu plenarnym.
Proszę bardzo.
Kazimierz Kleina
Panie marszałku, no praca w komisji czy w parlamencie nie polega na tym, przyjąć wszystkie propozycje, które jakiekolwiek ze stron proponuje, tak? Tutaj były propozycje pana prezydenta, myśmy je omówili. Dla niektórych się nie zgadzaliśmy w tej kwestii na przykład tego szczególnego nadzoru sądu administracyjnego, bo uważamy, że to jest błędne. Większość komisji uważa, że nie powinniśmy burzyć tego modelu nadzoru administracyjnego jaki w Polsce jest, chyba że generalnie nastąpi zmiana dotycząca funkcjonowania sądów administracyjnych. No będzie inna kwestia otwarta, ale nie można robić wyjątków dla tej kwestii.
Znam ja oczywiście także uzasadnienie pana prezydenta z większością tych uwag, które tam zostały zawarte w tym w tym wniosku ja I większość komisji się nie zgadzamy, tak? Uznaliśmy, że nie ma żadnych racjonalnych przesłanek, żeby rzeczywiście je uwzględnić. Natomiast to, wydawało się, że jest warte poparcia, zostało w tej, w tym rozwiązaniu poparte. Nie zgadzamy się na to, żeby manipulować system opłaty. Nie zgadzamy się na to, żeby opłacanie, opłaty na tym rynku były, żeby nadzór nad rynkiem był finansowany przez inne podmioty, banki czy banki spółdzielcze czy czy inne instytucje finansowe, prawda?
To jest rzecz, która nie może być. Tutaj ta propozycja, która była przedstawiana na posiedzeniu komisji właśnie szła w tym kierunku. Nie zgadzamy się z tym I uważamy, że tutaj ten system, taki jest model w Polsce nadzoru nad instytucjami finansowymi I taki model uważam, ja uważam, większość komisji uważa, że powinien być także w Polsce respektowany I uznawany I szanowany I to jest model dobry. Niskie są opłaty, one należą do jednych z najniższych w Europie. Nie wiem czy najniższe, bo tego nie pytaliśmy o to, ale na pewno to są bardzo niskie opłaty I nie obciążają budżetu państwa.
To także jest ważne, istotne. My tylko jako Senat przy... No oceniamy ten budżet Komisji Nadzoru Finansowego, ale on, ich cały dochód pochodzi z wpłat instytucji nadzorowanych.
Speaker 28
Dziękuję bardzo. Pytanie zadaje pan senator Ryszard Brejza, bardzo proszę.
Ryszard Brejza
Dziękuję panie marszałku. Panie senatorze, czy na komisji była mowa o implikacjach wynikających z prawa unijnego w zakresie tej ustawy. Bezpośrednio stosowanie jest spraw unijnym oczywiście, natomiast chodzi mi o to, czy mówiono o jakichś postępowaniach za opóźnienia wobec Polski ze wskazaniem Krajowego Organu Nadzoru KNF-u I jakieś takie podobne sprawy.
Proszę bardzo.
Kazimierz Kleina
Panie marszałku, panie senatorze, nie. Myśmy tej tego tego tej kwestii nie analizowali, ponieważ wydaje się, że na tym etapie ten problem nie istnieje, że jeszcze jesteśmy o czasie przy ustawie... Uchwalaniu tej ustawy, więc ten problem nie nie nie jest problemem, który który omawialiśmy. Także ten wybór Komisji Nadzoru Finansowego, że będzie instytucją nadzorującą, jest decyzja tutaj polska indywidualna w innych krajach. Zresztą to o tym chcę powiedzieć tak, że przy okazji tej pierwszej czy drugiej ustawy ta kwestia była też przedmiotem dyskusji na posiedzeniu komisji, także na posiedzeniu plenarnym.
Czy nie należałoby powołać jakiegoś nowego innego urzędu specjalnie dedykowanego dla tego rynku? Uznaliśmy tu, a rząd oczywiście wcześniej, że to rozwiązanie jest lepsze, ponieważ daje ten nadzór instytucji już doświadczonej w tego typu sytuacjach I że Komisja Nadzoru Finansowego jest najlepszym rozwiązaniem nadzorującym system.
Speaker 28
Dziękuję bardzo. Pytanie zadaje pan senator Andrzej Kalata, bardzo proszę.
Andrzej Kalata
Panie marszałku, wysoka izbo, w zasadzie to 1 pytanie już mi senator Skurkiewicz zabrał, więc nie będę go powtarzał. Natomiast nawiązując do pytania senatora Schenfelda chciałbym może pana senatora, może
Żeby uzyskać jednoznaczną odpowiedź, czy gdyby ta ustawa lub te wcześniej zawetowane w dniu dzisiejszym obowiązywały to rozumiem, że nikt nie straciłby, żaden inwestor z żąda krypto, nie byłoby żadnych strat, żadnych poszkodowanych. Jednoznaczną bardzo bym prosił o odpowiedź albo pana senatora, albo pana ministra. Dziękuję. Proszę bardzo.
Kazimierz Kleina
Panie marszałku, panie senatorze, pewnie pan minister na ten temat się wypowie także, ale żadna ustawa nie zabezpiecza w stu procentach przed tym, że są czy takie czy inne oszustwa, czy oszuści, prawda? To... Ale pod tego jest państwo, żeby potrafiło ich ścigać, a żeby mogła ich ścigać, to musi mieć także podstawę prawną I narzędzia, prawda? I my te narzędzia dajemy. Nie w stu procentach pewnie, bo w związku z tym, że rynek jest bardzo skomplikowany I dynamicznie rozwijający się, że może okazać się, że za chwilę trzeba będzie kolejne jakieś zapisy wprowadzić do tej ustawy.
Ale ta ustawa pomaga, że tak powiem, żeby ścigać przestępców, żeby zapobiegać nadużycia przestępstwom I tak dalej. Tak że im szybciej będzie podpisana, im szybciej wejdzie w życie, tym lepiej dla polskich obywateli. To nie ulega wątpliwości.
Speaker 28
Dziękuję bardzo. Pytanie zadaje pan senator Władysław Komarnicki, bardzo proszę.
Władysław Komarnicki
Dziękuję panie marszałku. Dziękuję panie przewodniczący szczególnie za to, że przywołał pan aferę GetBacku. Ja brałem udział w tym zespole I przypominam sobie jak podobną sytuacja była kiedy było sprawozdanie tych ludzi, którzy ze wstydem mówili dlaczego tak się stało, no I pamiętamy raport NIK-u, który no tutaj pokazuje wyraźnie, że Getback I kilkadziesiąt 1000 ludzi I 3 I pół miliarda jest to duża zasługa działaczy z PiS-u, no to jest napisane I wiemy o tym, czytaliśmy ten raport. Ale ja mam pytanie do Pana, jest Pan senatorem, sprawozdawcą, Pan doskonale się zna na finansach I ta dziwna saga dotycząca dzisiaj kryptowalut to jest tak mówiąc szczerze, czy nie uważa pan, że to jest prawdziwy wstyd, wręcz uważam hańba, że prezydent Nawrocki nie podpisuje ustawy, która może zabezpieczyć interesy Polaków.
Kazimierz Kleina
Panie marszałku, panie senatorze, na posiedzeniu komisji kwestia wstydu czy takich różnych rzeczy, których tutaj pan mówił, nie była przedmiotem naszej analizy, więc nie nie nie mogę, nie było tej po prostu ten temat nie wystąpił w trakcie tej dyskusji. Rozumiem, że to jest pana ocena wynikająca także z tego, że jest brak ciągle jeszcze, ale jestem przekonany, że to już krótko, już niedługo już ta ustawa wejdzie w życie.
Agnieszka Gorgoń-Komor
Bardzo dziękuję panie marszałku. Już część pytania zadał pan senator Szeyfeld, ale jednak zawsze będą mnie przy tej aferze interesowały pieniądze naszych obywateli, bo my reprezentujemy w Senacie naszych obywateli. 350000000 strat dla ofiar giełdy, 37000000 na republikę I 450000 na fundację Ziobry. Nie można tego pominąć, ale rozumiem, że nie jest to przedmiotem ustawy. Ja chciałam zapytać o poprawki prezydenckie do tej ustawy.
Czy uważa pan jako senato sprawozdawca, że te poprawki osłabiają KNF I czy ułatwiałyby one firmom kryptowalutowym omijanie blokad rachunków? Czy rozmawialiście państwo o takim temacie I gdyby te poprawki weszły, czy byłaby taka konsekwencja w zapisie tej ustawy? Dziękuję bardzo.
Kazimierz Kleina
Proszę bardzo. Panie marszałku, pani senator, oczywiście dlatego myśmy nie przyjęli tych poprawek, które zostały zgłoszone na posiedzeniu komisji, ponieważ między innymi tutaj pani wspomniała także o tej kwestii blokowania, tak, więc na to też zwróciliśmy uwagę I uznaliśmy się to, że ten ta propozycja jest jaka jest zaproponowana w tej poprawce, która nie została poparta przez Komisję budżetu I finansów publicznych, ona właściwie na na długi czas, paradoksalnie na długi czas daje możliwość normalnego funkcjonowania firmom, które no nie przestrzegają delikatnie mówiąc polsce prawa. Dlatego tych przepisów myśmy tutaj także nie przyjęli.
Krzysztof Bieńkowski
Tak, ta ustawa mogłaby już funkcjonować, bo prosiłem o to na poprzednim posiedzeniu, gdy podejmowaliśmy tą ustawę I zgłaszałem liczne poprawki uzgodnione z kancelarią prezydenta I mówiłem wówczas, że chodzi o przyjęcie tych poprawek, żeby ochronić Polaków I zabezpieczyć interesy tych wszystkich Polaków, którzy byli objęci tą ustawą. Ona by już weszła w życie. Wstydu to nie mają ci, którzy nie poparli choćby części tych poprawek, bo faktycznie wówczas narazili na tą ustawę na veto, bo nie było żadnego wyjścia, a teraz po tygodniach część rzeczy, o których mówił prezydent jest wprowadzana I dziękuję panu senatorowi Klajnie, że mówił o tym, że część rzeczy jest wprowadzona. Natomiast jeszcze kilka rzeczy warto by było uwzględnić w tej ustawie, żeby ona dobrze chroniła Polaków I żeby zachęcała firmy, żeby tu, a nie w Estonii czy w Cyprze się rejestrowały. Czy takie poprawki myślicie państwo, żeby jeszcze poprzeć?
Bo ja rozumiem te słowa dotyczące rozliczania I KNFS nie będzie pobierał nadmiernych opłat, to jest też wyjście I publiczne zadeklarowanie, o co chodziło panu prezydentowi, żeby nie były za wysokie te opłaty, ale czy inne rzeczy jest taka wola, żeby wyjść naprzeciw tych poprawków?
Kazimierz Kleina
Bardzo proszę, panie Panie marszałku, panie senatorze, oczywiście nie znamy jeszcze ostatecznego kształtu poprawek, które tu ewentualnie państwo jako senatorowie opozycji zgłosicie, jeżeli w tych poprawkach będą zapisy, które będą poprawiały tą ustawę I nie będą jej rozwadniały, tak, I że nie będą czyniły ją no taką łatwiejszą do ominięcia przez przestępców, to jestem przekonany, że te poprawki zostaną przekonane. Takie, takie, taka była też intencja większości komisji. Natomiast te propozycje, które były zgłaszane na posiedzeniu komisji, no niestety są propozycjami, które osłabiają tą ustawę, a nie ją poprawiają. I wydaje mi się, że jeżeli jest dobra intencja po stronie wszystkich, to przyjąć ją w takim kształcie jakim ona jest. Ona jak mówiłem jest procedowana od 2 ty, od stycznia 24.
Ona ma szereg tych zapisów, może się w praktyce okazać, że niektóre idealnie nie zadziałają, tego nie da się wykluczyć, więc wówczas będzie warto, można będzie szybko wrócić I poprawić te przepisy. Jak mówiłem, rynek jest tak skomplikowany, że że to to to to się może wszystko zdarzyć. Natomiast nie można rozwadniać zapisów, nie można doprowadzić do tego, że otwieramy pole dla nieuczciwych ludzi działających na tym rynku. To jest niedopuszczalne I tego by nam obywatele nie wybaczyli. Więc wszystkie te decyzje, które tu my podejmujemy w tej sprawie, dokładnie na tym polegają.
Co nie znaczy, że mówimy, że jest ustawa idealna. To mogą być, ale te główne uwagi, które tutaj państwo mówiliście, one raczej osłabiają siłę tej ustawy, osłabiają instytucje państwowe I dają większe pola do działania przestępcom. Tam rynki się rozwijają, gdzie jest stabilne prawo, wiarygodne instytucje, solidny organ nadzoru, bo te firmy wówczas wiedzą, uczciwe firmy wiedzą, że tu mogą się normalnie rozwijać, że tu nie ma miejsca dla cwaniaków różnego rodzaju. Więc warto zrobić takie przepisy, które nie będą, że rób co chcesz, każdy róbta co chceta, tylko że po prostu one będą, ten rynek będzie uregulowany. Ta ustawa idzie w tym kierunku Jestem przekonany, że wszyscy się do tego, jestem tutaj, wierzę w to, że wszyscy się do tego w większości zdecydowanej do tego się przekonają, jak jeszcze będzie wystąpienie pana ministra, nie wiem czy pan minister Bogucki też może chyba też może występować jako przedstawicielka kancelarii prezydenta, będzie można dopytać te wszystkie sprawy I rozwiać te wątpliwości.
My to wszystko analizowaliśmy na posiedzeniu komisji, pan był zresztą też słuchał tego I tak dalej, więc zawsze tak jak zapytają członkowie komisji, które, zdziwimy na przykład, że naszej komisji budżetu I finansów publicznych w zasadzie takiej praktyki nie ma, tak? Że senator komisji działający w komisji nigdy nie pyta senatora sprawozdawcy co było na komisji, bo sam tego solidnie słuchał. Ale wiem, że w innych komisje to jest powszechna praktyka I jestem tym zadziwiony, ale jak my wiem w naszej komisji budżetu I finansów publicznych raczej trzymamy się tego, że wszystkie sprawy sobie wyjaśniamy na posiedzeniu komisji I my już sami siebie nie pytamy, tak? Jesteśmy otwarci na pytania innych naszych naszych koleżanek I kolegów.
Krzysztof Bieńkowski
Ja tylko odchodzę sprostowania. Tak, panie przewodniczący, ja nie byłem na całym posiedzeniu komisji, bo nie mieliśmy
Na koniec.
Krzysztof Bieńkowski
Szkolenie tajne, na które musiałem wyjść stąd moje pytania dotyczące tej komisji, bo nie byłem na całości.
Jasne, rozumiem.
Czyli słowo tajne naprawdę zadziałało.
Tajne przez połów.
Speaker 28
Więcej pytań do pana przewodniczącego nie widzę. Dziękuję bardzo. Projekt.
Tej ustawy został wniesiony przez posłów, przez prezydenta oraz rząd. Przedstawicieli Sejmu nie widzę wśród nas. W takim razie przechodzimy do następnego podmiotu. Do prezentowania stanowiska prezydenta został upoważniony pan minister Zbigniew Bogucki, szef kancelarii prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Rozumiem, że pan minister chce zabrać głos.
Bardzo proszę, czas do pańskiej dyspozycji.
Zbigniew Bogucki
Szanowny panie marszałku, wysoki senacie, wszyscy szanowni państwo, panie ministrze. Jest faktycznie tak, że przedmiotem obrad dzisiaj senatu jest ustawa dotycząca kryptoaktywów. Przypomnę, że 4 projekty, 2 poselski, 1 prezydencki, 1 rządowy, były procedowane w niższej izbie polskiego parlamentu, a więc w Sejmie. Projekt rządowy stał się projektem wiodącym. Powiem na samym wstępie, że dobrze się stało, że po pierwszym czytaniu 1 z poprawek, 1 łącznie z szesnastu poprawek, które były zgłoszone przez prezydenta czy przeze mnie w imieniu pana prezydenta, znalazły, znalazła uznanie, ale tylko 1 z szesnastu.
Dotyczy to tworzenia raportu przez Komisję Nadzoru Finansowego I Ministerstwo Finansów. To jest dla wszystkich tych, którzy chcieliby, czy inwestują, czy chcieliby bezpiecznie inwestować na rynku kryptoaktywów, bo to była bieżąca wiedza, bieżąca analiza z rynku po roku funkcjonowania, po roku funkcjonowania tego rynku pod tą ustawą, ale to tak, żeby była cenna informacja dla organu nadzoru, czyli dla Komisji Nadzoru Finansowego w tym wypadku. To też jest ważna analiza, ale to też by było potrzebne dla przedsiębiorców, znaczy jak ten rynek się rozwija, gdzie są problemy, co można zrobić lepiej. I dziękuję za to w imieniu pana prezydenta, że po pierwszym czytaniu komisja sejmowa przyjęła tę jedną, ale podkreślam jedną zaledwie z szesnastu poprawek, które pan prezydent zgłosi zgłosił. Ustawa pana prezydenta w istocie opierała się na fundamencie ustawy rządowej.
To był gest prezydenta Rzeczypospolitej po dwóch wetach, kiedy no nie było refleksji po stronie rządowej, po stronie większości koalicyjnej, żeby uznać czy uwzględnić te zastrzeżenia, które Prezydent Rzeczypospolitej zawarł w we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, odsyłając dwukrotnie ustawę bez podpisu. Ja przypomnę, że to jest 1. Taki przypadek. Ja nie znam przypadku w historii polskiego parlamentaryzmu po osiemdziesiątym dziewiątym roku, żeby ustawa była dwukrotnie odsyłana do parlamentu I nie jest to winą pana prezydenta. Dlaczego?
Dlatego, że po pierwszym wecie, w każdej innej ustawie, nawet wobec dużego sporu politycznego, dużych emocji, dużej temperatury tego sporu politycznego, rządzący potrafili wycofywać się z pewnych przynajmniej części rozwiązań, na które wskazywał jako wadliwe pan prezydent. Natomiast w tej ustawie, w ustawie dotyczącej rynku kryptoaktywów, mam wrażenie, że padł swego rodzaju, przepraszam za to sformułowanie, rozkaz ani kroku wstecz. To znaczy ustawa, która trafiła za pierwszym razem I pan prezydent jej nie podpisał, właściwie trafiła w niezmienionym kształcie ponownie na biurko pana prezydenta z jedną, z jedną zaledwie poprawką dotyczącą obniżenia tak zwanego CAP-u, czyli opłaty jak dobrze pamiętam z 0 5 na 0 1 procenta. Zresztą była to poprawka zgłoszona przez klub koalicyjny Polski 2050. To była jedyna poprawka.
Jedyna poprawka w tej w tej ustawie, która ponownie trafiła na biurko pana prezydenta. Natomiast wszystkie pozostałe zastrzeżenia, o których będę mówił, a które mogłyby być wyeliminowane poprzez przyjęcie poprawek pana prezydenta czy projektu pana prezydenta, który jeszcze raz podkreślę jest wyciągnięciem ręki do rządzących, do większości po to, żeby spotkać się gdzieś w połowie drogi I zakończyć. Tutaj padło, jeszcze będę do tego się odnosił, padło słowo saga, to raczej jest taki kiepski serial. Znaczy myślę, że wszyscy powinniśmy stanąć w odpowiedzialności, mówię to w imieniu pana prezydenta, żeby to zakończyć, ale żeby to zakończyć, należy wyjść sobie naprzeciw. A po, po ostatnich głosowaniach, czy to w Sejmie, także po tym, że komisja jednak nie postanowiła, czy postanowiła nie uwzględnić poprawek tych, które były zgłaszane po uzgodnieniu z kancelarią prezydenta przez senatorów Prawa I Sprawiedliwości.
Nie mam takiego wrażenia. Wciąż ta nadzieja pozostaje I bardzo państwa proszę w imieniu pana prezydenta, żeby dzisiaj, jeżeli te poprawki zostaną zgłoszone, żeby nad tymi poprawkami się pochylić, jeżeli nie wszystkie, to przynajmniej część. Chciałbym także zauważyć, szanowni państwo, że w tym projekcie ustawy, który jest teraz procedowany, nie ma nawet tej zmiany, która była w ustawie przy tym drugim obiegu, to znaczy to obniżenie opłat, które było jedynym, jedyną zmianą, jedyną poprawką, która została wprowadzona, ona na etapie prac sejmowych, ale także prac już w senacie została odrzucona. To była poprawka, która była wspólna dla prezydenta I wspólna dla klubu koalicji rządzącej, w tym wypadku klubu Polski 2050. Nie wiem, dlaczego tak się stało, to znaczy dlaczego zarówno Sejm I Senat podczas drugiego procedowania tej ustawy po pierwszym becie uznał, że można obniżyć te opłaty I przyjąć tę poprawkę, a teraz jest takie twarde stanowisko, że to jest złe rozwiązanie, chociaż nie mamy żadnego doświadczenia, bo przecież ta ustawa nie weszła w życie.
Gdyby ona weszła w życie mielibyśmy jakiś feedback, mielibyśmy jakąś odpowiedź zwrotną, dlaczego że to jest złe rozwiązanie, to bym to zrozumiał. Natomiast mamy do czynienia tylko z pewnym takim przesuwaniem legislacyjnym, któremu nie ma żadnego odniesienia odniesienia do faktów. Jeżeli chodzi o ten projekt pana prezydenta, on się zasadą na trzech zasadniczych filarach. Znaczy 1. To jest ochrona klientów, czyli ochrona konsumentów, którzy inwestują w rynek kryptoaktywów.
Ja myślę, że to nas wszystkich łączy, że ten rynek, który jest dynamiczny, jest równie jak dynamiczny, jest niebezpieczny. Myślę, że życie już to pokazało, że inwestowanie na rynku kryptoaktywów to nie jest przetrzymywanie oszczędności. Myślę, że wszyscy o tym powinniśmy mówić, bo to nie jest, to nie jest bank, to jest naprawdę rynek, który jest rynkiem bardzo, bardzo ryzykownym. I dlatego państwo ma obowiązek, żeby ten rynek regulować I chciałbym podkreślić, że pan prezydent jest za tym, żeby rynek regulować, natomiast w sposób rozsądny, a nie dokonując przeregulowania tego rynku. I co ważne, szanowni państwo, nie wypychając przedsiębiorców z rynku kryptoaktywów poza granice Polski.
Bo jeżeli będą te, zostaną te zapisy, które są w tej ustawie, to w ocenie pana prezydenta spowoduje to taką oto sytuację, w której być może formalnie dla organów państwa, dla KNF-u, prokuratury, organów ścigania nie będzie problemu, bo nie będzie tych firm, Bo nikt nie będzie chciał otworzyć tej działalności w Polsce, ponieważ ona nie będzie się opłacać, a nawet jeżeli będzie się w jakimś zakresie opłacać, to poprzez różnego rodzaju restrykcyjne działania, nie poddane kontroli sądowej, będzie powodowało tak wielkie ryzyko, że nikt nie będzie chciał z tego skorzystać. Do czego to doprowadzi? Doprowadzi to do tego, że polscy obywatele w globalnym rynku finansowym, włączając komputer, laptopa czy smartfona dalej będą inwestować w rynki kryptoaktywów. Tylko, że będą to firmy zarejestrowane, zresztą tak jest w przypadku rządy krypto, nie w Polsce, tylko na przykład na Estonii, w Malcie czy w jakichkolwiek innych destynacjach. Czy wtedy osłona polskich służb, polskich organów ścigania, polskiego regulatora będzie większa, czy wtedy będą bezpieczniejsi polscy obywatele?
No nie. No nie. Ja przypomnę, że w przypadku rządy krypto zarejestrowanej na Estonii regulator estoński w, uwaga, w czerwcu dwudziestego piątego roku, w czerwcu dwudziestego piątego roku ostrzegał. Czy coś państwo polskie w tym zakresie zrobiło? No nie.
Nie wiem, to jest niedopatrzenie, nie wiem, czy to wynika z... No zakładam, że to nie są działania z z zamierzone, ale to pokazuje, że jeżeli to jest dalej od Polski, to tym bardziej trudno ten rynek kontrolować I osłaniać klientów. Więc w centrum projektu prezydenta I w centrum tych poprawek jest po prostu bezpieczeństwo Polaków, o którym tak dużo mówimy. 2. Kwestia to jest oczywiście skuteczność regulatora.
Regulator jest wtedy skuteczny, kiedy faktycznie ma z jednej strony rozporządzenie europejskie, które I tutaj sprostowanie, ono obowiązuje. Ono obowiązuje I będzie obowiązywać, prawda, w całości. Natomiast my musimy przyjąć, wysoka izba, a na koniec pan prezydent, jeżeli zdecydowałby się ustawę w dobrym kształcie, gdyby została przyjęta, dać pewne instrumenty, czyli ustalić kto ma ten rynek regulować. W tym wypadku jest to zgoda pana prezydenta, że ma być to Komisja Nadzoru Finansowego. Jak to się sprawdzi, tego nie wiemy.
Oczywiście to musiałoby być przetestowane, że tak powiem, w walce, w życiu, no ale to musi wejść ta ustawa, która powinna być jednak wynikiem pewnego konsensusu. Więc 2. Punkt oprócz ochrony obywateli to jest kwestia rzeczywistych możliwości oddziaływania na rynek polskiego regulatora. Jeżeli wrócę do tego, te firmy nie będą rejestrowane w Polsce, a moim zdaniem ta ustawa do tego doprowadzi, albo w większości do doprowadzi do takich decyzji to możemy mieć świetne przepisy będziemy mieli regulatora będziemy mieli wszystko tylko ten regulator nie będzie miał czego regulować a polscy obywatele będą inwestować
dalej
Zbigniew Bogucki
Tylko bez polskiej osłony I bez bez pomocy państwa polskiego. Chyba nie o to chodzi. Nie o to chodzi, żeby pozbyć się problemu, tylko żeby zmierzyć się z tym problemem, znaczy wyjść mu naprzeciw. I ostatni wreszcie element, który przyświecał przedłużeniu pana prezydenta, to jest kwestia konstytucyjnych praw przedsiębiorców. Szanowni państwo, nie może być takiej sytuacji, w której w ramach władztwa, li tylko I wyłącznie administracyjnego, poprzez decyzje wyłącznie organów administracji, w tym wypadku KNF-u następują wielomiesięczne blokady bez żadnej kontroli sądu.
Bez żadnej kontroli sądu. Ja przypominam artykuł 2., gdy państwo polskie jest demokratycznym państwem prawnym I władza sądownicza jest trzecią władzą I każdy obywatel ma prawo, a państwo ma obowiązek umożliwić mu to prawo do rozstrzygnięcia sprawy przez niezależny I niezawisły sąd. W tym wypadku musiałby być to sąd administracyjny, bo mamy do czynienia z procedurą administracyjną. Więc jeżeli mamy sytuację tego rodzaju, a tak jest w tej ustawie, że ktoś, kto prowadzi tę działalność, ma zablokowaną nagle stronę, nagle czy po jakiejś pewnej korespondencji z KNF-em, ale ta strona jest blokowana, to szanowni państwo, nie wie, dlaczego ta strona została zablokowana. Czy to jest błąd serwera, czy to są nieopłacone jakieś rachunki, czy to jest działanie hakerskie, czy to jest jakiekolwiek inne działanie.
Więcej, nie ma żadnej informacji od organów państwa, bo ta ustawa takiego obowiązku nie przewiduje, żeby zawiadomić tego przedsiębiorcę, nawet jeżeli jest potrzeba zablokowania tej strony, co się w ogóle wydarzyło. Więcej właściwie nie ma możliwości przez wiele miesięcy skorzystać z prawa do rozstrzygnięcia, czy to jest właściwe rozwiązanie, czy to jest właściwa decyzja, przez niezależny, niezawisły sąd. I tu jest istota propozycji projektu prezydenckiego, to znaczy żeby zarówno stosowanie blokady, jak I przedłużanie tej blokady było kontrolowane przez sąd. Czy to jest coś nadzwyczajnego w demokratycznym wolnym kraju? Czy to jest jakiś nadmiar oczekiwań prezydenta Rzeczypospolitej, żeby to sądy ostatecznie rozstrzygnęły, rozstrzygały, czy organ administracji, czyli państwo w starciu z obywatelem ma rację czy nie?
Czy to jest po prostu normalność? No w moim przekonaniu, w przekonaniu pana prezydenta to jest normalność. To są normalne zasady demokratycznego państwa prawa. I o to proszę, żeby pochylić się nad tą kwestią. 2.
Rzecz, czyli ten 2. Taki zbiór poprawek, które proponuje pan prezydent I które były w projekcie prezydenckim, to jest kwestia pewnego ostrzegania, czyli wychodzenia na przedpole, jeżeli chodzi o osłonę obywateli, inwestorów, konsumentów. Na czym ma się to zasadzać? Otóż mamy 2 rodzaje podmiotów, które będą funkcjonować, funkcjonują. Te, które mają licencję I te, które licencji nie mają.
Zakładamy, że te które mają licencję przeszły odpowiedni proces weryfikacyjny, a więc są podmiotami o znacznie wyższym poziomie zaufania. No I te które tej licencji nie mają one faktycznie powinny być no pod większą uwagą, czy powinny podlegać większym restrykcjom, czy szybszym działaniom organów państwa. I tak chce pan prezydent. To znaczy, żeby tam, gdzie licencji nie ma, ta blokada następowała według tych rozwiązań, które proponuje rząd w tej ustawie. Natomiast tam, gdzie licencja jest, czyli państwo wzięło na siebie jednak pewną odpowiedzialność, zweryfikowało ten podmiot, powiedziało faktycznie, może normalnie w sposób licencjonowany funkcjonować na rynku kryptoaktywów, żeby to nie było działanie takie samo jak wobec tych, którzy tej licencji nie mają.
To chyba też jest dosyć oczywiste. Bo wtedy, po co rozróżnienie tych podmiotów? Skoro wobec wszystkich podchodzimy w taki sam sposób, to wtedy może zrezygnujmy w ogóle z tego. Oczywiście nie można tego zrobić, bo to znowu wynika z pewnych zapisów prawa europejskiego, rozporządzenia Mika. Dlatego pan prezydent proponuje, żeby na tym pierwszym etapie na stronie podmiotu, co do którego są daleko idące wątpliwości co do jego możliwości, płynności finansowych I całego tego obszaru gospodarowania finansami, był obowiązek wyświetlenia na stronie tego podmiotu ostrzeżenia.
Czy może być lepsza, szanowni państwo, czy może być lepsza lepszy sposób na to, żeby dotrzeć do obywateli I powiedzieć im, uważaj na ten podmiot, uważaj na ten podmiot, nie inwestuj przez tą stronę. Ja rozumiem I szanuję wszystkie raporty, czy tu komisji nadzoru finansowego, czy Ministerstwa Finansów, ale szanowni państwo powiedzmy sobie to wprost, ilu z nas nawet na tej sali czyta te raporty? Ile ilu pewnie są senatorowie, którzy przeczytają, natomiast ilu zwykłych obywateli, którzy chcą zainwestować pieniądze, sięga do tych wszystkich raportów I sprawdza, czy dana firma jest, że tak powiem na cenzurowanym, czy też nie. Natomiast tutaj wchodząc na tę stronę, automatycznie widzi, automatycznie widzi, że jest kwestia wątpliwa. I wtedy już podejmuje faktycznie świadomą decyzję.
Podkreślam, świadomą decyzję w oparciu o o konkretny komunikat. No I pewnie ktoś, kto zobaczy taki komunikat, nie zainwestuje. Tutaj Ministerstwo Finansów mówi, ale przecież nie jest to w interesie tych podmiotów, żeby te komunikaty wyświetlać, nie mamy takich technicznych możliwości. Okay, pełna zgoda. Tylko chciałbym powiedzieć, jeżeli ten podmiot tego nie zrobi, to drugim krokiem jest blokada.
To drugim krokiem jest blokada. I myślę, że to jest uczciwe podejście. Podmioty licencjonowane, nie licencjonowane, wyjście naprzeciw obywatelom, możliwość jakichś działań sanacyjnych, a nie od razu blokowanie. I co do blokowania stron, szanowni państwo, no ja nie nie inwestowałem na rynku kryptoaktywów, ale wszyscy ci, którzy inwestowali, to się przetaczało podczas debaty sejmowej, Bardzo jasne, no blokada blokada danej strony danego przedsiębiorcy wcale w żaden sposób nie chroni tych, którzy już zainwestowali te pieniądze. Więcej, on im utrudnia w ogóle możliwość dowiedzenia się, dostępu do tego, do tego podmiotu.
Oczywiście chroni tych, którzy mieliby zainwestować, no bo ta możliwość jest wykluczona, ale nie tych, którzy zainwestowali. Więc prosiłbym wysoką izbę, wysoki senat, żeby również te kwestie wziąć pod uwagę. Kolejna rzecz, jeżeli mamy tak szerokie, tak szerokie władztwo administracyjne, przymusu administracyjnego w postaci różnego rodzaju blokad, chciałbym zwrócić w imieniu pana prezydenta uwagę na to, że musi być odpowiedzialność państwa za pomyłkę. To znaczy, jeżeli państwo się pomyli przez organ nadzoru, przez organ regulatora, to państwo również powinno za to odpowiedzieć. Myślę, że to jest uczciwa zasada, skoro przedsiębiorcy prowadzą swoją działalność na własny rachunek, we własnym imieniu I na własną odpowiedzialność, to państwo polskie powinno być w tym momencie wobec nich lojalne.
Jeżeli się pomyli, to musi za to wziąć odpowiedzialność. I to jest także 1 z poprawek, czy 1 z elementów projektu prezydenckiego, który został przedłożony najpierw Sejmowi, a dzisiaj być może będzie, jak rozumiem, będzie to zgłaszane w ramach poprawek uzgodnionych z kancelarią przez Senatorów Prawa I Sprawiedliwości, za co serdecznie już z góry, z góry dziękuję. Więc jesteśmy w tym momencie, szanowni państwo. Myślę, że jeżeli mówimy tak wiele o demokracji, ja już nie chcę tutaj dzielić wysokie izby, bo nie jest to moją rolą, tym bardziej że jesteśmy w izbie refleksji, czyli pewnego takiego większego spokoju I I odczytuję to, że tak powiem z uznaniem. To muszę powiedzieć, że polska legislacja I polska polska konstytucja przewidziała taki proces legislacyjny.
Głosuje Sejm, jest ta izba, w której dzisiaj się znajdujemy, no ale jest jeszcze 3. Element. Jest Prezydent Rzeczypospolitej, który podpisuje albo odmawia podpisania ustawy. Pan Prezydent już dwukrotnie pokazywał, dlaczego tej ustawy nie podpisał I dwukrotnie dostał właściwie tę samą ustawę. Czy to jest poważne?
Czy to jest poważne? Ja zadaję takie pytanie, pozostawiam je państwu do odpowiedzi. Bo tak jak mówię, polski parlamentaryzm nie zna takiego drugiego przypadku, żeby na biurko trafiła dokładnie ta sama ustawa po powiecie. Nie zna takiego przypadku. I to pokazuje, gdzie jest wina I ta wina nie jest, powiem tak ogólnie, nie jest po stronie prezydenta.
Jest jeszcze w tym projekcie rządowym podniesienie opłat. Tego nie było w tych dwóch... No przepraszam, podniesienie kar. Tego nie było w tych dwóch poprzednich projektach rządowych, które trafiały do rozwagi pana prezydenta. Ja rozumiem, że to jest jednak pewna reakcja taka o charakterze, nazwijmy to, no jednak politycznym, żeby podnieść te kary, pokazać, że jak będą wyższe kary, no to państwo coś zrobiło w tej sprawie.
Pan prezydent nie będzie oponował wobec tych wyższych kar. Państwo tak uznajecie, że te kary mają być jeszcze podwyższone, bardzo proszę. Co prawda jak spoglądam na niektóre ustawy karne, które przychodzą jednak z obniżanymi karami, to to nie jest ze sobą koherentne, ale okay. W porządku, pan prezydent nie ma nic przeciwko temu. Tylko, że same kary nie zadziałają, szanowni państwo.
Jeżeli mogę panie panie marszałku odnieść się także do tych, do tych pytań, które były kierowane w kierunku pana senatora, pana przewodniczącego Klejny, któremu muszę, mówię to zupełnie wprost, bardzo dziękuję za tą spokojną taką, chociaż nie zgodziliśmy się co do kierunku poprawek, przyjętych poprawek, ale za tą naprawdę spokojną, merytoryczną dyskusję na komisji. Także taki wielki spokój tutaj dzisiaj przy prezentowaniu stanowiska komisji. To jeżeli mogę panie marszałku, to odniosę się do tych Proszę bardzo, być może uniknie pan w ten sposób części Może nie, tak, tak, może, może, może, że tak powiem, wyjdę w tym zakresie, że tak powiem na przedpole. Pan senator Rybicki mówił, I to odczytuję z muszę powiedzieć ze smutkiem bo bo bo w tej izbie chyba to się rzadko zdarza
Używam sformułowania na prawach cytatu polityczne BAC na wobec Prezydenta Rzeczypospolitej. Ja myślę, że to jest świadectwo, które pan senator sam sobie wystawia. Dziwię się tym bardziej, że pan senator był sekretarzem Stanów Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej. Pan senator był, jak dobrze pamiętam, zastępcą szefa kancelarii w Kancelarii pana prezydenta Komorowskiego I myślę, że państwowe spojrzenie na sprawy, na najwyższy urząd w państwie wydaje się, że szczególnie w tej izbie, szczególnie wobec osoby z takim po popartym, czy czy mającym związek z kancelarią prezydenta, no nie przystoi krótko mówić o politycznym bagnie, w którym ma znajdować się prezydent Rzeczypospolitej. 2.
Kwestia to jest pan pan senator Schenfeld mówił o zjawisku, też tutaj proszę wybaczyć, ale cytuję, zjawisko aż śmierdzi lobbingiem. Panie senatorze, jeżeli w istocie tak jest, mówi pan o lobbingu, to ja przypomnę, że pan premier Tusk prezentował na niejawnym posiedzeniu Sejmu stanowisko dotyczące rzekomych nieprawidłowości czy wątpliwości, czy karygodnych działań, dokładnie piątego grudnia 2000 dwudziestego piątego roku. Dzisiaj mamy 20. Maja. Jeżeli mamy tak daleko idące, jak pan to określił, zjawisko śmierdzącego lobbingu, to ja bym oczekiwał od państwa polskiego, a dzisiaj ta odpowiedzialność w zakresie służb, prokuratury, organów ścigania spoczywa na rządzie, nie na prezydencie, żeby były zatrzymania, przedstawione zarzuty, tymczasowe aresztowania, europejskie nakazy aresztowania I rozwiązana ta sprawa.
Jeżeli tego nie ma, to są 2 wyjścia albo mamy do czynienia z sytuacją pewnej politycznej narracji, niemającej nic wspólnego z rzeczywistością, ale my mamy do czynienia, co jest jeszcze gorsze, ze skrajną nieudolnością państwa. Mam mam nadzieję, że to jest tylko ta 1. Okoliczność. To znaczy, że jest to kwestia pewnej narracji politycznej. Pan marszałek, pan marszałek mówił, że większość, większość tych założeń pana prezydenta znalazła się w ustawie, tak?
Można, patrząc na to, że fundamentem tej ustawy prezydenckiej jest projekt rządowy. Natomiast jeszcze raz podkreślę, z szesnastu poprawek czy z szesnastu obszarów dotyczących zmian, które proponował pan prezydent, przyszła tylko 1. Więc jeżeli spojrzymy na to z z tą optyką, no to mamy 1 do szesnastu, czyli 1 z szesnastu. To nie jest większość. To nie jest większość.
Kolejne pytanie. Pan senator Brejza mówił o prawie Unii Europejskiej. Pan senator mówił także o opóźnieniach czy ewentualnych konsekwencjach opóźnieniach. Ja się tutaj zgodzę z panem przewodniczącym Klejną, że jest jeszcze czas, bo ten czas, tak to wsteczne odliczanie jest do końca, do końca czerwca bieżącego roku, więc nie wiem co stanie się z tą ustawą, jaki ona będzie miała ostatecznie kształt, co zrobi z nią pan prezydent w tym ostatecznym kształcie, ale tak czy inaczej zarówno parlament jak I pan prezydent, jeżeli parlament będzie chciał pracować, będzie chciał współpracować, może rozwiązać tą sprawę, nawet gdyby ta ustawa nie została podpisana. Nawet gdyby ta ustawa nie została podpisana.
A jeżeli mówimy też o czasie I pewnej chronologii, to nie można spojrzeć tylko na to, co dziś I co jutro, tylko spojrzeć także jak wyglądała ta sytuacja w kontekście procedowania tej ustawy I tych rozwiązań. Więc ja przypomnę, rozporządzenie MIK-a zostało opublikowane w Europejskim Dzienniku Urzędowym w czerwcu 2000 dwudziestego trzeciego roku. To było ostatnie 5 miesięcy, 6 miesięcy rządów Zjednoczonej Prawicy. Trzynastego grudnia konstytuuje się nowy rząd I od tego momentu przyjmuje odpowiedzialność za tę kwestię. Także zatem, za wszystkie kwestie państwowe.
Przez cały rok 24. Nie ma żadnych propozycji. Propozycje trafiają do polskiego parlamentu najpierw do Sejmu w lutym 2000 dwudziestego piątego roku, czyli cały rok 24.. Ja nie mówię, że nie było żadnych prac w Ministerstwie Finansów. Ja tylko mówię o tym, że projekt nie trafia, nie tylko do prezydenta, ale nie trafia do parlamentu.
Na koniec grudnia, czyli dokładnie trzydziestego pierwszego grudnia, trzydziestego czy trzydziestego pierwszego grudnia zaczyna wprost obowiązywać całe rozporządzenie rozporządzenie Mika. Projekt na biurko pana prezydenta w tym pierwotnym kształcie trafia dopiero w listopadzie, a więc po blisko dwóch latach. Po blisko dwóch latach rządów tej większości, która dzisiaj sprawuje, która wybrała rząd. Więc jeżeli mówimy o opóźnieniach, jeżeli mówimy o odpowiedzialności, to spójrzmy gdzie ta odpowiedzialność jest. Ona nie jest po stronie pana prezydenta, który pierwszą ustawę dostaje w listopadzie, a później niezmienione w kolejnych miesiącach, no tylko po stronie rządzących, którzy przez 2 lata procedowali tę ustawę.
Są kraje, które dawno to wszystko już załatwiły. Dawno już to wszystko załatwiły, więc dzisiaj próba, przepraszam za kolokwializm, zaparkowania winy u pana prezydenta czy w kancelarii pana prezydenta jest no kontrfaktyczna. Też jeżeli chodzi o, jeszcze wrócę do, do tych kwestii, które były też podnoszone odnośnie strat Polaków wyniku działania rządy krypto, no to znowu chronologia, szanowni państwo. 1. Śledztwo, nie dotyczące tych panów, których 1 zginął, prowadzone były jeszcze za czasów poprzednich, poprzedniego rządu, rządu Prawa I Sprawiedliwości.
1. Śledztwo I to opisuje Gazeta Wyborcza Regionalna w Katowicach. Myślę, że to jest dobre pytanie do pana Ministra Sprawiedliwości, Prokuratora Generalnego. 1. Śledztwo to jest rok 2019., 2 śledztwa dotyczące problemów finansowych, a więc istoty tego problemu, który dotknął Polaków, 2019.
Rok. To śledztwo, mówię z przykrością niestety zostało w pierwszym etapie umorzone 1.2. Komisja Nadzoru Finansowego składa zażalenie, sąd uchyla te postanowienia I są prowadzone. I wiecie państwo, do kiedy te postępowania są prowadzone? Co do istoty sprawy.
1. Zostaje umorzone w kwietniu 2000 dwudziestego czwartego roku, a 2. Zostaje umorzone w lutym 2000 dwudziestego piątego roku. Nie rządzi wtedy Prawo I Sprawiedliwość. Wtedy odpowiedzialność ma Koalicja Obywatelstwa I jej koalicjanci.
Wtedy te śledztwa zostały umorzone. Gdyby te śledztwa były prowadzone I powinny być prowadzone, to nie byłoby tej afery. To nie jest kwestia tej ustawy. Pan pan przewodniczący, pan senator Klejna mówił, że dajemy instrumenty, żadna ustawa nie zabezpiecza w stu procentach, ale państwo jest od tego, żeby ścigać przestępców. Panie senatorze, zgadzam się z tym, tylko państwo nie ścigaliście tych przestępców, dlatego że śledztwa zostały umorzone odpowiednio w kwietniu dwudziestego czwartego roku I w lutym dwudziestego piątego roku.
I ta ustawa, żeby była jasność, ona nie jest do ścigania przestępców. Do ścigania przestępców jest kodeks karny, który obowiązuje od wielu lat. Jest kodeks karny skarbowy, który także od wielu lat obowiązuje. Jest ustawa o praniu brudnych pieniędzy I przeciwdziałaniu finansowania terroryzmu, która obowiązuje, nakłada odpowiednie obowiązki na Ministra Finansów, tylko te instrumenty nie zostały wykorzystane. Te instrumenty nie zostały wykorzystane.
I ta opowieść, narracja o tym, że jeżeli wejdzie w życie ta ustawa, a a może inaczej, że niepodpisanie przez prezydenta dwukrotnie tej ustawy skutkiem niepodpisania są te problemy I jest po prostu fałszywa. A mówiąc wprost jest kłamstwem. Dlatego, że to organy ścigania były odpowiedzialne za to, żeby wykorzystywać kodeks karny, kodeks karny skarbowy I ustawę o przeciwdziałaniu praniu brudnych pieniędzy I prowadzić śledztwa, stawiać zarzuty, dokonywać zatrzymań, tymczasowych aresztowań, ewentualnie europejskich nakazów aresztowania. Tak to wygląda, szanowni państwo, musimy stanąć tutaj w prawdzie, a nie w politycznej narracji I w politycznym układaniu się nieprawdziwymi argumentami. Jeżeli coś w tym, co mówi jest nieprawdziwe, proszę mnie sprostować.
Tylko opieram to na najlepszej wiedzy jaką posiadam, natomiast największą wiedzę ma tutaj rząd. Największą wiedzę ma tutaj rząd. Jeszcze 1 rzecz, która przemawia za jakby za prawdziwością tych twierdzeń opartych na faktach. Szanowni państwo, od lutego, od marca, czy od lutego dwudziestego piątego roku, od lutego dwudziestego piątego roku nie jest prowadzone śledztwo w tej sprawie. I kiedy ono zostaje dopiero wszczęte?
Szanowni państwo, siedemnastego kwietnia bieżącego roku, czyli dokładnie po nieskutecznej próbie odrzucenia weta prezydenta. W ten sposób Minister Sprawiedliwości, ale również no jego przełożony pan premier przyznali się, że są instrument. Bo wszczynając śledztwo mówią tak, możemy prowadzić to śledztwo. Zatem pytanie dlaczego ono nie było prowadzone od lutego dwudziestego piątego roku? Dlaczego zostało umorzone?
Kto za to ponosi odpowiedzialność? Nie Prezydent Rzeczypospolitej, tylko ci, którzy dzisiaj mają odpowiedzialność za organy ścigania polską prokuraturę, służby, służby specjalne. Odniosę się też do tych trzech przypadków, które są tak, jak rozumiem, smaczne politycznie, czyli dwóch polityków prawicy, których mówił pan premier I jednym wydarzeniu. Znowu.
Panie ministrze, ostatnie minuty z Gdańskiego Dobrze.
Zbigniew Bogucki
Znowu, jeżeli mamy sytuację tego rodzaju, jeżeli mamy tego sytuację tego rodzaju, że to są działania karygodne, to pan prezydent oczekuje od premiera, od rządu I organów ścigania decyzji procesowych w tych w tej sprawie, ale ich nie ma. Pan prezydent również zadaje pytanie,
Skoro te organizacje, skoro te organizacje, chociażby SiPaku, która jest podnoszona, w których uczestniczył poprzedni prezydent I był gościem również pan prezydent Nawrocki, niosły ze sobą ryzyko, pytanie dlaczego służby nie ostrzegły poprzedniego prezydenta przed tym? Dlaczego nie ostrzegły kandydata na prezydenta, że tutaj mamy do czynienia z jakimiś działaniami o charakterze no co najmniej wątpliwym? Dlaczego tego ostrzeżenia nie było? To pozostawię oczywiście już do do do państwa oceny, no ale myślę, że tutaj odpowiedź jest jednoznaczna I proszę tylko o to, żeby jednak uwzględnić to stanowisko pana prezydenta, żebyśmy mogli wspólnie, że pan prezydent, parlament, jego obie izby, zakończyć ten proces. Zakończyć ten proces I zająć się naprawdę sprawami, które są, nie mówię, że ta jest nieważna, ale naprawdę dużo ważniejszymi sprawami.
Czy jeżeli są
Speaker 28
Dziękuję bardzo. Czy są pytania do pana ministra? Pan Senator Rams-szeńfeld.
Adam Przyńko
Znaczy, panie marszałku, nie tyle pytanie, ale jeżeli już pan minister przytoczył. Mikrofon. Mam włączony mikrofon.
Przesunięte tableta.
Adam Przyńko
Przysunę się. Skoro pan minister przytoczył moje nazwisko w pewnym wątku, zresztą wątku, który pan minister powtórzył, właściwie nie chcę polemizować. Powiem szczerze, zgadzam się z panem ministrem, oczekuję I wyrażam tą samą nadzieję. Mam nadzieję, że kryminaliści, którzy doprowadzili do strat dziesiątek 1000 ludzi I kryminaliści, którzy jeśli brali udział w nielegalnym lobbingu, to to odpowiedzą za to I pójdą do pudła. No taką samą nadzieję mam jak pan minister.
Marek Pęk
Dziękuję bardzo Panie marszałku. Dzień dobry Panie ministrze. Ja bym chciał jeszcze kontynuować to na czym Pan zakończył, bo w zeszłym tygodniu mieliśmy, znaczy na poprzednim posiedzeniu senatu mieliśmy tutaj informacje rządu na temat działań związanych z całą tą aferą z żąda krypto. Ja również przedstawicielowi służb zadawałem podobne pytanie o działania służb w tym zakresie. Właśnie dokładnie tak jak Pan minister tutaj mówił, dlaczego służby nie ostrzegły kandydata na prezydenta, dlaczego nie ostrzegły organizatorów ważnych wydarzeń publicznych, dlaczego nie ostrzegają posłów na Sejm, żeby uważali na pewnego rodzaju kontakty, na pewnego rodzaju sponsorów, lobbing I tak dalej I tak dalej.
No I tutaj przedstawiciel służb można powiedzieć, że nie miał sobie nic do zarzucenia, no bo uważał, że nie ma instrumentów, że że tak naprawdę służby zrobiły tutaj wszystko, co było w ich mocy, czyli de facto nic nie zrobiły. Więc mam taką sugestię I takie pytanie, czy nie rozważałby Pan Prezydent stosownej inicjatywy ustawodawczej również w tym zakresie, no bo nie sądzę, żeby obecna większość rządząca, która chce likwidować, chociażby CBA wzmocniła służby państwowe w tym zakresie I dała im jakieś nowe narzędzia.
Zbigniew Bogucki
Jeżeli chodzi o Centralne Biuro Antykorupcyjne, dziękuję panie marszałku, panie senatorze, no to pan prezydent już się w tym zakresie wypowiedział w sposób jednoznaczny, wetując tę ustawę I podając konkretne I powody, dla których no nie można osłabiać państwa w zakresie działań antykorupcyjnych. A myślę, że CBA pokazało przez wiele lat pod różnego rodzaju rządami, że ściga polityków z różnych stron sceny politycznej I robi to skutecznie. No jeżeli to jest powód do tego, żeby rozwiązywać CBA, to pan prezydent powiedział, że na to się nie zgadza. Natomiast jeżeli chodzi, oczywiście jestem tu związany pewnymi klauzulami, jeżeli chodzi o te informacje dotyczące tej konkretnej sprawy, czy w ogóle kryptoaktywów, a zawężając ten temat kwestii Zonda krypto, no to, to jest niezwykłe, szanowni państwo, że przed piątym grudnia, przed piątym grudnia, a więc przed niejawnym posiedzeniem Sejmu, ani do Prezydenta Rzeczypospolitej, ani do mnie jako szefa kancelarii, ani do żadnego innego organu administracji prezydenta nie trafiła żadna informacja dotycząca rynku kryptoaktywów. Podkreślam, żadna.
Czy to jest lojalność I współdziałanie organów państwa w ramach zasady konstytucyjnej, która mówi, że mają współdziałać organy? Prezydent nie ma tych instrumentów, nie ma Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, pozostałych dwóch służb wojskowych. No to jest odpowiedzialność rządu. Kolejne informacje, które pojawiały się, były już po pierwszym wecie I trudno nie odnieść wrażenia, że one miałyby jakby usprawiedliwić pewną narrację, czyli retorykę rządu w tej sprawie. No bo jeżeli było tak źle, to dlaczego nie było śledztw?
Pan senator, ja się cieszę, senatorze, że się zgadzamy w tej sprawie, no ale ktoś ponosi za to, mówię o o tym, że powinni odpowiedzialni być zatrzymani, I osądzeni. To tylko to się nie dzieje. I nie dzieje się nie dlatego, że nie ma tej ustawy, nie dzieje się dlatego, że państwo nie działa. I to nie jest konstatacja, która mnie cieszy, bo ja bym chciał, żeby państwo działało, żebym nie musiał tego tutaj przed wysokim Senatem mówić. I naprawdę nie nie nie rozmydla.
Natomiast wracając jeszcze do kwestii, do kwestii służb. No wczoraj ukazały się kolejne informacje o tym, że że na trzech adresach są dziesiątki firm. Dziesiątki firm. Nie wiem, czy pan prezydent, ja takiej informacji nie otrzymałem. Więcej, to nie było podnoszone przez pana premiera.
Nie mogę mówić, co pan premier mówił na niejawnym posiedzeniu, ale mogę mówić, czego nie było. No to tego nie było. I no, no to, to nie jest kwestia ustawy o kryptoaktywach. To jest kwestia, czy państwo działa w tej sprawie. Czy państwo działa w tej sprawie I nie wiem, czy będą kolejne jeszcze pytania.
Jeszcze?
Michał Seweryński
Panie ministrze, panie I panowie senatorowie, zadaję pytanie nie od siebie. Zadaję pytanie w imieniu studentów moich, którzy nie tak dawno zadali mi takie właśnie pytanie, które chcę powtórzyć I panu to przedstawić. Czy pan uważa, do mnie było pytanie, że te wszystkie kryptowaluty to jest uczciwy interes, czy co z gruntu jest nieuczciwy interes? Czy to jest tak, że kryminogenne środowiska posługują się w sposób kryminalny tym narzędziem, a uczciwy człowiek nie jest w stanie im się przeciwstawić, bo nie wie właściwie o co chodzi, w co gra. I czy wobec tego, jeżeli byłaby odpowiedź taka, że to jest takie narzędzie, nad którym uczciwy obrot rynkowy, kapitałowy nie może zapanować, To czy nie powinniśmy się w ogóle wycofać z tego I zakazać stosowania takie takich takich operacji?
Przyznają państwo, że ludzie, którzy nie mają pojęcia o rynku kapitałowym w ogóle, a tym bardziej jeżeli chodzi o taki zupełnie nowy wynalazek, no mają prawo zadać sobie takie pytanie, co to jest? Ja nie powiedziałem, bo ja nie wiedziałem, co to jest kryptowaluta. Zacząłem to upilnie gdzieś studiować. Do dzisiaj nie potrafi mi odpowiedzieć na to pytanie. No więc czy to jest instrument, przeciwko któremu nie możemy zrobić nic I nawet go kontrolować w interesie obywateli, czy też jest inaczej?
Proszę bardzo.
Zbigniew Bogucki
Szanowny panie senatorze, panie marszałku, odpowiem w ten sposób, to jest rynek niezwykle ryzykowny, już o tym mówiłem, znaczy to nie jest rynek, na którym przechowuje się czy gromadzi się pieniądze. To nie jest to w cudzysłowie mówiąc odkładanie pieniędzy do przysłowiowej skarpety, znaczy to jest rynek dynamiczny z bardzo dużymi wahaniami kursów, rynek nowy, rynek no o wysokim stopniu ryzyka. Natomiast odpowiadając na to pytanie trochę w przenośni, no to mogę użyć takiego porównania. No nóż może służyć do pokrojenia chleba I może służyć do zabicia człowieka. I również ten rynek kryptoaktywów może być wykorzystywany jako narzędzie rozwoju gospodarczego, jako dodatkowy instrument rozwoju państwa, nowego rynku finansowego, jeżeli będzie dobrze regulowany, odpowiednio, ani nie przeregulowany, ani niederegulowany, ale może też służyć I służy.
Niestety służy różnego rodzaju działaniom o charakterze kryminalnym, czy też terrorystycznym, w ramach różnego rodzaju działań, no chociażby służb rosyjskich. Tylko że też, szanowni państwo, tak samo się dzieje z gotówką. Jeżeli my dzisiaj mówimy, że tylko kryptoaktywa są źródłem finansowania różnego rodzaju działań o charakterze nielegalnym, czy to zwykłych przestępstw tutaj chyba w mniejszym stopniu, ale przede wszystkim tych, w których no państwa działają, nazwijmy to I służby działają, no to gotówka jest równie, nie wiem czy równie, ale także jest bardzo popularna, jeżeli chodzi o tego rodzaju, o tego rodzaju działania, więc tak mogę panie senatorze na to, na to pytanie odpowiedzieć. Do tego potrzebujemy regulatora. Natomiast w moim przekonaniu I takie jest też stanowisko pana prezydenta, mając na uwadze prawo europejskie, a więc mając rozporządzenie, na uwadze rozporządzenie MIK-a, no ono reguluje ten rynek, czyli dopuszcza możliwość funkcjonowania tego rynku na terenie krajów Unii Europejskiej.
I wrócę do tego, co już mówiłem, nawet jeżeli my byśmy dokonali jakby absolutnie restrykcyjnych rozwiązań, to ten rynek będzie funkcjonował, bo dzisiaj nie zamkniemy granic. Znaczy, nie ma możliwości, Chińczycy chyba kiedyś to robili, nie wiem czy robią to dalej, znaczy kontrolowania Internetu. Myślę, że tego nie chcemy, a jeżeli to będzie otwarte, to polscy obywatele będą to robić w sposób zdecydowanie bardziej ryzykowny, niebezpieczny dla nich, bo my im tego po prostu nie zabronimy dlatego mówię że potrzebny jest tutaj konsensus z panem prezydentem I zamknięcie tej I zamknięcie tej sprawy a z drugiej strony jest potrzebne po prostu działanie państwa
Jeszcze jeżeli mogę panie marszałku tak w uzupełnieniu chociaż pytania pana marszałka marszałka pęka to w kontekście w kontekście służb Znowu nie mogę powiedzieć co służby pisały na ten temat, ale zarówno służby specjalne, jak I przede wszystkim prokuratura ma instrumenty do tego, żeby przeciwdziałać patologicznym, kryminalnym, karygodnym działaniom, które są na rynku kryptoaktywów, tylko tego nie robi. Tu jest problem I nie dlatego, że tej ustawy nie ma. Oczywiście ta ustawa I to też ważne, zaczęłaby właściwie obowiązywać w tych najbardziej wątpliwych przypadkach, czy najbardziej niebezpiecznych czy czy czy ryzykownych przypadkach, dopiero myślę, że tutaj pan minister się zgodzi ze mną, dopiero od lipca, bo dopóki obowiązuje Mika wprost stosowana I chodzi tutaj już nie będę wchodził w szczegóły o licencję, no to właściwie te podmioty dalej mogą prowadzić na podstawie tych licencji, które mają do końca czerwca swoją swoją działalność, więc naprawdę jakby istota tego problemu w porównaniu do tego, on jest przez rząd przedstawiany jest zupełnie w innym miejscu. Jest zupełnie w innym miejscu, czyli mamy pewną opowieść polityczną, która być może się opłaca, tego nie wiem, natomiast na pewno nie opłaca się państwu polskiemu, nie opłaca się obywatelom, bo tutaj powinny działać służby I prokuratura.
Speaker 28
Dziękuję bardzo. Pytanie zadaje pan senator Waldemar Kraska. Bardzo proszę.
Waldemar Kraska
Dziękuję panie marszałku. Panie ministrze, w swoim wystąpieniu pan senator sprawozdawca Klejna określił I też stwierdził, że w czasie komisji zostały odrzucone poprawki. Rozumiem, że poprawki prezydenta, ponieważ one by rozwadniały tą ustawę. To dość mocne słowa I z pana wystąpienia wynika zupełnie coś innego. Czy mógłby pan się do tego odnieść?
Czy poprawki pana prezydenta rozwadniają tę tą ustawę? Bo myślę, że to jest dość mocne I chyba niesprawiedliwe określenie.
Zbigniew Bogucki
Myślę, że nie jest panie senatorze, panie ministrze, nie jest rozwadnianiem ustawy, to o czym już mówiłem, znaczy czy kontrola sądowa jest rozwadnianiem ustawy? Zadajmy sobie takie elementarne pytanie, czy w normalnym państwie demokratycznym kontrola sądowa jest rozwadnianiem prawa, czy jest jego wzmacnianiem gwarancji również podmiotów, które funkcjonują na rynku? Czy ostrzeżenia kierowane do klientów, inwestorów wyświetlane na stronach tych, którzy no mają jakieś problemy I przez organ nadzoru są wskazywani jako działający w sposób ryzykowny. Czyli z rozwadnianiem czy wzmacnianiem ochrony? No wzmacnianiem tej ochrony, prawda?
Czy odpowiedzialność państwa wtedy, kiedy się pomyli, jest rozwadnianiem, tak powiem, gwarancji pewnych demokratycznego państwa czy czy wzmocnieniem tej gwarancji. No wzmocnieniem tych gwarancji, prawda? Więc mówię o tych zasadniczych kwestiach, tak samo jak ta poprawka, która jedyna została przyjęta, także jest wzmocnieniem pewnej kontroli, mądrej, refleksyjnej kontroli poprzez sporządzanie wspólnego raportu przez KNF I Ministerstwo Ministerstwo Finansów, więc ja no tutaj z panem przewodniczącym w żaden sposób nie mogę się zgodzić, nie mogę się też zgodzić z ministrem finansów, że to spowoduje rozwadnianie. To jest moja ocena, ale podzielę się z tą moją oceną z panem senatorem I z wysoką izbą. Tu nie chodzi o argumenty, tu chodzi o politykę.
Znaczy, gdyby chodziło o argumenty, to dawno bylibyśmy po tym procesie legislacyjnym. A chodzi o politykę, bo jest pewien instrument, który stał się jakąś osią sporu. No I ta oś ma być rozumiem kontynuowana, chociaż nie zna, że tak powiem precedensu tego rodzaju w historii. I to to też moje spostrzeżenie panie marszałku, panie marszałku, wysoka izbo. No Polska jest nie...
Z całym szacunkiem, Polska nie jest w murach Sejmu I Senatu. Polska jest w obywatelach, którzy dzisiaj protestują, czy wyrażają swoje zdanie akurat w sprawie innej Zielonego ładu I swojego sprzeciwu, więc nasze działanie, działanie Sejmu, Senatu, prezydenta, wszystkich, którzy mamy jakiś zakres odpowiedzialności za sprawy publiczne, nie jest w domykaniu się w ramach politycznej wojny, tylko w ramach rozwiązania problemu. I prezydent proponuje to rozwiązanie problemu. To naprawdę nie ma złej woli prezydenta w tej kwestii. Naprawdę nie ma złej woli prezydenta.
Speaker 28
Dziękuję bardzo. Pytanie zadaje pan senator Waldemar Pawlak. Proszę panie premierze.
Waldemar Pawlak
Mam pytanie do pana ministra o doprecyzowanie tego porównania gotówki I kryptowalut, bo wydaje mi się, że to jest bardzo ryzykowne wypowiedzi ministra, szefa kancelarii prezydenta, ponieważ gotówka ma zupełnie inny charakter jak kryptowalut. Za każdym banknotem, wystarczy obejrzeć tylko, jest autorytet państwa, którego emitujemy. W przypadku kryptowalut są to emitenci często anonimowi. Szybkość obrotu jest tutaj dramatycznie różna. Na gotówkę są nałożone limity, na przykład przy rozliczeniach, czy przy posiadaniu, przewożeniu przez granicę.
W przypadku kryptowalut to jest tak jak broń masowego rażenia. Tak dla pana senatora Zeberyńskiego, za waluta, za kryptowalutami nic nie stoi. To jest tylko czysta relacja między tym, który kupuje I sprzedaje. Jeżeli wyłączy pan prąd z komputera, to to, co było tam, nic nie jest warte, bo bo nie ma to żadnej materialnej gwarancji. Także warto zwrócić uwagę, że nawet w ojczyźnie wolnego rynku w Stanach Zjednoczonych te regulacje kryptowalut są dosyć praktyczne I twarde.
Dziękuję.
Proszę bardzo, panie ministrze.
Zbigniew Bogucki
Panie panie premierze, panie senatorze, I tak I nie odpowiem. To znaczy, jeżeli chodzi, żeby mnie dobrze zrozumieć w tym moim porównaniu, to znaczy ja powiedziałem ni mniej, ni więcej tylko tyle, że I kryptoaktywa I kryptowaluty I gotówka jest dzisiaj wykorzystywana, co wynika no z wiedzy powszechnej, nie chcę wchodzić w tę wiedzę, która jest mi dostępna jako szefowi kancelarii, ale one są wykorzystywane do działań o charakterze karygodnym. Mówię o tych działaniach w sferze terrorystycznej, międzynarodowej, agenturalnej I tak dalej I tak dalej. Co jest bardziej dziś wykorzystywane? Być może krypto krypto aktywa, tego nie wiem, trzeba by było o to zapytać służby, które być może pokusiłyby się o pewną no analizę I to też trudno by było pewnie to oszacować, tak, czego jest więcej.
Być może są to kryptoaktywa, ja się nie będę upierał. Czy one są groźniejsze z uwagi na tą transgraniczność? Tak, są groźniejsze, no bo łatwiej je transferować. To jest oczywiste, prawda? To znaczy nie ma granic, naciśnięcie guzika w Moskwie powoduje reakcję w Warszawie, ale tak samo w Melburn czy w Nowym Jorku, prawda?
No tą gotówkę trzeba przewieźć. Z tego powodu ona jest w jakiejś mierze trudniejsza. Zgadzam się również z tym, że za gotówką stoi, a przynajmniej powinien stać, jeżeli jest dobrze prowadzony budżet I finanse publiczne. Tutaj też można by przeprowadzić szeroką dyskusję, autorytet państwa, czyli pewnego, no już nie chcę mówić o parytecie złota, obowiązuje na przykład w Szwajcarii, prawda? Za tym stoją pewne moce obliczeniowe, pan premier użył tego porównania wyłączenia wtyczki I jakby zamknięcia systemu.
Natomiast z drugiej strony to funkcjonuje, to na co odpowiadałem panu panu marszałkowi. My przed tym nie uciekniemy, my tylko... My musimy się z tym zmierzyć, więc pytanie nie jest w mojej ocenie, ocenie pana prezydenta, czy... Tylko w jaki sposób? To znaczy, że musimy to tak uregulować, żeby ten rynek był pod jak największą kontrolą mądrą, nieprzeregulowaną jednak państwa polskiego, żeby żebyśmy mieli właśnie my tutaj na terenie Polski możliwość tego na to oddziaływać także w tych przypadkach o charakterze o charakterze karygodnym.
Jeszcze 1 rzecz, tak zwane klucze do krypto... Ja nie jestem specjalistą, ale tak zwane klucze do kryptoaktywów one także są przez służby łamane. Czyli bywa tak, że jest możliwość pewnego oddziaływania służb także w tym zakresie. Nie chcę się wypowiadać I nie chcę się, przepraszam za takie potoczne sformułowanie, mądrzyć, bo to nie jest zakres mojej wiedzy. Natomiast z powszechnie dostępnej wiedzy wynika, że także w tym zakresie służby mogą mogą oddziaływać.
Nie porównuję, żeby mnie dobrze zrozumieć panie premierze, nie porównuję gotówki do kryptoaktywów, nie można tego w ten sposób porównywać. To jeżeli tak zostałem zrozumiany, to źle zostałem zrozumiany. Ja mówię o tym, że I 1 instrument I 2. Bywa wykorzystywany, czy jest wykorzystywany do działań o charakterze przestępczym, nazwijmy to, czy czy przestępczości między międzynarodowej. No myślę, że to, czy to wyczerpuje, bo Senator Rusiecki.
Dziękuję bardzo, pan Senator Rusiecki, bardzo proszę. Dzień dobry państwu.
Jarosław Rusiecki
Dziękuję bardzo panie marszałku. Panie ministrze, muszę przyznać, że bardzo zmartwił mnie pan, odpowiadając na pytanie pana marszałka Pęka w tej kwestii, że gdy odbywało się utajnione posiedzenie sejmu, pan prezydent, również pan, nie otrzymał jakiejkolwiek informacji ostrzegającej, czy wyjaśniającej różnie również tę sytuację, która ma następnego dnia być wyjaśniana. Czy to jest jakaś metoda obniżania rangi pana prezydenta I też no demontażu demokratycznego państwa prawa przez władzę rządową? Dziękuję bardzo.
Zbigniew Bogucki
Dziękuję. Panie Senatorze, no nie odkryję tutaj nic niczego nowego. Służby powinny informować głowę państwa Prezydenta Rzeczypospolitej o wszystkich sprawach dotyczących bezpieczeństwa państwa. Jeżeli premier Tusk doszedł do takiego przekonania, że sprawa jest takiej wagi że należy zorganizować
Posiedzenie Sejmu Rzeczypospolitej, no to jest rzeczą oczywistą. Oczywistą, że o tym powinien wcześniej być poinformowany pan prezydent, a nie został poinformowany. I chciałbym też tutaj odnieść się do takiej znowu narracji, że przecież wszyscy wszystko wiedzieli, bo wszyscy pisali, jakie są zagrożenia, że pan profesor Cenckiewicz jeszcze jako szef BBN-u wskazywał na pewne zagrożenia. To jest oczywiste. To jest oczywiste.
To nie budzi żadnych wątpliwości, że zagrożenia związane z rynkiem kryptoaktywów każdy z nas, w tym również pan prezydent, pan premier, mieli jakby uwagę, czy mieli mieli rozeznanie, że takie zagrożenia występują. Natomiast ja mówię, że premier polskiego rządu zwołuje niejawne posiedzenie, gdzie podaje pewne konkretne informacje, które nie są znane prezydentowi. To jest niezwykle ważne. Które nie są w żaden sposób znane prezydentowi wtedy, kiedy on rozpoznaje ustawę. Czy to jest wprowadzanie w błąd, świadome?
Czemu to miało służyć? Czy to miało służyć tylko pewnej politycznej, politycznej właśnie narracji, wyciągnięciu czegoś, no ale tak jak mówię, I... A te informacje, które trafiły później, no to były informacje, które nie mają bezpośredniego związku z tą ustawą, bo tak jak mówię, ta ustawa nie jest remedium na wszystkie bóle, grzechy I I kwestie związane z krypto, z kryptoaktywaną. To tak nie jest, no. Dobrze, żeby ona weszła w odpowiednim kształcie, ona pomoże państwu funkcjonować zwłaszcza po czerwcu bieżącego roku, bo tutaj będzie największe oddziaływanie tej ustawy, ale od ścigania przestępców nie jest ustawa o kryptoaktywach.
Od ścigania przestępców, czy podstawą ścigania przestępców są te akty, o których mówiłem, kodeks karny, kodeks karny skarbowy, czy a tak zwana ustawa e-mailowa, pranie brudnych pieniędzy. To nie zostało wykorzystane, to nie zostało zastosowane I no mówię, dla mnie te informacje z wczoraj prasowe, nie wiem na ile one są potwierdzone, że mamy dziesiątki firm I nie ma o tym wiedzy, jak rozumiem pan premier, bo nie mówi o tym, nie wskazuje na to zagrożenie. Bo tutaj już nawet nie dopatruje się winy premiera, bo on chyba też o tym nie wie. To jest przerażające. To jest dojmujące.
To znaczy, że nie tylko nie wiedzą zwykli, nazwijmy, Polacy, ale wydaje się, że chyba premier również o tym nie wie. Warto, żeby pan premier na to odpowiedział, żeby wysłuchał służby, gdzie były, albo czemu nie informowały, albo czemu nie działały w tym zakresie. Naprawdę to jest poważny problem nie tylko związany z funkcjonowaniem czy czy z wejściem, czy brakiem wejścia w życie w życie tej ustawy. Tym bardziej, że my byliśmy, ja przypomnę jeszcze jedną rzecz, byliśmy na spotkaniu, pan prezydent zorganizował to spotkanie po pewnych trudnościach, perturbacjach do niego doszło, z z panem ministrem Siemoniakiem, koordynatorem służb specjalnych, z ministrem obrony narodowej, panem wicepremierem Kosiniakiem-Kamyszem, z szefami wszystkich tajnych służb. Nie było o tym ani słowa.
Nie było o tym ani słowa. Czy to jest poważne? Czy wtedy służby lekceważyły ten problem, uznawały, że nie należy go przekazywać prezydentowi, czy nie miały tej wiedzy, czy wreszcie działały specjalnie nie przekazując tej wiedzy? No czwartej możliwości nie ma. Czwartej możliwości nie ma.
I wrócę jeszcze do tego piątego grudnia. No od piątego grudnia minęło prawie pół roku, tak? Czy, czy już pół roku. Gdzie są działania? Gdzie są rzeczywiste, realne oddziaływania, jeżeli jeżeli to było tak doniosłe, to było o takiej wadze gatunkowej, że premier decyduje się razem z marszałkiem Sejmu, zwołać niejawne posiedzenie Sejmu.
Rozumiem, że bezpośrednio po tym powinna nastąpić lawina działań państwa, służb specjalnych, prokuratury, organów ścigania, sądów I tak dalej I tak dalej. Nic takiego się nie wydarzyło. Czy państwo słyszeliście o jakimś zatrzymaniu, o jakichś zarzutach? Człowiek z sądy krypto jest za granicą, nie wiem w Izraelu. On nie wyjechał przed dwudziestym trzecim rokiem, on wyjechał teraz.
Gdzie jest państwo? To pan prezydent pyta, gdzie jest państwo polskie w tym wypadku? To nie jest kwestia tej ustawy. Ona jest ważna, ale te wszystkie problemy nie są związane z tą ustawą. To jest po prostu, niestety muszę to powiedzieć, no opowieść, która jest kłamstwem.
Speaker 48
Dziękuję. Nie ma, jak rozumiem, więcej pytań do pana ministra. Bardzo dziękuję panu ministrze.
Speaker 50
Do prezentowania rządu w toku prac parlamentarnych został upoważniony minister finansów I gospodarki. Czy przedstawiciel rządu pragnie zabrać głos w tej sprawie? Bardzo proszę, panie ministrze.
Jurand Drop
Panie marszałku, wysoka izbo. Żebyśmy nie rozsiedzieć do soboty, postaram się być dosyć zwięzły. Natomiast myślę, że to trochę problem tutaj z poprawkami pana prezydenta I z wypowiedzią jest trochę tak, jak to ostatnie zdanie pana ministra, że ten człowiek wyjechał I I nie ma, tylko nie dopowiedział, że wyjechał z Monako,
w Polsce tego nie było.
Jurand Drop
I tak jest, I tak jest z pozostałymi uwagami pana, znaczy uwagami pana prezydenta, co znaczy sprawiają wrażenie słusznych, a potem się dokopujemy I są wprost przeciwnie. I dlatego warto I to co pan senator Kraska pytał o rozwodnienie ustawy. Tak, to jest rozwodnienie ustawy. Uwagi pana prezydenta są rozwodnieniem ustawy I to, co pan minister Bogucki mówił, jest nieprawdą. I żeby to zebrać, no właśnie, żeby nie być do soboty, to postaram się przedstawić skórę.
Tak, jak najbardziej. Teraz tak, sama... Rozpocznijmy od samej ustawy. Ustawa jest rzeczywiście dostosowaniem prawa polskiego do obowiązującego już w naszym kraju, tak jak pan minister powiedział, rozporządzenia Mika, które bezpośrednio funkcjonują w naszym prawie. Z tym że, żeby poszczególne przepisy mogły zafunkcjonować, trzeba dostosować nasze prawo pod różnymi kątami.
Na przykład mamy w naszym prawie obecnie definicję, bo jakby na samym początku co to są kryptowaluty, bo też to takie pytanie I dyskusja, jak, jak to traktować w stosunku do pieniądza. Mamy inną definicję naszą, mamy definicję walut wirtualnych w ustawie bodajże o przeciwdziałaniu praniu brudnych pieniędzy. W ogóle to tam od od z tej strony było regulowane w naszym prawie. Natomiast w ustawie mika jest to inaczej zdefiniowane. Jedną z rzeczy, jedną z mnóstwa rzeczy, które robimy w naszej ustawie jest dostosowanie tych definicji.
Dostosowanie przepisów związanych z praniem brudnych pieniędzy. Dostosowanie z kompetencjami różnych organów. I dlatego zawsze żeśmy twierdzili, że to, co jest w tej ustawie, jest absolutnie konieczne do przyjęcia. I teraz mamy 3. Podejście z tą ustawą I prawdę mówiąc, bardzo jesteśmy usatysfakcjonowani, że wreszcie to się przebiło.
Że to, dyskutowaliśmy w listopadzie, także tutaj na tej sali, były krytyka, że to jest wielka ustawa, nadmierne regulacje I ma 100 stron, to wreszcie się przebiło, że to jest konieczne. I te przepisy, które są w tej ustawie są konieczne I na tej... I z tego powodu ta ustawa stanowiła podstawę zarówno do propozycji obecnej, znaczy to jest przedłużenie rządowe, natomiast stanowiła także propozycję, była wykorzystana w propozycji pana pana prezydenta, była także jeszcze inna propozycja. Były I są 2 propozycje, które, z których 1 nie była rozpatrywana z racji całkowitego zakazu kryptoaktywów. To znowu tutaj dobrze wiemy, że taka propozycja jest.
To będzie niezgodne z naszym prawem, to znaczy niezgodne z rozporządzeniem Mika. Nie da się zakazać. Abstrahując od od wszystkiego, od wszystkich powodów, dla których ten ta to jest część rynku finansowego I ludzie kupują od wielu lat, handlują tymi kryptoaktywami. Tutaj odpowie... Znowu pytanie, które zadał pan senator Pawlak, to można by dosyć długo mówić, co to jest pieniądz, dlaczego to ludzie go stosują, czym się czym się różni.
Natomiast okazuje się, że ludzie kupują kryptoaktywa I kryptoaktywa też służą do obrotu do w pewnych sytuacjach, nie w naszym kraju, służą do regulowania zobowiązań, a
Jurand Drop
Sferze w ogóle samych kryptoaktywów są, są wymieniane między sobą. Teraz, wobec czego mamy tą, mamy NIK-ę I tutaj to jest nowy obszar w naszym prawie I ten obszar musiał być dobrze uregulowany I dlatego z jednej strony to jest 100 stron przepisów, z drugiej strony prace trwały rzeczywiście długo, ponieważ prowadziliśmy bardzo intensywny dialog zarówno z firmami, bo my rzeczywiście chcemy, żeby te firmy na naszym rynku funkcjonowały, jeśli nasi obywatele korzystają z tych proaktywów. I dlatego też, I to za chwilę do tego daję, dlatego też przedłużyliśmy taką ustawę, która była także dla nich najlepsza. Prowadziliśmy długie rozmowy, Firm na rynku były, firmy były różne. Widzieliśmy w czasie tych, bo nie będę państwu zawracał głowy, tam 700 stron mamy z jednych konsultacji, a 400 stron z innych konsultacji.
Uwagi firm, odpowiedzi, dlaczego. Przeprowadziliśmy w tym czasie konsultacje społeczne 2 razy, potem jeszcze mieliśmy problem kantorów internetowych. Naprawdę to były bardzo intensywne. A sama ustawa ma wpis u c 2, czyli to była 2. Ustawa, którą żeśmy się zajęli od razu, ponieważ wiadomo było, że to jest nowy obszar rynku finansowego I musimy bardzo poważnie do tego podejść.
Wobec czego prawdę, tak jak mówię, jesteśmy usatysfakcjonowani, że że jest to, zostało to uznane za dobrą dobrą ustawę, skoro taką naprawdę w środku drogi, bo oczywiście jest w Sejmie żeśmy dyskutowali ustawę jednej z partii opozycyjnych czternastostronicowej I żeśmy pokazali, że tam była straszna nadregulacja. To znaczy zostawiano, ustawa o Konfederacji zostawia wszystko do decyzji dla urzędu nadzoru czy dla KNF-u. Tam był gold plating I to jest też jakby lekcja dla nas. Czasami mało tekstu powoduje, że można wszystko I to jest wtedy gold rating. Natomiast to, robi w naszej ustawie, to na przykład dobrze definiujemy uprawnienia KNF-u, które on może wykorzystywać.
Do tego za chwilę dojdę przy okazji blokowania stron, ponieważ MIK-a zezwala na blokowanie stron, a my opisujemy, kiedy to może się zdarzyć. Tak, żeby to było konstytucyjne I tak, żeby na końcu była kontrola sądowa. Ale to zaraz do tego, zaraz do tego dojdę. Teraz może, bo jak rozumiem, znaczy przede wszystkim pan senator Klejna przedstawił ustawę, założenia, była dyskusja, wobec czego ja przejdę do odniesienia się do uwag pana prezydenta, które zostały przedstawione jako chroniące konsumentów. I właśnie, o której powiedziałem, tak nie jest.
Kwestia jest taka, zresztą jak popatrzcie państwo na uzasadnienie w pierwszym VET-cie, tam w ogóle nie ma słowa o tym, żeby chronić klientów. Tam są rzeczy, które są korzystne dla, I teraz, zaraz to rozważymy, dla tych, którzy chcą działać wbrew konsumentowi. I to, żeby przejść przez te najważniejsze rzeczy, 1. Żądanie, 1. Sprawa to jest blokada rachunku kryptoaktywów I rachunku pieniężnego, z którego może dochodzić do manipulacji lub naruszenia przepisów dotyczących posługiwania się informacją poufną.
W tym momencie to jest... Przewidzieliśmy tymczasowo blokadę najpierw na 96 godzin, a potem, jeśli jest to uzasadnione, przewodniczący KNF może przedłużyć blokadę na 6 miesięcy. Pan prezydent proponuje skrócenie tej możliwości do trzech miesięcy I teraz, jakie to ma przełożenie na zwiększenie ochrony klientów? Bez wątpienia jest to, te 3 miesiące to może być mniej, mniej dotkliwe dla podmiotów, które zastosują, do których stosuje się taki środek. Natomiast jest to rozwiązanie wzorowane na przepisach obowiązujących w Polsce od lat w stosunku do podmiotu do rynków kapitałowego.
Na przykład ustawa o nadzorze nad rynkiem kapitałowym w artykule czterdziestym przewiduje przedłużenie blokady rachunków domów maklerskich do sześciu miesięcy. I myśmy... Jakby sama ustawa jest skonstruowana tak, patrzymy, skoro uważamy kryptoaktywa za część rynku finansowego, a to robimy KMIK-a I dlatego nie można zabraniać kryptoaktywów, Skoro mamy jako część rynku finansowego, to gdzie to jest podobne? Gdzie mamy podobne analogiczne sytuacje? I to zarówno jest w, I to zarówno na przykład w opłatach, jak I w tych środkach zaradczych KNF-u.
I tak jak mówię, blokady rachunków domów maklerskich do sześciu miesięcy, sześciu miesięcy. Teraz gdyby, gdyby to skrócić do... Dlaczego do sześciu miesięcy? Ponieważ w w wieloletniej praktyce KNF-u okazywało się, że proces dochodzenia do decyzji KNF-u, bo to chodzi nie o to, jak, że to zawsze będzie 6 miesięcy. KNF niezwłocznie ma podjąć działania I będzie, podejmie decyzję w takim okresie, w którym on może podjąć decyzję, zbierze informacje, zwróci się do podmiotów, zastosuje różne procedury, które on musi to robić.
I na tej podstawie stwierdziliśmy, że żeby to było dobre rozwiązanie, które rzeczywiście może podjąć, umożliwi podjęcie decyzji KNF-owi zastosowania właśnie tam podjęcia decyzji, to jest to 6 miesięcy. Teraz pytanie jest, znowu to trochę pytanie jest do legislatorów, czemu akurat rynek kryptoaktywów zasłużył sobie, żeby go inaczej traktować niż domy maklerskie, skoro widzimy, że procesy będą takie same? Dlaczego to miałoby być 3 miesiące, a nie 6 miesięcy? Skoro 3 miesiące najprawdopodobniej I to wiemy od KNF-u nie wystarczyłoby do podjęcia odpowiedniej decyzji. A kwestia jest też taka, że to jest środek w stosunku do firm, które oszukują, że nadużywają zaufania na rynku, którzy wprowadzają, oszukują klientów.
I teraz my chcemy, żeby ta decyzja KNF-u była odpowiednia w stosunku do tych, którzy oszukują. Zmniejszanie tej, tego czasu powoduje, że te, że KNF nie będzie mógł odpowiedni profesor przeprowadzić. To jest, jeśli chodzi o o ten rachunek, o blokadę rachunku. Teraz 2. Środek nadzorczy, który pan prezydent proponuje zmodyfikować, to wpis do rejestru domen nieuczciwych podmiotów przy jednoczesnym zablokowaniu takiej domeny.
Strony internetowej pan minister mówił o tym wpisie na stronie internetowej. I teraz musimy zrozumieć, do kogo ten środek jest kierowany. I artykuł na nasz 70. Ustawy wskazuje, że do rejestru wpisuje się domenę internetową wykorzystywaną do prowadzenia działalności naruszającej przepisy rozporządzenia Mikan. Jeśli ktoś narusza prawo, to jest wpisywane do rejestru.
I, ale jeśli jest to niezbędne do zapobieżenia ryzyku wyrządzenia poważnych szkód przed klientem, czyli musimy mieć ryzyko, ryzyko wyrządzenia szkód I ryzyko wyrządzenia poważnych szkód. I to wszystko w procedurze musi być zrealizowane lub posiada... Klientom lub posiadaczom kryptoaktywów w przypadku braku innych skutecznych środków prowadzących do zaprzestania takiej działalności. Czyli mamy I teraz znowu, jakie to środki? Mamy opisane to WNIK-a, bo to stosuje urząd nadzoru.
I na przykład, nie wiem, do zawieszenia świadczenia usług przez ustawodawcę, przez dostawcę usług w zakresie kryptoaktywów, do zobowiązania dostawcy usług w zakresie kryptoaktywów na okres każdorazowo nie dłuższy niż 30 kolejnych dni roboczych, jeśli istnieją uzasadnione powody, że podejrzewa, że aby podejrzewać, aby doszło do, że doszło do naruszenia niniejszego rozporządzenia. Tam jeszcze powinienem napisać, że KNF, urząd nadzoru, czyli w naszym przypadku KNF z wzywa. Zakazanie dokonania oferty publicznej lub zakazanie dopuszczenia do obrotu kryptoaktywów w przypadku stwierdzenia I tak dalej. Są różne rzeczy, do których KNF będzie te firmy, które mają licencję albo inny urząd nadzoru, bo to oczywiście jest w naszym przypadku jest KNF, a jest 27 takich urzędów nadzorów. I te firmy, które się w tej rejestrują w reżimie MIK-a, też musimy sobie tego mieć świadomość, że te, które będą zarejestrowane w innych krajach, będą coś mogły działać w naszym, w naszym kraju, natomiast będą pod nadzorem innego innego urzędu, natomiast nasz urząd będzie miał uprawnienia pewne, o których zaraz, zaraz powiem.
Jurand Drop
Jest to wpis do rejestru domen nieuczciwych podmiotów I zablokowanie takiej strony jest ostatecznym końcowym działaniem. Urząd nadzoru w stosunku do tego podmiotu podejmuje działania, wzywa go, informuje I tak dalej I tak dalej. Wobec czego ten podmiot bardzo dobrze o tym wie. A jeśli się nie odzywa, to z jakiegoś powodu się nie odzywa albo się nie stosuje. Wobec czego przedstawienie tak jak pan minister przedstawił, że to jest niewinny, nie wiadomo dlaczego, bez bez żadnych informacji, co się wydarzyło, znikąd się wiesz decyzja, to nie jest prawda, bo to nie jest ten etap.
To nie jest blokowanie na początku, to nie jest blokowanie przy podejrzeniu, przy pytaniach czy coś, tylko to jest ostateczny środek. I w tym momencie, czyli te wszystkie argumenty, że ten podmiot nie wie, podmiot grzecznie by zaprezentował na swojej stronie jakby wezwanie, ostrzeżenie. Jakby urząd nadzoru wezwał go do zamieszczenia na stronie. To co jest niemożliwe po 1. Wie, po 1.
Z jakiegoś powodu się nie stosuje, a po 2. Jeśli już oszukuje klientów, no to już tym bardziej nie nie zamieścić takiego takiego ostrzeżenia. Natomiast I to co zawsze powtarzamy władze publiczne nie mają możliwości technicznych. Tu nie chodzi o prawne, chodzi o techniczne, żeby na jakiejś stronie internetowej takiego podmiotu, który ma być, ma być wpisany do rejestru do, domen, żeby zamieścić coś. To co my technicznie możemy to zablokować.
I to jest przewidziane. I to jest przewidziane też w Mika, bo jedną z rzeczy, która była dyskutowana z podmiotami rynku w czasie konsultacji, to oczywiście podmioty chciały mówiły nie, nie, żebyście nas tylko nie blokowali. Powtarzając te argumenty, które pan minister dobrze przytoczył, prawda, że to są, to jest ryzyko dla klientów I tak dalej I tak dalej. Natomiast po 1. MIK-a to przewiduje.
To co myśmy mogli zrobić, tutaj państwo docenicie właśnie to rozpisanie w naszej ustawie, te te kompetencje KNF-u mamy rozpisane na czterdziestu stronach, co znowu było krytykowane. Mamy rozpisane na trzydziestu stronach po to, żeby pokazać, że blokowanie stron jest na samym końcu. Podczas gdy Mika mówi, KNF, nad ułożona zeru KNF może zastosować taki środek. Tam akurat są 3 3 3 etapy, więc troszkę jest to rozpisane. My to dokładnie rozpisujemy, żeby nie było dowolności KNF-u w stosowaniu tego środka, ale na końcu musimy to zrobić.
Znaczy na końcu KNF musi mieć uprawnienie, żeby coś takiego zrobić. Znowu to to prawdę mówiąc też się pojawiło, pojawiło się w ostatnich czasach przy okazji naszej afery, że gdzie są te pieniądze I czy one już przeszły z konta I że wychodzą z konta I tak dalej. Trzeba natychmiast zareagować. Nie ma czasu na zwlekanie I tutaj bym chciał przejść do do do innej sprawy, do kontroli, do kontroli sądowej, do sposobu podejmowania decyzji. W naszej ustawie cały czas kontrola sądowa jest, jest to zgodne z naszą konstytucją, jest to kontrola ex post, a nie ex ante.
Tak jakbyśmy patrzyli na jedną z propozycji pana prezydenta to jest takie, żeby wcześniej była decyzja. Tylko, że nie ma na to czasu. KNF musi działać. Teraz chciałbym prawdopodobnie jeszcze wrócę do paru, do paru rzeczy. Biorąc pod uwagę, że czas to będę się śpieszył.
Natomiast był, było pytanie pana senatora Kalaty o sprawy wpływu przyjęcia ustawy na ochronę, w skrócie, a raczej rozwijając, wpływ przyjęcia ustawy na ochronę klientów z żąda krypto. Prawda? Czy jest związek między wetem prezydenta a tym, co można było robić? I teraz podstawowa, znaczy teza, udowodnię tezę, że zawetowana ustawa wpłynęłaby na ochronę klientów sonda krypto. Ustawa obowiązywałaby, będzie obowiązywać, jak zostanie przyjęta po czternastu dniach od dnia ogłoszenia.
Wtedy jej przepisy są w mocy, do nie... W niektórych przypadkach jest ten okres przejściowy, o którym mówił pan minister do końca czerwca, ale ten okres przejściowy zupełnie czego innego dotyczy I w tym wypadku okres przejściowy nie dotyczyłby w praktyce podmiotów zagranicznych, czyli na przykład jak podmiotu obsługującego giełdę z żąda krypto zarejestrowanego w Estonii. Zawetowana dwukrotnie ustawa przewidywała możliwość wykreślenia z rejestru WASP, czyli tego rejestru w Katowicach, który się nawet ostatnio pojawił, a który, prawdę mówiąc, naczelnik zawsze chodził w czasie procesu legislacyjnego, był gotowy do odpowiedzi I byliśmy, dyskutowaliśmy to w ogóle w procesie legislacyjnym. Więc ustawa przewidywała możliwość wykreślenia z rejestru WASP tego typu podmiotów, artykuł 160. Drugiej ustawy.
Po czternastu dniach firma żąda, obsługująca żąda krypto w Polsce trafiłaby pod pełny reżim MIK-a I polskiej ustawy. To na podstawie tego 100 sześćdziesiątego drugiego artykułu tam jest, że jeśli podmiot nie jest wpisany do KRS-u ani nie jest do CEIDG, to wtedy pod podpada I wtedy go można wykreślić, byłaby zakładane, prawdopodobnie wykreślona. I wtedy KNF dysponowałby pełnym katalogiem narzędzi wobec tego podmiotu. Wpisanie domeny, rządy krypto doprowadzonego przez KNF rejestru domenc zakazanych. Wpisanie na listę ostrzeżeń publicznych KNF, blokowanie rachunków kryptoaktywów, blokowanie rachunków pieniężnych.
Wobec prowadzenia działalności bez, bo teraz oczywiście ta firma mogłaby prowadzić działalność bez zezwolenia. Wobec prowadzenia działalności bez zezwolenia, polska ustawa w artykule 100 dwudziestym pierwszym przewiduje kary, kto nie będąc do tego uprawnionym, prowadzi działalność związaną ze świadczeniem usług w zakresie kryptoaktywów, podlega grzywnie do pięciu 1000000, to jest chyba jeszcze z poprzedniego, albo każe pozbawienia wolności do lat pięciu, albo karmą łącznie. Znowu co by to powodowało? Rząda krypto, widzieliśmy te wszystkie banery, widzieliśmy cały sponsoring, prawda? Działała, ktoś działał.
To nie jest tak, że gdzieś daleko. Wobec czego okres przejściowy obowiązuje tylko dla podmiotów rodzinnych I niełamiących przepisów godzących w interesy klientów, A dla... I tylko takich. Wobec podmiotów, które mogą formalnie korzystać z okresu przejściowego, w przypadku zgłoszenia na nadużyć, KNF może zareagować. Prawodawca unijny przewidział narzędzie dla organu nadzoru.
Polska ustawa wprowadza kary, natomiast jeszcze również jest, bo jeszcze mamy taki urząd, europejski urząd nadzoru nad rynkiem kapitałowym, który też na bieżąco jest, prowadzi rejestr tych kaspów, czyli podmiotów, które zarejestrowały się w reżimie MIK-a. I wydał na przykład dwudziestego czerwca 4000 dwudziestego czwartego roku, że Entitys Otterise, przepraszam, nie mam przetłumaczonego. Firmy, które są wpisane właśnie do tego rejestru Vaspów w skrócie, funkcjonowały w prawie krajowym przed dwudziestym grudnia 2024, nie mogą korzystać z z paszportyzacji w ramach Mika, ale mogą dostarczać usług w zakresie tych przedmiotów w jurysdykcji, w której są zarejestrowani. Znowu to by powodowało, że ta sonda działająca z Estonii u nas mogła, mogło, można by wobec niej podjąć, podjąć kroki, podjąć działania. Wobec czego konkludując, jak popatrzymy na to, co by się mogło wydarzyć, no bo nie mamy tam pewności, natomiast, natomiast wtedy byłyby narzędzia prawne, byłyby przepisy związane z pływaniem brudnych pieniędzy, byłyby przepisy związane z przepływem informacji.
Byłyby narzędzia wtedy, żeby podjąć działania. Wobec czego wydaje się, że raczej I tutaj chciałbym sprostować, wydaje się, że narracja, która mówi, że nic by się nie zmieniło jest nieprawdziwa. Prawdziwa jest narracja, że istnieje bezpośredni związek między tym, jak długo mogła funkcjonować sonda w Polsce, a
Wetem w grudniu. To... Teraz po poszczególne rzeczy, o których, o których jeszcze była była mowa, bo znowu nie chcę przedstawiać, tylko chcę się ustosunkować do do dyskusji. Jeśli chodzi o troskę o polskie polskie firmy I o możliwości ich rejestracji w obecnie, Cała ustawa była trochę tak przemyślana, pomyślana, że był półroczny okres dla po, dla firm, które chcą się zarejestrować w Polsce w KNF-ie na uzyskanie licencji Mika w, no właśnie w przez pół roku do, do końca czerwca 2026. Ten okres został zmniejszony.
Zobaczmy jak bardzo, bo to zależy od, od podpisu. Natomiast na pewno to, co słyszymy na rynku finansowym, na rynku I może od innych władz, to że w innych jurysdykcjach te firmy się, rozmaite firmy dostarczające usługi w zakresie kryptoaktywów, rejestrują już w reżimie MIK-a, wobec czego tamte firmy się tam zarejestrują. Znowu jesteśmy w Europie, wobec czego nasi obywatele będą mogli kupować usługi związane z kryptoaktywami w tych innych firmach. Natomiast, natomiast no to jest zgodnie z tym, co co przewiduje Mika dla naszych... Może nie będę teraz rozwijał, w każdym razie to na pewno nie jest dobra sytuacja, kiedy zarówno jest opóźnienie w ustawodawstwie, no jak I jest ogólnie dosyć negatywny, negatywny odbiór na samych rodzajów usług, no.
Zgodnie z tym, się dzieje w Polsce. Natomiast, natomiast przede wszystkim to, co byłoby ważne dla naszych klientów, to to, że dla naszych klientów ustawa przewiduje ochronę także w stosunku do innych, do do tych firm zarejestrowanych w innych jurysdykcjach, które dostarczają im usług w zakresie pośrednictwa akcytuaktywów. Znowu kontakt między uprawnienia do kontaktu, uprawnienia do reakcji samego naszego nadzoru, jeśli inny urząd nadzoru nie reaguje I tak dalej, tak dalej, to jest, to jest opisane. Może bym tylko jeszcze, bo tutaj tak naprawdę trzeba by dużo mówić o kwestii ostrzegania, że jest to wyraźna szkoda dla klientów I tak dalej I tak dalej. Jeszcze była dosyć szeroko dyskutowana na komisji sprawa opłat I może tym bym zakończył, tłumacząc, że w naszym, na naszym rynku finansowym każdy sektor tego rynku, oczywiście musi być odpowiednio zdefiniowany I tak dalej, płaci sam za nadzór nad swoim działaniem.
To jest dlatego, że usługa nadzoru jest usługą. KNF przychodzi I mówi, że sprawdziłem tą firmę I zgo I zgodnie z danymi, które mi dostarczyła, zgodnie z zasadami jest ona wiarygodna. W za w tym zakresie, w których wolno mi było tą firmę sprawdzić. Oczywiście g, są ograniczenia I tutaj pan senator Pawlak między innymi o tym mówił, chyba pan senator Seredyński też też. Są oczywiście ograniczenia na ile to jest możliwe.
I teraz wobec czego mamy te opłaty, są obliczane na podstawie tego, jaki był koszt w poprzednim roku nadzoru nad danym rynkiem. W zależności od tego, ile tam jest podmiotów działa, ile było spraw, jak bardzo skomplikowane były to sprawy I tak dalej I tak dalej. KNF ponosi koszty. I teraz w danym, dla każdego rynku stosujemy, znaczy w prawie jest przewidziane, nie wiem czy dla każdego, ale dla większości rynku I to żeśmy, to żeśmy stosowali. Jest ograniczone CAP, ograniczenie, że gwarantujemy firmom, że na pewno nie wyskoczy to przez sufit.
I teraz tak naprawdę po okładce dużo niższej. Mieliśmy całe spotkanie poświęcone tej kwestii w Sejmie na jednym z zespołów, poświęcone kryptoaktywami, bodajże to było we wrześniu. I tam była duża dyskusja I KNF przedstawił obliczenia I pokazał, że prawdopodobnie będzie to poniżej 0 1, ale znowu w pewnych sytuacjach może przekroczyć. Natomiast myślmy... Dobrze, konkluzja jest taka, nie możemy dopuścić do tego, żeby inne sektory rynku, inni obywatele, którzy korzystają z usług bankowych, z rynku kapitałowego, z pośrednictwa domów maklerskich, żeby współfinansowali, żeby oni współfinansowali nadzór nad rynkiem kryptoaktywów.
Ci, którzy kupują kryptoaktywa w ramach opłat ponoszonych dla tych firm, a te firmy w ramach opłat do KNF-u mają finansować nadzór I dlatego ten CAP, ponieważ jest możliwość przekroczenia 0 1, to powróciliśmy do poprzedniej wartości bodajże 0 4 w tym wypadku, bo tam były 2.
Speaker 50
Dziękuję bardzo panie Milce. Trochę pan przekroczył czas, ale niezbyt znacząco. Bardzo panu dziękuję. Sekundeczkę panie. Tak, tak, ja ja słyszę, ale państwo senatorowie chcieli nagrodzić pana ministra oklaskami, ja nie chciałem w tym przeszkadzać.
Teraz oczywiście jest czas na pytania do pana ministra, który... Więc panie ministrze, przepraszam, będzie pan musiał tę trasę pokonać jeszcze raz, tyle że w drugą stronę. Do pytań zapisali się osobiście. Pan Senator Krzysztof Kwiatkowski, bardzo proszę.
Krzysztof Kwiatkowski
Panie ministrze, czy ja dobrze zrozumiałem, bo wcześniej wypowiedzi pańskiego poprzednika była informacja, że przepisy wchodziły w życie po pół roku, mówimy o czerwcu, ale jeżeli tak, proszę zweryfikować moje pytanie. Pan minister przed chwilą mówił, że jeżeli firma oferowuje usługi w pośrednictwie kryptowalut, ale nie jest zarejestrowana w Polsce, nie jest wpisana do systemu CIGD I nie jest wpisana do polskiego KRS-u, to pewne regulacje jej dotyczące wchodziły w życie już po czternastu dniach. I dlaczego ma to kluczowe znaczenie? Zarówno słynne BitBay, pomijam już, bo to inny wątek, ja do niego jeszcze wrócę, ale I sonda krypto były zarejestrowane nie w Polsce. Czyli gdyby wcześniej weszła w życie ustawa, to z jakich narzędzi można by korzystać I czy w pańskiej ocenie ograniczyłoby to, czy rozszerzyło zakres działalności tego podmiotu?
No mówiąc w skrócie, czy byłoby 30000 okradzionych jak jest teraz, czy byłoby mniej, gdyby prezydent tą ustawę podpisał już w zeszłym roku.
Bardzo proszę.
Jurand Drop
Tak, razu. Tutaj powinniśmy rozróżnić 2 2 sytuacje między podmiotami zagranicznymi posiadającymi zezwolenie Mika I tam jest cały proces uzyskania takiego zezwolenia. Ja prawdę mówiąc nie pamiętam, czyja to była informacja. Wydaje mi się, że z samego właściciela prawnika sądy, że starał się o te, o tą licencję I mówił, że tam w jednym miejscu nie uzyskał, w drugim miejscu nie uzyskał. Na jakimś nagraniu chyba to to mówił.
W każdym razie to też pokazuje I to wiemy, że uzyskanie zezwolenia w ramach MIK-a jest dosyć trudne, czasochłonne, firmy uzyskują je, SMA pro prowadzi swój cały spis I za to też na przykład jest opłata, żeby sprawdzić taką firmę. Wszystkie, wszystkie urzędy nadzoru to pobierają. Tam było wspomniane akurat na komisji sprawa niemiecka. Niemcy pobierają za wpis ponad 20750 euro samego, żeby sprawdzić tą firmę. Wobec czego to jest pewny pewien proces I tutaj to pewnie byśmy, jeśliby, no to powiedzmy sobie, nie wiemy czy czy czy rząd by gdzieś uzyskał.
To podmioty zagraniczne posiadające takie zezwolenie dają możliwość reagowania nadzorcy państwa przyjmującego, czyli nadzorcy państwa przyjmującego. My bylibyśmy krajem przyjmującym firmę z innego
Obszaru jurysdykcji. Jest to określone w artykule 102 rozporządzenia Mika I mówi, że gdy właściwy organ przyjmującego państwa członkowskiego ma wyraźne I możliwe do wykazania powody, aby podejrzewać wystąpienie nieprawidłowości w działaniach podmiotu. Po 1. Powiadamia o tym organ macierzysty państwa I członkowskiego oraz SME, czyli ten urząd unijny, a w przypadku, w przypadku gdy pomimo środków podjętych przez właściwy organ macierzystego państwa nieprawidłowości nadal występują. Bo to oczywiście jest problem europejski.
Mamy mamy taką kwestię, firma zarejestrowana u jednego nadzorczy, działa na innym rynku, coś złego się dzieje, ten na tym rynku chcemy coś podjąć działania, nadzorca nie reaguje. Cały czas jeśli organ państwa macierzystego nie podejmie działań albo pominął podjęcia działań, nieprawidłowości występują, organ właściwy przyjmującego państwa stosuje odpowiednie środki w celu obrony klientów posiadaczy kryptoaktywów, w szczególności posiadaczy detalicznych. Środki takie mają uniemożliwić podmiotowi prowadzenie dalszej działalności w przyjmującym państwie członkowskim. Czy jest za... I do tego też nam jest, proszę państwa, to nie jest tylko sprawa miniona, tylko do tego nam jest teraz potrzebna ta ustawa.
Że będziemy potrzebowali, żeby nasz ENF miał podstawę prawną do zareagowania. I to jest, jeśli bym miał licencję Mika. Natomiast w przypadku zagranicznych podmiotów, które nie posiadają zezwolenia wydanego na podstawie Mika, artykuł 162., ustęp 2. Naszej ustawy I o tym już mówiłem. W przypadku z Polskiego Rejestru Działalności w zakresie walut wirtualnych, czyli WASP, wykreślane są podmioty zagraniczne, czy nieposiadające wpisów w KRS-ie, czy w CEIDG.
W konsekwencji z możliwości świadczenia usług w okresie przejściowym mogłyby korzystać wyłącznie podmioty krajowe, a tutaj ten przypadek nie zachodzi, bo to nie jest podmiot krajowy. Natomiast, natomiast wtedy KNF może zacząć stosować, stosować wszystkie swoje środki nadzorcze, o których wcześniej mówiłem. Odpowiadając, podmiotem zagranicznym, który nie posiadał zezwolenia oraz wykreślone z Polskiego Rejestru Działalności, działałyby w sposób nielegalny, narażając się na dotkliwe sankcje, o których wcześniej mówiłem. Dodatkowo Komisja Nadzoru Finansowego mogłaby w takim przypadku złożyć zawiadomienie o uzasadnianym podejrzeniu popełnienia przestępstwa I umieścić te informacje na liście oszczepień publicznych, a także wpisać domenę internetową do prowadzonych przez siebie rejestru domen internetowych wykorzystywanych do prowadzenia działalności naruszającej przepisy NIK-a. I to trochę odnosi się do tego, co wcześniej mówiłem.
Gdyby była ustawa, można... KNF miałby podstawę prawną do podjęcia działań. I o to chodzi w państwie prawa. I oczywiście znowu potem jest to wszystko jest w ramach kontroli sądowej, gdyby no to to wszystko już to mam. Dobrze.
Krzysztof Kwiatkowski
Dziękuję. Już widzę I już wiem, że jednak gdyby ustawa była podpisana przez prezydenta w zeszłym roku, to już by KNF miał uprawnienia co do wskazania nielegalnej działalności takiego podmiotu jak żąda krypto czy zgłoszenia go na listę ostrzeżeń. To mam kolejne pytanie. Jak się porównuje projekty rządowy I prezydencki,
Krzysztof Kwiatkowski
w prezydenckim projekcie, który zresztą no w dużej mierze bazuje na rządowym, ale są ciekawe zmiany. Między innymi zawężono katalog decyzji nadzorczych, które mają mieć rygor natychmiastowej wykonalności. W projekcie rządowym na przykład, gdyby KNF wydał decyzję o zakazie prowadzenia działalności albo nakazie wstrzymania świadczenia usług przez dostawcę, to byłaby ona natychmiast wykonalna, podczas gdy w prezydencie, w prezydenckim projekcie, podmiot mógłby działać nadal do czasu rozpoznania przez Sąd Administracyjny Ośrodka Odwoławczego. Panie ministrze, jak to jest przy piramidach finansowych, jaką była Zonda Krypton, to w ostatnim okresie poziom okradania ludzi rośnie, jest więcej wypłacanych pieniędzy czy maleje? Czy firma zwraca wtedy pieniądze klientom, żeby skala tych szkód była mniejsza czy wręcz przeciwnie, większa I z tego punktu widzenia, który projekt w pańskiej ocenie lepiej gwarantuje ochronę interesu oszukanych w tego typu aferach.
Dziękuję bardzo panie Saturze.
Proszę panie ministrze.
Jurand Drop
Teraz, po 1. Nie wiemy, za najprawdopodobniej rząd była piramidą finansową. Piramida finansowa polega...
Ale tego nie wiemy, bo być nie wiemy. Natomiast logika finansowania piramid piramid finansowych polega na tym, że chodzi o to, żeby kolejni ludzie wchodzili do piramidy, ponieważ oni dostarczają pieniądze, wchodzą, czyli swoje pieniądze wkładają do całego tego interesu. Te pieniądze zasilają się, muszą by zasilają I na przykład są na wypłaty albo na koszty działalności danej piramidy. I celem funkcjonowania piramidy jest pozyskiwanie coraz to nowych I nowych nowych klientów. I teraz kiedy piramida się załamuje, kiedy już nie może mieć nowych.
I dlatego przerwanie takiej działalności jest kluczowe I dlatego też w rozmaitych środkach na nadzorczych urzędów nadzorów, nie tylko na rynku kryptoaktywów, bo oczywiście piramida finansowa to jest na na w ogóle na rynkach finansowych rozmaitych, środki nadzorcze muszą być szybko podejmowane, żeby za zapobiec kolejnym naciąganiu, w skrócie mówię naciąganiu kolejnych ludzi. I teraz I to jest 1 z argumentów, dlaczego my negatywnie zaopiniowaliśmy propozycję pana prezydenta w zakresie, nie wiem, kontroli sądowej ex-ante, a nie ex-post, czy w zakresie no właśnie tego, żeby poprosić najpierw firmę, żeby zamieściła coś na swojej stronie internetowej. Ponieważ to wszystko daje dodatkowy czas na naciąganie ludzi. Wobec czego odpowiedź na pana pytanie jest takie, że uważamy I dlatego też negatywnie się nas ustosunkowaliśmy do propozycji pana prezydenta, że uważamy, że to tylko osłabi ochronę, rozwodni. Więc więc tak.
Bardzo proszę pani sekretarz.
Krzysztof Kwiatkowski
To jeszcze w kontekście ochrony klientów w takiej sytuacji jak mieliśmy żąda krypto. Czy to, że w projekcie prezydenckim kary są mniejsze, bo do pięciu 1000000, a w rządowym kary są wyższe, bo do dwudziestu 1000000, to jest w interesie oszukanych klientów czy nie? I 2. Rzecz, jeżeli w wyniku przyjęcia, nieprzyjęcia tej regulacji my doprowadzimy do sytuacji, w której tego typu podmioty będą się rejestrować w innych państwach, Unii Europejskiej, to w przypadku negatywnego scenariusza ma to jakieś znaczenie, czy firma była zarejestrowana w Polsce czy nie na przykład, czy wtedy są jakieś składniki majątkowe na ogół, jeżeli firma była zarejestrowana w Polsce, które w części przynajmniej mogą pokryć roszczenia tych, którzy zostali oszukani. No już mówiąc najkrócej, czy w przypadku negatywnego scenariusza łatwiej próbować odzyskiwać jakieś pieniądze I majątek, gdy firma jest zarejestrowana w Polsce czy za granicą?
Bardzo proszę panie ministrze.
Jurand Drop
Jeśli chodzi o kary, to jak rozumiem, wypowiedzi pana ministra Boguckiego to nie jest dyskusyjna sprawa. Na pewno bardziej dotkliwe kary powinny mieć swoją funkcję odstraszającą. I to jest w teorii prawa to... Ja akurat nie jestem prawnikiem w przeciwieństwie do pana senatora, wobec czego to jest całe uzasadnienie, dlaczego te te kary wyższe są bardziej odstraszają. Patrząc na sytuację stwierdziliśmy, że wyższe kary będą bardziej odpowiednie dla tego dla tego rynku.
Natomiast I to jest, to jest zmiana. Natomiast myślę, że to nie jest sprawa dyskusyjna. Natomiast 2. Pytanie o tym, gdzie jest zarejestrowana firma, to ja bym powiedział tak, że to w sektorze kryptoaktywów prawdopodobnie będzie inaczej niż w pozostałych częściach sektora finansowego. To co widzimy, te firmy istnieją w dużej mierze w internecie, czasami mogą posiadać jakieś nieruchomości, ale to jest bardzo mały wartość w stosunku do aktywów, którymi one dysponują.
Wobec czego, o ile odpowiedź na pana pytanie jest tak, łatwiej byłoby
Jakieś, jakieś środki zdefraudowane na przykład odzyskać, to prawdopodobnie w stosunku do tego, do wartości to to jest marginalna rzecz. I to jest między innymi 1 z argumentów za tym, żeby nadzór nad nad... W ogóle nad tym rynkiem był dużo bardziej scentralizowany. I w Europie jest duża dyskusja, gdzie tak naprawdę powinien być umieszczony nadzór, I jej czy nie lepiej... W tej chwili mamy zdecentralizowane, mając w dwudziestu siedmiu krajach, na podstawie MIK-a, ale tak czy siak muszą dostosować I tak dalej.
Natomiast jest dyskusja czy przypadkiem dla dużych firm, szczególnie właśnie takich giełd kryptoaktywów. Czy nie lepiej, żeby to było na poziomie europejskim, bo tak naprawdę to nie ma wielkiego znaczenia, tylko powoduje, powoduje problemy. Oczywiście my mamy akurat największe problemy, bo jesteśmy chyba, jeszcze jest 1 kraj, już nie pamiętam, czy to jest Grecja, czy, czy, czy inny kraj, który nie wdrożył miki w innych krajach. Razem z wdrożeniem dyrektywy podatkowej DAC 8, bo DAC 9 było, który jest przepływ informacji, dużo większa kontrola. Na pewno pamiętam, że w końcu tamtego roku był w niektórych krajach, był taki duży ruch w zakresie traktatu, ponieważ posiadacze z różnych stron świata do swojej jurysdykcji zaczęli meldować, czy mamy takie kryptoaktywa, ponieważ tam wchodziły w życie przepisy Mika.
No I właśnie dlatego myśmy też chcieliśmy być w grudniu gotowi, żeby taki taki efekt był.
Speaker 50
Dziękuję bardzo panie ministrze. Bardzo proszę o zadanie pytania pana senatora Wusowicza. Bardzo proszę.
Jacek Włosowicz
Dziękuję panie marszałku. Panie ministrze, ustawa polega... Powierza nadzór nad nad kryptowalutami, nad ich rynkiem Komisji Nadzoru Finansowego. Komisja ma doświadczenie w nadzorze nad rynkami kapitałowymi. Ten rynek może być specyficzny, pan przed chwilą powiedział, no zobaczymy co nam najbliższe miesiące pokażą jak jak ten rynek się będzie zachowywał.
KNF uczestniczył już do tej pory I pewnie w jakiś sposób jest powiadomiony, bo się mógł spodziewać, że wcześniej już ten nadzór będzie mu powierzony. Czy pan ma wiadomości, wiedzę jak KNF jest przygotowany do prowadzenia nadzoru nad... Który mu powierza ustawa? Osobowo, zadaniowo, kompetencyjnie, bo to na pewno nowy nowe wyzwanie, nowy rynek, nowe aktywa.
Jurand Drop
Na pewno nie przytoczę w tej chwili danych, natomiast od dłuższego czasu, bo po 1. KNF usiłował, znaczy wykorzystywał te uprawnienia, które miał na podstawie istniejącego prawa wcześniej, także w zakresie, w zakresie krypto... Rynku kryptoaktywów, chociaż to było znowu tak jak mówiłem głównie związane z ustawą o praniu brudnych pieniędzy. Natomiast, natomiast my mieliśmy bardzo bliską współpracę przy tworzeniu tej ustawy I wiemy, że KNF przygotowywał się organizacyjnie I też tak, jeśli chodzi o kompetentne kadry, Mieliśmy dosyć dużą dyskusję w zeszłym roku na to, nad tym, jaki urząd powinien się tym zajmować. Ministerstwo Finansów było zawsze za tym, żeby to UKNF na rynku pojawiało, znaczy na rynku.
Wśród różnych podmiotów pojawiały się pomysły, żeby to zrobić nowy urząd. Ja tak gwoli żartobliwości powtarzałem 1 zdanie z LinkedIna, którym mówię, że Sanepid by się może bardziej nadawał, bo już miał swoje struktury. Koniec końców rzeczywiście KNF ma doświadczonych w innych obszarach ludzi. Wiemy, że też są ludzie, którzy I struktury, które miały się tym zajmować, mają się zajmować kryptoaktywami. Jestem przekonany, chociaż to trzeba bezpośrednio o KNF zapytać, że będzie gotowy do wdrażania tych przepisów, przygotowywali się na te zadania.
Speaker 50
Ja, panie ministrze, jeszcze pamiętam, choć no jestem na tyle już leciwy, że pamiętam też taką instytucję jak inspekcja robotniczo-chłopska, więc może... Myślę, że nawet miałaby większe niż sanepid kompetencje do takich, tego typu działań. Bardzo proszę o zadanie pytania pana senatora Marka, pana marszałka Marka Borowskiego.
Marek Borowski
Dziękuję bardzo. Panie ministrze, pan minister Bogucki w swoim wystąpieniu między innymi bardzo mocno podkreślał fakt, że projekt prezydencki, czy też poprawki prezydenckie zmierzały do tego, żeby w przypadku podejmowania jakichś działań sankcyjnych przez przez KNF, no przykładowo blokowania stron, żeby istniała droga odwoławcza, żeby mógł się, mógł się pojawić sąd w tym, w tym, w tym całym procesie. Moje pytanie jest takie, czy w ustawie, którą w tej chwili omawiamy, czy ta droga jest zagwarantowana, a jeżeli tak, to czym różni się to rozwiązanie od tego, który, które proponował prezydent.
Jurand Drop
Tak, w ustawie przede wszystkim trzeba powiedzieć, że tutaj stosowane jest wszystkie kodeksy polskiego prawa są stosowane na zasadach ogólnych I w pewne, pewne rzeczy pamiętam, że tam chyba z artykułu 417. Kodeksu cywilnego patrzyliśmy, 1 z propozycji pana prezydenta tak naprawdę powiela ten artykuł 417. Kodeksu cywilnego, to jest przy... O odpowiedzialność organów państwa. Tak że możemy wpisać do tej ustawy, znaczy to jest niezgodne techniką prawodawczą, można by sobie wyobrazić, że mamy wpisane odpowiedzialność organów państwa za podejmowane takie I takie I takie działania.
Natomiast kodeks cywilny w 400 siedemnastym mówi, organy państwa są odpowiedzialne za własne działania. I to jest 1 z przykładów, gdzie gdzie widzimy, że polskie prawo odnosi się w szczególności do takich rzeczy jak uprawnienia uprawnienia KNF-u. Teraz, teraz jeśli chodzi o sposób kontroli Na rynku finansowym po to mamy urząd nadzoru, że to nie jest sąd, on działa szybciej, ma jest wyspecjalizowany, ma odpowiednie struktury. I przed I pod na podstawie procedur, które czasami są robione w ustawach, czasami jest są przyjmowane wewnętrznie, podejmuje pewne decyzje. I te decyzje są, podlegają potem kontroli sądowej.
My I my to mamy. Natomiast proporcje pana prezydenta były wcześniejsze, autoryzujące do, to chyba właśnie było przy przy zablokowaniu treści czy czy gdzieś. Więc jakby logika była taka, żeby to wcześniej była decyzja sądowa I my na tej podstawie odrzuciliśmy to, co co że właśnie kontrola ex-ante powoduje przedłużenie procedury I można sobie mówić ile to lat trwają procedury sądowe, podczas gdy to co staramy się osiągnąć to żeby było szybka decyzja, a potem kontrola ex post. To by ten.
Bardzo proszę.
Speaker 56
Ale to dla dla dla jasności czy czy czy w tej ustawie, którą w tej chwili omawiamy jest expressis verbis napisane, czy też poprzez odwołanie do jakichś innych przepisów, że firma wobec której Komisja Nadzoru Finansowego zastosowała zablokowanie strony, może odwołać się do sądu.
tak, może.
Speaker 56
Dobrze, czyli różnica między tym rozwiązaniem a rozwiązaniem, które proponował prezydent, polega na tym, że w przypadku tej naszej ustawy, tej którą w tej chwili omawiamy, firma, firma jest blokowana, jest blokowana I... A przecież decyzja o blokadzie wynika z tego, że KNF stwierdza nieprawidłowości być może powodujące oszukiwanie klientów, w związku z czym firma jest blokowana, nie może dalej kontynuować tego procesu, natomiast w propozycji prezydenta może kontynuować ten proceder, ponieważ sprawa sądowa się toczy, tak. Czy ja dobrze zrozumiałem? Tak.
Jurand Drop
Pytanie jest, bo to jest to jak jest przedstawiane, na którym to jest etapie samej
Procedury. Na... W naszym projekcie ta procedura jest rozpisana I na samym końcu jest ta blokada I potem jest kontrola sądowa. Natomiast jak jak rozumiemy u pana prezydenta to jest tylko to by pewnie trzeba za zaprezentować I trzeba by patrzeć z ex ante.
Speaker 50
Bardzo proszę o zadanie pytania pana senatora Ryszarda Braze, który już był wcześniej wpisany do kolejki, ale ja po prostu źle zinterpretowałem gest pana senatora. Przepraszam najmocniej, myślałem, że po prostu pan rezygnuje
Może to
ma problemu.
Bardzo proszę panie kierowniku.
Ryszard Brejza
Dziękuję panie marszałku. Panie ministrze, mam takie pytanie. Rząd, przygotowując projekt tej ustawy, bardzo szczegółowo konsultował go z różnymi środowiskami. Prowadził dialog z firmami, jak pan minister zechciał zwrócić uwagę tutaj wcześniej, w związku z tym ta ustawa była przygotowywana w sposób transparentny, demokratyczny. Wyniki tych prac zostały opublikowane, można książkę byłoby opublikować, nawet wydać kilkaset stron.
My dwukrotnie głosowaliśmy nad tak przygotowanym projektem ustawy I dwukrotnie pan prezydent wyrzucił tak przygotowaną ustawę do kosza, a państwo z opozycji, z PiS głosowali za panem prezydentem, czyli za wyrzuceniem tej ustawy tak przygotowanej do kosza. Mam takie pytanie, czy coś panu ministrowi może wiadomo, bo ja nie wiem, przyznaję się. Czy pan prezydent, wyrzucając tak przygotowaną ustawę do kosza, zasięgał również konsultacji tak szerokich I prowadził dialog z innymi środowiskami, jeżeli tak to jakimi, czy kryptodoradcami? Dziękuję bardzo.
Znaczy ja myślę, że to nie jest pytanie do mnie.
To jest
Jurand Drop
pytanie do pana prezydenta. Ja ja mogę z mojej strony powiedzieć, że po 1. Żeśmy rzeczywiście to konsultowali bardzo długo I ta książka wisi na na BIPie chyba nasze odpowiedzi. To jest, to jest 1 sprawa. 2.
Sprawa, ja też starałem się być przed... W czasie procesu legislacyjnego na jesieni tamtego roku, starałem się być bardzo aktywny w mediach, tłumacząc dlaczego to jest dobra ustawa dla sektora, dla firm. Bo to co żeśmy dostrzegali, że pewne firmy z nami współpracowały, to wiecie państwo jak to jest w procesie legislacyjnym. Najpierw krytykują, krytykują, żeby dostać swoje rozwiązania, a potem, a tak naprawdę to nam o to chodzi. I I mieliśmy, nie wiem, tam z jakiegoś stowarzyszenia, 5 postulatów, rozważaliśmy każde z nich.
Zmieniliśmy, zmienialiśmy tę ustawę, bo na przykład sposób opodatkowania stable coins w naszej ustawie początkowo jeszcze chyba w marcu, w czerwcu był inny niż jest teraz, ponieważ sektor nam pokazał, że opodatkowanie w momencie emisji spowoduje nieopłacalność całej emisji, że trzeba dopiero w momencie odsprzedaży. I myśmy to wprowadzali. I to była naprawdę bardzo duża, natomiast... Bardzo duża praca na konferencje I tak dalej. Natomiast jeśli chodzi o pana prezydenta, to nie jest to pytanie do mnie.
Speaker 50
Dziękuję bardzo. Bardzo proszę o zadanie pytania pana senatora Krzysztofa Kwiatkowskiego.
Ryszard Brejza
Ale zapytam, przepraszam tylko 1 zdanie. Nie znane są panu opublikowane jakiekolwiek wyniki takich konsultacji, gdyby przeprowadzał pan prezydent w jakimś miejscu, panu jako ministrowi.
Jurand Drop
Nie są mi znane. Dziękuję bardzo. Natomiast wiem, że pa... Że była zapowiedź chyba... Była zapowiedź projektu ustawy.
Prawdę mówiąc, ja miałem do... Zawsze miałem takie nastawienie, no to proszę bardzo, proszę pokazać jak ona by wyglądała. I to było nie tylko, znaczy trochę nie w stosunku do pana prezydenta, tylko w stosunku do tych firm innych, czy do posłów z partii opozycyjnej I prawdę mówiąc na przykład ta czternastostronicowa ustawa, która była w Sejmie, gdzie no to jest no piękny przykład począwszy od nie, niepatrzenia na ustawę o języku polskim, przez brak w ogóle ignorowanie polskiego systemu prawodawstwa, poprzez wewnętrzną sprzeczność, ta, to jakby wiemy, że ta ustawa jest dobra, można ją gdzieś tam doprecyzować I na przykład rzeczywiście ten raport to można zrobić. I to natomiast, natomiast to na co nie możemy się zgodzić, to na to, żeby osłabiać ochronę klienta poprzez to, że nieuczciwe firmy, bo te wszystkie narzędzia, które o których mówimy, to jest w stosunku do nieuczciwych firm. To nie jest do uczciwych.
Po całym procesie na końcu, Blokowanie rachunku, czy blokowanie strony internetowej. Czy... Więc my głęboko wierzymy, że to jest najlepsza ustawa. I dlatego też taki raz jest bardzo podobny
Speaker 50
Dziękuję bardzo panie ministrze. Jest już... Bardzo proszę pan senator Skurkiewicz.
Wojciech Skurkiewicz
Panie ministrze, co do kwestii dotyczących języka polskiego, to to ja bym był... Jako przedstawiciel rządu powinien być pan wstrzemięźliwy, bo my tutaj w Senacie naprawdę te lapsusy językowe ustaw rządowych notorycznie I bardzo obszernie zmieniamy. To ukłony do biura legislacyjnego, bo mamy bardzo dobre biuro legislacyjne, które wychwytuje wszelkie niedoskonałości projektów rządowych, ale nie tylko. Ale 1 pytanie panie ministrze, dlaczego akurat ta, dlaczego ta ustawa została przyjęta dopiero u schyłku roku 2000 dwudziestego piątego, skoro rozporządzenie obowiązuje od roku 2000 dwudziestego trzeciego. Co takiego wydarzyło się przez te 2 lata czy 2 I pół roku, że że Państwo nie składaliście do Laski Marszałkowskiej projektu ustawy?
Jurand Drop
Jeśli chodzi o język polski I biura legislacyjne, moje odniesienie do języka polskiego było tych czternastu stron projektu Konfederacji, gdzie jest angielszczyzna na angielszczyźnie. Nie da się tego w ogóle zrobić, to tylko taki był. Co do biura legislacyjnego bardzo doceniam I chcę podkreślić, że obecny projekt nie jest taki, nie jest projektem, który złożył rząd za pierwszym razem, tylko jest po całym procesie także w senacie I poprawki senatu, które były wprowadzone za w czasie pierwszego procesu legislacyjnego są w tej ustawie. To jest ta ustawa, która wyszła tak naprawdę z senatu w czasie pierwszego procesu legislacyjnego. Teraz jeśli chodzi o czas, to ustawa miała zapisany numer u c 2, to była 2.
Ustawa, którą żeśmy się zajęli, to jest regulacja nowa całego dużego obszaru aktywności naszych obywateli I aktywności naszych instytucji. Między innymi dlatego, zawsze powtarzam, że ona jest duża. Między innymi dlatego mieliśmy bardzo szerokie konsultacje. Mieliśmy 2 rundy konsultacji, jeśli chodzi o część kryptoaktywów. Dwudniowe konferencje I to wszystko trzeba było zarówno omówić, popatrzeć na przykład, bo tam jest pra właśnie przeciwdziałanie praniu brudnych pieniędzy, sposób finansowania instytucji w naszym państwie.
Mieliśmy dużo dyskusji na temat jak funkcjonuje prawo, jak właśnie te sprawy konstytucyjne. Potem jeszcze okazało się bodajże sprawa braku regulacji rynku kantorów internetowych, to była na jesieni tamtego roku. I tam żeśmy znowu wprowadziliśmy, 3 przepisy tutaj są niezwiązane z kilka, tylko związane z z kantarami, kantarami internetowymi. I to, to, to z kolei pracowaliśmy na jesieni tamtego roku. Potem był proces, proces rządowy I rząd przyjął bodajże w czerwcu I skierował do Sejmu.
Co do dat, to było to wszystko zgodne z Mika I prawdę mówiąc zgodne z tym, co widzieliśmy w innych krajach. Niektóre przyjęły szybciej, bo miały na... I niektóre na przykład miały bardzo małe ustawy, bo miały już. No właśnie, no właśnie I do tego jak popatrzy, jak popatrzyć na prawo podatkowe, jak popatrzyć na kompetencje banku centralnego Czech, który tam jest akurat nadzorcą I przyjmuje. Jak popatrzeć I policzyć ile stron w innych miejscach, to wychodzi tyle co my.
Wobec czego można, bo można zrobić to kilkoma ustawami, można już mieć wcześniej to zdefiniowane, myśmy
mieli
Jurand Drop
Myśmy stosowali przepisy ustawy o praniu brudnych pieniędzy na to, jakby. Wobec czego było to, jakby czas był zgodny z tym, co co można było zrobić I czas był jakby I wystarczający I zgodnie... Nie widzimy, żeby tu żeby to był problem, jeśli chodzi o czas.
Wojciech Skurkiewicz
To jeszcze 1 pytanie uzupełniające, bo rozumiem, rozumiem, że znaczna część znaczna część tych uwag, które są zapisane w uzasadnieniu nabyta prezydenta do poprzednich ustaw, ona nie wzięła, nie znalazła się w przedłożeniu rządowym tym trzecim. Ale czy jest pan jako przedstawiciel rządu w stanie zagwarantować to o czym mówił pan minister Bogucki, że nawet jeżeli przyjmiemy te rozwiązania, nie wiem, być może dobre, ale które są z cechą nadregulacji rynku, to może się okazać, że to będzie prawo martwe. Bo ci, którzy będą chcieli inwestować, po prostu będą inwestowali w innych obszarach poza naszym krajem I ta jurysdykcja tych przepisów tej ustawy nie będzie ich obejmowała I może się okazać, może się okazać, że będzie to przepis martwy. Czy jest pan w stanie zagwarantować, że tak się w istocie nie stanie?
Bardzo proszę, panie ministrze.
Jurand Drop
To są 3 rzeczy, o które pan pyta. 1 to jest nadregulacja, 2. To martwe prawo, a to, a 3., że poza jurysdykcją.
Jurand Drop
Absolutnie 6, przepraszam, 6. Absolutnie nadregulacja tutaj nie występuje. Cały czas żeśmy podkreślali I chcemy zobaczyć, gdzie ta nadregulacja jest. Jeśli jest gdzieś nadregulacja I to no w Sejmie żeśmy dużo o tym rozmawiali, pokazywaliśmy, że w przypadku tych czternastu stron innej ustawy tam jest jest nadregulacja, ponieważ może KNF może być, może wszystko robić. Cały czas szukamy, żeby nam ktoś powiedział, gdzie jest nadregulacja w stosunku do tego, co jest w Mikan.
Oczywiście są te 3 artykuły dodatkowo dodatkowe co do kantorów internetowych I prawdę mówiąc nie było na ten temat tak dyskusji. Natomiast jeśli gdziekolwiek to. Teraz nasi obywatele, z tego co mamy badania I one się pokazują, kupują kryptoaktywa. W niewielkich ilościach jednostkowych, niektórzy więcej, niektórzy mniej, to też pojawiają się w prasie rozmaite informacje I w przyszłości też będą je kupowali. I teraz nawet jeśli na podstawie Mika w Polsce nie zarejestrowałoby się żadna firma, nawet gdyby tak była, to cały czas przepisy Mika są dla naszych obywateli istotne.
I o jednej rzeczy tutaj już wspominałem, że może jeśli urząd nadzoru gdzieś nie podejmie działań, to wtedy można do naszego nadzoru wystąpić, żeby podjęto te działania. Mamy, mamy, mamy przesyłanie informacji między władzami podatkowymi akurat I to jest bardziej z da, z dakiem. Mamy współ... Kompetencje naszego urzędu nadzoru. I dlatego to jest jakby kluczową rzeczą tej ustawy, to jest wyznaczenie urzędu nadzoru nad rynkiem po to, żeby mógł pełnić funkcje zarówno dla naszych firm, które powinny się rejestrować też w Mimika.
I teraz 2. Pytanie jest takie, czy będą się rejestrowały? To okienko do rejestracji trochę nam mija, natomiast w przyszłości jak będziemy mieli urząd nadzoru, u którego można się zarejestrować, to myślę, że że będą się rejestrowały. Zobaczymy, tak jak mówiłem jest duży z ekonomicznego punktu widzenia, jest duży argument za tym, żeby to było na poziomie europejskim, szczególnie dla tych dużych, dużych firm. Natomiast no na przykład, nie wiem, Mika wyłącza odpowiedzialność, jeśli ma się mniej niż 100 pięćdziesięciu klientów.
To już funkcjonuje I na przykład na tej podstawie nawet z tyłu ustawy jakiś, jakieś przepisy funkcjonują. Natomiast nasza ustawa jest, wobec czego, czy zagwarantuje? Zagwarantuje, że na pewno nasi obywatele będą mieli większy stopień ochrony. No a cała dyskusja na temat rynku aktywów tutaj się tutaj zaczynała, to jest inna sprawa.
Leszek Czarnobaj
Panie marszałku, panie ministrze, znaczną część odpowiedzi uzyskałem, bo chciałem właśnie te ramy czasowe, ale mówiąc tylko jedną liczbę, zakładając, że ktoś siada, pisze, opracowuje, to jest ten moment startu. Do momentu pojawienia się w Sejmie to okres ten ile wyniósł czasowo według pana ministra? 2 lata, półtora
roku? Półtora.
Speaker 62
Półtora roku. I drobna taka uwaga panie ministrze, mówił o tym ustawach pełnych sprzeczności. Chcę panu powiedzieć, że pana tu nie było, był taka była taka ustawa Polski Ład, to by pan dopiero się zdziwił. 400 stron, 802000 prawie uwag.
Dziękuję bardzo panie inicjatorze.
Speaker 50
Ale ja przypominam, że teraz zadajemy pytania odnośnie punktu, w którym jesteśmy, jeżeli nie ma więcej pytań, bardzo dziękuję panu Mile. A jeszcze jest pan pan ksynatorem.
Krzysztof Kwiatkowski
Ale bardzo krótkie, bo wzruszyłem się też tą troską, dlaczego rządowi to zajęło półtora roku, ale może zastaliście już szuflady pełne, bo przecież publikacja rozporządzenia w dzienniku urzędowym Unii była już w czerwcu 2000 dwudziestego trzeciego, weszło w życie to też w czerwcu, więc może przez te pół roku, bo jeszcze dwutygodniowy rząd Mateusza Morawieckiego, może mieliście już przygotowane tam propozycje wejścia w życie, implementacji tego rozporządzenia.
Jurand Drop
pana Myśmy rozpoczęli pracę w styczniu I rozpoczęliśmy wiedząc jak to jest duże, jak to jest duże zadanie. Natomiast nie było jakiegoś
Nie było śladów pracy
Jurand Drop
Znaczy, wcześniej. Znaczy oczywiście istnieje ciągłość pracy w administracji. I my jesteśmy jako Polska współautorami MIK-i. To jest nasze prawo, także dlatego, że myśmy je współtworzyli jako administracja w poprzednich latach. Sama, ja pamiętam, że to w na poziomie europejskim no 2017, 18 firmy przyszły I powiedziały chcemy mieć na poziomie europejskim rozwiązania.
I na pewno trwały prace, wobec czego jakby sama wiedza też w instytucjach polskich była I to jest cała siła urzędów, które mają trwałość. Więc więc wiedza była, natomiast myśmy zaczęli pracować nad tym w styczniu.
Speaker 50
Dziękuję bardzo. Nie ma jak rozumiem więcej pytań. Bardzo dziękuję panie ministrze. Otwieram dyskusję. Informuję również, że zarówno pan minister, jak I pan minister reprezentujący kancelarię pana prezydenta oraz przedstawiciele wnioskodawców będą jeszcze mogli zabrać głos po zakończeniu dyskusji państwa senatorów, którą niniejszym otwieram.
Bardzo proszę o zabranie głosu panią senator Agnieszkę Gorgoń-Komor.
Agnieszka Gorgoń-Komor
Szanowny panie marszałku, wysoka izbo. Dzisiaj debatujemy na temat ustawy o rynku kryptoaktywów, ale tak naprawdę debatujemy na temat osób, ofiar giełdy kryptoaktywów. To ponad 300000 osób, które, które straciły ponad 350000000 złotych. Debatujemy na temat czterystu pięćdziesięciu 1000 złotych przekazanych na fundacje związane z panem Ziobrą. I debatujemy na temat trzydziestu siedmiu 1000000 przekazanych na Telewizję Republika.
Ja, proszę państwa, słuchałam tą debatę dosyć dokładnie I tak panie ministrze, mamy oś sporu, tylko nie wiemy, po której stronie osi sporu jest pan prezydent I po której stronie osi sporu jest dzisiaj prawa strona sceny politycznej. Czy po stronie obywateli, czy po stronie oszustów wykorzystujących luki prawne. I na to pytanie powinniśmy sobie odpowiedzieć. Procedowana dzisiaj ustawa ma fundamentalne znaczenie dla funkcjonowania państwa, zabezpieczając pieniądze I oszczędności polskich obywateli. Dzisiaj już, panie marszałku, nie możemy mówić, że jesteśmy przeciwni obrotowi kryptoaktywów.
Ja na początku, kiedy zaczynałam zajmować się tematem, też tak myślałam. Ale nie da się zakazać, można tylko nie korzystać, tak? Według tej debaty, którą odbyliśmy, możemy sobie takie zdanie wypracować. Proszę państwa, wyrażając tę ustawę spełniamy nasze kluczowe zobowiązania wobec obywateli oraz oraz wobec Unii Europejskiej implementując, tak jak zostało tutaj powiedziane, rozporządzenie MIK-a. Jeśli od pierwszego lipca nie wprowadzimy tego rygorystycznego nadzoru, Polacy, którzy inwestują w tym rynku z dnia na dzień zostaną pozbawieni jakichkolwiek, jakiegokolwiek nadzoru I jakiejkolwiek ochrony instytucjonalnej ze strony państwa.
Koalicja rządząca w przeciwieństwie do prezydenta I konsekwentnie staje się
dzisiaj
Agnieszka Gorgoń-Komor
Stronie obywateli, a nie finansowych oszustów wykorzystujących właśnie te luki prawne. Od miesięcy obserwujemy systematyczną obstrukcję tych przepisów ze strony Pałacu Prezydenckiego, co osłabia pozycję Komisji Nadzoru Finansowego I ułatwia podejrzanym spółkom ukrywanie majątku. W obliczu potężnej afery I strat sięgających setek 1000000 złotych musimy wreszcie zapytać o prawdziwe intencje weta prezydenta. Nie da się bowiem ukryć skrajnie niejasnych powiązań między środowiskami polskiej prawicy a opadającą giełdą z Onda krypto, w której ulatniały się, z której ulatniały się pieniądze Polaków. Jak mamy wierzyć zapewnienia obozu prezydenckiego o troskę, o troskę, o wolność gospodarczą, gdy wiemy, że ta sama giełda była strategicznym sponsorem imprezy SiPak w Rzeszowie.
Wydarzenia, podczas którego tak usilnie promowano I budowano kampanię prezydenta Nawrockiego na urząd prezydenta Rzeczypospolitej. Czy obrona braku regulacji o dbałość rynku, czy może ordynanda spłata długu wobec hojnych darczyńców politycznych? O skrajnej panice opozycji świadczą ich ostatnie działania. Politycy Prawa I Sprawiedliwości, których zaplecze czerpało niedawno 1000000 z tego rynku, wpadło w popłoch. W akcie desperacji złożyli konkurencyjny projekt ustawy, zakładając całkowity zakaz obrotu kryptowalutami pod groźbą dziesięciu lat więzienia.
Kiedy braliście państwo pieniądze, rynek wam nie przeszkadzał, a teraz dla ratowania własnej skóry chcecie wsadzić całą branżę za kratki. Apeluję o przyjęcie tej ustawy w kształcie rządowym, bo to jedyna droga do ochrony polskich rodzin przed kolejnymi piramidami finansowymi. Dziękuję bardzo.
Speaker 50
Dziękuję. Dziękuję bardzo pani Senator. Bardzo proszę o zabranie głosu panią Senator Monikę Piątkowską.
Monika Piątkowska
Bardzo dziękuję panie marszałku, wysoka izbo I szanowni koledzy po prawej stronie sceny politycznej, również panie ministrze. Do trzech razy sztuka.
I mam nadzieję, że ten, jak to minister Bogucki nazwał kiepski serial, tym razem znajdzie szczęśliwe zakończenie. Szczęśliwe zakończenie dla obywatelek I obywateli naszego kraju. Szczęśliwe zakończenie dla tych, którzy mogą stracić oszczędności swojego życia. I chciałam tutaj bardzo wyraźnie powiedzieć, bo I we wcześniejszych dyskusjach ten wątek się przetaczał I dzisiaj też go kilkakrotnie, ten zarzut usłyszałam w wypowiedzi pana ministra. Może nie zawsze artykułowany wprost.
Zarówno rząd, jak również Koalicja Obywatelska. Nie jesteśmy przeciwnikami ani rynku finansowego, ani innowacji w rynkach, na rynkach finansowych, ani postępowi, ani tak naprawdę rozwojowi rynku kryptowalut. To jest kierunek, być może 1 z kierunków przyszłości. Wszyscy mamy świadomość, że ten rynek będzie się rozwijał. Ale jesteśmy na bardzo specyficznym I wrażliwym etapie rozwoju tego rynku zarówno w Polsce, jak I w całej Unii Europejskiej.
Tak naprawdę jesteśmy na etapie, w dalszym ciągu, na etapie rozwoju tego rynku, rozwoju połączonego z bardzo dużą nieświadomością Polek I Polaków. To są sprawy zawiłe, to są sprawy jeszcze niezrozumiałe I jeśli do tego dołożymy brak skutecznych I szybko działających narzędzi chroniących obywateli, to będziemy mieli do czynienia z kłopotami wielu Polek I Polaków. A po to zarówno my, jak I pan prezydent zostaliśmy wybrani, żeby stać na straży interesów państwa I interesów obywateli. I nie można tych interesów Polek I Polaków przeciwstawiać interesowi I rozwojowi przedsiębiorczości, bo to pan minister próbował zrobić, bo to jest skrajnie nieuczciwe, skrajnie nieuczciwe. I nie będę teraz już w szczegółach omawiała zapisów ustawy, bo I pan senator Klejna fantastycznie jako senator sprawozdawca przedstawił I dyskusję I zakres ustawy, ale chciałabym się odnieść do drugiego, może mniej merytorycznego, ale niezwykle istotnego właśnie w tej debacie wątku, a mianowicie wątku, który nazwałam nieuczciwością polityczną, bo robicie, panie ministrze, na tym politykę.
I ja nawet nie chcę zarzucać politykowi, że robi politykę, tylko chcę powiedzieć, że zarówno prawa strona sceny politycznej, nie chce się tu doszukiwać złej woli I lobbystycznych zapętów całej prawej strony, nie. Ale robicie jednak tą politykę w tym przypadku w sposób zakłamany mniej lub bardziej świadomy. I chodzi mi o perspektywę, którą dzisiaj u pana ministra zobaczyłam bardzo wyraźnie. Nazwę ją perspektywą przedsiębiorcy, choć mogłabym powiedzieć perspektywą nie zawsze uczciwego przedsiębiorcy. Co chcę powiedzieć?
Idziemy po raz 3. Z tą ustawą, z pewną zmianą dotyczącą wysokości kar. Pan minister zarzucił, że rzeczą niebywałą po raz 1., po raz 1. Się wydarzającą jest to, że po wycie prezydenta, na biurko prezydenta trafia po raz 2. Ustawa tej samej czy bardzo zbliżonej treści, trafi po raz 3., mam nadzieję, ustawa w bardzo zbliżonej treści I mam nadzieję, że nie będzie musiała trafiać 4., 5.6., bo jeżeli będzie weto prezydenta, to być może tak się wydarzy I będziecie głównymi twórcami tego, jak pan powiedział, panie ministrze, kiepskiego serialu.
Trafia I będzie trafiać, bo naszym obowiązkiem, nas wszystkich, jest chronić interesy Polek I Polaków. I taka to retoryka, jaką tutaj pan minister prezentował, że te zapisy ustawy będą wypychały biznes I przedsiębiorców na, poza granice tego kraju, że będą zakładali swoje działalności I swoje aktywności poza Polską, a być może poza Unią Europejską, bo również, tak jak pan minister mówił, rozważane są elementy nadzoru na poziomie Unii Europejskiej. Chciałam panu ministrowi powiedzieć, że Senat Rzeczypospolitej Polskiej tworzy regulacje w państwie polskim. Chciałam również panu ministrowi powiedzieć, że bez względu na to, jakie te regulacje w państwie polskim będą, wolność prowadzenia działalności gospodarczej I wolność obywateli polega między innymi na tym, że zarówno przedsiębiorca może sobie zarejestrować działalność gospodarczą I prowadzić ją poza granicami państwa polskiego, bez względu na to, jakie będą regulacje tutaj w naszym kraju, ale również I obywatel może sobie zainwestować na giełdzie, czy to giełdzie tradycyjnej, czy na giełdzie kryptowalut działającej poza granicami kraju, bez względu na to, jakie przepisy ustawy będą funkcjonowały w Polsce. Tak jest I to akceptujemy I bardzo dobrze, że tak jest.
Ale naszym obowiązkiem jest przygotować tak regulację tego rynku, taki rozkład jazdy tego biznesu, żeby ograniczyć pole do nadużyć, to po 1., a po 2. Wprowadzić takie narzędzia działania, które pozwolą państwu polskiemu działającemu przez swoje organy na błyskawiczne zakręcenie kurka wtedy, kiedy jest ryzyko nadużyć I utraty oszczędności obywateli, nie przedłużać tego procesu w nieskończoność, nie kupować przedsiębiorcom, żeby nie powiedzieć oszustom czasu. I o tym jest ta dyskusja I o tym, I tu tkwi na ten moment oś naszego sporu. Ja się bardzo cieszę, że już do wszystkich dotarło, że ta ustawa jest potrzebna. Ja się bardzo cieszę, że przynajmniej w części polityków prawej strony sceny politycznej jest zrozumienie, że nie chcemy walczyć z rynkiem kryptowalut.
To raczej prezes Prawa I Sprawiedliwości mówił, że trzeba całkowicie zakazać tej działalności. My tego nie chcemy zrobić. My jesteśmy za wolnością obywatelską, my jesteśmy za wolną gospodarką, ale gospodarka, wolność obywatelska I poszczególnych obywateli, jak również wolność gospodarcza, panie ministrze, kończy się tam, gdzie jest szkoda społeczna. Kończy się tam, gdzie jest ryzyko nadużyć I oszustw po Polek I Polaków, bo tutaj stanowimy prawo I na terenie Polski dzisiaj jest nasza troska o takie regulacje, żeby część społeczeństwa
W rozwijającym się dynamicznie rynku I jeszcze nie przez wszystkich zrozumiałem, żeby część społeczeństwa miała tarczę I ochronę I nie jest to wcale nadmierna kontrola. I nie jest to wcale nad wyraz daleko posunięta ochrona, która zaburzałaby, bo to próbujecie nam wmówić, zaburzałaby rozwój gospodarczy I rozwój tego fragmentu czy tego rodzaju rynku finansowego. Raz jeszcze powiem, jesteśmy za rozwojem rynku finansowego, jesteśmy za rozwojem nowych technologii I innowacji I jesteśmy również za rozwojem rynku kryptowalut jako jednego z rynków, który zapewne w przyszłości będzie się dynamicznie rozwijał na całym świecie, ale w taki sposób, żeby nie dawać pola do nadużyć, ale w taki sposób, żeby oszustom I złodziejom nie dawać dodatkowego czasu na okradanie Polek I Polaków. Bardzo dziękuję. Dziękuję bardzo.
Grzegorz Bierecki
Tak, ja będę mówił ciszej I będę mówił merytorycznie, ponieważ przeczytałem tą ustawę. Nie tylko opinie, ale przeczytałem tą ustawę. Przeczytałem także decyzję pana prezydenta o odmowie podpisania tej ustawy. I w oparciu o te. Słucham?
Nie, nie, nie, te te tamte tamte, no a właściwie już powiem państwu, to Freudowska pomyłka, już powiem państwu, tak. Proszę państwa, ponieważ 3. Raz to samo, to trudno wierzyć, że jeśli jest to samo, to skutek będzie inny, prawda? Więc ja antycypuję, że skutek będzie taki sam, bo skoro nie ma żadnej zmiany, nie nie nie odnosicie się w tym swoim projekcie, a pan minister wprowadzał w błąd na jeszcze naszą salę tutaj senatorów, pan minister pan minister Drop, dziękuję bardzo. Nie po, nie zmienię, nie, nazwiska nie pomyliłem, tak.
Wprowadzał w błąd, w błąd mówiąc o tym, że w uzasadnieniu do weta nie ma nic na temat ochrony konsumentów. No ja przejrzałem na świeżo to uzasadnienie, chętnie panu to potem wręczę. Według mnie to to wszystko jest na temat ochrony konsumentów, ochrony uczestników tego rynku, inwestorów na tym rynku. No ale bardzo źle się stało, proszę państwa, że cała ta dyskusja skupiła się na tym, jak ochronić, jak wprowadzić nadzór, jak ograniczyć tak naprawdę funkcjonowanie tego rynku, tak. W taka, w taką stronę to wszystko poszło.
A my mamy przecież zrobić ustawę, która ma zapewnić rozwój tego rynku na naszym, na terytorium naszego kraju, tak aby nasi obywatele nie korzystali z usług zagranicznych podmiotów oferujących te usługi, ale mogli korzystać z usług polskich podmiotów, tak. Taki był cel tej ustawy I taki zresztą cel przyświecał rozporządzeniu unijnemu, tak, aby doprowadzić do tego, że nastąpi rozwój tego rynku, rozwój tych usług. Technologie bardzo szybko się rozwijają, technologie oparte o ten blockchain to jest cała cała wielka fala, która nadchodzi I my za pomocą tej ustawy powinniśmy przede wszystkim pozwolić skorzystać z tej fali, skorzystać z rozwoju tych wszystkich nowych narzędzi, które pojawiają się, zapewniając bezpieczeństwo, ale jednocześnie nie ograniczając swobody gospodarczej nadmiernie. Bo ta ustawa, no chcę państwu powiedzieć, no największy porządek I spokój jest na cmentarzu, prawda? Więc ta ustawa w jakimś sensie, państwo odnosili się do propozycji złożonej przez klub Prawa I Sprawiedliwości, aby zakazać tej tej działalności.
No w moim przekonaniu ten projekt realizuje to ten cel. Tak. W oparciu o ten projekt, w oparciu o ten projekt, o którym tutaj, o tą ustawę, o której w tej chwili rozmawiamy, uważam, że w Polsce nie powstaną takie przedsiębiorstwa, że one się tutaj nie będą rejestrować. A dlaczego? Dlatego, że ten projekt narusza harmonizację przepisów w ramach Unii Europejskiej.
To zresztą podnosił w swojej decyzji pan prezydent, zwracał na to uwagę, że mamy tutaj do czynienia z sytuacją, w której regulacje idą zbyt daleko I one są niespójne z regulacjami, które są w innych krajach Unii Europejskiej. Jak pytałem o Niemcy, to pyta, do czego pan minister wielokrotnie się odwoływał, bo ja lubię Niemcy akurat, jak państwo wiecie przecież, więc odwoływałem się do tego przykładu, to chciałem zwrócić panu uwagę na brak tej harmonizacji, na ryzyko arbitrażu regulacyjnego, który się pojawi po wejściu w życie tej ustawy, gdyby pan prezydent zdecydował się ją podpisać. Ale ja nie wierzę w to, że ta rzecz ta sama wywoła inny efekt. No to robicie to samo, pani senator zapowiadała, że będziecie robić to 4.5. Raz.
No jaka tu jest odpowiedzialność za kraj? Z panem prezydentem trzeba rozmawiać, To jest 1 z podmiotów uczestniczących w budowaniu prawa w Polsce. Te uwagi, które tutaj są przedstawione w wecie pana prezydenta, w uzasadnieniu do weta pana prezydenta, są uzasa... Uwagami o charakterze fundamentalnym, fundamentalnym. Więc trzeba je uwzględnić, trzeba je uwzględnić I uregulować ten rynek z pożytkiem dla obywateli I z pożytkiem dla naszej gospodarki.
Ta zapiekłość polityczna, która tu się pojawia I te te te pokrzykiwania o o prawicy, która jest zaangażowana w Zondę Krypto. No ja wiem, że że I Owsiak dostawał od Zondy Krypto. No przecież to na Boga, no. To to ta firma się reklamowała wszędzie I I szukała wsparcia dla swojej działalności rynkowej w różnych podmiotach, więc więc nie nie próbujcie tego teraz używać jako narzędzia politycznej walki, bo my nie od tego tu jesteśmy tym Senacie, my jesteśmy od tego, żeby dobre prawo tworzyć dla obywateli. Więc ja po wysłuchaniu tej debaty, jak powiedziałem, po przeczytaniu ustawy, po przeczytaniu także uzasadnienia weta pana prezydenta, Z wielkim przekonaniem składam poprawki, które pan prezydent przygotował.
To poprawki, które które wraz z panem senatorem Bieńkowskim składamy. Po to, żeby dać możliwość, dać możliwość refleksji w tej izbie refleksji. To jest moment, kiedy potrzebna jest ta refleksja I potrzebne jest to porozumienie. Te poprawki nie są poprawkami, których nie da się przyjąć panie ministrze. One nie sprawią, jeżeli KNF nie będzie miał 3 miesiące, a nie 6 miesięcy na, to to cóż wielkiego się stanie, tak?
Wysokość, wysokość składki na na nadzór. Sam pan na tej z tej trybuny tu powiedział, że KNF mówił, że będzie poniżej 0 1, a może się podwyższy tam troszeczkę I dlatego pan nonszalancko powiedział, że wpisaliście 0 4. Jak się troszeczkę podwyższy, to wy wpisaliście 0 4. No na Boga, no. Zróbcie, zgódźcie się na to 0 1, co zresztą, na co zgodził się sejm w poprzedniej ustawie przecież.
I I skończcie ten spór. Skończcie ten spór. A wysokość, jak na komisji to panu ministrowi mówiłem, przecież wysokość tych opłat regulacyjnych jest elementem zachęty w budowie rynku. To jest coś, co może przyciągać do nas inne podmioty, że z innych krajów Unii Europejskiej albo z innych krajów świata firmy będą w Polsce chciały się rejestrować I tu płacić podatki, a operować sobie na całym świecie przecież, tak? Bo tu będą lepsze niższe opłaty na przykład, tak?
To jest przecież 1 z elementów budowania atrakcyjności tego rynku, na którym po podmioty mają działać, więc zachęcam pana ministra do rezygnacji z tej nonszalancji, tak? Skoro KNF mówi, że będzie mniej niż 0 1, to nie wpisujcie nam do ustawy 0 4, tak. Wreszcie chcę powiedzieć też o o tym, że
Ta ustawa z poprawkami pana prezydenta, ona da pewność inwestowania, pewność inwestowania, bo nikt z was przecież nie chciałby być w sytuacji, w której wasze pieniądze, pani senator, pana senatora pieniądze byłyby dyskrecjonalną decyzją KNF-u, niezaskarżalną decyzją KNF-u, zablokowane na 6 miesięcy I nie moglibyście tych pieniędzy dotknąć. Chcecie tego? Ta ustawa to daje. Ta ustawa to daje. Chcecie tego?
Chcecie nie mieć możliwości, nawet informacji nie będziecie mieli o przyczynach za zablokowania tych pieniędzy, tak? Nie ma się, nie będzie, nie ma się do kogo odwołać w tej sprawie. A przez 6 miesięcy nie będziecie widzieli swoich pieniędzy, a KNF będzie mógł te blokady jeszcze przedłużać, tak. Bez decyzji sądu. To jest sankcja, proszę państwa, która jest niebywała, sankcja administracyjna, to jest pozbawienie własności.
To jest pozbawienie włas... Nie, nie proszę pana złodziei, inwestorów. Inwestorów, bo ten zapis dotyczy blokady rachunków, rachunków inwestorów, tych ludzi, których mamy chronić, tak. Więc proszę państwa, apeluję o rozsądek, o ograniczenie emocji, rezygnację z bójki politycznej. Zróbmy tą robotę, uchwalmy dobrą ustawę, uznajmy obecność pana prezydenta w procesie legislacyjnym.
Zróbmy ustawę, która będzie dobrze służyła naszej ojczyźnie. Od tego jest ten Senat.
Krzysztof Bieńkowski
Pani Marszałek, Wysoko Izbo, szanowni państwo. W uzupełnieniu wniosku też pana senatora Bieleckiego, który podpisałem w zakresie poprawek do ustawy o kryptowalutach, chciałbym powiedzieć, że te poprawki wychodzą naprzeciw nie tylko oczekiwaniom pana prezydenta I jego kancelarii, ale oczekiwaniom też Polaków, którzy chcą, żeby ta ustawa była podpisana I żeby weszła w życie. To gwarantuje wówczas stabilność rynku, kontrolę, ochronę tych aktywów, które będą w ramach kryptowalut inwestowane przez Polaków. Tam jest zapewniona kontrola sądowa, są zapewnione w ramach tych poprawek ostrzeżenia na stronach, Jest zapewniona też odpowiedzialność skarbu państwa w razie, gdyby nieprawne decyzje zostały podjęte przez urzędników państwowych. Tylko w takim przypadku, ale byłaby w razie czego ochrona.
To są te gwarancje konstytucyjne praw jednostki, które, o których wspominał pan senator Bierecki. I to są wszystkie rzeczy, które są nam potrzebne, żeby też zyskać podpis pana prezydenta, o czym mówiłem przy poprzedniej ustawie. Nie głosując za poprawkami, które składamy, narażacie państwo ten rynek na nieuregulowanie I w ten sposób pozbawiacie Polaków ochrony. To, mówiła pani senator też o tym niekończącym się serialu, no to on może być zakończony, jeżeli rozsądnie podejdziecie państwo I chociaż część rzeczy, które są naszym zdaniem słuszne, poprzecie. O to apeluję, proszę, tego wymaga też interes gospodarczy Polski I też interes konstytucyjny wszystkich podmiotów, zarówno przedsiębiorców, jak I osób, które swoje oszczędności będą lokowały w kryptoaktywach.
Dziękuję bardzo.
Krzysztof Kwiatkowski
Pani marszałek, panie ministrze, panie, panowie senatorowie. Ja w trakcie tej debaty uświadomiłem sobie dopiero na czym polega między nami różnica. Państwo chcecie chronić, jak to mówicie, inwestorów, żeby im nie zablokować rachunku, a my chcemy chronić okradanych przed złodziejami. A czy jeżeli jest inwestor, który te pieniądze obywateli wykorzystał do tego, żeby je ukraść, to my musimy jako państwo, jego instytucje przed tym złodziejem Polaków ochronić. I do takiego sposobu myślenia zachęcam.
Krzysztof Piotrkowski
Zainspirował mnie szef kancelarii prezydenta, który powiedział, że kto ponosi odpowiedzialność za umorzenie śledztwa I że ta odpowiedzialność w sposób szczególny, cytuję, za 2 śledztwa, które były umorzone w kwietniu 2024. I w lutym 2025. Obciąża obecną władzę. W związku z tym zadałem sobie trud I poszukałem szczegółowego harmonogramu podejmowanych decyzji przez prokuraturę, kiedy było złożone jakie zawiadomienie I kiedy w oparciu o te zawiadomienia były podejmowane poszczególne decyzje. Szanowni państwo, jak ten harmonogram wygląda, bo on wygląda niezwykle interesująco.
Krzysztof Kwiatkowski
Kiedy zostało złożone 1. Zawiadomienie I to przez kogo? Przez Komisję Nadzoru Finansowego, publicznego, publiczną instytucję, która jest wyspecjalizowaną do nadzoru tego rynku. Szanowni państwo, żeby była, że nie było żadnej wątpliwości. Prezesa tej instytucji, przepraszam, szefa Komisji Nadzoru Finansowego powołuje premier, powołał premier Mateusz Morawiecki.
Krzysztof Piotrkowski
Obecna władza go nie zmieniła, dalej jest ten sam. I ten wyspecjalizowany organ składa zawiadomienie do Prokuratury Okręgowej w Katowicach piątego lutego 2000 osiemnastego roku. Czy to jest skomplikowany wniosek, który wymaga jakiegoś szerokiego śledztwa, szanowni państwo? To jest kopia tego zawiadomienia ze strony Komisji Nadzoru Finansowego. Przepraszam, chwilę Czytam.
Magdalena Biejat
Momencik. Szanowni państwo, proszę o wyciszenie rozmów, dobrze? Bo już pan senator musi państwa przekrzykiwać, żeby móc zreferować kolejność wydarzeń.
Krzysztof Piotrkowski
Cieszę się, będę mógł mówić ciszej. Szanowni państwo, to jest kopia zawiadomienia ze strony Komisji Nadzoru Finansowego. Komisja Nadzoru Finansowego zawiadamia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa z artykułu 150, 151 ustawy o usługach płatniczych, czyli o prowadzenie nieuprawnionej działalności w zakresie świadczenia usług płatniczych lub w zakresie wydawania pieniędzy elektronicznych. Nazwa podmiotu, który się tego dopuścił, Bitbase Spółka Z00W Katowicach. Szanowni państwo, to nie jest skomplikowane śledztwo.
Krzysztof Kwiatkowski
Albo podmiot ma licencję na prowadzenie działalności, albo nie ma. Tu nie trzeba przesłuchiwać setek osób, analizować dziesiątki tomów akt. No to zobaczmy, co się dalej dzieje z tym zawiadomieniem, które złożyła Komisja Nadzoru Finansowego. Szanowni państwo, piątego lutego 2000 osiemnastego wpływa to zawiadomienie. Prokuratura w Katowicach wozi się z tym śledztwem rok.
Krzysztof Piotrkowski
Dwudziestego dziewiątego marca 2000 dziewiętnastego roku umarza to postępowanie. Komisja Nadzoru Finansowego, bo chciałem Komisję Nadzoru Finansowego w tej sprawie pochwalić, bo działała konsekwentnie w ochronie interesów tych, którzy na końcu zostali okradzeni. Mówimy o tych trzydziestu tysiącach ludzi, którzy stracili setki 1000000 złotych. Komisja Nadzoru Finansowego składa na decyzję prokuratury zażalenie. Dziesiątego października 2000 dziewiętnastego roku rozpatruje to zażalenie Sąd Rejonowy w Katowicach I komu przyznaje rację?
Przyznaje rację Komisji Nadzoru Finansowego, wydając decyzję o uwzględnieniu zażalenia na decyzję o umorzeniu tego śledztwa przez prokuraturę. W związku z tym prokuratura musi ponownie podjąć to śledztwo. I co prokuratura robi? Prokuratura dwunastego czerwca 2000 dwudziestego roku ponownie umarza to postępowanie. KNF nie odpuszcza, znowu wskazuje, że to decyzja nieprawidłowa.
W związku z tym wkracza do akcji prokuratura krajowa I w ramach samokontroli wszczyna śledztwo. Komisja Nadzoru Finansowego, jeszcze żeby wzmocnić swoje argumenty, składa uzupełnienie do pierwotnego zawiadomienia, dokładając podejrzenie blokowania możliwości wypłaty zdeponowanych na rachunkach giełdy środków jej użytkowników. To jest artykuł 284. Kodeksu karnego, przywłaszczenie. Czyli mamy pierwotny zarzut, banalnie prosty dosyć, że BitBay działał bez wymaganej licencji.
Krzysztof Kwiatkowski
Stwierdził to podmiot, który to w imieniu państwa polskiego kontroluje, czyli Komisja Nadzoru Finansowego. Do tego KNF później w związku z tym, że widzi, że prokuratura robi wszystko, żeby w tej sprawie tego śledztwa nie prowadzić, a tym bardziej nie stawiać zarzutów, nie uzupełnia to o dodatkowy zarzut,
Krzysztof Piotrkowski
Czyli przywłaszczenia. Co się dzieje dalej? Piętnastego czerwca 2000 dwudziestego drugiego roku, po postępowaniu w prokuraturze krajowej, czyli mamy już kolejnego bohatera, Bogdan Święczkowski, prokurator krajowy. Co robi prokuratura regionalna w Katowicach? Ponownie umarza to postępowanie.
Komisja Nadzoru Finansowego nie odpuszcza. Trzydziestego czerwca 2000 dwudziestego drugiego roku składa kolejne zażalenie, ale prokuratura krajowa dwunastego maja 2000 dwudziestego trzeciego roku decyduje o nieuwzględnieniu zażalenia I decyzja Prokuratury Regionalnej z czerwca 2000 dwudziestego drugiego roku staje się prawomocna. Szanowni państwo, zobaczcie, łeb tej chydrze można było ukręcić na samym początku, bo ta firma od początku działała bez wymaganego zezwolenia. Mówimy o protoplaście sondy krypto, czyli firmie, firmie BitBay. A teraz wątek, o którym mówił pan minister, czyli ten wątek, który ja już zaznaczyłem.
Krzysztof Kwiatkowski
Ten wątek związany z artykułem 200 osiemdziesiątym czwartym kodeksu karnego, czyli przywłaszczenia. Szanowni państwo, w tym wątku przesłuchano prawie 1500 osób, ale co się okazało? Okazało się, że te zawiadomienia w części anonimowe, w części konkretnych osób, kiedy te osoby były wzywane do prokuratury, to nie potwierdzały już, że nie mają dostępu do swoich środków. Bardzo prawdopodobnym jest, że jeżeli BitBay, później Sonda, później Sonda krypto, działała na zasadzie, na zasadzie piramidy finansowej, to wypłacała wtedy te pieniądze właśnie po to, żeby nie można było postawić jej zarzutu, że blokuje jakieś środki. Dlaczego?
Krzysztof Piotrkowski
Bo w tym czasie prowadziła ogromną, ogromną kampanię PR-owską w celu pozyskiwania kolejnych ofiar. Państwo to wszystko wiecie. Sponsoring klubów piłkarskich, prezes Polskiego Komitetu Olimpijskiego, ubabrani polscy olimpijczycy w danie swojej twarzy na potrzeby reklamowe firmy Sonda krypto. Tylko po to, przepraszam oczywiście prezes Piesiewicz, tylko po to, żeby naciągnąć kolejne osoby. Czyli mamy kilka umorzeń w czasach, kiedy prokuraturą kierował Zbigniew Ziobro.
I oczywiście absolutnie tego nie wiąże, z tym że później na spółkę, na fundację Suwerenna Polska, której beneficjentem rzeczywistym jest Zbigniew Ziobro, prezesem zarządu jest Zbigniew Ziobro, pieniądze wpłacił pan Kral. Chciałbym tu publicznie powiedzieć, jestem przekonany, że z kilkudziesięciu 1000 stowarzyszeń I fundacji w Polsce pan Kral miał potrzebę filantropijną, wsparcia jakiejś organizacji społecznej I przez czysty przypadek wybrał dokładnie to stowarzyszenie, którego beneficjentem rzeczywistym jest Zbigniew Ziobro I prezesem zarządu jest Zbigniew Ziobro. I przestrzegam państwa, nie ma żadnych dowodów na to, że łączy się to, że prokuratura Zbigniewa Ziobry umarzała to postępowanie, a Zbigniew Ziobro jako beneficjent końcowy dostał 450000 do fundacji, na której stał czele. Mówię o tym, żeby nie było żadnej wątpliwości. Szanowni państwo, w związku z tym, gdzie my mamy problem?
My mamy problem, że w sytuacji, w której państwo polskie I jego instytucje miało rzeczywiste narzędzia, jak wtedy, kiedy na samym początku KNF I słusznie zwrócił uwagę, że BitBay działa bez żadnej licencji, to inna instytucja, oskarżyciel, który w imieniu państwa stoi na straży interesów obywateli. Ten oskarżyciel publiczny nie zdał swojej roli I tego interesu publicznego nie chronił. Bo ja dzisiaj mogę podziękować Komisji Nadzoru Finansowego. Tak ona wywiązała się ze swoich zadań. A my dzisiaj jako ustawodawca mamy inny obowiązek.
Na nas patrzą Polacy, patrzą I się zastanawiają, czy my jako władza ustawodawcza wykonamy swoje obowiązki I przyjmiemy regulację, które będą stać na ich straży. Tutaj mam uzasadnienie prezydenta Doveta. Słyszałem, że tu jest tyle o interesie obywateli. Patrzę, strona 2., 3., 5., 7., 9., 11.. Cały czas czytam o wysokości opłaty rocznej, o potrzebie firmy, o zbyt wysokich kosztach.
No na szczęście na stronie jedenastej wreszcie znajduje coś o tych, którzy mogą być poszkodowani. Ale nadzieje są płonne, bo strona dalej znowu wraca temat firmy, która prowadzi działalność. Tak się troszczycie interesami tych, którzy zostali okradzeni. Więcej empatii wobec okradanych, a nie wobec okradających.
Bogdan Borusewicz
Pani Marszałek, panowie ministrowie, szanowna izbo, żąda krypto, była piramidą finansową. To jest jasne w tej chwili. Wcześniej takimi piramidami albo tym co przyciągało, to był, było złoto, był także alkohol, no a tutaj szybki zysk.
Macie państwo rację, że tą ustawą nie udałoby się wsadzić twórców z ontokepto do aresztu, ale na pewno by się udało ograniczyć te straty, które były. Kontrola urzędu kontroli finansowej spowodowałaby, albo musiałaby spowodować, że po 1. Tego typu firmy, tak że z żąda krypto były bardziej przezroczyste, a po 2. Nie miały możliwości wyprowadzenia tych pieniędzy, pieniędzy klien klientów, które zostały pozyskane po szukaniu w oszukańczy sposób. Bo w bankach, w bankach nie można wprowadzać pieniędzy klientów do, do wartości firmy.
Czyli firma nie może tych pieniędzy wyprowadzić, zawierając umowę z kim innym. Więc na pewno nie zablokowałaby to, co robi to sąd do krypto, ale myślę, żeby ograniczyła I to jest cały problem. Bo rozumiem, że dyskusja dotycząca ustawy zawetowanej Może być dyskusją, czy powinna być, była dyskusją merytoryczną, ale za tym się kryło, czy ta ustawa wejdzie czy nie, interesy kilkudziesięciu 1000 Polaków, którzy stracili pieniądze. Te, ten interes kilkudziesięciu 1000 Polaków powinien przeważać. Ta ustawa mogła być nieco inna, ale ta ustawa była.
I o ile, o ile przy pierwszej ustawie można, że pan minister prezydent prezydencki może powiedzieć, że no prezydent nie został powiadomiony I nie wiedział, bo otrzymał informację później, ale przy drugiej ustawie wszystko było jasne. A jeszcze bardziej jasne będzie przy tej trzeciej ustawie. Bo mimo przyjezdręczania się jednego z panów senatorów, ja nie uważam, że akurat panowie senatorowie zgłaszając poprawki, występują w imieniu prezydenta. Jednak to jest inna instytucja niż niż niż Senat. Prezydent jest inną instytucją.
Bogdan Borusewicz
A nawet jestem pewny, że ten szantaż, który usłyszałem, że jak nie przyjmiecie naszych poprawek, to prezydent zawetuje, nie był też w imieniu prezydenta. Ja ciągle uważam, że prezydent jest osobnym podmiotem. Może jestem naiwny, ale taka jest rola prezydenta. Nie rolą prezydenta brania udziału w walkach politycznych. Nie rolą prezydenta reprezentowanie jednej strony politycznej albo jakiejkolwiek, jakiejkolwiek partii.
Więc mam taką nadzieję, że to nie był szantaż w imieniu prezydenta. Jest wiele spraw jeszcze do uregulowania. Ja się zgadzam, że technika idzie do przodu. Mamy wiele spraw do ruglowania także w tym, co się dzieje w internecie. Ale żeby cokolwiek uregulować w internecie, to musi być ustalone.
Można to uważam uregulować tylko ustom, dlatego że jest to żywy organizm I faktycznie można przekroczyć ograniczenia konieczne, a takie ograniczenia w internecie mogą być tylko konieczne. Zaś apeluję do celów PiS-u, żeby głosowali ze mną ustawą, zgodnie ze swoim apelem, że trzeba zakończyć ten taniec, który jest tańcem kosztownym dla naszych wyborców I obywateli. Dziękuję.
Joanna Sekuła
Pani Marszałek, Wysoka Izbo. Zachowując reżim czasowy, chcę przedstawić kilka faktów. Rok 2014., wulgarka niemieckiego pochodzenia Róża I Gnodowa wprowadza na rynek onecoin. Dziesiątki 1000 ludzi zostają pozbawieni oszczędności całego życia. Ludzie, którzy uwierzyli w nowoczesny I bezpieczny rynek finansowy, często nie mieli świadomości w jakiej rzeczywistości faktycznie funkcjonują, że jest to rzeczywistość zupełnie pozbawiona zabezpieczeń.
4000000000 dolarów uciekły. Podobnie jak Róża Ignetowa, która od 2000 osiemnastego roku jest na liście najbardziej poszukiwanych zbiegów. Od 2000 dwudziestego drugiego roku podobnie, kiedy zginął pan Sylwester Suszak, to zaginięcie związane z rynkiem kryptowalut staje się faktem. Ten, kto przejął po panu sylwestrze z uszuku schedę, działa dokładnie według tych samych reguł, według których działała róża ignotowa. Stworzył fantastyczną mrzonkę o bogactwie, łatwym zarobku, bezpiecznym rynku, nowoczesnej inwestycji dla biednych, pozbawionych świadomości I edukacji finansowej ludzi na całym świecie.
Dlatego też musimy, nauczeni tym doświadczeniem, mówić wszystkim, że ta ustawa nie jest atakiem na innowacje, że jest próbą cywilizowania rynku I uświadomienia wszystkim, że inwestowanie w kryptowaluty jest inwestycją bezpieczną I poddaną ochronie państwa. Tak kiedyś było przecież z bankowością, z rynkiem kapitałowym czy z usługami płatniczymi. Jeżeli coś zaczyna funkcjonować źle I jest obszarem do nadużyć, Obowiązkiem państwa jest wprowadzić regulację. Jeżeli Mika w 2000 dwudziestym czwartym roku zaczęła funkcjonować w całej Unii Europejskiej, dlaczego Polska nie jest tym krajem, który tym regulacjom się poddaje? Wolny rynek nie oznacza rynku bez zasad.
Nowoczesność nie oznacza braku odpowiedzialności, a innowacja nie może być brakiem przejrzystości. Dlatego też nie możemy udawać, że problem nie istnieje I nie możemy mówić obywatelom, że rynek się sam zweryfikuje, bo się nie zweryfikował. To, co państwa uczyniło, jest oczywistością. Potrzeba zrozumienia wprowadzenia tej regulacji dla nas wszystkich senatorów powinna być oczywistością I nasz głos powinien dać obywatelom pewność, że tu tworzy się prawo, które zapewnia obywatelom bezpieczeństwo, bo nowoczesne państwo nie jest wrogiem technologii, ani zakładnikiem chaosu regulacyjnego. Musi wspierać innowacje, ale jednocześnie chronić obywateli przed nadużyciami, manipulacją I finansową nieuczciwością.
Dziękuję.
Adam Bodnar
Szanowna Pani Marszałek, szanowne szanowne panie ministrze, szanowne panie I panowie senatorowie. Pan minister Bogucki mnie zainspirował swoją precyzją we wskazywaniu różnych dat w odniesieniu do działania prokuratury I chciałem na to odpowiedzieć, ale myślę, że pan senator Kwiatkowski doskonale to zrobił. Natomiast uznałem, że być może warto jest przypomnieć 4 daty, a mianowicie dwudziestego siódmego maja 2000 dwudziestego piątego roku odbywa się konferencja CIPAC w Jasionce pod Rzeszowem, której... Która to konferencja, wszyscy doskonale wiemy, jest sponsorowana, wspierana przez Sonda krypto. Dzień później pojawia się deklaracja kandydata na prezydenta Karola Nawrockiego, cytuję, jako prezydent będę gwarantem tego, że nie wejdą w życie zamordystyczne przepisy, które ograniczą waszą wolność.
I pan Mentzen stwierdza, widzę, że są kolejne efekty naszej rozmowy. Kolejna data, 2. Września 2025, na stronach TV Republika zamieszczona jest informacja o tym, że odbędzie się Polish American Strategic Industries Summit. I na tej, na stronie internetowej TV Republika możemy znaleźć informacje, że będą tam uczestniczyły różne osoby ze strony amerykańskiej, ale także przedstawiciele kancelarii prezydenta Marcin Przydacz, Sławomir Cenckiewicz. Także wymieniany jest na stronie TV Republika zapowiedziany jako mówca europoseł Adam Bielan I także prezydent Andrzej Duda.
Trzeciego września tego samego dnia, kiedy odbywa się spotkanie Donalda Trumpa z Karolem Nawrockim, ten szczyt chyba się nie udaje I nie wszyscy ci przedstawiciele się jednak na nim pojawiają. Natomiast oczywiście uczestnikiem tego szczytu Polish American Strategic Industice Sumith jako panelista jest pan Przemysław Krall, prezes Zonda Krypto I oczywiście Zonda Krypto jest sponsorem tego wydarzenia. I pozostawię tylko te daty do państwa rozwagi. Dziękuję.
Dziękuję bardzo. Szanowni
Speaker 64
państwo, informuję, że lista mówców została wyczerpana. Dla porządku informuję, że do protokołu swoje przemówienia w złożyli senatorowie Ryszard Brejza, Leszek Czarnowaj, Beniamin Godyla, Janusz Gromek, Ryszard Majer, Beata Libera Małecka, Janusz Pęcherz, Adam Szenfeld, Aleksander Szwed, Ryszard Świlski I Wadym Wadin-Tyszkiewicz. Informuję, że wnioski o charakterze legislacyjnym na piśmie złożyli senatorowie Krzysztof Bieńkowski I Grzegorz Bierecki. Zamykam dyskusję. Czy przedstawiciele wnioskodawców, przedstawiciel prezydenta lub przedstawiciel rządu chcieliby jeszcze zabrać głos?
proszę.
Zbigniew Bogucki
Wice szanowna Pani Marszałek, Wysoki Senacie, panie ministrze, szanowni państwo. Niezwykle ciekawa ta dyskusja, ale myślę, że wymaga sprostowania I wymaga podania faktów, a nie tylko tez, które z tymi faktami często wspólnego niewiele mają albo zajmowaniem się czasem, który nie ma nic wspólnego z bieżącą ustawą, ale także z tym, się wydarzyło w roku dwudziestym szóstym I w dwudziestym, a było przygotowane w dwudziestym piątym. Zacznę natomiast od pytania najbardziej w mojej przynajmniej ocenie merytorycznego, a więc pana marszałka Borowskiego czyli który dopytywał o tą kwestię kontroli sądowej ja nie
Możliwości odpowiedzieć bo to pytanie było skierowane do pana ministra finansów natomiast chciałbym to uściślić bo później to się przejawiało także w pytaniach innych senatorów pana pana senatora kwiatkowskiego czy my w sensie pan prezydent, chce chronić tych, którzy prowadzą tę działalność w sposób nieuczciwy? No nie. I tutaj odczytam konkretne przepisy tych poprawek, które przed chwilą panowie senatorowie Prawa I Sprawiedliwości złożyli. Tu zwracam się bezpośrednio do pana marszałka Borowskiego. Najpierw blokada, a później kontrola, ale kontrola w odpowiednim czasie I szybka kontrola.
Więc nie ma tego zagrożenia, o którym mówił pan minister, że sąd będzie się zastanawiał, że postępowanie będzie trwało, prawda, że ludzie będą tracić pieniądze I dopiero po jakimś czasie nastąpi ta blokada. W artykule... Treść poprawki w artykule sześćdziesiątym trzecim po ustępie szóstym dodaje się ustęp 6 a I 6 b. 6 b brzmi w sposób następujący, dostawca usług w zakresie kryptoaktywów niezwłocznie informuje posiadacza rachunku kryptoaktywów lub rachunku pieniężnego, o którym mowa w artykule 13, ustęp 2, o dokonaniu blokady. Chodzi o to, żeby poinformować, bo w tej ustawie rządowej, tej tym projekcie wiodącym, w ogóle nie ma takiej informacji.
Pan minister finansów mówi o tym, że no przecież mógł się spodziewać I tak dalej. Lojalność państwa wobec prowadzącego działalność niekosztująca nic, wymaga w ocenie prezydenta poinformowania. Blokujemy ci ten rachunek, robimy to, bo mamy co do tego prawo, mamy podejrzenie niewłaściwego działania, ale ty masz również prawo do tego, żeby sąd to skontrolował. Jak to ma nastąpić? Ustęp 8.
Miałby otrzymać w wymienię na żądanie, o którym mowa w ust. 1, dostawcy usług w zakresie kryptoaktywów oraz posiadaczowi rachunku kryptoaktywów na rachunek lub rachunku pieniężnego, o którym mowa w art. 13 ust. 2 służy skarga do sądu administracyjnego w terminie trzydziestu do dni od otrzymania odpisu tego żądania. Kolejna część tej poprawki, sąd administracyjny rozpoznaje skargę, o której mowa w ust.
8 w terminie czternastu dni. Czy to jest naprawdę coś nadzwyczajnego, że państwo ma poinformować, że blokuje, że państwo ma, daje prawo do szybkiego rozpoznania tej sprawy przez sąd I zakreśla temu sądowi 14 dni, przecież tych spraw nie będą 1000. Być może jak ten rynek się rozwinie przed przy przy założeniu, że będzie dobrze regulowany, to też tych spraw nie powinno być, więc więc odpowiadając panie marszałku na pana pytanie, kontrola, którą proponuje pan prezydent, nie wyklucza w żaden sposób ochrony obywateli przed nieuczciwymi podmiotami w na rynku krypto, ale umacnia pozycję w tym sensie przedsiębiorcy, który ma prawo skontrolować tę ustawę, a kontrolerem będzie sąd, a nie tylko organ administracji, który to robi władczo, jednostronnie, bez możliwości tak naprawdę tego skontrolowania przez ponad 6 miesięcy, a orzeczenie sądu może być za kolejne kilka miesięcy, więc ta kontrola w tym ujęciu rządowym jest właściwie iluzoryczna, ona jest fikcyjna, znaczy wszystko się już skończy dawno, zanim sąd wyda jakiekolwiek orzeczenie w tej sprawie. To nie jest poprawka przeciwko, jak były tutaj głosy, ochronie obywateli, ochronie inwestorów, konsumentów, jak zwał tak zwał. To jest po prostu normalny standard konstytucyjny.
Prezydent jest strażnikiem konstytucji. Prezydent nie jest strażnikiem czyjegoś interesu, takiego czy innego, rozumianego przez kwestie lobby. Jest strażnikiem konstytucji I zasad konstytucyjnych prawa do sądu. Tyle I tylko tyle. Kolejna rzecz, mówimy o przedłużaniu blokady.
Organ może przedłużyć blokadę. Nie od razu na 6 miesięcy, tak jak jest to w projekcie urzędowym, bez żadnej właściwie kontroli sądowej. Może przedłużyć po trzech miesiącach, ale musi zapytać się sąd, czy to też jest coś nadzwyczajnego? Widzi, że prowadzi postępowanie, widzi, że wymaga to dłuższego okresu, występuje do sądu. Niech sąd zdecyduje, a nie jednostronnie organ administracji, który jest niekontrolowany w żaden sposób.
Czy to jest uczciwe podejście? Uczciwe. Czy to zagraża bezpieczeństwu obrotu inwestorów, konsumentów? Nie. Czyli pan prezydent proponuje rozwiązanie w ramach standardów konstytucyjnych prawa do sądu niezawisłego I niezależnego panie marszałku, panie ministrze, nie osłabiając w żaden sposób ochrony konsumentów.
I tak jest w każdym kolejnym przypadku, jeżeli chodzi o kontrolę, kontrolę sądową. Skracamy po prostu, czy pan prezydent proponuje skracanie procedowania sądu. Tak, wymagać od organów administracji, od siebie, od sądów, żeby działały szybko I sprawnie. Także jeżeli spojrzymy na te poprawki naprawdę nie ma tu nic, co by rozmontowało system sądownictwa administracyjnego. Przeciwnie, jest próba uwzględnienia przede wszystkim interesu konsumentów, ale także poszanowania konstytucyjnych praw przedsiębiorców.
Naprawdę zachęcam państwa senatorów, wszystkich, bez względu na tą emocję polityczną, która towarzyszy tej sprawie, żeby zapoznać się spokojnie z poprawkami I z tym uzasadnieniem do tych poprawek, bo tam nie ma polityki. Tam jest czysta legislacja I konstytucyjne zasady. To jest, to jest 1 rzecz. 2., to myślę, że, mam nadzieję, że rozwiałem jakby te wątpliwości czy czy kwestie zapytania pana marszałka Borowskiego. 2.
Chyba wypowiadającym się był dwukrotnie późniejszy też zabierał głos pan marszałek, pan senator pan senator Kwiatkowski I też pytał o to, gdyby weszła ustawa pana ministra finansów, czy można było tego uniknąć? Zresztą to pytanie się powtarzało. Znaczy to jest pewna pewna retrospekcja, której na pewno nie jesteśmy w stanie odpowiedzieć. I pan, ale pan minister, pan wiceminister powiedział coś bardzo ciekawego, że generalnie można byłoby coś zrobić, przy czym te podmioty, cytuję, chyba że pan minister to sprostuje, działałyby w sposób nielegalny. Kluczowe jest słowo działałyby.
Kluczowe jest słowo działałyby. To znaczy, że dalej te podmioty by działały. I dlatego tak dużo poświęciłem uwagi, jeszcze poświęcę uwagi także na kanwie wystąpienia pana senatora Kwiatkowskiego, organom państwa w zakresie prawa karnego, ale także ministra finansów w zakresie AML-u, czyli ustawy o przeciwdziałaniu praniu brudnych pieniędzy. Kolejna rzecz, wielokrotnie to była pan pan senator Kwiatkowski mówił o tym o KNF-ie, mówił o BitBayu, że był na liście ostrzeżeń, prawda? Znaczy, pani powiedział to, przepraszam, ja sobie zanotowałam.
BitBay był na liście ostrzeżeń przez KNF. I co z wynikało? Nic z tego nie wyniknęło. Niestety mówię, nic z tego nie wyniknęło. Kolejna, kolejna sprawa, jeżeli chodzi o o kwestie te karne, pan senator Kwiatkowski bardzo dużo ze znaną sobie swadą opowiadał o tym, co było w roku osiemnastym, dziewiętnastym, dwudziestym, mówił kto morzył śledztwa, na jakim poziomie, o działaniach KNF-u.
Panie senatorze, ale ja tego nie kwestionuję w żaden sposób. Ja tylko zauważam I myślę, że wszyscy powinniśmy to zauważyć, że w tamtych latach Polacy nie tracili pieniędzy Ani w roku osiemnastym, ani dziewiętnastym, ani dwudziestym. Polacy stracili pieniądze w roku dwudziestym szóstym. Kiedy państwo rządzicie? A pieniądze, a pieniądze, a jeżeli...
I ze ze sobie znaną ze ze sobie znaną Proszę o ciszę, proszę o ciszę na sobie. Dziękuję pani marszałek. Pan senator ze sobie znaną sprawnością postanowił przejść do porządku dziennego nie wspominając o tym, o czym ja wspomniałem, więc powtórzę panie senatorze. Śledztwa dotyczące istoty problemu, czyli mechanizmów czy patologicznych mechanizmów finansowych w tym podmiocie z żąda krypto ostatecznie zostały umorzone. Powtórzę to za gazetą wyborczą z Katowic.
Myślę, że warto o to zapytać obecnego tutaj senatora, ówczesnego Ministra Sprawiedliwości, prokuratora generalnego pana profesora Bodnara. To jest marzec, przepraszam kwiecień dwudziestego czwartego roku. Rządzicie państwo wtedy wy I luty dwudziestego piątego roku. I od lutego 2000 dwudziestego piątego roku do siedemnastego kwietnia bieżącego roku nie są podejmowane absolutnie żadne działania w tym zakresie. To nie jest odpowiedzialność tych, którzy morzyli śledztwa w osiemnastym, dziewiętnastym czy dwudziestym roku.
To jest oczywista, bezpośrednia odpowiedzialność nadzoru nad prokuraturą, służbami, organami ścigania, która spoczywa z jednej strony na premierze jako szefie rządu, z drugiej strony na odpowiednich ministrach resortowych, jeżeli chodzi o prokuraturę, na Ministrze Sprawiedliwość. To jest oczywiste. I trzeba o tym powiedzieć, bo musimy mówić o prawdzie. Nawet jeżeli przyjąć, że te śledztwa nie powinny być umorzone w dziewiętnastym roku, to ten bitbase zmienił się w rząd na krypto. Przecież pan o tym wie.
To był już inny podmiot. I ten podmiot działał za granicą. Więc możemy odwoływać się do lat poprzednich, tylko jeszcze raz podkreślę, podkreślam, wtedy te pieniądze nie były tracone. Być może wtedy, nawet z prawdopodobieństwem dużym można założyć, że była budowana piramida finansowa, którą trzeba było przerwać w odpowiednim momencie, ale ten czas już blisko prawie trzech lat rządów państwa był do tego, żeby to przerwać. Państwo tego nie zrobiliście.
Więc jeżeli mówimy o datach, mówimy o śledztwu,
Tak? My widzimy o KNF-ie. Kolejna rzecz. Tak KNF w tej sprawie działał. Działał wtedy, kiedy rządziło Prawo I Sprawiedliwość, działał również teraz.
To zażalenie KNF-u spowodowało, że śledztwa były prowadzone, ale niestety tylko do kwietnia dwudziestego czte dwudziestego czwartego I do lutego dwudziestego piątego roku. No takie są fakty, nie da się inaczej, po prostu nie wychodzi inaczej. No tak, tak to już jest. Więc co do jeszcze KNF-u, który z tego co ja wiem, czytałem, nie wiem, no to jest, to jest pytanie oczywiście do do do Komisji Nadzoru Finansowego, ale z tych ogólnie dostępnych informacji wynika, że KNF był w jakimś kontakcie z regulatorem estońskim. Więcej, regulator estoński, uwaga, tu też ważna data, w połowie dwudziestego piątego roku ostrzegał przed żąda krypto.
Co państwo zrobiliście? Mając informacje regulatora estońskiego, że są problemy. Premier zwołuje posiedzenie po pół roku, piątego grudnia, a później nie dzieje się znowu do siedemnastego kwietnia nic, nie wszczynane są żadne postępowania, Nie ma żadnej reakcji państwa, chociaż mając na uwadze, co już mówiłem, powinna nastąpić lawina działań służb, prokuratury I tak dalej I tak dalej. I wydarzyło się absolutnie nic. To jest bezpośrednia państwa odpowiedzialność, nadzór nad działaniem prokuratury I służb.
Pan senator też mówił, stawiał taką tezę, mówił, że on oczywiście tylko pyta o to, odnośnie tego, że fundacja miała otrzymać pieniądze, a prokuratura w tamtym czasie to morzyła, więc jak rozumiem jest taka zaszyta teza, że musiał być między tym związek przyczynowo-skutkowy albo przynajmniej powinniśmy się nad tym zastanowić. Nawet zaprzeczał pan pan senator tej tezie. To ja idąc tą samą tą samą ścieżką, także zaprzeczę, taki na przykład w tezie, czy skoro państwo jesteście związani z akcją I nie oceniam Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy. I nie wiem, czy pan prokurator ówczesny generalny pan profesor Bodnar brał udział w tej akcji, chyba tak. Czy w takim razie należy zaprzeczać, mam zaprzeczać, że te śledztwa umorzone w lutym dwudziestego piątego roku I w kwietniu dwudziestego czwartego roku też nie miały żadnego związku z tym?
Czy tak mamy dyskutować o tej ustawie? Jeżeli pojawia się ten głos różnica, że tutaj nasz szczytny cel, a tutaj do kieszeni. Jeżeli są tam, jeszcze raz panie senatorze, jeżeli są tam jakiekolwiek działania o charakterze karygodnym, mówię to zupełnie poważnie, to dlaczego od piątego grudnia, co najmniej od piątego grudnia, nic się w tej sprawie nie wydarzy? To jest pytanie nie do prezydenta, nie do szefa kancelarii, to jest pytanie do szefów służb, do premiera, do ministrów nadzorujących służby I prokuraturę. Pan poseł Brejza mówił o o konsultacjach, czy z kim pan prezydent konsultował, czy konsultował tę decyzję, czy nie konsultował.
No tutaj są 2 tezy panie panie senatorze, bo raz słyszę zarzut wobec pana prezydenta, że nie konsultował, że nie było tych konsultacji z branżą, a z drugiej strony słyszę I nie wywiązał się z tego, z tej rozmowy, jak rozumiem, z panem przewodniczącym Mentzenem, a z drugiej strony, że były jednak te konsultacje I one przesądziły przesądziły o tym, że że podjął taką, a nie inną decyzję. Te konsultacje były bardzo szerokie na etapie, o czym mówił pan minister, finansów. Były bardzo szerokie, długie, moim zdaniem za długie, bo to trwało prawie 2 lata. Ograniczę się do półtora roku. Naprawdę pan prezydent miał pełen wachlarz materiału, żeby to ocenić.
Natomiast wnioski wyciągnęliśmy różne I przykład kontroli sądowo-administracyjnej pokazuje, że racja w moim głębokim przekonaniu jest po stronie pana prezydenta, a nie rządu w tej sprawie. Więc nie chodzi o to, czy konsultował, z kim konsultował, jak konsultował. Jeszcze wrócę do, tu chyba pan znowu senator Kwiotkowski mówił o tych, ale to też się przejawiało w innych głosach, o tych kwestiach związanych z organizacją, z organizacją SiPaku. To znowu mam zapytać, no czy inne inne finansowania, to nie pan senator, to ktoś inny, czy inne działalności sponsoringowe czy marketingowe tego podmiotu, A mogę wymienić tu różne kluby ekstraklasy w Polsce I za granicą. Mógłbym powiedzieć, to jest zastanawiające, to w odpowiedzi także jeszcze do tego pytania poprzedniego pana marszałka pęka, gdzie były służby, jak działają służby.
Ja państwu przypomnę, że premier polskiego rządu, prezes Rady Ministrów w lutym tego roku, już po tym grudniu, już po niejawnym posiedzeniu Sejmu, poszedł do jednego klubu, na swoich mediach społecznościowych zamieścił filmik, w którym stoi z jedną, z koszulką jednego z ekstraklasowych klubów, na którym jest reklama Zonda Krypto, gdzie były służby. One powinny ostrzec premiera, no chyba że premier wiedział co robił. To pokazuje, że państwo nie działa. To pokazuje, że państwu nie działa. Wystarczy odpalić, pani senator mówi o cynizmie, to nie jest cynizm.
Cynizm jest wtedy, kiedy nie odwołuje się do faktów. Ja się odwołuję do faktów I to z mediów społecznościowych pana premiera, Pana premiera. Pana premiera, więc jeżeli służby.
Magdalena Biejat
Szanowni państwo, proszę o ciszę. Proszę o ciszę, obie strony sali. Proszę naprawdę, proszę państwa wszystkich o ciszę. W tej chwili w to państwo krzyczą. Reaguję, jak pan słyszał, regularnie, więc bardzo proszę o spokój.
Proszę dać panu ministrowi skończyć wypowiedź.
Zbigniew Bogucki
Staram się naprawdę, Wysoki Senacie, szanowni, szanowna pani marszałek, odwoływać do faktu. Odwoływać do faktu. Naprawdę ja jestem zaniepokojony tym, że premier, który mówi o tym wielkim zagrożeniu, nie ma takiej osłony ze strony służb, że jest stawiany w takiej sytuacji. Czy pani, czy państwo uważacie, że to jest normalne? Że po grudniowym posiedzeniu piątego grudnia w lutym pan premier jest wystawiony, już nie mówię o konkretnym ugrupowaniu politycznym, mówię o polskiej premierze, jest wystawiony na tego rodzaju, nie chcę powiedzieć śmieszność, jeszcze to jest wrzucane w mediach społecznościowych I państwo mówicie, kto reklamuje rządy krypto?
No mógłbym powiedzieć, to by był cynizm, gdybym powiedział, że pan premier reklamował sądy krypto. Nie powiem tego, to jest premier polskiego rządu, z którym się granicznie nie zgadzam. Tylko zastanawiam się, gdzie jest państwo polskie? Gdzie jest państwo polskie, które powinno działać? Kolejne kwestie.
1 z pań senator pytała, po której stronie jesteśmy, że państwo jesteście, mówię o o większości w tej izbie, większości rządowej, że jesteście po stronie obywateli. Ja przed po przedstawiłem te propozycje pana prezydenta, chociażby w zakresie kontroli sądowej. To nie ma żadnego uszczerbku dla obywateli, żadnego. Można to spokojnie przeprowadzić, można spokojnie to wdrożyć, odpowiadając na te wątpliwości czy pytania pana marszałka Borowskiego. Dlaczego nie chcecie państwo tego zrobić?
No, przepraszam, ale jedyny jedyna odpowiedź, która wydaje się logiczna, że chodzi tutaj właśnie o polityczną batalię, żeby nie powiedzieć wojnę, w której obywatele niestety dla państwa się nie liczą, bo oni mają być zakładnikami tego procesu, znaczy zakładnikami wojny z prezydentem. Prezydent dwukrotnie wetuje. Państwo mówicie o kwestii tak, pan pan marszałek, bardzo zasadne pytanie, pan marszałek Borowski mówił, że prezydent nie powinien wchodzić w ten bieżący spór. Pan marszałek mówił również o deklaracjach prezydenta I jego pozycji takiej ustrojowej. No dobrze, ale to też trzeba tego prezydenta szanować.
Jeżeli prezydent ma najświeższy mandat, najsilniejszy, z powszechnych demokratycznych wolnych wyborów, Możecie państwo się z tym wyborem nie zgadzać, ale jak rozumiem szanujemy te wybory, tak jak prezydent szanuje, że państwo stanowicie większość w tej izbie, senacie, w sejmie I tworzycie państwo rząd. No ale na koniec trzeba domówić się jakoś z prezydentem, którego wybrał naród, suweren, skoro prezydent dwukrotnie państwu mówi, że nie zgadza się na te rozwiązania. Po czym wychodzi pani senator Piątkowska I mówi o tym, będziemy składać 4., 5., nie wiem, 8. Raz. Czy to jest propozycja dialogu?
Czy to jest propozycja faktycznej troski obywateli? No czy jeżeli państwo zapowiadacie, że będziecie składać 8., 10. Czy któryś tam raz, to znaczy, że ten obywatel nie ma żadnego znaczenia w tym sporze. W tym sporze rozumiem, że chodzi niektórym o to, żeby wykazać swoją rację I postawić na swoim. A to nie o to chodzi.
Chodzi właśnie o tego obywatela, więc jeżeli państwo pytacie, po której stronie jest pan prezydent, prezydent jest po stronie Polaków, tak jak mówi po 1. Polska po 1. Polacy I zachęca do tego żeby w tym wszystkim uczestniczyć. Pani senator Piątkowska mówiła o tym szczęśliwym zakończeniu, żeby wreszcie było szczęśliwe zakończenie, żeby było szczęśliwe zakończenie, to znaczy, żeby prezydent, jak rozumiem, podpisał ustawę o kryptoaktywach, no to, już o tym wspominam, no potrzebna jest przynajmniej minimalna wola podejścia do tych poprawek, nie w sposób przez pryzmat politycznego zwalczania się, żeby nie powiedzieć takiej politycznego okładania się w cudzysłowie sztachetami, tylko przeczytania tych poprawek I powiedzenia w porządku, mogą te poprawki wejść. Prezydent ma rację albo nawet nie musicie państwo przyznawać tej racji, tylko zagłosować rozsądnie nad tymi poprawkami.
Zresztą niektóre poprawki, przynajmniej 1, to są poprawki państwa koalicjantów z Sejmu, które też zostały wyrzucone, mimo że wcześniej zostały przyjęte.
Gdzie tutaj jest jakaś logika? Pan marszałek Borowski mówił, że to pora odpowiedzialności, tak? To jest pora odpowiedzialności. To jest pora odpowiedzialności w ramach tej konstytucyjnej zasady współpracy. I mówił pan marszałek, że to osobny organ, oczywiście organ władzy wykonawczej, prezydent, że senatorowie tutaj Prawa I Sprawiedliwości, za co jeszcze raz dziękuję, złożyli te poprawki, że tak powiem w dialogu z prezydentem, w dialogu z kancelarią prezydenta.
No jak... Czy dialog jest czymś złym? Czy złożenie poprawek, które były zgłaszane w pierwszym, w drugim czytaniu, wynikają z projektu pana prezydenta, na który państwo podobno czy złożenie poprawek przez senatorów mniejszości w tej izbie jest czymś złym? No nie, no to jest próba jeszcze przekonania, jeszcze próba refleksji na tym ostatnim, na tym ostatnim etapie. O tą refleksję panie marszałku, ale cały senat proszę, żeby żeby tak się tak się stało.
Mówił pan marszałek też o tym, że chociaż przed pierwszym wetem nie było tej informacji, no to już przed drugim te informacje były. Panie marszałku, nie mogę powiedzieć wszystkiego... Forma tego posiedzenia nie ma charakteru niejawnego. Ja mogę tylko powiedzieć, że to były informacje takie, które powinny wywołać działania służb, o których już wspominałem. Działania tych służb, a tych działań nie było.
To nie jest kwestia tej ustawy. Być może ta ustawa, nie wiem czy w ogóle by w jakikolwiek sposób pomogła, bo tak jak pan minister powiedział, te podmioty nawet nielegalnie mogłyby działać. Tak rozumiem tą pana wypowiedź. Natomiast nie było żadnej reakcji państwa tam, gdzie powinno zadziałać twardo, konsekwentnie, bez skrupułów. Więcej, gdybym mógł ujawnić treść tej notatki, to akurat na jednym z organów spoczywała ta odpowiedzialność.
Nie mogę powiedzieć, na którym. Nie mogę powiedzieć na którym, to możecie państwo, jak rozumiem w ramach pani pani marszałek, zapytać się czy były instrumenty czy nie były, ale można na to odpowiedzieć pośrednio. Skoro siedemnastego kwietnia zostało wszczęte śledztwo, tego roku dopiero, to znaczy, że instrumenty są. I te instrumenty nie były wykorzystane I państwo niestety spało przez kilka miesięcy, kiedy Polacy byli okradani. I to nie spało państwo przed dwudziestym trzecim rokiem, tylko spało w dwudziestym piątym I w dwudziestym szóstym roku.
I takie są fakty. Mówił pan marszałek także o szantażu, bo znowu wrócę do tej wypowiedzi. Co jest szantażem? Umotywowana odmowa podpisania ustawy, zgłoszenie poprawek, próba szukania większości, próba dialogu, zgłoszenie wreszcie swojej ustawy, na kanwie ustawy rządowej. Czy to jest szantaż panie marszałku, wysoka izbo?
Czy to jest próba jednak znalezienia kompromisowego rozwiązania, a z drugiej strony mamy ten głos 3., 4., 5., 8. Raz będziemy to procedować. Czy to nie jest szantaż? Według mnie to 2. Postawa jest szantażem.
To znaczy, że zrobimy wszystko tylko po to, żeby wykazać swoją rację I I powiedzieć, że prezydent zawetował już tam, nie wiem, kilkanaście ustaw, chociaż chodzi o jedną. O karach, to mówił o tych, o tych karach mówił pan senator Kwiatkowski, ale tutaj dziękuję za tą taką odpowiedź pana ministra. No pan prezydent, tworząc projekt przypomnę, że projekt pana prezydenta został złożony wcześniej niż ten projekt rządowy, który jest dzisiaj projektem wiodącym. W poprzednim projekcie te kary były dokładnie takie same jak w projekcie prezydenckim. Więc pan prezydent odwołał się po prostu do legislacji rządowej.
To, że rząd doszedł, moim zdaniem w pewnej politycznej emocji, do przekonania, że trzeba to podbić, żeby pokazać, że coś się dzieje w tej sprawie, bo będziemy surowiej karać, chociaż nikogo nie karacie państwo, nikogo nie ukaraliście w tej sprawie, ale pan prezydent mówi, okay, nie ma żadnego problemu, w porządku chcecie państwo wyższych kar, niech będą wyższe kary. Proszę nie próbować tutaj mówić, że prezydent w swoim projekcie miał niższe, bo one były dokładnie takie same jak w drugim obiegu tej ustawy, a jeżeli by ustawa z odpowiednimi poprawkami I z tymi karami już podniesionymi przez rząd, które są w tej ustawie, to jestem przekonany I biorę za te słowa odpowiedzialność, że jeżeli miałoby to być powodem do zawetowania, to nie będzie to powodem zawetowania pana ta wysokość kart. Więc nie musicie, nie musi pan senator I wysoka izba I większość się o to obawiać. Była też mowa, te słowa o tym, kto uzyskuje z tego korzyść, traci, były takie wystąpienia bardzo mocno polityczne, w sensie retoryczne. Szanowni państwo, ja odczytam jedną wypowiedź.
Jedną wypowiedź z lutego 2000 dwudziestego piątego roku. Cytuję dosłownie, wielu ludzi inwestuje I powinno mieć możliwość inwestowania, gdy wymieniamy złotówki na dolary. Państwo się tym szczególnie nie interesuje. W kwestii kryptowalut, a wielu młodych ludzi w to inwestuje, oczywiście ponoszą ryzyko, ale na własny rachunek. Uwaga, jestem przeciwny regulowaniu tego.
Luty dwudziestego piątego roku. NIK-a obowiązuje od grudnia dwudziestego czwartego roku. Trwa kampania wyborcza, wybory prezydenckie. To są słowa zacytowane Rafała Trzaskowskiego. I pada tutaj słowo, że prezydent Nawrocki jako kandydat mówi o tym, że, przepraszam, zacytuję, nie jest to chyba pan pan profesor, pan senator Bodnar mówił o tym, nie jest za zamordystycznym uregulowaniem tego rynku.
Tak, no jest za rozsądną regulacją. Natomiast kandydat przez państwa popierany mówił, że w ogóle nie chce żadnej regulacji. I moje pytanie jest zasadne. Myślę, że to zadam je w imieniu obywateli. Czy gdyby dzisiaj rządził pan prezydent Nawrocki, rządził pan prezydent Trzaskowski, to nie byłoby tej ustawy, to zawetował by tę ustawę, nie przekładał swojego projektu, czy wtedy kłamał?
Szanowni państwo, tercją mandatur, trzeciej możliwości nie ma. Albo kłamał w tamtej sprawie, mówiąc, że jest przeciwny jakiejkolwiek regulacji, chociaż to jest niemożliwe, chociażby z uwagi na obowiązkowanie MIK-i. No albo faktycznie by zawetował tę ustawę I nie byłoby żadnych żadnych regulacji, hulaj dusza, piekła nie ma, a państwo próbujecie obciążać pana prezydenta Nawrockiego, który przekłada projekt w oparciu o waszą ustawę z odpowiednimi szesnastoma poprawkami. No naprawdę proszę odwoływać się do tych faktów I nie tworzyć faktów alternatywnych do rzeczywistości. Pani senator Piątkowska mówiła także o tym błyskawicznym zamknięciu kurka.
No właśnie tego zamknięcia błyskawicznego kurka nie było, tylko było umorzenie śledztw, czyli błyskawiczne odkręcenie kurka. Znaczy jeżeli śledztwa zostały ułożone na początku dwudziestego czwartego I dwudziestego piątego roku, to ten kurek został błyskawicznie odkręcony I efekty są dzisiaj widoczne. Tylko ten kurek odkręcały służby za waszych czasów, za czasów tego rządu, a nie poprzedniego rządu. Ja jeszcze przypomnę, prezydent Nawrocki jest od szóstego sierpnia ubiegłego roku. Te wszystkie śledztwa w ogóle zostały umorzone, zanim prezydent został prezydentem.
Ale państwo już rządziliście. Było też takie sformułowanie, do wszystkich wreszcie dotarło, że ta ustawa jest potrzebna, że ta ustawa jest potrzebna. Gdybym był złośliwy mógłbym zapytać czy rozmawialiście z Rafałem Trzaskowskim, panem prezydentem Warszawy, czy do niego również dotarło, że ta ustawa jest potrzebna. Nie będę o to pytał. Prezydent nigdy nie mówi, że ta ustawa nie jest potrzebna.
Prezydent od początku w umotywowanych argumentach, znaczy w argumentacji swojego weta wskazywał, tak, potrzebna jest regulacja, zgadzam się na KNF, trzeba to robić, tylko zróbmy to w sposób konstytucyjny I cywilizowany, tak żeby zapewnić bezpieczeństwo obywateli, a z drugiej strony dać możliwość konstytucyjnych praw przedsiębiorcom I spowodować, że ten nadzór KNF-u jest rzeczywisty, bo oni działają tu, nie za granicą, bo wtedy tego nadzoru nie ma. Nie wiem, czy do wszystkich tych wątków się odniosłem, jeżeli nie, to bardzo przepraszam. Do wszystkich już, nie nie trzeba więcej. To cieszę się, że że ta moja wypowiedź jest na tyle wyczerpująca, więc mogę tylko tak skwitować się, jak rozumiem to chyba pan marszałek, nie wiem czy pan marszałek Borowski, no to wydaje mi się, że udało mi się państwa przekonać, skoro do wszystkich wątków się odniosłem. Że udało mi się to I udało mi się zaprezentować stanowisko pana prezydenta w sposób w miarę wyważony jak ta izba wymaga, takie mam przynajmniej przekonanie I takie stonowane emocje tej izby I że znajdziemy dobre rozwiązanie.
To znaczy, że państwo pochylicie się nad tymi poprawkami. Jeżeli nie wszystkie, to przynajmniej część z nich zaakceptujecie, bo one naprawdę nie są, nie są próbą politycznego przeciągania lina. A jeszcze 1 rzecz, bo też był, było takie sformułowanie, to chyba też pani pani senator Piątkowska, jak mi się wydaje, mówiła, odwoływała się do tego mojego sformułowania, że to jest marny spektakl. Tak, on nie jest. Myślę, że Polacy są zmęczeni, że wszyscy jesteśmy już tym zmęczeni, że powinniśmy to przeciąć, że powinniśmy to zakończyć.
Dajcie panu prezydentowi, szanowni państwo, senatorowie powód, żeby ten serial zakończyć, tylko muszę powiedzieć, tylko muszę powiedzieć, że reżyserem tego serialu nie jest Prezydent Rzeczypospolitej. Ten serial został wyreżyserowany I zapoczątkowany piątego grudnia. Wtedy to się wydarzyło, gdzie służby nie działały, ale było niejawne posiedzenie I do dzisiaj, jeżeli państwo wskażecie jedną, już kończę pani marszałek, wskażecie jedną osobę zatrzymaną. Jedną osobę, której postawiono od piątego grudnia zarzuty. 1 działanie, które było realnym działaniem w celu zabezpieczenia interesu tych, o których tak wiele państwo mówicie, czyli tych, którzy stracili pieniądze czy tracą te pieniądze.
Ale takiego działania nie ma. Nie wskażecie państwo
Takiego działania I to jest przerażające dlatego proszę o to żeby zamknąć tę sprawę żeby służby zaczęły działać to nie jest apel do senatu ale państwo jesteście tą większością która popiera rząd żeby służby zaczęły działać a ten serial nie wyreżyserowany przez pana prezydenta tylko przez pana premiera po prostu zakończy. Dziękuję bardzo. Dziękuję.
Speaker 56
Pani, tak jak na czole. Ponieważ moje moje nazwisko było wymieniane, więc niestety było, było. Więc niestety ad vocem.
Pani marszałek Proszę panią, ale
nie ma takiego trybu.
z artykułem Nie takiego trybu.
Speaker 74
W ten sposób Pani mogła powiedzieć, przeszkadzajcie. Nie przeszkadzajcie.
Magdalena Biejat
Moment, hej. Uspokójcie się wszyscy wreszcie. Ja rozumiem, że to są Ależ znam. Ale naprawdę proszę o spokój. Artykuł 48..
Proszę bardzo, wniosek formalny, replika sprostowania. Poza porządkiem obrad lub w związku z debatą, Marszałek Senatu udziela głosu w celu zgłoszenia wniosku formalnego lub repliki lub sprostowania.
Wojciech Skurkiewicz
Ten Marszałek Artykuł 48. Pragnę pani przypomnieć. Jest to formalny wniosek dotyczący tego, co pani teraz uczyniła. Artykuł 48 punkt, ustęp 2. Punkt 9..
Wnoszę o zmianę sposobu prowadzenia obrad dyskusji w tym punkcie I proszę o przegłosowanie tego. To jest wniosek formalny.
Dobrze, dobrze.
Wojciech Skurkiewicz
Pani pani senator nie ma dyskusji nad wystąpieniami ministrów. Dyskusja senatorów odbywała się w dyskusji nad punktem. Teraz głos może zabrać przedstawiciel rządu I przedstawiciel wnioskodawców I nad tym nie ma już dyskusji.
Na prawdę potwierdzam.
Magdalena Biejat
Trzymam tutaj regulamin. Artykuł 40., świetnie, artykuł 48., jeszcze raz przeczytam go, proszę o wysłuchanie go ze zrozumieniem. Możemy się tak bawić oczywiście, ale czas mija. Poza porządkiem obrad lub w związku z debatą udzielamy głosu w celu wniosku, zgłoszenia wniosku formalnego o repliki lub sprostowania błędnie zrozumianej lub nieściśle przytoczonej wypowiedzi. Wystąpienie takie nie może trwać dłużej niż 3 minuty.
Speaker 79
że pani To nie jest w tym temacie. Pani już powiedziała Poza porządkiem
Magdalena Biejat
obrad. Poza porządkiem obrad. Poza porządkiem obrad panie senatorze.
Speaker 56
jest bardzo, wszystko to jest bardzo śmieszne, ponieważ to co chciałem powiedzieć, to jedynie to, że pan minister Bogucki kilkakrotnie przypisał wypowiedzi pana marszałka Borusewicza mnie.
Wojciech Skurkiewicz
No. Pani marszałek, rozumiem, że w przyszłości będziemy mogli być tak samo traktowani, jak na przykład w tym momencie senator trzymam panią zasługę.
Speaker 83
że my też będziemy mieli jako senatorowie prawa I sprawiedliwości prawo do sprostowania kiedy przedstawiciele rządu będą odpowiadać
Magdalena Biejat
Panie senatorze, przywołuję pana do porządku. O zachowanie spokoju I
Magdalena Biejat
Dobrze panie panie marszałku, ja państwa bardzo proszę. Stop. Szanowni państwo, szanowni państwo, państwo. Proszę o Proszę o uspokojenie emocji teraz. Uwaga.
Po 1.. Po 1.. Nie ma takiego trybu, w którym wszyscy dyskutują z ław, przekrzykując się wzajemnie, nie przewiduje go żaden punkt artykułu tego regulaminu. Po 2., proszę zauważyć I przypomnieć sobie, nie traktuję państwa inaczej niż innych senatorów. Uciszam państwa na przykład dokładnie tak samo od prawa do lewa.
A teraz proszę pozwolić mi kontynuować debatę, ponieważ przed nami bardzo ważną I bardzo emocjonującą debatę, ale przed nami kolejny równie ważna I równie emocjonująca debata I chciałabym również, żebyśmy mogli do niej przejść w związku z tym, że zakończyliśmy debatę I wysłuchaliśmy stanowiska pana ministra Boguckiego. A ponieważ zostały zgłoszone wnioski o charakterze legislacyjnym, proszę Komisję budżetu. A pan minister jeszcze chciał. Bardzo przepraszam panie ministrze, nie zwróciłam uwagi w tych, przy całym zamieszaniu, że zgłaszał się pan do głosu. Zapraszam pana w takim razie.
Pan minister oczywiście ma prawo zabrać głos. Bardzo proszę.
Jurand Drop
Dziękuję bardzo. Rozumiem krótko, nie będę się odnosił, nie będę... Chcę tylko, chcę tylko po...
Wyimki, wyimki. Właśnie, więc nie nie będę, nie będzie polityczne.
Jak tylko powiedzieć, że my naprawdę merytorycznie po podeszliśmy do poprawek proponowanych przez pana prezydenta I popatrzyliśmy, czego one dotyczą. One dotyczą przeważnie tego, gdzie mamy z jednego sektora rynku, w szczególności domów maklerskich, bo ciągle powracam do tego samego, przeklejone przepisy do tej ustawy o kryptoaktywach. Jednym z pytań jest takie, dlaczego to miałoby być niekonstytucyjne I nieefektywne? Według nas to, co jest w w projekcie rządowym, jest konstytucyjne I jest efektywne. I zaraz podam 1 przykład.
To jest 1 sprawa. 2. Sprawa, to jest pytanie, dlaczego sektor kryptoaktywów mielibyśmy traktować inaczej? Tutaj na przykład jest to 6 miesięcy, 3 miesiące. Dlaczego mielibyśmy traktować w pewnym sensie lepiej niż inny sektor finansowy?
Dlaczego? Gdyby były powody merytoryczne. Tylko takich powodów merytorycznych nie ma, a co więcej na rynku kryptoaktywów widzimy, I to światowo, stosunkowo dużo fraudów, dużo oszukańczych działań. Wobec czego nie widzimy żadnych powodów I teraz tylko ten 1 przykład, bo to było to też wspominane. Blokada rachunku.
Sam akt blokady na samym początku jest taki sam u prezydenta I u nas, to znaczy na KNF na 96 godzin. I teraz różnica I poprawka pana prezydenta, która jest wprowadzona, to jest po 1. Z żądaniem przedłużenia blokady lub żądaniem wstrzymania określonej transakcji, znaczy wystąpienie przez przewodniczącego komisji z żądaniem przedłużenia blokady wymaga uprzedniej zgody sądu administracyjnego. To jest poprawka pana prezydenta. Czyli mamy blokadę, 96 godzin I KNF musi wystąpić do sądu administracyjnego o przedłużenie.
W tym momencie na w sektorze domów maklerskich Działa to w ten sposób, że jeśli po tym początkowym blokadzie jest potrzeba, to komisja może przedłużyć na te do sześciu miesięcy. To jest... A potem jest kontrola sądowa tego do sądu administracyjnego w naszej ustawie, to jest artykuł 65 punkt 3., posiadaczowi kryptorynku rachunku I tylu aktywów służy skarga do sądu administracyjnego w terminie trzydziestu dni. Mamy ex post kontrolę sądową. Dlaczego?
Ponieważ tutaj mamy blokadę na krótki okres I nie ma czasu, żeby uzyskać rządy te z tego jeszcze jeszcze I to jest jeszcze bez samej decyzji, bo to to jest problem duży, jeśli chodzi o logikę prawa I system naszego prawa. Wobec czego to jest 1 z przykładów. Bardzo dużo, znaczy tak naprawdę z pozostałych, bo było 16 poprawy poprawek pana prezydenta, 1 została przyjęta z tym raportem. Z pozostałych piętnastu one tak naprawdę dotyczą chyba trzech rzeczy, bo jedne wynika z drugich, prawda? Bo jak potem popatrzymy, to ta ex-ante kontrola tutaj jest potem rozpisana na pozostałe punkty.
To jest tylko przykład, jak rozumiem tyle powinienem, natomiast ustosunkowanie się negatywne do tych pozostałych piętnastu poprawek pana prezydenta jest merytoryczne. Dziękuję bardzo.
Magdalena Biejat
Dziękuję bardzo panie ministrze. Dobrze, ponieważ zostały zgłoszone wnioski o charakterze legislacyjnym, proszę Komisję budżetu I finansów publicznych o ustosunkowanie się do przedstawionych wniosków I przygotowanie sprawozdania. Informuję, że głosowanie w sprawie rozpatrywanej ustawy zostanie przeprowadzone dzisiaj po przerwie w obradach. Zobaczymy. Przystępujemy do rozpatrzenia punktu piątego porządku obrad.
Wyrażenie zgody na zarządzenie przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej ogólnokrajowego referendum.
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 7 maja 2000 e e 26 roku przekazał Senatowi projekt postanowienia o zarządzaniu ogólnokrajowego referendum. Marszałek Senatu... Marszałek Senatu skierowała projekt postanowienia do Komisji Spraw Unii Europejskiej, Komisji Infrastruktury, Komisji Klimatu I Środowiska, Komisji Rolnictwa I Rozwoju Wsi oraz Komisji Gospodarki Narodowej I Innowacyjności w celu przedstawienia opinii w tej sprawie. Projekt postanowienia prezydenta zawarty jest w druku numer 715, opinia komisji w druku numer 715 a. Pragnę powitać przedstawiciela pana prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej pana Pawła Szefernakera, sekretarza stanu szefa gabinetu prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.
Proszę pana ministra o zabranie głosu.
Paweł Szefernaker
Chciałem zacząć pani marszałek, ale zacznę już. Panie marszałku, wysoki senacie. Stoję dziś przed Senatem Rzeczypospolitej w imieniu Prezydenta Rzeczypospolitej Karola Nawrockiego, aby przedstawić wniosek w sprawie, która wykracza poza bieżący spór polityczny. To sprawa polskich rodzin, sprawa polskich pracowników, rolników, sprawa przedsiębiorców I wszystkich tych, którzy każdego miesiąca widzą, jak decyzje, podejmowane daleko od ich domów, przekładają się na ich rachunki za energię, koszty życia I bezpieczeństwo pracy. Prezydent Rzeczypospolitej kieruje do Wysokiej Izby wniosek o przeprowadzenie ogólnokrajowego referendum dotyczącego polityki klimatycznej Unii Europejskiej, bo w sprawach tak fundamentalnych głos powinien należeć do narodu.
Nie do w głąbskiego grona ekspertów, nie do politycznych salonów, ale do narodu, do obywateli. Dzisiejsze posiedzenie Senatu odbywa się w szczególnym momencie. W tym samym czasie na ulicach Warszawy zgromadzili dzisiaj się obywatele, ludzie pracy, członkowie Solidarności, przedstawiciele wielu środowisk. Przyjechali tutaj nie po przywileje. Przyjechali po prawo do głosu.
Ich obecność jest znakiem, że ta sprawa nie jest sprawą abstrakcyjną. Ponad 100000 osób, które wzięło dzisiaj udział w marszu, to osoby, których ta sprawa dotyczy. Osoby, które z tym postulatem przyjechały. Ten postulat, referendum w sprawie polityki klimatycznej, Unii Europejskiej ma twarze konkretnych ludzi. Byłem dzisiaj, rozmawiałem z tymi ludźmi.
Spotkałem się w imieniu pana prezydenta. To górnicy, rolnicy, pielęgniarki, pracownicy różnych sektorów. Byli także właściciele małych firm. Byli ludzie, którzy po prostu martwili się o przyszłość kolejnych pokoleń Europy I Polski. Panie I panowie senatorowie.
Prezydent składając ten wniosek realizuje zobowiązanie złożone wobec Polaków. Trzynastego lutego zeszłego roku w czasie kampanii wyborczej w historycznej sali BHP Stoczni Gdańskiej, miejscu narodzin Solidarności, prezydent podpisał porozumienie z Solidarnością. W tym porozumieniu zobowiązał się do podjęcia działań przeciwko negatywnym skutkom Europejskiego Zielonego Ładu oraz do skierowania, jeżeli Polacy wybiorą Karola Nawrockiego na prezydenta, to zobowiązał się do skierowania do Senatu wniosku o referencje. To nie była deklaracja wyłącznie na potrzeby kampanii. W demokratycznym państwie słowa mają znaczenie.
Obietnice składane obywatelom muszą być dotrzymywane, muszą być realizowane I wykonywane. Fundamentem dojrzałej demokracji jest zaufanie obywateli do własnego państwa I do tych, którzy powierzają mandat do sprawowania władzy. To zaufanie buduje się na prostym przekonaniu. Jeśli polityk coś obiecuje, to później bierze za te słowa odpowiedzialność. Na przekonaniu, że kampania wyborcza nie jest konkursem pustych haseł, że oszustwo wyborcze nie może stać się normą życia publicznego, że jak się z czymś idzie do wyborów, to później się to realizuje.
Demokratyczne państwo prawa nie może opierać się na cynizmie I politycznej amnezji. Musi opierać się na wiarygodności, na odpowiedzialności, na szacunku wobec obywateli. I ten wniosek to jest zobowiązanie pana prezydenta, który jest wyrazem właśnie szacunku do tego, do czego zobowiązał się w kampanii wyborczej. Prezydent Karol Nawrocki od pierwszych dni swojej prezydentury realizuje kolejne zobowiązania, z którymi szedł do wyborów. Te obietnice nie były tylko polityczną deklaracją, ale konkretnym zobowiązaniem.
Najpierw był projekt tani prąd minus 33 procent, projekt podpisany siódmego listopada 2000 dwudziestego piątego roku, konkretna propozycja obniżenia rachunków za energię elektryczną. Prezydent mówił wtedy o mieczu, który ma wyciąć z rachunków Polaków koszty, których nie powinni ponosić. Ciekawe jest to, że chwilę później takie rekomendacje idące w duchu tej ustawy, obniżającej rachunki za prąd, przedstawiła również Komisja Europejska. Do dziś ta ustawa jest zamrożona w sejmowej zamrażarce, nie została podjęta. Potem było stanowisko skierowane do Prezesa Rady Ministrów przed posiedzeniem Rady Europejskiej, apel o ochronę Polaków przed skutkami systemu ETS I dalszego zaostrzania polityki klimatycznej.
Prezydent powiedział wtedy jasno, oczekuje od polskiego rządu przyjęcia stanowiska, które w pełnym zakresie zabezpieczy Polaków przed dalszymi konsekwencjami polityki klimatycznej. Projekt ustawy, apel w sprawie ETS-u to głos I oczekiwanie Polaków. Rząd I większość parlamentarna udaje, że tego nie słyszy. Niestety wczorajsze posiedzenie komisji, wynik głosowania również wskazuje na to, że państwo nie słyszą tego głosu. Prezydent sięga dziś po instrument, który jest najwyższym w demokracji, po bezpośredni głos ludu, po ogólnokrajowe referendum.
Szanowni państwo, musimy powiedzieć jasno, pytanie referendalne nie dotyczy tego, czy należy chronić środowisko. Polska chce czystego powietrza, nowoczesnej energetyki, odpowiedzialnej polityki ekologicznej. Wiele wczoraj na ten temat także było powiedziane podczas posiedzenia połączonych komisji. Ale odpowiedzialna polityka klimatyczna nie może oznaczać polityki gospodarczej, która jest de facto samodestrukcją. Nie może oznaczać trwałego zubożenia naszego społeczeństwa.
Nie może oznaczać utraty bezpieczeństwa energetycznego I przemysłowego. Obecny model unijnej polityki klimatycznej prowadzi właśnie w tym kierunku. Ta debata odbywa się w czasie, kiedy o reformie ETS-u, o reformie polityki klimatycznej dyskutuje cała Europa. Rozmawiają I w Niemczech I we Francji I w innych państwach Europy Zachodniej. Zastanawiają się nad tym.
Komisja Europejska rozpoczęła także negocjacje związane ze zmianą w polityce klimatycznej. To jest naturalne, że na ten temat się rozmawia. Zamykają na zachodzie kolejne miejsca pracy. Europa na tle świata pod względem emisji wygląda jak mysz przy słoniu. Jednocześnie ponosi gigantyczne koszty, gdy reszta świata zwiększa produkcję I emisję.
Unia Europejska odpowiada dziś, o czym wczoraj mówiliśmy, parokrotnie to padało, za około 6 procent światowych emisji CO 2. Tymczasem emisje globalne nadal rosną. Od 1900 dziewięćdziesiątego roku emisje Chin wzrosły o ponad 300 procent, a Indii o ponad 220 procent. W 2000 dwudziestym czwartym roku światowe emisje ponownie osiągnęły historyczny rekord. Musimy dzisiaj zadać fundamentalne pytanie, czy ta polityka, która osłabia europejską gospodarkę, a jednocześnie nie zmienia globalnego bilansu emisji,
Racjonalną. Dziś mamy do czynienia z tak zwanym zjawiskiem ucieczki emisji. Produkcja znika z Europy. To tutaj, u nas, w Polsce, w Europie będą zamykane fabryki, miejsca pracy będą likwidowane, a światowa produkcja nie znika. Przenosi się do państw, które nie mają takich standardów środowiskowych.
Europa będzie tracić przemysł, a globalne emisje będą rosnąć. To nie jest transformacja. To jest osłabianie własnej gospodarki. Trzeba nazwać to wprost. To głupota, za którą trudem kosztów codziennego życia będą płacić wszyscy Polacy.
Wysoka Izbo, raport Mario Draggiego przygotowany dla Komisji Europejskiej pokazuje dramatyczną skalę tego problemu. Europejskie przedsiębiorstwa płacą za energię elektryczną 2 do trzech razy więcej niż firmy w Stanach Zjednoczonych, a za gaz nawet 5 razy więcej. Jak europejski przemysł ma konkurować w takich warunkach? Jak polski przedsiębiorca ma utrzymać produkcję? Jak polskie rodziny mają udźwignąć kolejne rachunki?
Nie tak dawno zorganizowaliśmy w Belwederze debatę na ten temat. Dziękuję Radzie do spraw Energii przy panu prezydencie, doradcom pana prezydenta. Zaprosiliśmy przedstawicieli rządu. Nikt, szanowni państwo, z rządu nie przyszedł. Przyjechali przedsiębiorcy z całej Polski, przede wszystkim przedsiębiorcy energochłonni, chcą o tym rozmawiać, chcą mówić o problemach.
Pomimo tego, że zaprosiliśmy przedstawicieli rządu, nikt na to posiedzenie nie przyszedł. Jak mamy dzisiaj konkurować w takich warunkach? Jak polski przedsiębiorca ma utrzymać produkcję? Szanowni państwo, energia nie jest luksusem. Energia jest fundamentem życia gospodarczego I społecznego.
To jest jasne, że jak będą rosnąć ceny energii, będzie rosnąć koszt wszystkiego, żywności, transportu, ogrzewania, koszty prowadzenia działalności gospodarczej. Dlatego skutki Zielonego ładu odczuwają wszyscy. Wszyscy, którzy dzisiaj byli na tym proteście, o tym mówili. Przedsiębiorcy, rolnicy, emeryci, ale także rodzina z dwójką dzieci, która spłaca kredyt, także odczuwa te problemy w rachunkach. Pracownicy, którzy boją się o to, że ich fabryki będą zamykane.
Właściciele małych sklepów, którzy płacą wielkie koszty za tą energię. I właśnie dlatego to pytanie musi być oddane obywatelom. Szczególnie, że przed Polską stoją gigantyczne koszty transformacji. Konkretne dane. Według analiz banku PKO wdrożenie pakietu FiF, Fit for Fity five może kosztować Polskę ponad, uwaga, 527000000000 euro do 2000 trzydziestego roku.
To jest 35 lat funkcjonowania programu 800 plus. Z kolei założenia krajowego planu w dziedzinie energii I klimatu mówią o wydatkach liczonych już nie w miliardach, o czym wczoraj tutaj rozmawialiśmy, ale w bilionach złotych. Do 2000 czterdziestego roku Polska może zostać zmuszona do wydania nawet trzech I pół biliona złotych na realizację polityki klimatycznej. I pytanie, czy naród ma prawo, czy nie ma prawa wypowiadać się o skali tych kosztów? Ma prawo.
Dlatego ten wniosek, dlatego ten wniosek pana prezydenta Nawrockiego do senatu. Szanowni państwo, dziś szczególnie dramatyczne konsekwencje mogą odczuć zwykłe gospodarstwa domowe. System ETS 2 obejmuje ogrzewanie budynków I transport drogowy. Oznacza to kolejne obciążenia dla 1000000 rodzin. Według analiz ekspertów koszt ETS 2 dla przeciętnej rodziny korzystającej z ogrzewania węglowego może wzrosnąć do ponad 7 I pół tysiąca złotych rocznie w 2000 trzydziestym piątym roku.
Najbardziej ucierpią mieszkańcy mniejszych miejscowości, osoby mniej zamożne, rodziny, które nie mają alternatywy transportowej ani środków na kosztowne modernizację domów. To jest polityka regresywna społeczność. Najmocniej uderzająca w tych, którzy I tak mają najmniej. Dodatkowo dyrektywy dotyczące efektywności energetycznej budynków mogą wymusić koszty termomodernizacyjne domów jednorodzinnych często rzędu ponad 150000 złotych. Dla 1000000 obywateli to kwoty całkowicie nierealne, kwoty nie do udźwignięcia.
Wysoka Izbo, ogromne konsekwencje ponownie ponosi również polskie rolnictwo. Rolnicy już dziś płacą więcej za nawozy, za paliwo, za energię. Planowane ograniczenia dotyczące emisji metanu czy nawożenia mogą doprowadzić do spadku produkcji I zwiększenia importu żywności spoza Unii Europejskiej. To kolejne zagrożenie dla bezpieczeństwa żywnościowego państwa, A jednocześnie europejscy rolnicy mają konkurować z importem z krajów Merkosur, które nie przestrzegają tych norm środowiskowych I sanitarnych. Przecież to nie jest uczciwa konkurencja.
To jest systemowa nierówność. Podobnie wygląda sytuacja przemysłu energochłonnego. Hutnictwo, przemysł chemiczny, przemysł nawozowy, cementowy. Wszystkie te sektory stoją dziś pod gigantyczną presją kosztów energii I systemu ETS. Od 2000 dwudziestego szóstego roku zaczną być wygaszane darmowe uprawnienia do emisji.
A do trzydziestego czwartego europejski przemysł straci je całkowicie. To oznacza dalszą falę zamykania zakładów, utraty miejsc pracy. A każde miejsce pracy w przemyśle ciężkim tworzy kolejne miejsca pracy w całym łańcuchu gospodarki. Pochodzę ze Szczecina, widziałem to na własne oczy, jak zamykana była stocznia szczecińska. Jak wiele innych przedsiębiorstw, sklepów, małych działalności gospodarczych w całym tym łańcuchu upadło ze względu na upadek stoczni szczecińskiej za rządów Donalda Tusk.
Dlatego ta sprawa, szanowni państwo, nie dotyczy jednego sektora, dotyczy całego państwa. Polska już nieraz miała rację wcześniej w Unii Europejskiej niż inni. Szczególnie jeżeli chodzi o energetykę. Tak było w sprawie uzależnienia Europy od rosyjskiego gazu. Przez lata ostrzegaliśmy, nie słuchano nas.
Dopiero wojna na Ukrainie pokazała, że to polskie stanowisko było słuszne. To nasze ostrzeżenia były słuszne. Dziś podobnie jest z polityką klimatyczną. Coraz więcej państw europejskich zaczyna rozumieć, że Europa nie wygra tej konkurencji, więcej nie będzie jej nawet w stanie podjąć, jeśli sama będzie nakładać na siebie coraz cięższe obciążenia. Stąd ta dyskusja, stąd ta debata.
Dzisiaj na poziomie także Komisji Europejskiej. Referendum w tym momencie na jesień tego roku, jeżeli wysoka izba podejmie decyzję o referendum, to wyjątkowy moment. To wyjątkowy moment, dlatego że Polska będzie miała silny mandat społeczny do możliwości realnej walki o zmianę tej błędnej polityki klimatycznej na forum europejskim. Właśnie teraz, jak Europa o tym dyskutuje, mocny, bezpośredni głos narodu jest silniejszy niż stanowisko jednego rządu. Głos narodu daje demokratyczną legitymację, której nie będzie można zignorować czy pominąć.
Pragnę dodać, że to referendum nie jest przeciwko Europie. Wielokrotnie pan prezydent o tym mówił, wielokrotnie także o tym mówiliśmy, jako kancelaria prezydenta. Nie jest ono przeciwko środowisku, nie jest przeciwko nowoczesności. To referendum jest za prawem Polaków do współdecydowania. Za rozsądkiem, za bezpieczeństwem gospodarczym, za ochroną obywateli przed kosztami polityki tworzonej ponad ich głowami.
Prezydent Karol Nawrocki, przemierzając Polskę w trakcie kampanii, wielokrotnie słyszał o tych problemach. Złożył zobowiązanie, podjął konkretne działania, a dziś chce oddać w tej sprawie głos narodowi. Demokracja nie polega na tym, że obywatele dowiadują się o decyzjach po fakcie. Demokracja polega na tym, że to właśnie naród ma wpływ na kierunek państwa. Naród rok temu wybrał prezydenta Karola Nawrockiego, który szedł z tym konkretnym postulatem w kampanii wyborczej.
Dlatego w imieniu prezydenta Rzeczypospolitej apeluję dziś do wysokiej izby. Nie bójmy się, nie bójcie się głosu obywateli, nie bójcie się demokracji, nie bójcie się narodu. Polacy chcą decydować I muszą zdecydować, jakiego kierunku tej polityki, jakiego kierunku Polski chcą. Apeluję do państwa, aby żadna dyscyplina partyjna nie była dziś ważniejsza odprawa narodu do samostanowienia.
Przez lata, zanim rozpocząłem współpracę z panem prezydentem, byłem jednym z państwa parlamentarzystów. Tak jak państwo składałem przysięgę, ślubuję uroczyście, rzetelnie I sumiennie wykonywać obowiązki wobec narodu, strzec suwerenności I dobra obywateli. I dziś właśnie przychodzi ten moment. Moment znaczenia tej przysięgi. Dziś każdy swoim głosem odpowie na pytanie, czy ważniejszy jest głos obywateli, czy ważniejsze jest dobro Polaków, czy Senat jest izbą narodu, czy tylko maszynką do zatwierdzania decyzji tej czy innej koalicji rządzącej.
Polityka to roztropna troska o dobro wspólne. Niech dziś właśnie taka będzie. Niech państwa decyzja służy budowaniu zaufania. Niech służy budowania podmiotowości obywateli, bo na końcu liczyć się będzie to, jak się zachowujemy w tych sprawach wspólnych I zasadniczych. To jaka będzie dzisiaj decyzja Senatu.
Prezydent w swoim orędziu, które dziś wybrzmiewają szczególnie mocno, powiedział: Zgoda na referendum będzie wyrazem szacunku dla głosu obywateli. Brak zgody, decyzja, którą obywatele również ocenią. I właśnie dlatego dzisiejsze głosowanie nie będzie zwykłą procedurą parlamentarną. To, od czego rozpocząłem to wystąpienie. To będzie głosowanie nad tym, czy dajemy Polakom prawo być gospodarzami we własnym państwie, decydować o kierunku polityki.
Naród, który przez pokolenia walczył o wolność, nie może dziś usłyszeć, że w najważniejszych sprawach ma pilczyć. Ponad 100000 osób dzisiaj wyszło na ulicę Warszawy, idąc ramię w ramię, razem w ważnych dla nich sprawach. Polska nigdy nie była silna wtedy, gdy obywatele byli ignorowani. Polska była wtedy silna, gdy naród głośno mówił, czego chce I czego potrzebuje. Dziś stawką tego referendum jest odpowiedź na pytanie, czy dalej będą decydować Polacy, czy te decyzje będą ponad główami Polaków.
Silna Rzeczpospolita to państwo, które słucha swoich obywateli. A suwerenność zaczyna się tam, gdzie naród ma prawo powiedzieć. To jest nasza decyzja, to jest nasza przyszłość, to jest nasza Polska, to jest ojczyzna nas I kolejnych pokoleń Polaków. Po 1. Polska, po 1.
Polacy. Dziękuję bardzo.
Maciej Żywno
Dziękuję bardzo. Czy są, czy są pytania do do pana ministra? Nie ma. Dziękuję bardzo panie ministrze.
Speaker 85
Cieszę się, że nie ma pytań, że wszystko co mogłem wyjaśniłem. Dziękuję bardzo.
Maciej Żywno
Dziękuję Proszę, proszę o zabranie głosu senatora Stanisława Gawłowskiego I przedstawienie opinii Komisji Spraw Unii Europejskiej, Komisji Infrastruktury, Komisji Klimatu I Środowiska, Komisji Rolnictwa I Rozwoju Wsi oraz Komisji Gospodarki Narodowej I Innowacyjności. Bardzo proszę panie senatorze.
Stanisław Gawłowski
Dziękuję bardzo panie marszałku, pani ministro, panie I panowie senatorowie, szanowni państwo. Rzeczywiście mam obowiązek w imieniu Komisji Spraw Unii Europejskiej, Komisji Gospodarki Narodowej, Innowacji I Innowacyjności, Komisji Infrastruktury, Komisji Klimatu I Środowiska oraz Komisji Rolnictwa I Rozwoju Wsi, wsi przedstawić sprawozdanie z wczorajszej debaty dotyczącej wniosku o w sprawie projektu postanowienia pana prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej o zarządzenie ogólnokrajowego referendum. Ja przeczytam najpierw, a potem uzasadnię, jakie stanowisko komisji, jeżeli pan marszałek pozwoli trochę zmienię formułę. Komisję w dniu wczorajszym poza
Ale bardzo proszę o ciszę.
Stanisław Gawłowski
Komisję na posiedzeniu w dniu dziewiętnastego maja 2000 dwudziestego szóstego roku po zaopiniowaniu projektu postanowiła rekomendować Wysokiej Izbie nie wyrażanie zgody na zarządzanie referendum. Wynik głosowania 18 osób, osiemnastu senatorów głosowało za nie wyrażeniem zgody, sześciu za wyrażeniem, 1 1 senator wstrzymał się od głosu. I teraz uzasadnienie. Pozwolę sobie rozpocząć od takiej uwagi na marginesie. Ja pamiętam klipy sprzed paru lat.
Pamiętam komisarza Wojciechowskiego. Zdaje się, że był rekomendowany przez ówcześnie rządzących do Komisji Europejskiej klipy, w których zachęcał do Zielonego ładu, co się nagle nawet promował I nawet mówił jak to Polska będzie mlekiem I miodem płynąca, jak Zielony Ład zostanie przyjęty. Uwaga na marginesie. Przechodzę do wczorajszej dyskusji, bo to jest najważniejsze. Pytanie referendalne.
Przeczytam to pytanie referendalne, że referendalne, żeby żebyście wszyscy tutaj państwo, wszyscy senatorowie I zgromadzeni na tej sali I Polacy nas słuchający mieli świadomość o co chce zapytać pan prezydent. Otóż pytanie brzmi, czy jest pan, pani za realizacją polityki klimatycznej, która doprowadziła, podkreślam słowo doprowadziła. Nie pytamy o przyszłą przyszłość, pytamy o przeszłość. Prezydent chce zapytać o przeszłość. Doprowadziła do wzrostu kosztów życia obywateli, cen energii I prowadzenia działalności gospodarczej I rolniczej.
Speaker 87
W zasadzie to jest pytanie, na które Polacy już odpowiedzieli w wyborach parlamentarnych, bo to jest pytanie, które dotyczy Cisza.
Stanisław Gawłowski
To jest pytanie, które dotyczy oceny rządu Mateusza Morawieckiego, bo wtedy w Polsce, jeżeli bo tam mówimy o wysokich cenach, to wtedy 2 I pół tysiąca złotych wynosiła 1 megawatogodzina. Dzisiaj to jest 700 złotych z węgla, ozetania, o tym będę też dalej mówił. To jest pytanie, do które, do którego odniesie się, odniosło się najpierw przeczytam opinię I przypomnę Biura Współpracy Międzynarodowej, nie będę czytał całej, ale naprawdę po jednym zdaniu warto z tych różnych opinii przeczytać. Pytanie wydaje się logiczne nielogicznie niespójne. Skoro polityka klimatyczna już doprowadziła do wzrostu kosztów, to czy jest hipotetyczne, czy jej hipotetyczne zaprzestanie spowoduje ich obniżenie, powróć do, powrót do poziomu wdrażania tej polityki, czy też przeciwnie.
Speaker 89
To jest, zachęcam do przeczytania, ciągle jeszcze jest czas. Opinia przygotowana przez Biuro Współpracy Międzynarodowej. Dokładnie opracowała tą opinię pani profesor Barbara Wieliczko. Zachęcam do... Naprawdę ważna I wartościowa lektura.
Stanisław Gawłowski
Zwróciliśmy się również o ocenę konstytucyjności tego pytania doradcy prawnego profesora doktora habilitowanego Marka Chmaja. Tego typu opinia jest dostępna dla wszystkich państwa senatorów, jest na stronach przynajmniej Komisji Klimatu, zakładam, że na stronach również pozostałych komisji. Nie chcę też całości czytać, bo ta opinia za zawiera 27 stron, ale przeczytam ostatni punkt z tej konkluzji, bo jest w sumie 20 punktów w tej części pod konkludującej opinie. Jeżeli Marszałek Senatu nie stwierdzi wystąpienia zasygnalizowanych wad formalnych projektu postanowienia, powinien nadać mu dalszy bieg, to jest kierować do komisji oraz przedstawić go Senatowi celem przeprowadzenia głosowania nad wyrażeniem zgody. Jednakże Senat powinien kategorycznie odmówić wyrażenia zgody, albowiem projekt obarczony jest wadami merytorycznymi, o których mowa w punkcie piętnastym, w punkcie szesnastym, w punkcie siedemnastym, litera BIC oraz powyżej.
To jest opinia, która dość jednoznacznie obnaża jak niekonstytucyjny jest ten projekt zarządzania prezydenta. Ale żeby nie tylko się posługiwać opiniami bieżącymi Biura Spraw Międzynarodowych czy Profesorach Maja. Sięgnąłem do, mówiłem o tym też wczoraj na komisji, do opinii, która została przygotowana 31 sierpnia 2000 e 15 roku przez profesora Ryszarda Piotrowskiego I teraz żebym nie pomylił czy bo wczoraj została mi zwrócona uwaga
Jest on doradcą prezydenta tylko jest w jednej z wielu rad powołanych przez pana prezydenta przepraszam nie zapamiętałem nie właśnie bardzo się cieszę że pani senator to mówi nie zapamiętałem w której radzie ale jest na pewno autorytetem, bo on wtedy w 2000 piętnastym roku napisał opinię prawną do również wniosku o zarządzenie pre referendum. Wtedy pytanie było bardziej klarowne I jasne, bo ono dotyczyło czy jest pani pan pani za otrzymaniem dotychczasowego systemu funkcjonowania Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasów Lasów Państwowych? Bardzo proste pytanie. Otóż co pisze pan profesor w swojej opinii z 2000 piętnastego roku? Dzisiaj 1 z członków rady doradzającej panu prezydentowi, żeby już...
Nie, no jest, jest. Panie marszałku, doradza prezydentowi w jakimś obszarze. To nie jest punkt dyskusja, pan jest na to, że bardzo Brak, czytam. To jest ważne, bo to jest ciągle aktualne. Brak niezbędnej jednoznaczności pytań uniemożliwia uczestnikom głosowania referendalnego skorzystania z konstytucyjnego prawa do udziału w referendum, w tym również w kampanii referendalnej.
To 1 z... Naprawdę zachęcam do przeczytania całości, ale nie chcę też zanudzać państwa, przeczytam tylko kilka kilka zdań z tej opinii. Brak jednoznaczności pytań referendalnych jest niezgodny z wyrażoną w preambule konstytucji zasadą rzetelności I sprawności działania instytucji publicznych. Dalej, zadanie w referendum pytań, których nieokreśloność uniemożliwia rzetelne I sprawne przeprowadzenie referendum stanowiłoby naruszenie obywatelskiego prawa do udziału w referendum. Artykuł 62.
Konstytucji. Zwracał pan profesor na jeszcze jedną rzecz uwagę. Pisze mniej więcej tak, zasada rzetelności I sprawności działania instytucji publicznych nakłada na Senat obowiązek dokonania oceny, Czy zgoda na zarządzenie przez prezydenta referendum ogólnokrajowego nie sprowadzi ryzyka naruszenia zasad I wartości konstytucyjnych związanych z ustawowo wymaganą realizacją wyniku referendum, a w szczególności czy realizacja wyniku referendum nie naruszy równowagi budżetowej. Od razu mogę powiedzieć, że w tym przypadku te pytania naruszają taką zasadę art. 68., ustęp 4., konstytucji, artykuł 74., ustęp 1.2.
Konstytucji. Ten, te obszary dotyczą ochrony środowiska, ale w przypadku równowagi budżetowej to, zaraz też szerzej to mówię, wyjaśnienie w punktu trzeciego projektu postanowienia w punkcie trzecim. To w tych wyjaśnień ewidentnie widać, że ta zasada równowagi budżetowej jest naruszona. Żeby też podeprzeć to już tylko I wyłącznie twardymi liczbami, zwróciłem się do Ministerstwa Finansów o informacje o wpływy z sprzedaży uprawnień do emisji CO 2. Jak państwo wiecie wszyscy, te pieniądze trafiają do budżetu państwa polskiego, nie do budżetu unijnego.
W latach 2013-dwa 1000 e 23 do budżetu państwa polskiego trafiło 94000000000 złotych. Tak zarówno wykazuje finansów, ale też to potwierdza najwyższa izba kontroli. Najwyższa izba kontroli napisze jeszcze jedną rzecz, bo tak naprawdę realnie te pieniądze z emisje, ze sprzedaży ETS realnie wpływają do budżetu od roku 2000 szesnastego. Dopiero tak prawdziwie 1. Setki 1000000, a potem już 1000000000 zaczęły rocznie wpływać do budżetu państwa.
Najwyższa Izba Kontroli pisze, że z tych dziewięćdziesięciu czterech 1000000000 złotych jedynie niecałe 1.3 procent zostało przekazane bezpośrednio na cele związane z redukcją emisji gazów. Pozostałe stały się częścią przychodów I popłynęły na zupełnie inne cele. Jakie? Ani Komisja Europejska nie stwierdza, ani nikt tego stwierdzić nie może, ale zadałem jeszcze inne pytania ministrowi finansów. Ile od 2000 szesnastego roku z budżetu państwa wydaliśmy na wsparcie górnictwa węgla kamiennego.
Ile wprost, wprost na utrzymanie nierentownych, to chcę wyraźnie po kopalń w Polsce. Po podsumowaniu, po podsumowaniu, mogę jak z każdego roku bardzo precyzyjnie podać, ale żeby to znowu nie przedłużać, 30 jedenmiliardów 378000000 złotych. 31378000000, wtedy gdy braliśmy pieniądze z emisję TS, tyle wydaliśmy na utrzymanie kopalń, nierentownych kopalń. Ale to jeszcze nie wszystko. Program wsparcia jaki został uruchomiony w 2000 dwudziestym drugim roku w części dotyczącej dofinansowania do energii elektrycznej właśnie od tych dwóch I pół tysiąca, bo wtedy zarządu Morawieckiego bito wszelkie możliwe rekordy I wtedy drożyzna była czymś powszechnym I zjawiskiem powszechnym.
Uruchomiono program wsparcia dla gospodarstw domowych I niektórych obszarów wrażliwych. Ten program wsparcia kosztował budżet państwa siedemnaściemiliardów 380000000 złotych. Wiecie, to jest... Jak my chcemy tak naprawdę, już po wykazaniu, że to pytanie jest niekonstytucyjne, tak mówią wszyscy eksperci, że tak zadać pytania nie można. No otóż lepiej zadać pytanie, czy chcemy być młodzi, piękni, bogaci, bo dużo byłoby zdecydowanie lepsze, dużo bardziej chętnie byśmy wszyscy wzięli z nim w nim udział, ale tutaj wykazuje państwu ewidentnie przychody ZTS I na co tak naprawdę realnie zostały one przekierowane.
Przychody ZTS realnie zostały przekierowane na wsparcie, utrzymanie górnictwa, nierentownego I nierentownych kopalń w Polsce oraz dofinansowanie dopłaty do energii elektrycznej. Korzystały wtedy oczywiście na tym spółki skarbu państwa niewątpliwie. Rozmawialiśmy też wczoraj o kosztach samego referendum, więc ja je tutaj państwu również przytoczę, bo one mają jednak realny, prawdziwy wymiar finansowy. Państwowa Komisja Wyborcza osiemnastego maja tego roku, a więc 2 dni temu, odpisała, że mają rezerwę przewidzianą na organizację referendum tego typu I że oni szacują, że będzie to kosztować 374900000 złotych. 374900000 złotych na pytanie, które które w zasadzie nie spełnia norm konstytucyjnych I które odnosi się do przeszłości.
Nic nie daje na przyszłość. W ogóle nie ma odpowiedzi na przyszłość, bo nie wiadomo co z tego pytania władza publiczna, wysoki senat, wysoki sejm, rząd miałby zrobić, gdyby bez względu na to jaka będzie odpowiedź, tak, czy nie. Ono jest tak skonstruowane, że odpowiedź jest oczywista. Każdy chce być młody, piękny I bogaty, więc więc w tym przypadku odpowiedź byłaby oczywista. Pan minister, przedmówca mówił dużo o o uprawnieniach, o cenach energii, o kosztach, o trosce.
Jednak muszę wyraźnie przypomnieć, bo pamięć czasami jest ulotna I nawet młodych ludzi czasami potrafi być ulotna. Już mówiłem, Zielony Ład. Na Zielony Ład wyrażał zgodę rząd Mateusza Morawieckiego. Na ETS 2 wyrażał zgodę rząd Mateusza Morawieckiego. I uwaga I uwaga chciałbym też wyraźnie to powiedzieć, bo nie każdy to mu z tego akurat na tej sali musi sobie zdawać sprawę.
Procesie negocjacji prawa unijnego jest tylko 1 moment, 1 moment na samym początku, w pierwszym kroku, gdzie państwo może 1, państwo może powiedzieć nie, weto, nie zgadzamy się na szczycie europejskim. W momencie, gdy zapada decyzja polityczna, że zgadzamy się na Zielony Ład, zgadzamy się na ETS 2, zgadzamy się na Merkosu I tak dalej, to potem rozpoczynają się negocjacje. Najpierw Komisja Europejska przygotowuje swój pakiet, osobno pracuje Parlament Europejski, osobno rządy krajowe w ramach trylogii I przygotowują na końcu wspólne stanowisko, które jest wynegocjowane, przegłosowywane I zaczyna obowiązywać na poziomie prawa europejskiego. To wynika z zapisów jakby ktoś też o tym nie pamiętał bodajże traktatu lisbońskiego
Tej stronie przypomnę kto podpisał traktat lizboński. Lech Kaczyński. Żebyśmy. Ja nie mówię, że miał mnie potipisać, ja tylko przypominam, ja niech pan słuchał uważnie, no trzeba słuchać, nie zada pan później. Polacy de facto zdecydowali już również o tym, czy chcą korzystać z odnawialnych źródeł energii I chcą odejść od kopalń, czy nie, bo liczby o tym mówią.
1600000 prosumentów w Polsce. Na milionie pięciuset tysiącach gospodarstw domowych w Polsce zostały zainstalowane instalacje fotowoltaiczne. Nawet kandydat PIS na premiera ma instalację fotowoltaiczną pan Czarnek I z tego co mi wiadomo nie zdementował, mimo nie nie zlikwidował, mimo że to zapowiadał. Gdyby przeliczyć tą średnią razy 3, bo tak mniej więcej to jest liczba w rodzinie, to jest naprawdę wiele 1000000 Polaków już podjęło decyzję. Chcemy iść w tą stronę, a nie...
I to jest kierunek, który nas interesuje. Rozmawialiśmy również wczoraj o tym, czy istnieje w Polsce alternatywa. W Polsce w czasie rządów PiS zlikwidowano 14 kopalń. Ja wczoraj wymieniałem ich nazwy, dzisiaj tu podaruje państwu, nie będę już państwa tymi nazwami jakoś epatował, ale 14 kopalń zostało zlikwidowanych w czasie rządów PiS. Ale to jeszcze nie wszystko, jeszcze jedną liczbę warto żebyście znali.
W 2000... W przypadku węgla w 2000 piętnastym roku wydobycie węgla kamiennego w Polsce wynosiło 72 I pół miliona ton. W 2000 dwudziestym trzecim, jak PiS oddawał władzę, 541000000 ton, 30000000 ton mniej. Wiecie, można oczywiście mówić, mamy czarne złoto, tylko my go nie mamy. W czasie rządów PiS zmniejszono wydobycie węgla kamiennego o 30000000 ton.
To jest... I ten węgiel w Polsce jest znacząco droższy, jest znacząco powyżej cen AARA, czyli cen światowych węgla kamiennego. Stąd dokładamy z budżetu państwa do funkcjonowania tychże tychże kopalń. W 2024 na przykład to było dwanaściemiliardów złotych straty polskie górnictwo wypracowało. Jeszcze jedną informację, żeby też nie nie przyciągać tego tego wprowadzenia tego sprawozdania z posiedzenia komisji.
Cena energii elektrycznej, bo różnie tutaj mój przedmówca mówił. Cena energii elektrycznej wytwarzanej z węgla w roku 2000 piątym, żeby najbliżej było, wynosiła, no może z roku rządów pism podam, ostatni rok rządów PiS-u 2023., wynosiła 913 złotych za jedną megawatogodzinę. 913 złotych za jedną megawatogodzinę, jak PiS oddawał władzę. Dzisiaj jest to 705 złotych za jedną megawatogodzinę. Wliczając wszystkie koszty, gdybyśmy odliczyli koszty, gdybyśmy odliczyli koszty uprawnień do emisji w roku 2000 piątym, aby wynosiły one 273 złote, to cena energii z węgla wynosiłaby 402 złote.
Uwaga, cena energii, średnia cena energii z odnawialnych źródeł energii wynosi 263 złote. Jakby nie liczył oze jest znacząco tańsza. W związku z tym po takiej dyskusji komisje wnoszą o to, żeby nie wyrazić zgody na zarządzenie referendum przedstawione przez pana prezydenta. Dziękuję bardzo.
Maciej Żywno
Dziękuję bardzo panie senatorze. Czy są pytania do senatora sprawozdawcy? Nie widzę. Dziękuję. A jest, bardzo proszę.
Grzegorz Bierecki
Panie Senatorze, bo Pan Senator bardzo ogólnie referował. Tak, bardzo ogólnie referował, ale ja chciałbym się zapytać o stosunek do tego uzasadnienia. Czy komisje dyskutowały nad uzasadnieniem tego wniosku I czy wskazano jakiekolwiek punkty, których to uzasadnienie zawiera informacje nieprawdziwe?
Stanisław Gawłowski
Komisję dyskutowały nad projektem postanowienia pana prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Ja mogę panu wykazać z samego postanowienia I z tych pytań rzeczy, które są nieprawdziwe. Jak pan chce. Nie, ja chcę, ja mogę, nie, uzasadnienie nie jest częścią, nie jest częścią referendum, jest częścią wniosku do senatu, ale nie jest częścią referendum. W związku z tym.
Maciej Żywno
Panowie senatorowie, nic nie wiemy, jest pytanie, jest odpowiedź teraz.
Stanisław Gawłowski
Państwo tym. Również, w komisjach również uczestniczyli senatorowie z PiS-u, mogli o to zapytać, nie pytali. Nie pytali.
Wiesław Dobkowski
Dziękuję bardzo. Panie senatorze sprawozdawca, mam 2 pytania. Po 1., mówił pan, że, że PiS, Likwidowo 14 kopalni. A kiedy były, że PiS, Likwidowo 14 kopalni nie wymagał innego. A kiedy były podjęte decyzje o tej likwidacji?
Czy, czy to nie był, nie będą, nie były podjęte jeszcze przez rządami PiS-u, bo zdaje się, że likwidacja to trwa 5 lat I jeżeli to było likwidowane w dwudziestym tam 2000 piętnastym roku to to decyzja była w 2000 dziesiątym, a wtedy przypis nie rządzi. 2. Pytanie to dotyczy porównał pan ceny ceny energii elektrycznej z elektrowni konwencjonalnej I z OZ-y. Czy pan uważa, że prąd, który jest z OZ-y, to jest taki sam jak prąd, znaczy jego powiedzmy mobilność tego prądu. Jest taka sama jak z elektrownią konwencjonalnej, kiedy ten prąd jest wtedy, kiedy w zasadzie jest niepotrzebny latem, a zimą, kiedy jest potrzebny, tego poprawie nie ma.
Speaker 93
I jak może porównywać ceny w ogóle ENGLT, że tak w ogóle bez Dziękuję bardzo. Tej uwagi.
Bardzo proszę panie sekretarzu.
Stanisław Gawłowski
Projekt wniosku jest taki sam I tak naprawdę nikt tego nie rozróżni czy on jest wytworzony z węgla czy ze źródeł odnawialnych, ale rozumiem o co pan pyta. O stabilność systemu energetycznego I o to czy energia jest produkowana wtedy, kiedy jest na nią zapotrzebowanie, czy wtedy, kiedy wieje albo świeci słońce. Oczywiście dzisiaj, gdybyśmy, gdyby nie parę lat za później, gdyby nie weto pana prezydenta do ustawy o odnawialnych źródłach energii, byśmy byli dużo bardziej zaawansowani dlatego, że cały system można stabilizować poprzez magazyny energii. I w Polsce odnawialne źródła energii pokrywają tylko 30 procent, I też mogę tu precyzyjnie podać, takie dane też posiadam, pokrywają tylko 30 procent ze źródeł odnawialnych średnio. Natomiast w takich krajach jak Niemcy jest to powyżej 60 procent.
My jesteśmy na szarym końcu korzystających z energii odnawialnej. Za nami jest Bułgaria, Cypr, uwaga Francja, ale oni mają dobrze rozwiniętą energetykę jądrową, Słowenia, Czechy I Malta. Wszystkie pozostałe kraje mają znacząco większy udział energii elektrycznej wytworzonej z OZE. Duńczycy na przykład 92.4 procent potrafią stabilizować te źródła. Ale oczywiście o tyle ma pan rację, że to się nie stanie z dnia na dzień.
Ten proces transformacji musi być uruchomiony I on musi trwać, on jakiś czas zajmie, bo my musimy wybudować w tym czasie systemy stabilizujące magazyny energii I tak dalej I tak dalej. Świetnie byłoby gdyby w tym samym czasie pojawiło się źródło stabilne zastępujące, czyli energetyka jądrowa. Być może takim rozwiązaniem będą SMR-y, być może elektrownie jądrowe wielkoskalowe, choć to jest długi proces, średnio w Europie buduje się elektrownię jądrową 17 lat. Tu dodam państwu jeszcze jedną ważną informację też, żeby żeby wszyscy mieli świadomość. Udział paliw kopalnych w produkcji energii elektrycznej w Europie.
Największy udział ma Malta I Cypr. Tam energia wytwarzana jest z gazu, potem jest Polska. U nas energia w sześćdziesięciu procentach wytwarzana jest z węgla I to jest powód wysokich cen cen energii w Polsce.
Alicja Zając
Dziękuję bardzo. Panie Senatorze, sprawozdawca, mam pewien dylemat z pana osobą jako sprawozdawcy Komisji Spraw Unii Europejskiej, Komisji Infrastruktury, ale równocześnie Komisji Środowiska. I czy nie uważa
Alicja Zając
Bo tak, komisja Unii w założeniu jest za realizacją polityki klimatycznej prowadzonej przez Unię Europejską. Pan jako długoletni fachowiec, specjalista od środowiska, w poprzedniej kadencji założyciel Nadzwyczajnej Komisji do Spraw Klimatu I Środowiska powinien w pierwszym rzędzie pilnować interesu polskiego środowiska, nie tylko środowiska przyrodniczego, ale w rozumieniu interesu Polski. Proszę mi odpowiedzieć, czy jest pan za realizacją polityki klimatycznej Unii Europejskiej prowadzonej do 2000 dwudziestego szóstego roku, od początku kiedy ona została ustanowiona. Dziękuję.
Stanisław Gawłowski
Gdybym uczestniczył w negocjacjach dotyczących ETS 2 czy Zielonego ładu, wiele zapisów I miałbym na to wpływ jako przedstawiciel polskiego rządu, wiele zapisów wyglądałoby inaczej. Na wiele zapisów nie wyraziłbym zgody. Ale też w wielu przypadkach nie mam wątpliwości, że niektóre procesy trzeba prowadzić. Najtańsza energia to energia niezużyta. Kiedy ona jest niezużyta?
Kiedy jest poddany budynek głębokiej termomodernizacji, kiedy faktycznie nie potrzebujemy tyle energii do ogrzewania, nie potrzebujemy tyle energii do oświetlania I tak dalej. To jest najtańsza energia, nie jest użyta. Natomiast ja mam świadomość z wielu rzeczy. Mam świadomość z tego, że w ciągu ostatnich lat w Europie było 40 procent zasobów wody słodkiej. W Europie już całej, nie tylko Polsce, grozi stepowienie.
Polska jest, zalicza się do krajów najuboższych w zasoby wodne wodne. To, że my dzisiaj dyskutujemy o o referendum w sprawie ksenator I jednocześnie nie zauważamy, że mamy bardzo poważny problem z suszą, z suszą hydrologiczną, która bardzo mocno uderzy w produkcję rolniczą I rolnicy to bardzo mocno odczują. To, że ktoś mówi I rzuca proste hasła jesteśmy przeciwko polityce unijnej w sprawie dotyczącej, bo to uderza w rolnictwo, a jednocześnie sprawa na przykład dyrektywy ozetanowej, która chroni oczka, bagniska I tak dalej, czyli utrzymuje wilgoć w ziemi, jest absolutnie pomijana I jest w interesie rolników, no to ja tego nie za bardzo rozumiem. W interesie rolników jest rozwój wielkiego sektora biometanowni. To jest absolutnie poważny obszar, który w Polsce jest ciągle niedoceniany.
We Francji codziennie podłącza się od jednej do trzech instalacji do systemu gazowniczego I od 1 do trzech instalacji biometanowych. W Polsce ten proces dopiero startuje. 1. Decyzje dotyczące podłączenia do systemów gazowniczych zostały wydane rok czy 2 lata temu. Dopiero po zmianie rządu realnie rozpoczęto wydawanie decyzji przełączania biometanowi do sieci gazowniczych.
Mam świadomość, że to jest ogromny proces I więcej to powiem. Ministerstwo Rolnictwa zarówno w czasach rządów PiS, jak I teraz szacuje, że rynek gazu, biometanu w Polsce to jest około ośmiu 1000000000 metrów sześciennych. Żeby też mieć punkt odniesienia, to w Polsce zużywa się między 17, zależy które którego roku, 17000000000 a 21000000000 metrów sześciennych gazu. Ja nawet gdyby przyjąć założenie, że Ministerstwo Rolnictwa się myli, że to nie jest 8000000000, tylko 4, to jest 20 procent krajowego zapotrzebowania na na na na gaz. A to jest element polityki klimatycznej.
Taka nie istnieje de facto, ale to tym pojęciem się posługiłem, wiem, więc ja też będę tego pojęcia używał. To jest element polityki Korzystać z własnych zasobów. I ostatnie zdanie jak już w tej części. Europa nie dysponuje własnymi zasobami surowcowymi. Znaczy my w Polsce korzystamy z zasobów surowcowych importowanych.
Skąd je importujemy? Wcześniej z Rosji nie chcemy spierać się wojny na Ukrainie, ani wspierać swojego wroga, więc importujemy albo ze Stanów Zjednoczonych albo z Cieśniny Ormus, Boże, Cieśniny Zatoki Perskiej I kraje arabskie, czyli konflikt Cieśnina Ormus spowodowała, że ceny gazu I ropy wystrzeliły. Czy chcemy być w taki sposób uzależnieni? Wiecie państwo, w ubiegłym tygodniu prezydent Trump zapowiedział, zapowiedział zniesienie podatku federalnego na ropę I gaz. Dlaczego on to powiedział?
W Stanach Zjednoczonych. Dlaczego on to powiedział? Dlatego, że ceny ropy I gazu w Stanach Zjednoczonych wzrosły dwukrotnie, więc jak ktoś chce dzisiaj w Polsce poważnie pytać o politykę klimatyczną I mówić chcemy wrócić do węgla, to ja pytam do którego węgla? Do tego, w którym w czasie rządów PiS-u zmniejszono o wydobycie o 30000000 ton, do węgla w Bełchatowie, który się skończy w 2000 dwudziestym trzydziestym trzecim trzydziestym szóstym, do węgla, który nie da się jak przywozić, bo elektrownia musi być na miejscu wydobycia w przypadku elektrowni
Na senatorze.
Na węgiel brunatny.
Wiesław Dobkowski
wiem czy zdążę. Panie senatorze, pan panu tak powiedział krótko I to bym się przejechał po po OZE, że OZE porównał pan OZE w Polsce I w innych krajach, nie. Tylko, że OZE to się dzielą na na stabilne I na niestabilne. Stabilne są elektrownie wodne, na biogaz, na biomasę, a niestabilne to jest fotowoltaika III wiatry, nie. I porównując Polskę do Danii, to należałoby porównać I zobaczyć ile w Danii jest na przykład tyle to jest wodnych I wtedy możemy porównać.
A I czyli możemy porównać na przykład z samowofoltofoltonika, ale nie ogólnie ogólnie do jednego koszyka, wziąć całość. 2. Pytanie to, to dotyczy wielkoskalowych magazynów energii. Czyli ile mamy w Polsce, jak, jakie mocy mamy po prostu wielkoskalową, wielkoskalowy magazyn energii, w którym można, w którym można na przykład energię elektryczną zamienić na inny rodzaj energii I trzymać to na przykład.
Dziękuję bardzo.
Speaker 93
Jaka to jest moc I jak to porównać do mocy I w ogóle powiedzmy jaka jest
Maciej Żywno
Dobrze, ja mam tylko serdeczną prośbę do Wysokiej Izby I do pytań, bo wchodzimy w taki poziom szczegółowości dotyczący technologii odnawialnych źródeł energii, a ja już widzę na liście 20 dwudziestu senatorów do dyskusji, że jak zejdziemy na poziom, to rozłożymy, a pan senator Gawłowski zapewnia mnie w stanie rozłożyć nawet biogazownię na części 1..
Jestem w stanie.
Maciej Żywno
I powiem wiem, domyślam się I dlatego prosiłbym, żeby pytania dotyczyły kwestii referendalnych. I odpowiedzi również.
Stanisław Gawłowski
Zdanie. Dane, energetyka odnawialna jest oparta w wiatraki. To jest kraj Ruminy, nie ma tam elektrowni wodnych. Gdyby pan mówił o Szwecji, to tak. Więc te 93 to jest głównie wiatr.
To po 1.. Po 2. Rozpoczęliśmy z opóźnieniem budowę magazynów energii wielkoskalowych. Elektrownie szczytowo-pompowe też są magazynami energii, ale mówimy tutaj o tych stacjonarnych. Największy projektowany dzisiaj to jest realizowany już właściwie przez PG na Pomorzu Gdańskim 3 giga.
W tej chwili PG podobnej mocy będzie realizował na Pomorzu Zachodnim pod Szczecinem też o tej mniej więcej wielkości, więc rzeczywiście rozpoczynamy niestety dopiero ten proces budowy magazynów energii wielkoskalowych. Przykro mi, że nie stało się to wcześniej, ale błędna polityka poprzedniego rządu do tego doprowadziła. Dzisiaj musimy ten czas nadrobić.
Zdzisław Pupa
Jeszcze się zapytam pana Przewodniczącego Komisji Środowiska. Akurat tak się składa, że miałem wczoraj problem z uczestnictwem w jej poważnej komisji, natomiast chcę, dlatego chcę zapytać pana przewodniczącego o analizę. Myślę, że komisje wspólne połączone debatowały nad tym o analizie można powiedzieć sytuacji, kiedy naród, kiedy przyjmie pozytywną odpowiedź na pytanie referendalne ZZZ napisane przez pana prezydenta, jak się to przełoży na rachunki obywateli, jak się to przełoży na koszty życia I I jak będzie wyglądała właściwie później sytuacja gospodarcza, czy będzie to można powiedzieć impulsem dla rozwoju gospodarczego I I jaka skala będzie praktycznie wielkości, można powiedzieć, tego przełożenia na rachunki I na, można powiedzieć, na rozwój gospodarczy Polski.
Stanisław Gawłowski
Już odpowiadam, bo najlepszą odpowiedzią jest zacytowanie. Jeszcze raz przeczytam, co napisało Biuro Współpracy Międzynarodowej I pani profesor Anna Wieliczko. Pytanie wydaje się logiczne, niespójne, skoro polityka klimatyczna już doprowadziła do wzrostu kosztów, to czy jej hipotetyczne zaprzestanie powoduje ich obniżenie? W tej chwili trwają negocjacje dotyczące renegocjacji systemu ETS 2. Pani ministra myślę, że o tym będzie mogła powiedzieć więcej, żebyście państwo mieli też pełny obraz tego procesu renegocjacji, renegocjacji.
To co się już na przykład udało to odejście od zapisów, które dotyczą zakazu rejestracji
samochodów
Stanisław Gawłowski
Spalinowych o po roku 2000 e 35 na który wyraził zgodę rząd morawieckiego. Chce to wyraźnie powtarzać, znaczy jak pytamy o rzeczy w przeszłości, a to pytanie jest tak skonstruowane, prezydent chce pytać o rzeczy w przeszłości, No za co, za przeczytam jeszcze raz pytanie.
Pan senator odpowiada.
Odpowiedziałem już.
Dziękuję. Pyta pan senator.
Speaker 98
Analizając pytanie. Przyłoży na rachunki I o Nie przełoży się wcale, bo to jest pytanie dotyczące przeszłości, a
Andrzej Kalata
Panie panie przewodniczący, ja mam takie pytanie odnośnie tego, co pan powiedział, jak tania jest energia odnawialna 260 złoty megawat, tak? Czy
Średnio.
Andrzej Kalata
Średnio czy 10000. Brane jest pod uwagę właśnie magazyny albo elektrownia stabilizująca, czyli w Polsce na razie węglowa, która która musi dawać prąd jak tego słońca nie ma lub wiatr nie wieje. Czy czy brany jest pod uwagę w tym wyliczeniu? Ja
Stanisław Gawłowski
ja odpowiem, że również ten rząd Bardzo krótko. Ten rząd renegocjował zapisy dotyczące górnych limitów emisji dwutlenku węgla. Przypominam, że w całej Europie one wchodzą weszły w życie od pierwszego stycznia 2000 dwudziestego szóstego. My uzyskaliśmy, ten rząd uzyskał zgodę na to, żeby przedłużyć okres de facto funkcjonowania elektrowni węglowych w Polsce do końca 2000 dwudziestego ósmego roku, jeszcze 2 lata jakby dając szansę na to, żebyśmy mogli przygotować alternatywne inne źródła wytwarzania energii, ale to nie oznacza, żeby sprawa wyraźnie wybrzmiała, to nie oznacza dzisiaj likwidację wszystkich kopalń I wszystkich elektrowni węglowych. My przez długo będziemy tak jak Niemcy trzymać w zimnej, tak zwanej zimnej rezerwie bloki węglowe tylko I wyłącznie po to, że w przypadku nadzwyczaj zimnych dni
Maciej Żywno
Panie Senatorze, serdeczna prośba, trzymajmy się sprawozdania komisji. Dziękuję bardzo. Nie ma pytań. Dziękuję bardzo.
Dziękuję.
Maciej Żywno
Dziękuję. Jest z nami obecna pani minister klimatu Paulina Heńk-Klocka. Czy przedstawiciel rządu pragnie zabrać głos? Zapraszam, bardzo proszę. W międzyczasie, szanowni państwo, senatorowie, uprzejmie informuję, że głosowanie w sprawie obecnie rozpatrywanego punktu zostanie przeprowadzone po jego zakończeniu, po krótkiej przerwie technicznej.
Natomiast głosowanie w sprawie ustawy o rynku kryptoaktywów zostanie przeprowadzone pod koniec posiedzenia w bloku głosowań, czyli jutro. Bardzo proszę, pani minister.
Paulina Hennig-Kloska
Panie marszałku, panie senator, panowie senatorowie. Ta debata dzisiaj jest niezwykle istotna I niezwykle ważna, bo w gruncie rzeczy referendum, partycypacja społeczna to symbole demokracji. W rozwiniętych gospodarkach stanowią faktycznie istotny głos obywateli wnoszony do debaty publicznej, który wymagał ogromnego szacunku również, a może zwłaszcza ze strony klasy politycznej. Niestety z przykrością muszę stwierdzić, że w naszym kraju kolejny raz symbol ten jest sprowadzony do politycznej hucpy. I niestety od wielu godzin, dni jesteśmy skazani na Festiwal Hipokrysis w wykonaniu przedstawicieli pana prezydenta, który po prostu chce wykorzystać obywateli, by urządzić nam po prostu Festiwal populizmu.
Tak mogę ten wniosek referendalny niestety ocenić. Chcecie w cyniczny sposób zbijać kapitał polityczny na czymś, co jest istotą systemów demokratycznych. I tak można podsumować również wystąpienie niestety pana ministra Szefernakera, który wtedy, kiedy był faktycznie czas działania, by zmieniać I wpływać na decyzję w Brukseli, na to, jak kształtowało się prawo klimatyczne w Europie, był przedstawicielem rządu I wykazał się jedną wielką ignorancją albo niemocą, bo inaczej tego nazwać nie można. I tak jak już przez wiele miesięcy pałac prezydencki depcze istotę I instrument weta, osłabiając na każdym kroku politykę rządu I generalnie bezpieczeństwo państwa polskiego, także niestety teraz w cyniczny sposób wykorzystuję referendum, by wprowadzić ten ważny instrument angażowania obywateli w życie publiczne po prostu do farsy. Najlepiej, szanowni państwo, spojrzeć jak sformułowane jest samo pytanie referendalne, które można powiedzieć obraża obywateli I ich angażowanie się w demokrację.
Czy jest pan, pani za realizacją polityki klimatycznej, która doprowadziła do wzrostu kosztów życia obywateli, cen energii I prowadzenia działalności gospodarczej I rolniczej. Szanowni państwo, równie dobrze moglibyśmy zadać pytanie, czy jest pan, pani za dalszym uzależnianiem Polski od importowanych paliw kopalnych, które ceny zależne są od globalnych kryzysów, importowanych paliw energetycznych I decyzji, które zapadają kompletnie poza Polską I poza naszym kontynentem, bo dokładnie z takimi kryzysami, które w horrendalny sposób pod podnosiły koszty życia naszych obywateli, funkcjonowania naszych przedsiębiorstw, rozwoju gospodarczego naszego kraju, mieliśmy do czynienia w ostatnich latach I dokładnie wtedy pan minister Szefernaker I wielu przedstawicieli dzisiaj zaangażowanych w wspieranie pana prezydenta, mieli realny wpływ na to, jak przeciwdziałać tego typu zagrożeniom, jak przeciwdziałać tego typu wzrostom cen energii, stabilizując życie w naszym kraju, życie gospodarcze I życie obywateli. Bo dokładnie właśnie tego typu kryzysy, szanowni państwo, przeżywaliśmy w 2000 dwudziestym drugim roku, kiedy decyzje, które zapadały poza Polską, mówię tu dokładnie o agresji Rosji na Ukrainę, doprowadziły do niekontrolowanego, horrendalnego wzrostu cen energii elektrycznej, które stanęły wprost naprzeciw rozwoju gospodarczego naszego kraju, doprowadziły do horrendalnego wzrostu cen w globalnej gospodarce, nie tylko w Polsce, ale również odczuliśmy to z powodu czego? Nadmiernego uzależnienia naszego kraju od importowanego gazu z Rosji.
I szanowni państwo, my chcąc stabilizować nasz kraj, doprowadzać do równomiernego, stabilnego wzrostu gospodarki Polski, stabilnego funkcjonowania przedsiębiorstw, stabilnego życia obywateli, nie narażając ich na gigantyczne wzrosty kosztów życia. Musimy budować polską energetykę, która będzie w większym zakresie oparta o wykorzystywanie zasobów, które posiadamy tutaj w kraju, od uzależniając ją od właśnie importowanych paliw kopalnych, czy to z Rosji, czy z innych krajów poza często naszym kontynentem, bo nie tylko Polska, ale globalnie Europa jest dziś nadmiernie uzależniona od importu ropy, od importu gazu, a nawet, co pokazał doskonale kryzys w 2000 dwudziestym drugim roku, również od importu węgla. Pan minister Szefernaker, występując dzisiaj przed wysokim Senatem, powiedział, że tu chodzi o bardzo ważne pytanie, o pytanie na temat polityki tworzonej poza głowami Polaków. No trzeba przyznać, panie ministrze, że ma pan bardzo wyjątkowo słabą ocenę rządów Prawa I Sprawiedliwości pod przywództwem Mateusza Morawieckiego, bo tak jak powiedziałam, dokładnie wtedy, kiedy byliście u władzy, wykuwały się istoty polityki klimatycznej w Brukseli, polityki klimatycznej przyjętej przez Unię Europejską. Ale żeby panu trochę odświeżyć pamięć, przybliżę parę faktów, parę dat bardzo istotnych.
Grudzień 2000 dwudziestego roku, Rada Europejska przyjmuje pakiet Fit for 55, ograniczający emisję gazów cieplarnianych do 2000 trzydziestego roku o 55 procent. Szanowni państwo, kto wtedy reprezentował Polskę na szczycie Unii Europejskiej w Brukseli? Oczywiście premier Mateusz Morawiecki. Co zrobił, by zbudować większość blokującą, ograniczyć, wprowadzić korzystne dla naszego kraju poprawki. Kompletnie nic.
Czerwiec 2000 dwudziestego pierwszego roku, w Brukseli przyjęto prawo klimatyczne, wprowadzający cel neutralności klimatycznej do 2000 pięćdziesiątego roku. Kto wtedy rządził w naszym kraju? Oczywiście rząd Prawa I Sprawiedliwości. Wiosna 2000 dwudziestego trzeciego roku. Unia Europejska przyjmuje dyrektywę wprowadzającą ETS 2, który odmieniany jest przez dzisiejszą opozycję, przez wszystkie przypadki.
Kto wtedy, szanowni
Państwo negocjował w imieniu naszego kraju warunki wprowadzenia tej dyrektywy? Oczywiście premier Mateusz Morawiecki ze swoim gabinetem, którego pan minister Szefernaker stanowił, jak pamiętam, istotny zasób osobowy. Ale szanowni państwo, jakby tego było mało, to muszę powiedzieć, że również wypełniali tam istotną rolę na ochotnika, wprowadzając własne propozycje, bo przecież, szanowni państwo, od początku kwietnia tego roku, tutaj pan minister Szefernaker bardzo dużo mówił w swoim wystąpieniu o tym, jak należy szanować portfele Polek I Polaków, również pod kątem wprowadzanych zmian, nowych technologii, ich dostępności dla zasobności naszych portfeli. No panie ministrze, gdyby nie dobre I skuteczne negocjacje mojego zespołu w 2000 dwudziestym czwartym roku, to od początku kwietnia w Polsce, szanowni państwo, obowiązywałby podatek Morawieckiego. Jeżeli ktoś zapomniał, co to jest takiego, to byłby podatek powszechny od samochodów spalinowych, który na ochotnika pan premier Morawiecki wpisał do kamieni milowych Krajowego Planu Odbudowy I który miał wejść w życie właśnie w kwietniu 2000 dwudziestego szóstego roku.
Tego podatku nie ma I nie będzie, bo skutecznie przenegocjowaliśmy to w pierwszej rewizji KPO w Brukseli. Szanowni państwo, referendum. Jestem ogromną zwolenniczką referendum, ale nie wobec pytań tendencyjnych, nie wobec pytań, które są przedmiotem populizmu I hucpy politycznej. To referendum, szanowni państwo, które chcecie przeprowadzić, nie pomoże ani w budowaniu odporności naszego kraju na takie kryzysy, jak mieliśmy do czynienia w 2000 dwudziestym drugim roku, ani na takie, z którymi mierzymy się dziś, kiedy mamy konflikt na Bliskim Wschodzie I każdego dnia Polki I Polacy sprawdzają ceny baryłki ropy, baryłki gazu na światowych giełdach, zastanawiając się, ile zapłacą za litr paliwa wlewany do baku kolejnego dnia. Dość sytuacji, w której każdego dnia, miesiąca zastanawiamy się, która cieśnina będzie otwarta, która będzie zamknięta I czy ścieżki dostaw, rynki zbytu będą dla nas, rynki dostaw będą dla nas dostępne czy zamknięte.
W żaden sposób, nigdy, szanowni państwo, megawatogodzina energii produkowana z elektrowni wiatrowych, z elektrowni wodnych czy z elektrowni słonecznych tutaj w naszym kraju z wykorzystaniem w przyszłości także bateryjnych magazynów energii, które budujemy w tej chwili na potęgę, bo faktycznie około dwustu takich projektów inwestycyjnych jest teraz w w stopniu różnym, niektóre zaawansowanym 1. Zostaną oddane do użytku jeszcze w tym roku, ale generalnie czas jest na to, by energetyka odbudowała swoją niezależność, suwerenność I stabilność, również cenową niezależnie od tego, jakie decyzje podejmują politycy poza naszymi głowami, poza Polską, poza naszym kontynentem, doprowadzając do globalnych kryzysów I niepokojów. Ta, to referendum, szanowni państwo, w żaden sposób nie doprowadzi I nie poprawi konkurencyjności polskiej gospodarki, nie obroni właśnie Polak I Polaków przed wzrostem cen baryłki ani ropy, ani gazu, nie wzmocni ani suwerenności, ani bezpieczeństwa państwa polskiego. I szanowni państwo, kolejny przejaw ogromnej hipokryzji ze strony pana ministra I zespołu pana prezydenta, to przytoczę jeszcze 1 fakt z ośmiu lat rządów Prawa I Sprawiedliwości, rok 2022., kiedy solidarna Polska, jak rozumiem ważny element zjednoczonej prawicy, wtedy rządzącej w naszym kraju, złożyła w Sejmie projekt ustawy zawieszający ETS w obliczu kryzysu, gigantycznego wzrostu cen energii, z jakim bynajmniej dzisiaj się nie mierzymy, zapaści polskiej gospodarki.
Co z tym zrobili, szanowni państwo, przedstawiciele Prawa I Sprawiedliwości? Nie wiem, czy państwo pamiętają, zablokowali tą regulację w Sejmie, mówiąc, że ona jest niekonstytucyjna, niezgodna z prawem unijnym I mało tego, nie ma możliwości jednostronnie wypowiedzieć dyrektywy ETS, ponieważ będzie to, przyniesie to dokładnie było więcej szkód niż pożytku Polsce. I żebym nie była gołosłowna, to ja może pozwolę sobie na zacytowanie czołowych polityków Prawa I Sprawiedliwości, którzy wtedy mieli na temat tego typu polityki do powiedzenia tyle, w tej sprawie jest różnica zdań pomiędzy Solidarną Polską a PiS. Uważam, że jednostronne zawieszenie tego systemu z punktu widzenia prawa międzynarodowego I unijnego, przyniosłoby Polsce więcej szkód niż pożytku. To jest cytat, szanowni państwo, z przywódcy Prawa I Sprawiedliwości pana prezesa Jarosława Kaczyńskiego.
Ale żeby udowodnić, że nie był odosobniony w swoich poglądach, to pozwolę sobie również zacytować państwa premiera Mateusza Morawieckiego. Wyjście CTS nie jest możliwe w prawie europejskim. To proponują ci, którzy nie mają wiedzy albo mają po prostu złą wolę w tej kwestii. Bo szanowni państwo, tak, znaczy tu się można tylko z cytowanymi politykami zgodzić. Jednostronne wyjście z systemu ETS nie jest możliwe, ale tak naprawdę jest chwianiem bezpieczeństwem energetycznym naszego kraju.
Polska funkcjonuje na jednolitym rynku energii. Wyjście z tego jednolitego rynku energii sprowadza nas do sytuacji, w której w momencie nadwyżek energii nie moglibyśmy jej swobodnie eksportować do innych krajów sąsiedzkich, które bardzo często te nadwyżki od nas odbierają. To też stabilizuje system elektroenergetyczny, ale co gorsze, na wypadek niedoborów energii, a z takim kryzysem również rząd Prawa I Sprawiedliwości się mierzył, kiedy nagle z systemu elektroenergetycznego wypadł najistotniejszy blok w Bełchatowie, nie moglibyśmy również importować energii, bo jednolity rynek energii to rynek, który chroni nas przed kryzysami, dzięki któremu możemy swobodnie, bez większych barier, ku bezpieczeństwu Rzeczypospolitej, eksportować I importować energię, korzystając z połączeń międzynarodowych zarówno z Niemcami, Czechami, Słowacją, Litwą, Szwecją przynajmniej. Więc to sprawia, że jesteśmy bardziej odporni, bardziej stabilnie funkcjonuje system elektroenergetyczny, a co za tym idzie również nasza gospodarka, a nasi obywatele mogą kłaść się wieczorem spokojnie spać, wiedząc, że prąd w gniazdku jest dostępny 24 godziny na dobę, a rano budzą się również z przekonaniem o tego typu stabilności. I tak działa I funkcjonuje odpowiedzialny rząd, nieodpowiedzialna opozycja ma jedyną propozycję taką, by tę stabilność, tą stabilnością chwiać, a bezpieczeństwo Polek I Polaków podważać.
Szanowni państwo, tak jak powiedziałam, referendum nie rozwiąże żadnego naszego problemu, bo tych niewątpliwie, zwłaszcza wobec niepokojów na świecie I globalnych problemów, nie brakuje. Dlatego też w zasadzie od dwóch lat wspólnie z zespołem ekspertów, też panem ministrem Bolesną, który jest tutaj dzisiaj z nami, który prowadzi negocjacje klimatyczne w imieniu Rzeczypospolitej. Tak, pracujemy nad tym, by skutecznie zmieniać podejście Unii Europejskiej, Brukseli do wyzwań, by pozostając ambitną w tej całej zmianie, przyjmowała mechanizmy bardziej dopasowane do również takich krajów członkowskich jak Polska, bardziej wyważone, akcentujące fakt, że różne kraje członkowskie mają różne uwarunkowania historyczne, różny moment startu, różną zasobność portfeli obywateli, ale co też bardzo istotne, różne warunki klimatyczne, w której przyszło nam funkcjonować I system elektroenergetyczny, zmieniać. I tak faktycznie naprawiamy wszystko to, co w sposób nieudolny zostało
Zaniedbane przez 8 lat rządów Prawa I Sprawiedliwości I na przykład ogromny sukces udało nam się już doprowadzić do tego, by otworzyć klauzulę rewizyjną dyrektywy ETS I ETS 2 I negocjujemy zmiany w tych dyrektywach na poziomie Unii Europejskiej, budując skutecznie większość dla wprowadzenia tych zmian. Tylko dzisiaj w Ministerstwie Klimatu I Środowiska na Wawelskiej odbyło się kolejne spotkanie delegacji krajów członkowskich, tym razem w ramach wypracowania wspólnego stanowiska dla dalszego funkcjonowania funduszu modernizacyjnego, ale tego typu spotkań, negocjacji I budowania wspólnych frontów, by zmieniać prawo klimatyczne w Europie, prowadzimy bardzo wiele I tak jak powiedziałam, czekamy na propozycję Komisji Europejskiej Głębokiej Rewizji ETS I ETS 2, która chcielibyśmy, by przyniosła po 1. Przedłużenie bezpłatnych certyfikatów zarówno dla przemysłu, jak I dla ciepłownictwa. Dla ciepłownictwa, szanowni państwo, udało nam się już wynegocjować 30 procent dodatkowych, bezpłatnych certyfikatów,
które
Paulina Hennig-Kloska
będą wspierać modernizację polskich systemów ciepłowniczych należących do największych w Europie. Udało nam się również przesunąć dyrektywę ETS 2, na razie o rok, ale walczymy o to, by do 2000 trzydziestego roku dyrektywa ta była dobrowolna. Szanujemy, że są kraje, które chciałyby tego typu regulacje wprowadzać na swoim terenie. My uważamy to za zbędne nadregulacje I chcielibyśmy, by ta dyrektywa była dobrowolna przynajmniej do roku trzydziestego. Tak jak powiedziałam, dzisiaj również mieliśmy spotkanie z dziewięcioma delegacjami, z dziewięcioma delegacjami państw europejskich, aby pracować nad dalszym funkcjonowaniem Funduszu Modernyzacyjnego.
Delegacje krajów Unii Europejskiej podjęły wspólny wysiłek, wspólne działania, by ten fundusz dalej działał, ponieważ to właśnie z niego tylko w ostatnich latach zainwestowaliśmy aż 53000000000 złotych, by wspierać proces polskiej transformacji, zarówno jeśli chodzi o termomodernizację prywatnych domów, wymianę kopciuchów, transformację ciepłownictwa czy właśnie budowę, jak mówiłam, największego, w największej skali w Europie realizację programu budowy bateryjnych magazynów energii, które mają stabilizować system oparty o OZE również w tych pogodozależnych obszarach. Tak więc szanowni państwo, jak to my mówimy, pracujemy, robimy, nie gadamy, a efekty z tego są wymierne, bo clue polega też na tym, że my musimy zmieniać nasz system elektroenergetyczny, przechodząc na odnawialne źródła energii, bo nie dlatego, że chce, szanowni państwo, tego Bruksela czy że wymaga od tego, od nas prawo klimatyczne, ale dlatego, że tego chcą inwestorzy, tego chcą konsumenci. To zapewni nam dalszy świetlany rozwój polskiej gospodarki, to pozwoli nam tworzyć tutaj intratne miejsca pracy o wyższych dochodach, to pozwoli nam w włączyć się w proces rozwoju nowych technologii, również energetycznych I to robimy od dwóch lat bardzo, bardzo skutecznie. Przypomnę, że mamy w Polsce jedną z fabryk dostarczających te wysokie, wielkości Pałacu Nauki I Kultury, wieże do wiatraków na morzu, w polskiej strefie Morza Bałtyckiego, gdzie budujemy już 2, mamy w fazie realizacji inwestycyjnej 2 farmy, duże farmy morskie, ale także na przykład podpisaliśmy umowę w sprawie realizacji wielkiego marzenia Polek I Polaków o pierwszym polskim samochodzie elektrycznym I wierzę, że w przyszłym roku w pierwszym kwartale wbijemy łopatę pod budowę fabryki w Jaworznie.
To, co u was, szanowni państwo, pozostawiało w sferze marzeń na papierze I PowerPoincie, u nas staje się rzeczywistością. I tak, będziemy budować pierwszą fabrykę, powstanie 1. Model pojazdu elektrycznego dopasowany do gustów, potrzeb I portfela Polek I Polaków. Na tym, szanowni państwo, polega odpowiedzialne rządzenie państwem. Na tym, szanowni państwo, polega odpowiedzialne dbanie o interesy Polek I Polaków w Polsce, w Europie I na świecie I tym będziemy zajmować się przez kolejne tygodnie I miesiące.
Dziękuję bardzo.
Maciej Żywno
Dziękuję. Pani minister, proszę nie uciekać. Są pytania? Bardzo proszę.
Paulina Hennig-Kloska
Ja przepraszam, że tak głośno słyszałam, ale to jest zupełnie inna nagłośnienie niż Sejmie, więc.
Maciej Żywno
Bardzo dobrze, że żywienie się przydało. 1. Zadaje pytanie pan senator Bieńkowski.
Krzysztof Bieńkowski
Pani minister, ta polityka Unii Europejskiej uważa pani, że nie doprowadziła do wzrostu kosztów życia, a na ceny paliw światowych, że, że to one doprowadziły. Na nie nie mamy wpływu, ale polityka Unii Europejskiej miała I ma wpływ na to ile kosztuje cena energii elektrycznej, ma wpływ na ceny żywności, na ceny budowy domów. To jest właśnie koszt życia I dlatego w tym pytaniu referendalnym jest o tym, czy pani jest za transparentnością w życiu publicznym? Zapytaniem obywateli, obywateli o zdanie. Wydaje się, że powinna pani za tym być, ale tutaj przedstawiała pani zupełnie odmienne opinie, żeby nie pytać obywateli, bo się pani pytanie nie podoba.
Czy pani jest za taką transparentnością, że jak się głosuje na kandydatkę z Polski 2050, to ona później może zmieniać partię I oszukiwać obywateli w ten sposób? Bo chodzi o obywateli. Ja mam pytanie do pani minister o transparentność w zakresie obywateli.
Paulina Hennig-Kloska
Szanowni, szanowny panie senatorze, ja jestem przede wszystkim za tanią I czystą energią. Tanią, która będzie dostępna I dopasowana do portfeli I Polaków I czystą, która nie będzie generować zbędnych zanieczyszczeń, które powodują u nas choroby cywilizacyjne, krążenia, dróg oddechowych, na które po prostu Polki, Polacy umierają w wielkości czterdziestu 1000 osób rocznie przedwcześnie. I tak, za tym jestem, a to z kolei wynika z danych, jeżeli spojrzymy na dane Agencji Rynku Energii, to nawet jeżeli odrzucimy politykę klimatyczną Unii Europejskiej I weźmiemy pod uwagę techniczny koszt wytworzenia jednej megawatogodziny energii, to mniej więcej energia z wiatru na lądzie jest o połowę tańsza niż energia z bloków węgla kamiennego. I dlatego jestem za tym, by budować miks energetyczny w oparciu o najtańsze źródła energii, do których należy energia z wiatru I ze słońca, stabilizowana bateryjnymi magazynami energii.
Wojciech Skurkiewicz
Bardzo dziękuję panie marszałku. Pani minister, 1 uwaga natury technicznej. Pragnę przypomnieć, być może to pani umknęło, że wtedy, kiedy Wielkopolsce pani broniła drzew, przywiązywała się razem z ekologami do drzew, to pan minister Paweł Szefernaker był wiceministrem spraw wewnętrznych I administracji I nie odpowiadał za politykę klimatyczną. To po 1.. Po 2., chciałem zwrócić uwagę, że no to nie kto inny, tylko państwa środowiska politycznego, guru ekologiczny.
Frans Timmermans, już teraz nie przyznajecie się do niego, to on przecież wprowadzał szereg elementów polityki klimatycznej Unii Europejskiej I tak zwany kaganiec klimatyczny dla państw Unii Europejskiej. To nie kto inny, tylko Frans Timmermans przyjeżdżał do Polski I spotykał się z z politykami dzisiejszej rządzącej koalicji krytykując działania rządu Prawa I Sprawiedliwości. To nie kto inny, tylko prezydent Europy Donald Tusk zgodził się na to, żeby w kwestiach klimatycznych nie obowiązywała zasada jednomyślności. Gdyby dział obowiązywał, nie byłoby najmniejszego problemu, bo wszystkie państwa musiałyby się zgadzać co do polityki klimatycznej.
Paulina Hennig-Kloska
Pan przewodniczący Gawłowski tłumaczył już, jak skonstruowane są prace w Parlamencie Europejskim, w Radzie Europejskiej I w komisji, tłumacząc, że weto wobec wszystkich przepisów unijnych posiada głowa państwa reprezentująca kraj na szczycie europejskim. I w czasie, kiedy to prawo powstawało, Polskę reprezentował na szczycie europejskim Mateusz Morawiecki. I powiem panu, tyle ze smutkiem może trochę pan to przyjmie, że dopóki premier
Tusk był szefem I pełnił istotną funkcję w Brukseli, to faktycznie dla Polski udawało się wypracowywać delegację, jak już go zabrakło w Brukseli, to niestety poddaliście się kompletnie I wszystkie decyzje Brukseli przyjmowaliście tak jak szły.
Wiesław Dobkowski
Pani minister, wydaje mi się, pani, że pan mi myli pojęcia smogu z z dwutlenkiem węgla, bo elektrownie spalają węgiel w bardzo bezpieczny sposób, że po prostu wszystkie te zanieczyszczenia, tak zwane smog, jest wyłypywany I tylko dwutlenek węgla po prostu emituje.
Przez kominy domowe, tak.
AAA te kolory które
też mamy.
W chorobie, a to
Wiesław Dobkowski
A ja mam pytanie, pytanie, pytanie czy inne. Polska produkuje około 171 terawatogodzin rocznie energii elektrycznej. Mówiła pani, sprzedajemy nadmiarową ilość energii do Unii Europejskiej. Ile rocznie tej nadmiarowej energii sprzedajemy rocznie? To 1.
Pytanie. 2., obecny premier, pan Donald Donald Tusk pełnił przez długi czas ważny funkcję w Unii Europejskiej. Co zrobił, żeby po prostu zatrzymać tą politykę szkodliwą, politykę klimatyczną Unii Europejskiej w stosunku do Polski w czasie rządów.
Jeszcze Już.
To może następnym razem.
Dziękuję.
Maciej Żywno
Dobrze, ale bardzo prosiłbym, żeby pytania dotyczyły kwestii referendum, a nie technicznych. Króciutko Bardzo proszę pani minister.
Paulina Hennig-Kloska
Tak, smog jest spowodowany przez niskie kominy, w tych również w Polsce wciąż spala się węgiel, za waszych czasów bardzo niskiej jakości, bo obniżaliście nawet jakość węgla, który mógł być wrzucany do domowych pieców, a węgiel ten przywiózł z zagranicy do kraju pan minister Labęda, bo akurat odpowiadał za sprowadzenie węgla, który do dziś niskiej jakości leży na hałdach I zanieczyszcza I zapyla nasz kraj.
Maciej Żywno
Pani minister mam wrażenie przed chwilą mówiła, ale ma prawo odpowiedzieć tak jak
Paulina Hennig-Kloska
Jeżeli chodzi o nadwyżki, o to oczywiście jest różnie w różnych okresach. Pan zada zapytanie może po debacie o konkretne od od okresy I odpowiemy panu na piśmie.
Bardzo proszę pan senator Kalata.
Andrzej Kalata
Panie marszałku, wysoka izbo. Ja mam takie pytanie, pani pani minister wymieniła, że musimy się odciąć od uniezależnić od ropy, gazu I dlatego będziemy mieli energię odnawialną. Średnia żywotność paneli czy czy wiatraków to jest 15, może 20 lat. Ja rozumiem, że my produkujemy odpowiednią ilość paneli, wiatraków I będziemy produkować I I mamy do tego oczywiście zasoby materiałowe. No bo skoro to jest już uniezależnienie się całkowite, no to powinniśmy być producentem, a jeżeli nie no to skąd będziemy sprowadzać te wiatraki I te panele?
To jest 1. Pytanie, a 2. Było też wymienione Niemcy 60 procent fotowoltaiki, Wielka Brytania, Niemcy, Wielka Brytania, dania są wymieniane jako kraje, które mają najwięcej energii odnawialnej, a zarazem te 3 kraje są w samym szczycie najdroższej energii na świecie. Jak to się ma do najtańszej energii odnawialnej?
Paulina Hennig-Kloska
Zachęcam spojrzeć na ceny energii w krajach skandynawskich, które mają w stu procentach energię odnawialną. Local content dla elektrowni wiatrowych na lądzie, którzy państwo najbardziej kwestionujecie, to jest 70 procent, czyli 70 procent inwestycji realizowanych w Polsce w odnawialne źródła energii, jeżeli chodzi o wiatr na lądzie, są realizowane przez polskie podmioty gospodarcze I dostawców. Dla offshore'u to jest 30 procent, ale to jest 1. Projekt inwestycyjny. Mamy ogromną ambicję zwiększyć ten poziom w kolejnych projektach.
Jeżeli chodzi o bateryjny magazyn energii, który w tym roku zostanie oddany na przykład w Żarnowcu w ramach pierwszego realizowanego tego typu wielkoskalowego projektu, to w stu procentach zostanie wyprodukowany w fabryce pod Wrocławiem, rękami polskich inżynierów I pracowników. Tak, chcemy w ten sposób rozwijać kompetencje naszych inżynierów, naszych pracowników I jednocześnie wchodzić w rynek najnowszych technologii energetycznych, by tworzyć tutaj wysokopłatne miejsca pracy.
Zdzisław Pupa
Pani w swoim wystąpieniu skoncentrowała się na krytyce mocnej rządów Prawa I Sprawiedliwości oraz pana ministra Szefarnakera. Natomiast chciałem skoncentrować się na pytaniu, które dotyczy gospodarki. Niech pani powie, jak oceniacie w rządzie, w ministerstwie, którym pani kieruje, jak pozytywna od można powiedzieć odpowiedź na pytanie referendalne przełoży się na gospodarkę Polski.
Paulina Hennig-Kloska
Wprost pytanie referendalne myślę, że nie przełoży się na gospodarkę polską, bo samo referendum nie wprowadza żadnych przypomnę zmian.
Frekwencja jest taka.
Paulina Hennig-Kloska
Najlepszym sposobem obniżenia cen energii w Polsce jest przechodzenie na odnawialne źródła energii, których energia jest wolna od ETS-u. I w tym kierunku idziemy. Natomiast w swoim wystąpieniu starałam się skupić na faktach, nie na krytyce, a przytoczenie faktów może pan uznał za krytykę.
Anna Bogucka
Pani minister, mam takie pytanie, dlaczego boicie się tak bardzo Polaków? Dlaczego boicie się zapytać w referendum właśnie o to, chcą Zielonego ładu. Jeżeli ten Zielony Ład, tak jak pani przedstawia, jest tak korzystny, no to on się obroni w głosowaniu. Natomiast jeżeli nie, to tym bardziej powinniśmy pozwolić obywatelom wyrazić swoje zdanie. To 1.
Pytanie. 2., chciałam też zapytać się, dlaczego cały czas właśnie pani mówi o polityce Prawa I Sprawiedliwości, a przecież to wy już rządzicie 2 I pół roku I naprawdę nie ma pani się czym pochwalić, tylko cały czas jest odniesienie do Prawa I Sprawiedliwości. I 3. Pytanie, co powie pani rolnikom, dla których ETS wprowadza dodatkowe obostrzenia, dodatkowe koszty w prowadzeniu gospodarstw rolnych, a rolnicy są I tak w bardzo ciężkiej I trudnej sytuacji?
Dziękuję bardzo.
Paulina Hennig-Kloska
Tak, ja przypomnę, że to ten rząd wynegocjował zmiany w Zielonym Ładzie dotyczącym gospodarstw rolnych, dotyczących tak zwanego ugórowania I innych kwestii, bo jak zaczęliśmy rządy, były istotne protesty w po waszych latach rządów na ulicach, ale abstrahując od tego, niestety tu bardzo dobrze ujął problem pan przewodniczący Gawłowski. Szanowni państwo, mamy gigantyczny problem z suszą I na ziemi, która stepowieje, na której mamy poważne problemy hydrologiczne. Ja pochodzę z takiego regionu, gdzie między innymi po siedemdziesięciu latach wydobywania węgla brunatnego mamy gigantyczny depresyjny, który w pierwszej kolejności dotyka gospodarstwa rolne. Pan senator jest z tego regionu, zapewne potwierdzi I na takiej ziemi, pan senator jest też rolnikiem, reprezentuje klub Prawa I Sprawiedliwości, na pewno zgodzi się ze mną, że nie urosną żadne plony ani niskie, ani wysokie. I dzisiaj rozwiązanie problemów hydrologicznych, które są konsekwencją no po prostu zmian klimatu, bo to trzeba powiedzieć.
Przedłużające się okresy suszy, brak pokrywy śnieżnej, deszcze nawalne, które spadają na zeschniętą ziemię I są gorzej absorbowane, są efektami zmian klimatu. Coraz wyższe temperatury, większe nasłonecznienie. I tak, w interesie rolników jest między innymi doprowadzić do tego, byśmy nie tylko adaptowali się do tych zmian, ale także mitygowali ich skutki.
Dziękuję pani.
Maciej Żywno
Pan Senator Dopkowski, poproszę. Sekundka pani minister to już. To proszę zadać pytanie. Dziękuję bardzo.
Wiesław Dobkowski
Pani minister, ja mam tak, pytanie. Mówiła pani, że Polska zaprzestała importować gaz z Rosji. W którym to było roku?
Jeszcze raz, przepraszam.
Wiesław Dobkowski
Gaz z Rosji, że Polska przestała importować. W którym to był roku I wtedy w Polsce rządził, czyli to był rząd. 2. Sprawa, że pan obecny premier Donald Tusk sprawował przez wiele lat ważne funkcje w Unii Europejskiej. Co zrobił w Unii Europejskiej, żeby zablokować tę niekorzystną politykę akrometryczną, dzwonię zielony ład?
Dziękuję.
Maciej Żywno
Dobrze, sekundkę. Wysoka Izbo, tracimy czas na wewnętrznych dyskusjach. Bardzo proszę, pani minister.
Paulina Hennig-Kloska
Króciutko. Uzależnienie Polski od rosyjskiego gazu jest historyczne I chyba trwałe przez wiele, wiele lat. A to Polska doprowadziła do tego w trakcie swojej prezydencji, że Europa przyjęła trwały harmonogram odejścia od kontaktów handlowych
Rosją w zakresie paliw kopalnych, mimo oporu wielu innych krajów europejskich.
Maciej Żywno
Dobrze, dziękuję bardzo. Dziękuję pani minister. Uprzejmie informuję wysoką izbę, że pani minister zobowiązała się odpowiedzieć na piśmie na pytanie pana Dobkowskiego. Otwieram dyskusję. Przypominam, że Senat podejmuje uchwałę, w której wyraża zgodę lub nie wyraża zgody na zarządzenie referendum.
W związku z tym nie ma możliwości zgłaszania wniosków o charakterze legislacyjnym. Swoje stanowisko będzie można wyrazić w głosowaniu. Otwieram dyskusję jako 1.. Bardzo proszę pan senator Władysław Komarnicki. Bezpowrotnie się nie da.
Władysław Komarnicki
Bardzo proszę. Panie marszałku, wysoka izbo, szanowni goście. Bardzo dziękuję senatorowi sprawozdawcy, panu senatorowi Gawłowskiemu, bo to, co zreferował z posiedzenia komisji, wykreśliłem 7 minut, w związku z tym tyle żeśmy zaoszczędzili. Zapoznając się z wnioskiem pana prezydenta o wyrażenie zgody na przeprowadzenie referendum w sprawie polityki klimatycznej, przypominam sobie powiedzenie Napoleona Bonaparte, iż od wielkości do śmieszności 1 krok. Wielkości prezydenta Nawrockiego do tej pory, jak zywie, nie doświadczyliśmy, a raczej jej nie doświadczymy.
Natomiast śmieszność, a raczej grozy z jego strony, doświadczamy na co dzień. Grozy, grozy, grozy w postaci licznych wed w sprawach rzeczywiście ważnych dla Polski. Zablokowanie ustawy o podniesieniu akcyzy na napoje alkoholowe, ustawy wprowadzającej nadzór państwa nad rynkiem kryptowalut czy ustawy realizujące program dozbrojenie armii I służb, sejf, w pierwszym z brzegu przykłady szkodliwe dla państwa, czyli obywatel, obywateli polityki pana prezydenta. Zgody na referendum można udzielić wtedy, gdy jest się przekonanym, uwaga, że wnioskodawca kieruje się dobrą wolą, działając na rzecz dobra ojczyzny. Ja takiej woli, przyznam się, nie dostrzegam u wnioskującego.
Dlatego też uważam, że inicjatywy prezydenta za nie do zaakceptowania. Już samo proponowanie pytania referendalne jest absurdalne, gdyż zawiera odpowiedź. Wiele razy tu padało z tej mównicy. To tak jakby pytać kur, czy chcą, by pilnował je lis. Oczywiście, że nie chcą.
Celem prezydenta nie jest dobro wspólne. Celem całej jego polityki jest destabilizacja kraju, polaryzacja społeczeństwa, wprowadzenie chaosu prawnego, a przede wszystkim obalenie obecnego rządu, wybranego w demokratycznych wyborach przy oczywistym wyniku wyborczym. W przeciwieństwie do wyniku wyborów prezydenckich, odnośnie którego do dzisiaj nie ma jasności, a wręcz poważne wątpliwości co do jego prawidłowego ustalenia. Pan minister odwoływał się tu często do narodu. Ma pan rację panie ministrze.
Naród w 2000 dwudziestym trzecim roku wyrzucił was na bruk historii. Ten naród. A za co was wywalił? Za co was wywalił? Za złodziejstwo, za nepotyzm, za rozwalenie, za rozwalenie praworządności.
Spytajcie się, spytajcie się prawnika, pana ministra Botdana wam wytłumaczy. I uwaga, I uwaga, 8 lat rozwalał dzień po dniu praworządność z całego kraju. Dzisiaj profesorowie na uczelniach, dzisiaj profesorowie na uczelniach prawa nie wiedzą już jak wykładać prawo, a geniusz, który to zrobił, uciekł po prostu wpier na Węgry, potem do S. A. To są wasze sukcesy.
I tak na koniec, I tak na koniec. Wasze weta, do panów ministrów się zwracam, wasze weta przypominają najgorszy okres Rzeczypospolitej, które doprowadziły do tragedii państwa polskiego I narodu. 123 lata niewoli. Proszę zwrócić się do narodu I namawiam was, szczególnie panów ministrów, z pytaniem, czy prezydent dobrze robi stosując często weto, inaczej mówiąc, libere vetto. To jest ważne pytanie.
Speaker 106
Zwracam się do was I te pytanie ja będę popierał. Jestem przekonany, że Senat, wniosek pana prezydenta, zostanie odrzucony. Dziękuję za uwagę.
Maciej Żywno
Dziękuję. Bardzo proszę pan Aleksander Szwed. Bardzo proszę panie senatorze.
Aleksander Szwed
Dziękuję bardzo panie marszałku, szanowni państwo ministrowie, wysoka izbo. Dzisiejsza debata odbywa się w wyjątkowym momencie. Kilkaset metrów stąd, 1000 ludzi, mówi się nawet o dwustu pięćdziesięciu tysiącach ludzi, protestowały dzisiaj przeciwko nieudolnej polityce rządu premiera Donalda Tuska, przeciwko nieudolnej polityce rządu Koalicji Obywatelskiej, Lewicy, PSL I Polski 2050, ale też przeciwko szalonej polityce klimatycznej proponowanej nam w ramach tak zwanego Zielonego ładu przez liberalno-lewicowe elity Unii Europejskiej. Przed parlamentem stali Panie doktorze, ludzie O odrobinkę ciszy Przed parlamentem stali dzisiaj ludzie pracy, przedstawiciele Solidarności, rolnicy, przedsiębiorcy, zwykli Polacy, którzy mają dość bycia ignorowanymi przez władzę I przez Brukselę. I jest w tym coś symbolicznego, że dokładnie w chwili, gdy obywatele wołają o prawo głosu, część tej sali zapowiada, że chce im to prawo odebrać.
Wniosek Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Karola Nawrockiego dotyczy jednej z najważniejszych spraw dla przyszłości Polski I codziennego życia 1000000 obywateli. Polityka klimatyczna Unii Europejskiej dawno przestała być już abstrakcyjną dyskusją prowadzoną w gabinetach Brukseli. Dziś Polacy odczuwają jej skutki każdego dnia. W rachunkach za prąd I ogrzewanie, w cenach żywności, kosztach transportu czy prowadzeniu działalności gospodarczej. Zielony Ład w obecnym kształcie coraz mocniej uderza w polskiej rodziny, rolników, przedsiębiorców I cały przemysł, który przez lata budował siłę naszej gospodarki.
System ETS stał się mechanizmem nakładającym kolejne koszty, które ostatecznie zawsze płacą zwykli obywatele. Dlatego Polacy mają pełne prawo powiedzieć, czy chcą dalej ponosić ciężar polityki, która jest wdrażana bez oglądania się na realia gospodarcze I społeczne naszego kraju. To nie jest referendum przeciwko ochronie środowiska ani przeciwko obecności Polski w Unii Europejskiej. To jest referendum w obronie zdrowego rozsądku, bezpieczeństwa ekonomicznego I prawa obywateli do decydowania o sprawach, które bezpośrednio wpływają na ich życie. Nie można budować polityki klimatycznej kosztem biedniejszych społeczeństw, likwidacji miejsc pracy I osłabiania własnej gospodarki.
Szczególnie obrażające są głosy polityków rządzącej koalicji, którzy już dziś zapowiadają odrzucenie tego referendum, zanim jeszcze Polacy zdążą się wypowiedzieć, a widać po dzisiejszej manifestacji, że to referendum ma wielkie poparcie. To pokazuje, że dla części polityków demokracja kończy się tam, gdzie zaczyna się głos zwykłych obywateli. Jeżeli Senat odmówi Polakom prawa do wyrażenia własnego stanowiska w tak fundamentalnej sprawie, będzie to symbol lekceważenia społeczeństwa I dowód na to, że obecna władza bardziej ufa urzędnikom w Brukseli niż własnym obywatelom. Silna I suwerenna Polska to państwo, w którym o sprawach tak fundamentalnych decydują obywatele, a nie polityczne naciski I interesy brukselskich elit oderwanych od realnych problemów zwykłych ludzi. Na zakończenie chcę podziękować panu prezydentowi Karolowi Nawrockiemu za wniosek referendalny, który w pełni popieram.
Dziękuję również wszystkim uczestnikom dzisiejszej manifestacji NSZZ Solidarność. Dziękuję wszystkim, którzy przyjechali dziś do Warszawy bronić polskich miejsc pracy, bezpieczeństwa ekonomicznego rodzin I przyszłości naszej gospodarki. Na zakończenie chcę podkreślić, nie dla szalonej polityki klimatycznej Unii Europejskiej,
Aleksander Szwed
Dla Zielonego ładu, tak dla referendum, tak dla oddania głosu polskiemu społeczeństwu. Dziękuję bardzo. Dziękuję bardzo.
Magdalena Kochan
Dziękuję bardzo panie marszałku. Mój przedmówca wspomniał o, a właściwie podkreślił manifestację, dzisiejszą manifestację związku zawodowego Solidarność. Rzeczywiście protestują przeciwko Zielonemu Ładowi, ale co nadaje temu specyficznemu, specyficznego charakteru to fakt, że to przecież rząd popierany przez związek zawodowy Solidarność, Zielony Ład wprowadzał w życie I ci sami ministrowie, którzy byli odpowiedzialni za jego wprowadzanie, dzisiaj przynoszą do Senatu wniosek o referendum w sprawie likwidacji Zielonego Ładu. Co się wobec tego takiego stało, że nagle tak bardzo zmieniacie zdanie? Bardzo proste rzeczy, wpadki pana prezydenta, które czymś trzeba przykryć.
To jest sejf. Zwierzchnik sił zbrojnych naszej ojczyzny mówi nie dla poprawy warunków I policji I wojska I straży granicznej, tych finansowych, które są absolutnie niezbędne do tego, żeby we właściwy sposób wyposażyć ich. Zwierzchnik sił zbrojnych mówi, nie chcę więcej pieniędzy na armię. Zwierzchnik, zwierzchnik... Z tymi kredytami to panowie nie przesadzajcie, bo wam przypomnę, ile zaciągnął wasz minister w Korei, o czym dowiedzieliśmy się przez czysty przypadek z prasy koreańskiej, a nie z informacji ministra na forum parlamentu.
Pan 1. Obywatel Rzeczypospolitej zawetował kilkukrotnie ustawę o kryptowalutach, która pozwala w sposób absolutnie jawny korumpować polityków. 1. Obywatel Rzeczypospolitej Polskiej wyraża się źle o swoich rodakach na obczyźnie, krytykując rząd, twierdząc, że w Polsce dzieje się bezprawie, czyli pośrednio krytykując tych, którzy ten rząd wybrali. Myślicie państwo, że zdolni młodzi pracownicy kancelarii pana prezydenta nie umieją sprostać kryterium napisania prostego referendalnego pytania?
To nieprawda, doskonale to umieją, tylko pomyśleli, że upieką 2 pieczenie przy jednym ogniu. A, przestaniemy mówić o wetach prezydenta. B, zapytamy naród, czyli o demokrację będziemy pytać I będziemy sprawdzać, czy Senat tę demokrację w naszym rozumieniu poprze, a przy okazji wywiążemy się z umowy wcześniej zawartej ze Związkiem Zawodowym Solidarność. I te 2 pieczenie staracie się państwo upiec. Wcale wam nie zależy na tym referendum.
Wam zależy na nowej narracji, jakoby wbrew zasadom demokracji, wbrew wsłuchiwania się w głos narodu wypowiadali się senatorowie Rzeczypospolitej Polskiej. Ja nie pozwalam na taką manipulację. To jest błędne rozumienie polityki, to jest politykierstwo w najlepszym tego wydaniu. Politykierstwo, nie polityka. A jeśli już mówimy o prawie pierwszego, pierwszego obywatela Rzeczypospolitej, to nie pozwolę także, że będziecie państwo I pan, panie ministrze, odbierać prawa do dumy z głosów, które oddano na każdego z siedzących na tej sali, bez względu na jej część.
Mówię to w imieniu blisko stu siedemdziesięciu 1000 obywateli, którzy powierzyli swoje zaufanie mówiącej do państwa. Nie możemy się zgodzić na to referendum, ponieważ nie spełnia kryteriów formalnych.
Monika Piątkowska
Bardzo dziękuję panie marszałku I nawiązując do tego, na czym, do do wypowiedzi pani Senator, dokładnie tak jest, że to pytanie nie spełnia kryteriów, formalnych jest niekonstytucyjne I powinniśmy sobie zadać pytanie. Ja państwa z tym pytaniem zostawię I wszystkich obywateli, dlaczego pan prezydent I jego służby formułują w tak ważnej sprawie pytanie w taki sposób, żeby Senat zmusić do odrzucenia tego wniosku o referendum? Dlaczego tak zostało skonstruowane pytanie?
Pan senator Gawłowski, senator sprawozdawca, wykazał kilka artykułów konstytucji, powołując się na opinię profesora Hmaja. Dołoży do tego kolejne paragrafy. Artykuł 125 ustęp 3. Konstytucji mówi, że skutek referendum ma być wiążący, czyli chodzi o związanie organów państwa do działania w ramach ich kompetencji zmieniających rzeczywistość zgodnie z wynikiem referendum. Czyli w oczywisty sposób przedmiotem pytania referendalnego nie mogą być ani fakty, ani opinie.
Przypomnę to pytanie, czy jest pan, pani, pani, pan z realizacją polityki klimatycznej, która doprowadziła do wzrostu kosztów życia obywateli, cen energii I prowadzenia działalności gospodarczej I rolniczej. Dla jednych to jest fakt, dla innych to może być opinia, ale tak czy inaczej nie zmienia to faktu tym razem takiego, że to pytanie referendalne nie zmienia rzeczywistości, nie jest w żaden sposób narzędziem sprawczości obywateli. Bo czy odpowiedź na to pytanie nie spowoduje, że zmieni się polityka klimatyczna Unii Europejskiej? Czy odpowiedź Polek I Polaków na to pytanie nie spowoduje, że Polska będzie mogła nie wywiązywać się ze swoich obowiązków członkowskich? Dlaczego deptacie?
Dlaczego deptacie tak ważne narzędzie demokracji bezpośredniej? Dlaczego deptacie demokratyczne państwo prawa? Dlaczego prezydent, 1. Obywatel Rzeczypospolitej, zadaje pytanie w taki sposób, żeby wysoka izba była zmuszona odrzucić pytanie w tak istotnej kwestii? Nie jest to pytanie ani jasne, ani precyzyjne, ani jednoznaczne, ani nie dające, to jest fundamentalna sprawa, ani nie dające obywatelom żadnej sprawczości, żadnej sprawczości.
Ale skoro już chcecie państwo dyskutować przy tej okazji, zadając tak zmanipulowane pytanie referendalne I zmuszając, co jest kolejnym skandalem, zmuszając wysoki senat, zmuszając izbę senatu do stawiania prymatu polityki nad prawem. Chcecie nas przymusić do tego, żebyśmy złamali konstytucję protestami, manipulowaniem ludźmi, Ale jeżeli już chcecie wziąć udział w tej dyskusji na temat polityki klimatycznej, to na zakończenie dosłownie kilka faktów. Grudzień 2019, Europejski Zielony Ład. Komisja Europejska przedstawia strategię osiągnięcia neutralności klimatycznej do 2000 pięćdziesiątego roku, zapowiadając podniesienie celu na 2030. Rok I reformę ETS-u.
Polska pod rządami Mateusza Morawieckiego nie blokuje przyjęcia tych konkluzji. Dalej grudzień 2020. Rok, zgoda na cel 55, czyli Rada Europejska przyjmuje decyzję o zwiększeniu celu redukcji emisji co najmniej o 55 procent do 2000 trzydziestego roku wobec roku 2 tym 1900 dziewięćdziesiątego I rząd Mateusza Morawieckiego akceptuje ten cel. Tworzy to polityczny mandat do późniejszego pakietu Fit for 55. Kwiecień 2021.
Dobrze, że było warto, żeby wszyscy obywatele, zwłaszcza ci, którzy protestują, wiedzieli, kto ich doprowadził do takiej sytuacji. Bardzo dobrze, że było. Niech to padnie jeszcze parę razy, żeby wszyscy mieszkańcy usłyszeli, który rząd doprowadził do tej sytuacji. I 3. Kwestia kwiecień 2021., unijne prawo klimatyczne, Parlament Europejski przyjmuje rozporządzenie klimatyczne, które prawnie wiąże cel neutralności, neutralności 2050.55 procent do 2000 trzydziestego roku.
Polska znów w tym przypadku nie korzysta z prawa weta I panie senatorze, nie jest to naprawdę śmieszne. Naprawdę nie jest to śmieszne. I myślę, że protestujący panie senatorze wcale nie uważają, że jest to żart, bo protestują dlatego, że uważają, iż polityka klimatyczna jest obciążeniem dla ich kieszeni. Ja tu jeszcze, biorąc udział w tej dyskusji, do której państwo nas prowokujecie, bo nas prowokujecie do dyskusji o polityce klimatycznej, a tak naprawdę powinniśmy dyskutować o tym, dlaczego ten,
Zdanie zostało tak sformułowane, żebyśmy go nie mogli zatwierdzić. Chcę powiedzieć bardzo wyraźnie, że ja jestem I mówię tak za transformacją klimatyczną w taki sposób, aby ona była rozsądna. I mówię tak za transformacją klimatyczną, w taki sposób, żeby nie była kosztem ludzi I kosztem naszej gospodarki I mówię tak za tym, aby Polska prowadziła I ją prowadzi twardą politykę na arenie międzynarodowej I Unii Europejskiej, politykę broniącą interesów polskich. I bardzo proszę, aby zarówno prezydent, jak I prawa strona sceny politycznej nie deptała najważniejszego instrumentu obywatelskiego, jakim jest referendum. Już naprawdę ostatnie zdanie, cytat z pana Szefernakera, który powiedział, dzisiaj we wprowadzeniu, powiedział zdanie następujące, demokratyczne państwo prawa nie może opierać się na cynizmie I z tym państwa zostawiam.
Dziękuję.
Piotr Masłowski
Panie marszałku, wysoka izbo. Ja chcę powiedzieć, że ja zagłosuję tak, oczekuje prezydent, czyli nie poprę tego wniosku referendalnego, bo nie mam wątpliwości, że prezydentowi na tym nie zależy. Począwszy od tego, co tu było już powtarzane kilka razy, czyli treść tego pytania, 60 procent opinii publicznej uważa je za zmanipulowane. Takie były nawet 1. Reakcje polityków prawicy I nie wierzę w to, żeby w kancelarii nie było człowieka, który jest w stanie poprawnie takie pytanie sformułować.
Nawet wczoraj na na komisji w trakcie dyskusji pan premier Pawlak próbował podpytywać, czy jest gotowość do jakiejś zmiany I negocjacji w tym obszarze. Tak faktycznie nie było reakcji w tej materii. Dla mnie to jest kolejny dowód na to, że prezydent, który tak lubi powtarzać, że go wybrało 10000000 ludzi, lekceważy Senat, Członków tej izby wybrało ponad 22000000 osób. Wreszcie no sama, sama rozpoczęcie dzisiejszego wystąpienia przez pana ministra Szefernakera, który o dziewiętnastej gdzieś widział 100000 ludzi na ulicach. To pokazuje fasadowość I fałszywość tej dyskusji.
Tak po prostu nie jest. Nie przypuszczam też, żeby pan prezydent Nawrocki chciał świętować 80. Rocznicę referendum ludowego, które było w czerwcu czterdziestego szóstego roku, no chyba że czegoś rzeczywiście nie rozumiemy. Ten wniosek prezydencki jest moim zdaniem częściowo zmanipulowany. Na czym te manipulacje polegają?
Po 1., dane dotyczące emisji globalnej kończą się na roku 2024. Wiecie dlaczego? Dlatego, że w roku 2000 dwudziestym piątym to był 1. Rok, kiedy na świecie ponad połowa energii powstała z odnawialnych źródeł energii, a Chiny obniżyły swoje emisje I będą je obniżać w następnych latach. Nie pasowało to po prostu do narracji.
Nie ma w tym wniosku też odpowiedzi na temat tego, co się stanie z naszą gospodarką. 75 procent handlu Polski to jest Unia Europejska. Jeżeli my się chcemy z tego rynku wykluczyć, to pytanie, co z miejscami pracy, to pytanie, co z cenami energii de facto. Moim zdaniem to jest krok co najmniej samobójczy. Mówicie od początku, że nie chodzi o występowanie z Unii Europejskiej, ale wczoraj na komisji ileś razy no usłyszeliśmy, jak to ta Unia nas nie słucha, jak to nie mamy argumentów.
I myślicie, że to referendum cokolwiek zmieni? Oczywiście, że nie zmieni. Zresztą wszyscy, którzy są zaangażowani w te dyskusje klimatyczne w Unii Europejskiej, wiedzą, że przedstawicieli prezydenta tam po prostu nie ma. I jeszcze się chciałem odnieść do wątków właśnie z tej wczorajszej dyskusji na temat zamykania kopalń. Nie polecam wszystkim z Prawa I Sprawiedliwości poczytać, chociażby tą książkę Korzenie przyszłości, radny Patryk Biała z Katowic.
Dowiecie się na przykład, jak zamykano kopalnie Makoszowe w Zabrzu, jak podejmowano decyzję I dowiecie się, że one nie mają nic wspólnego ani z dostępnością złóż, ani z ekonomią. Po prostu zamykało się kopalnie, które nie miały wsparcia politycznego czy związkowego. Tak to działało. Jestem z... No słychać emocje, bo ja jestem z tego terenu I ja tych ludzi znam I zmierzam do ostatniej rzeczy.
Przyniosłem ze sobą taki rekwizyt. Wygląda jak węgiel, prawda? Czarny kształt węgla I tak dalej. To jest sadza słup, to jest mydło. Wy robicie dokładnie to samo.
Ci ludzie na ulicach myśleli dzisiaj, że wy chcecie bronić węgla, a wy im mydlicie oczy. Dziękuję.
Speaker 114
Dziękuję bardzo I głos zabierze pan senator Kazimierz Głazdowski, bardzo proszę.
Speaker 116
Panie marszałku, wysoka izbo postaram się krótko. Po 1. Uważam, że to nie jest referendum, tylko plebiscyt, bo różnica między referendum a plebiscytem polega na tym, że referendum jest narzędziem, w którym obywatele rozstrzygają konkretnie o albo o prawie, albo kierunku polityki polskiej w przypadku Rzeczypospolitej. A plebiscyt jest narzędziem zaangażowania obywateli w konfrontację polityczną. Na tym polega różnica między referendum a plebiscytem.
To nie jest referendum, to jest plebiscyt zorganizowany po to, by doprowadzić do kolejnej fazy konfrontacji politycznej bez żadnego realnego skutku. Bo w jakim położeniu znajdowałoby się państwo polskie I polscy obywatele, gdyby referendum poszło po myśli pana prezydenta? Co to miałoby oznaczać? W jakim trybie uchylić ustawodawstwo unijne, które było tworzone z udziałem wszystkich Polski z rządów od 2000 szóstego roku? I jak to, jak to zrobić w szybkim tempie?
Jak to zrobić? Nie ma takiej takiej możliwości, bo to jest pole odpowiedzialności rządów I pole odpowiedzialności inteligentnych rządów, które muszą zaangażować także współpracę z innymi rządami, żeby osiągnąć cel w postaci dostosowania polityki klimatycznej do polskiej strategii państwowej, bo o to chodzi. Referendum tak zorganizowane nie da żadnego efektu. Jest to plebiscyt, nie, a nie referendum I tworzycie państwo iluzję, że ono ma charakter decyzyjny. To jest zaproszenie ludzi do konfliktu, po czym wszyscy znajdujemy się w takim samym położeniu jak dziś.
A 2. Kwestia to jest brak męskości. Ja przepraszam, że używam terminu, który dotyczy starej epoki politycznej, no bo właściwie ten pojęcie cnót męskich wyrasta z tej epoki, w której mężczyźni byli na zewnątrz, a kobiety tylko na wewnątrz. Ten czas słusznie minął, ale powiedzmy, że odniosę to do męskiej części opozycji. Jest rzeczą niemęską, nie odpowiadać za własne czyny.
Polska polityka klimatyczna jest dziełem wszystkich rządów od 2000 szóstego roku. I w moim przekonaniu wszyscy mieliśmy bardzo dobrą intuicję, że trzeba ją łagodzić, dostosowywać do wymogów polskiej strategii. Mieliśmy też sukcesy, ewidentne. Wspólna praca w Parlamencie Europejskim pod auspicjami czy pod kierownictwem Jerzego Buska dała bardzo dużo w zakresie, w zakresie walki z Nord Slim 2, dobrych decyzji energetycznych Parlamentu Europejskiego, ale też chcę pochwalić rząd Mateusza Morawieckiego w tej kwestii, którego dorobek ukrywacie teraz przed opinią publiczną. Stwarzacie wrażenie, że za niego nie odpowiadacie, że nie tworzyliście tego rządu.
Bo dlaczego to referendum nie było zorganizowane kilka lat temu jako poparcie dla waszej strategii w Brukseli? Dlaczego? Przecież wtedy miało to większy sens niż dziś. Moglibyście mówić w Radzie Europejskiej I na forum europejskim. Za naszą strategią polityczną stoi głos wyborców.
Nie zrobiliście tego. Mężczyzna nie uchyla się, dżentelmen nie uchyla się od odpowiedzialności za własne czyny. To jest wielkie uchylenie się za odpowiedzialność za własne czyny I tak naprawdę ten projekt jest nie przeciwko gabinetowi Donalda Tuska, jest przeciwko wszystkim gabinetom, które rządziły Polską, także przeciwko gabinetowi Mateusza Morawieckiego. Ukrywacie jego dorobek I ukrywacie jego czyny. Więc wielki, wielki apel, żeby wrócić do pozycji męskiej, a odejść od pozycji dziecięcej.
Dziękuję bardzo.
Agnieszka Gorgoń-Komor
Panie marszałku, wysoka izbo, rzeczywiście to rząd Mateusza Morawieckiego rozpoczął tą, ten Zielony Ład w Europie I tak to jest I dziękuję panu senatorowi Ujazdowskiemu, że rzeczywiście podjął ten wątek. Chciałby się zacytować
klasę
Agnieszka Gorgoń-Komor
Czyli posła Czarnka, Oze, Srozę, ja mam fotowoltaikę na swoim dachu I korzystam. I kto z państwa, proszę się przyznać, kto z państwa ma też fotowoltaikę na... No proszę bardzo, czyli odnawialne źródła energii to jest dobry kierunek dla naszego, dla naszego kraju. Sprzeciwiam się wnioskowi, sprzeciwiam się wnioskowi o referendum klimatycznym, ponieważ to niebezpieczna gra polityczna, otoczona kosztem zdrowia Polek I Polaków. Zaproponowane przez prezydenta pytanie jest bardzo rażąco tendencyjne.
Niemal 60 procent społeczeństwa widzi w nim manipulację. Wydawanie z budżetu państwa 71 I pół miliona złotych na z góry rozstrzygnięty partyjny plebiscyt to skrajna nieodpowiedzialność. Pan prezydent straszy Polaków kosztami transformacji, ale cynicznie przemilcza gigantyczne koszty zdrowotne naszego uzależnienia od paliw kopalnych. Odejście od paliw kopalnych do 2000 trzydziestego roku pozwoliłoby uchronić życie ponad dwudziestu czterech 1000 obywateli Polski I zaoszczędzić państwu prawie 273000000000 złotych na koszt leczenia. Są twarde dowody od 2000 osiemnastego roku na to, że zanieczyszczenie powietrza I korzystanie z paliw kopalnych wpływa na nasze zdrowie.
My jako Polacy, Polki, Polacy, odczuwamy to co roku, kiedy zaczyna się zima. Zobaczcie, co się dzieje tam, gdzie mieszkacie. Eksperci I środowiska medyczne ponad podziałami politycznymi, to wszystkie środowiska polityczne, biorąc w takich debatach udział, jednoznacznie mówią I alarmują, że zmiana klimatu zagraża w coraz większym stopniu zdrowiu I życiu ludzi w Polsce. Europejski Zielony Ład nie jest zagrożeniem, lecz naszą jedyną szansą na czyste powietrze I bezpieczną przyszłość. Odrzucając transformację, prezydent skazuje na powolne duszenie się w węglowym skansenie.
W trosce o życie I bezpieczeństwo zdrowotne obywateli wnoszę o kategoryczne odrzucenie tego szkodliwego wniosku. Dziękuję bardzo.
Marek Pęk
Dziękuję bardzo. Głos zabiera pan senator Marek Pęk, proszę bardzo. Panie marszałku, wysoki senacie, ja inaczej miałem skonstruowane to wystąpienie, ale jednak ta skala kłamstwa, demagogii I manipulacji, jaka się pojawia w tej dyskusji, jest po prostu porażająca. Ja jestem winien pewną lojalność wobec mojego rządu Prawa I Sprawiedliwości wobec premiera Mateusza Morawieckiego I polecam państwu taki rozbudowany bardzo tweet pana premiera na platformie x z osiemnastego listopada 2000 dwudziestego czwartego roku I tam pan premier wyjaśnia te wszystkie zawiłości wieloletnich prac, negocjacji w obszarze Europejskiego Zielonego ładu. Ja przytoczę tylko 1 podpunkt.
Kiedy w 2000 dziewiętnastym I dwudziestym roku Europejski zielony ład wykuwał się w głowach brukselskich urzędników pod wodzą Timmermansa, scenariusz, w którym Europa traci swoją konkurencyjność przez nadmierne regulacje ekologiczne, był już przewidywany przez mój rząd. Dlatego właśnie ze wszystkich sił blokowałem, co tylko się dało, aby tę szaloną, tak zwaną zieloną politykę zatrzymać. Ostrzeżenia I tłumaczenia nie docierały do rozsądku europejskich elit. 2019 czerwiec na szczycie Rady Europejskiej Polska skutecznie blokuje unijny plan redukcji emisji do zera w roku 2000 pięćdziesiątym razem z Węgrami, Czechami I Estonią. Zbudowaliśmy skuteczną koalicję.
2019.
Rok, grudzień. Pół roku później zostajemy sami. Rada Europejska podtrzymuje konkluzje, których fragment brzmi, Rada Europejska zatwierdza cel polegający na osiągnięciu przez Unię neutralności klimatycznej do 2000 pięćdziesiątego roku zgodnie z celami porozumienia paryskiego. Na tym etapie 1 państwo członkowskie nie może, jeśli o nie chodzić, zobowiązać się do realizacji tego celu.
To jedyne państwo, które nie może się zobowiązać do realizacji tego celu, to Polska I mój głos na tej radzie. Grudzień 2020. Polska ma do wyboru stać jako jedyna z boku I patrzeć jak Zielony Ład poprzez dyrektywy I rozporządzenia wprowadzany jest większością kwalifikowaną w procedurze prawodawczej bez żadnych konkluzji Rady Europejskiej, aby zawalczyć o swój interes. Wybrałem to 2. I w toku negocjacji udało się wypracować rozwiązania korzystne dla Polski.
Po 1., ustalony cel klimatyczny dotyczy Unii Europejskiej jako całości, a więc jest to jedynie cel ogólny, a nie poszczególnych państw. Po 2., Polska uzyskała bardzo duże środki na transformację energetyczną, łącznie z różnych, łącznie z różnych programów, około 250000000000 złotych. Mogliśmy nie mieć tych pieniędzy na cele klimatyczne razem z regulacjami Unii I tak zostałyby takie same lub jeszcze gorsze, ponieważ wszystkie kraje chciały to przeforsować. Po 3., kiedy Komisja Europejska próbowała realizować Fit for 55 poprzez wdrażanie czternastu dyrektyw, poprzez protesty Polski, dopóki byłem premierem, żadna z tych dyrektyw przez 3 lata nie została przyjęta. Po 4., mój rząd po postawił na atom, który teraz przeżywa renesans.
Wywalczyliśmy miejsce dla energii jądrowej w unijnej taksonomii oraz rozpoczęliśmy proces inwestycji pierwszej polskiej elektrowni jądrowej. Po 5., wszystko to, co się dało, my jako polski rząd zaskarżyliśmy do TSUE. Skargi te zostały wycofane potem przez Tuska po trzynastym grudnia 2000 dwudziestym trzecim roku. Skargi dotyczyły zakazu rejestracji pojazdów spalinowych po 2000 trzydziestym piątym, podwyższenia unijnego celu redukcji emisji gazów cieplarnianych, zmniejszenia liczby bezpłatnych certyfikatów ETS dostępnych na rynku oraz ingerencji w gospodarkę leśną krajów unijnych I tak dalej I tak dalej. Polecam państwu, bo to jest bardzo szczegółowa opowieść człowieka, który za to wziął odpowiedzialność, kierował się polskim interesem I znał się na tym I nie był takim populistą I demagogiem I kłamcem jak, kłamcą jakby tutaj.
I teraz koniec politycznie to wasze środowisko polityczne w Unii Europejskiej od wielu już wielu lat wprowadza tą demagogię, tą utopię ekologiczną, zieloną w Unii Europejskiej. To timmermans, to wasze frakcje, to wasze partie w Parlamencie Europejskim. Prawo I Sprawiedliwość nie ma z tym nic wspólnego Ani na arenie europejskiej, ani na arenie krajowej. To jest kolejne bezczelne kłamstwo. Kiedy słucham tutaj pani minister, to mi się tylko ciśnie na usta 1 cytat.
Po naszych rządach Polska stanęła na skraju przepaści, a wy zrobiliście wielki krok naprzód. To Władysław Gomułka w pięćdziesiątym szóstym roku. To jest ten poziom kłamstwa I demagogii. Na to po prostu nie pozwolę jako Panie senatorze, proszę, spokojnie. Dość już tej manipulacji w tym w tej izbie wyższej, bo po prostu to kłamstwo leje się tutaj bez przerwy hektolitrami.
Jaki jest problem z referendum? Problemem nie jest pytanie, mówiłem to wczoraj na komisji, pani senator Piątkowska proszę, żeby po raz 2. Nie manipulowała moimi słowami. Problemem jest odpowiedź, bo państwo się po raz kolejny boicie po prostu głosu polskiego narodu, polskiego społeczeństwa. To jest tak wszystko w Unii Europejskiej ustawione, że jak to mówił Pawlak w samych swoich sąd sądem, a sprawiedliwość musi być po naszej stronie, głos narodu, głosem narodu, a I tak ma być realizacja polityki brukselskich demagogów I populistów I biurokratów.
To nie ma nic wspólnego z demokracją. To jest wielki kryzys demokracji polskiej. Na to nie możemy pozwolić. Ten walec jedzie dalej niezależnie od tego, co mówią polskie, co mówią społeczeństwa Unii Europejskiej, co mówią rozsądni ludzie. Tej polityki nie da się obronić.
Widać jak na dłoni, że dzisiaj jedynym jej obiektywnym, sprawdzalnym efektem jest wielka powszechna drożyzna I upadek gospodarki europejskiej, a zatem gospodarki polskiej. Będziemy mieć czyste powietrze I będziemy biedakami. Będziemy klientami świata dalekowschodniego, który ma w nosie całą tą europejską utopię I który rozbudowuje swoją dominację ekonomiczną we wszystkich możliwych dziedzinach I kierunkach. Państwo tego nie widzicie, że Chiny, Indie się z tego śmieją, przejmują tylko kolejne segmenty światowej gospodarki, za chwilę będą mieć kontrolę nad wszystkim, nawet nad panelami fotowoltaicznymi I niczego Unia Europejska sama nie wyprodukuje, wszystko będzie musiała od Chin kupić na chińskich warunkach I po chińskich cenach. To jest samobójstwo Europy.
Doprowadziliście tą polityką do tego, że po że Europa nie liczy się już w ogóle w tym wielkim wyścigu gospodarki światowej, niczego sama nie produkuje, wszystko oddała do Azji, do do Indii, nie możemy produkować leków, nie możemy produkować energii, nie możemy produkować takich rzeczy, które kiedyś produkował europejski przemysł. Jesteśmy po prostu skazywani na coraz większą zależność od drzew od niego świata. I walczymy z ograniczeniem sześciu procent emisji dwutlenku węgla na świecie. No wspaniale, ograniczmy tą emisję do zera I zostanie 94 dalej do ograniczenia, czego
Nikt nie zrobi. Natomiast my pogrzebiemy naszą gospodarkę, naszą przyszłość I wprowadzimy siebie, nasze dzieci I wnuki w głęboką strukturalną biedę I w wielki kryzys. I o tym jest to referendum. I nie opowiadajcie bajek, że pytanie jest tendencyjne czy sugerujące, bo pytanie jest o to, polski naród ma jeszcze w ogóle coś do powiedzenia. Czy tutaj jest jakakolwiek demokracja?
Czego wy się tak ciągle tej demokracji bezpośredniej boicie? Macie od lat na ustach konstytucję, wolność I demokracja. Jak przychodzi do wyrażenia zgody na ten podstawowy akt demokracji jakim jest referendum, to bronicie się rękami I nogami I opowiadacie tyle tych demagogicznych kłamstw, że już naprawdę słuchać tego nie można. Jasne jest czarne na białym w uzasadnieniu prezydenta do wniosku referendalnego pokazane na ile kluczowych dziedzin życia I gospodarki oddziałuje ta polityka klimatyczna. Na każdą z tych dziedzin, na każdą kluczową, na tego najmniejszego polskiego konsumenta, na każdy budżet domowy, na każdy portfel domowy I na największe gałęzie polskiej gospodarki I przemysłu.
Nikt sobie po prostu, proszę państwa, z tym nie poradzi I na nic nam pani senator czyste powietrze, jeżeli doprowadzimy, jeżeli doprowadzimy ten kran do tego, żeby był skansenem. Jak pani chce żyć w skansenie, bardzo proszę, proszę se zrobić swój domowy skansen. Ja się na zamienienie Polski w skansen nie zgadzam. I nie zgadza się na to... I nie zgadzają się na to 1000000 Polaków, a dzisiaj dostaliście tego najlepszy dowód na dzisiejszej manifestacji.
Jeszcze jest solidarność w Polsce. Solidarność jako ruch, który jest stanie wyprowadzić na ulice setki 1000 ludzi, a jak będzie trzeba, wyprowadzi 1000000, jeśli nie będziecie dalej słuchać polskiego narodu. Głos zabierze teraz pani senator Anna Górska. Bardzo proszę.
Speaker 117
Zostawił pan telefon, panie senatorze. Nie będę krzyczeć, można wyjąć zatyczki z uszu. Zacznę tylko od tego, że przypominam sobie zimę roku, nie chcę nakłamać, 2000 osiemnastego chyba, kiedy zbieraliśmy I zebraliśmy 1000000 podpisów pod referendum szkolnym. Walec PiS-u jechał jednak, nie zatrzymywał się I zwalcował. Podpisy obywateli zebrane na ulicach, w mrozie.
Anna Górska
Szanowny panie marszałku, wysoka izbo, chciałabym postawić własne pytania, nie będę się odnosić do pytania pana prezydenta. Mam pytanie, czy pan prezydent jest gotowy znowu uzależnić Polskę od importu ropy I gazu z Rosji, skoro polityka klimatyczna Unii Europejskiej jest właśnie drogą odchodzenia od paliw kopalnych I wzmacniania bezpieczeństwa energetycznego Europy. Według raportu ClientEarth Prawnicy dla Ziemi, spowolnienie tych zmian klimatycznych, zmian transformacyjnych może spowodować straty w licznych sektorach gospodarki aż o 124000000000 złotych do roku 2000 trzydziestego. Czy pan prezydent jest w stanie odpowiedzialnie powiedzieć, że inwestycje w termomodernizację niezależnie od... Niezależne od węgla źródła zasilania I ogrzewania nie zmniejszają rachunków Polek I Polaków, ponieważ zmniejszają nawet o 50 procent I wiedzą to wszyscy, którzy już to zrobili, już założyli panele czy zainstalowali, ocieplili dom.
Bardzo często korzystając z pomocy finansowej państwa I Unii Europejskiej. I to właśnie na te inwestycje Polska wydaje od pięciu lat I wyda w kolejnych dwóch około siedemdziesięciu 1000000000 euro. Najwięcej spośród wszystkich krajów Unii Europejskiej, między innymi w ramach unijnego instrumentu na rzecz odbudowy I zwiększania odporności. Czy pan prezydent może powiedzieć czterdziestu tysiącom ludzi w Polsce, którzy w wyniku chorób wywołanych złą jakością powietrza umierają co roku w tym kraju, że ich życie to poświęcenie, na które jest gotów, aby węgiel nadal był kopany I spalany w elektrowniach węglowych. Węgiel, do którego wydobycia w Polsce każdy Polak I każda Polka dopłacają rocznie 1000 złotych, o tyle wyższe są ich rachunki.
Budżet państwa dopłaca do wydobycia 1000000 złotych na godzinę, 9000000000 rocznie, a I tak nadal mamy najdroższy węgiel na świecie. Czy pan prezydent jest gotowy na coraz większe braki wody w kranach? Już w maju tego roku, w półtusku doszło do przerw w W Lesznowoli spadło ciśnienie wody w sposób alarmujący. W Brwinowie wprowadzono zakaz używania wody kranowej do celów gospodarskich w godzinach od piętnastej do dwudziestej czwartej. W wyniku suszy rolnicy w Polsce tracą 6 I pół miliarda złotych rocznie w plonach.
Czy odpowiedzią na to nie są unijne inwestycje w wodociągi, retencję I zasady gospodarowania wodą oparte na Ramowej Dyrektywie Wodnej? Są. Jaką alternatywę ma pan prezydent dla tych rolników, którzy na suchej I coraz niższej klasy ziemi nie mogą już niczego efektywnie uprawiać? A kiedy niektórzy z nich na tych piątej I szóstej klasy glebach chcieli postawić wiatraki I liczyli na zysk z takiej inwestycji, na wydzierżawienie tego terenu, ale liczyli też na zmianę limitu odległości do ich własnych zabudowań. Pan prezydent nawet tę możliwość uzyskania dochodu im zablokował jednym ze swoich wed.
Chciałam też przypomnieć panu prezydentowi jego wycieczkę do Davos. W raporcie Economic, World Economic Forum na kolejne 10 lat ryzyka środowiskowe znów dominują, a ekstremalne zjawiska pogodowe zostały wskazane jako najpoważniejsze zagrożenie przyszłości. Ekstremalne zjawiska pogodowe są konsekwencją zmian klimatu. Dlatego, zamiast urządzać polityczny teatr, zacznijmy wreszcie rozmawiać poważnie z ekspertami o adaptacji, bezpieczeństwie wodnym, czystym powietrzu I skutecznym przeciwdziałaniu kryzysowi klimatycznemu. Na przykład z takimi ekspertami jak Mario Draghi, na którego prawica I sam pan prezydent w uzasadnieniu wniosku tak często się powołują.
Unia Europejska przegrywa ze Stanami Zjednoczonymi I Chinami wyścig gospodarczy, prawda. Powodem tego są między innymi wysokie wysokie ceny energii w Unii Europejskiej. To też jest prawda. To nie trzeba być prorokiem. Tylko co jeszcze Mario Dragi pisze w tym raporcie?
Że transformacja energetyczna Europy I uniezależnienie się od paliw kopalnych powinny przyspieszyć. Powinniśmy wydawać nawet 800000000000 euro rocznie na to przyspieszenie I na rozwój sektorów, które pozwolą nam uniezależnić się technologicznie od Chin w kwestii Oze. Powinniśmy dotować I wspierać local content oraz stosować politykę celną w stosunku do produktów, na przykład motoryzacyjnych pochodzenia nieeuropejskiego. Powinniśmy stworzyć jednego unijnego operatora zamówień gazu, bo tylko w ten sposób jesteśmy dużym, liczącym się graczem, który może dyktować warunki. Tak, Mario Dragi chce, żebyśmy zacieśnili współpracę I zamawiali gaz jako wszystkie państwa Unii Europejskiej.
Powinniśmy też dążyć do konsolidacji rynków finansowych, aby sfinansować te wszystkie niezbędne I palące wydatki.
Proszę o nie przeszkadzać.
Anna Górska
Powinniśmy prowadzić wspólną politykę inwestycji w sektory obrony I technologii kosmicznych, wspólną politykę transportową I wiele innych. Jednym słowem, Mario Dragi w tym raporcie, który jest tak alarmujący, że znalazł się w uzasadnieniu wniosku o referendum, pisze, że więcej wspólnoty, więcej atomu IOZE, więcej wydatków, tylko głębiej zintegrowana, niezależna militarnie I energetycznie Europa nie zginie w tym globalnym wyścigu. No I tego już chyba pan prezydent, nie... Tego pan prezydent nie podnosi w swoim uzasadnieniu I nie wiem, czy wynika to z tego, że nikt z jego doradców tego raportu nie doczytał, bo to prawda, on ma 400 stron, ale jest czterdziestominutowy podcast Polskiego Instytutu Ekonomicznego, który można sobie włączyć na siłowni. To...
Tylko być może pan prezydent po prostu nie podnosi tego w uzasadnieniu, bo integracja europejska nie jest jego celem. Pan prezydent ma cel wręcz odwrotny, bezintegrację, osłabianie współpracy I osłabianie naszego bezpieczeństwa. I żeby było jasne, ja też nie ze wszystkimi zaleceniami Draggiego się zgadzam, ale nie udaję, że ich tam nie ma. A najbardziej zasmucające w całym tym uzasadnieniem jest to, że pan prezydent próbuje nas przekonać, że im gorzej, tym lepiej. Po co mamy ograniczać emisję w Europie, skoro I tak Chiny najwięcej emitują, czytamy.
No może na przykład właśnie po to, żeby u nas w Europie I w Polsce ludzie nie umierali z powodu złej jakości powietrza, żebyśmy płacili niższe rachunki za prąd I ogrzewanie. Albo czytamy, żeby nie robić transformacji, bo I tak kupujemy sprzęt od Chin. No właśnie róbmy więcej tej transformacji szybciej I dotujmy europejskie firmy, których produkty zastąpią te chińskie. Tak zaleca nawet Mario Dragi. Chiny są liderem produkcji urządzeń OZE między innymi dlatego, że w ostatnich latach wydają na odnawialne źródła energii, na technologię oraz na inwestycje ponad sześćsetmiliardów dolarów rocznie, doprowadzając do sytuacji, że ten 2.
Kraj świata z półtora miliardową populacją, 3 razy większą niż Europa, nie notuje wzrostu już emisji od dwóch lat, bo nawet tam ktoś doszedł do wniosku, że na martwej planecie nie ma już kogo zdominować. Czy wszystkie działania, które możemy nazwać umownie unijną polityką klimatyczną, są wspaniałe? Nie są. I wiemy dobrze, że wiele strategii I działań podlega rawizji w miarę
Anna Górska
Zmienia się rzeczywistość globalna I jakie są potrzeby państw członkowskich. Doświadczaliśmy tych zmian w ostatnich latach. I to na skutek tych działań jesteśmy między innymi w trakcie rewizji systemu ETS. I to dlatego, że Polska jest kluczowym krajem w systemie transferów energii, a jednocześnie krajem o najwyższym udziale paliw kopalnych w energetyce, węgla w energetyce, to Polska będzie największym beneficjentem nowego budżetu Unii Europejskiej na lata 2028-trzydzieści 2, konsumując aż 123000000000 euro z 800 sześćdziesięciu pięciu 1000000000 zaplanowanych na inwestycje w ramach polityki spójności, polityki rolnej czy społecznego funduszu klimatycznego oraz innych mechanizmów. Ale jeśli my naprawdę chcemy od nowa rozpoczynać dyskusję o tym, czy emisja CO 2 wpływa na zmiany klimatyczne, co nieomal wydarzyło się na wczorajszym posiedzeniu połączonych komisji, no to obawiam się, że niestety nie ma dla nas ratunku.
Ja słyszałam dzisiaj, co się działo pod siedzibą parlamentu, wiem, się działo w Warszawie I uznaję prawo do protestu. I tak uznaję również prawo pana prezydenta do składania I re realizowania obietnic wyborczych, a to jest klamra uzasadnienia tego wniosku I I klamra wystąpienia dzisiejszego pana ministra, który ten wniosek uzasadniał. I uznajmy, że pan prezydent złożył wniosek, tak jak obiecywał w kampanii wyborczej do sena... Złożył wniosek do senatu I może sobie na swojej liście odhaczyć, że zrealizowane, zrobione. Ale panie senatorki I panów senatorów bardzo proszę, żebyśmy nie zamieniali tej izby w YouTube I odrzucili ten wniosek, bo nie prowadzi on nas ani o krok w niczym do przodu, nie daje żadnych rozwiązań, żadnych alternatyw.
Jest po prostu, co jest jakoś zrozumiałe, odpowiedzią na część emocji własnego elektoratu. Dziękuję bardzo.
Anna Bogucka
Panie marszałku, Wysoka Izbo, panowie ministrowie, a ja właśnie w nawiązaniu do tego, co pani znator mówiła, chciałam na początku bardzo serdecznie podziękować panu prezydentowi właśnie za to, że wszystko co robi, to robi dla Polaków, zgodnie z interesem Polaków. Tak jak obiecywał w kampanii po 1. Polska, po 1. Polacy, tak kieruje się cały czas w swojej działalności. Dzisiaj zabieram głos też nie po to, by rozstrzygać spór o Zielony Ład, bo nie jest to przedmiotem, ale przede wszystkim po to, by upomnieć się w imieniu Polaków o rzecz fundamentalną, podstawową, jaką jest prawo obywateli do wypowiedzenia się w ważnej dla nich sprawie.
Do w... Jakie mają prawo do referendum. A to, że Zielony Ład jest ważną dla Polaków sprawą, to jest oczywiste, bo to będzie miało przełożenie na koszty życia polskich rodzin, rolników, przedsiębiorców, całej działalności, która dotyczy wszystkich Polaków. Dzisiaj mieliśmy dzień szczególny. To Polacy przyjechali tutaj do Pols, do Warszawy pod Sejm, Senat, wypowiadali się wprost, że nie chcą Zielonego ładu, że ten Zielony Ład to będzie dodatkowe dla nich obciążenie.
Pytają się I nie ideologicznie, nie politycznie, ale pytają się wprost, ile to będzie kosztować, kto za to zapłaci I jak to przełoży się na ich codzienne życie. My jesteśmy wybrani przez naród I jesteśmy zobowiązani, by reprezentować naród, by reprezentować ludzi. Dlatego też wnioskuję o to, byśmy stali na wysokości zadania I poparli wniosek o przeprowadzenie referendum w sprawie tej polityki klimatycznej, w sprawie Zielonego ładu. Jeżeli ten Zielony Ład jest dobry, jeżeli jest potrzebny, to przecież to się obroni, a jeżeli nie, tym bardziej powinniśmy reprezentować Polaków I wsłuchać się w ich głos. Tutaj padły słowa, bardzo tutaj podobało mi się wystąpienie pana senatora Marka Pęka, który podkreślił, że ta polityka klimatyczna jest pozbawioną właściwie polityką zdrowego rozsądku.
Ograniczanie emisji tylko przez Europę nie ma żadnego znaczenia, bo tak jak była mowa przecież, to jest tylko zaledwie kilka procent, natomiast prowadzi do upadku przedsiębiorstw, upadku działalności gospodarczej I wprowadzi Polskę w biedę. Podkreślam jeszcze raz, że referendum nie jest zagrożeniem, jest wyrazem zaufania do narodu. Dlatego też dzisiaj powinniśmy poprzeć wniosek pana prezydenta I tak naprawdę oddać głos tym, do których ten głos powinien należeć, a więc do obywateli Rzeczypospolitej Polskiej. Dziękuję.
Speaker 115
Dziękuję bardzo. Może wybiera pan senator Waldemar Pawlak, proszę bardzo.
Waldemar Pawlak
Szanowny panie marszałku, panie I panowie senatorowie. Trudno poprzeć ten wniosek z dwóch powodów. Po 1., wczoraj zadawałem pytanie na połączonych komisjach, czy jest w ogóle możliwa zmiana pytania.
Nie było na to odpowiedzi. Rozumiem, że Senat nie ma tutaj żadnego pola manewru, natomiast pan prezydent też nie wykazuje woli, żeby to pytanie zmienić. Bo tak abstrahując już poza poza tym sporem, który tutaj tak gorąco rozgrzewa nasze wystąpienia, to można było to sformułowanie, można było to pytanie sformułować w bardzo konkretny, uczciwy sposób, taki, który by sprawiał duży kłopot. Natomiast sformułowanie tego pytania myślę, że najlepiej scharakteryzował pan senator Ujazdowski, mówiąc, że tu bardziej chodzi o plebiscyt niż o pytanie o opinię narodu. I to co do pytania I do języka, tu można by dodać, że wystąpienie pana senatora Marka Pęka było przepełnione takim strachem, takim dojmującym strachem przed tym, co to się może zdarzyć.
I taki strach trzeba rozumieć, ale wielu ludzi obawia się różnych zmian, transformacji, ale nie można na tym strachu żerować. Nie można poddawać się temu strachowi, bo jak pan minister Szefernaker mówił o tym, nie lękajcie się, to ja pamiętam jeszcze z czasów szkoły średniej, kiedy 1. Wystąpienie papierza Jana Pawła Drugiego zaczynało się właśnie od tych słów, nie lękajcie się I wtedy potem przyszła Solidarność, przyszły zmiany I to zmiany takie, które nawet trudno było sobie w tamtym czasie wyobrażać, że tak się Polska zmieni. Natomiast jeżeli chodzi o uzasadnienie, to tu jest poważniejszy problem, bo jest cały szereg błędów takich metodologicznych. To uzasadnienie odwołuje się do raportów ekspertów, którzy panu prezydentowi doradzają I te raporty są skonstruowane w taki oto sposób, że na przykład całość kosztów uznaje się za koszty, które musimy ponieść.
Nie zwraca się uwagi na żadne korzyści, które mogą tutaj być. A te korzyści są związane z tym, że świat się zmienia, wszystko się modernizuje. Słuchajcie, ja pamiętam, bo ja jeszcze czytałem książki przy lampie naftowej. Gdybym się tak upierał przy tradycji, no to dlaczego mi tą lampę naftową odebrano? No ale potem były procesy elektryfikacji, zmiany I świat się zmienił.
Dzisiaj mamy wyzwania związane z, związane z, ze sztuczną inteligencją, w której Polacy odgrywają znaczną rolę. Może nie tak w Polsce tutaj, jak w tych wszystkich projektach światowych. Ale przechodząc jeszcze do tych uzasadnień, chcę bardzo mocno podkreślić, że te błędy metodologiczne w istotny sposób obniżają wartość I uzasadnienia I można by tak powiedzieć, dlaczego robicie krzywdę panu prezydentowi, tak niedbale przygotowując I pytanie I uzasadnienie? Bo jeżeli byśmy popatrzyli na uzasadnienie, to jest tam sporo właśnie takich błędów, które nie zauważają, jakie są korzyści z tych zmian, które modernizują świat. Powiem państwu taką zaskakującą obserwację, o
Nikt tak dużo nie zrobił na odejście od węgla, polskiego węgla, jak rządy Prawa I Sprawiedliwości, jeżeli chodzi o zmniejszenie wydobycia I zwiększenie importu węgla z zagranicy. To samo zresztą chodzi o uzależnienie od gazu. Jeżeli popatrzymy na ilość wydobycia krajowego, to ona spadła o 20 procent, a równocześnie wzrosła, wzrósł import gazu w sposób zastraszający. I z gazem jest taki paradoks znowu związany, że mnie prokurator przesłuchiwał przez parę lat w sprawie kontraktu gazowego I powiem państwu, że najbardziej rozbawiło pana prokuratora, kiedy pytał mnie o to, jakie były przesłanki wystąpienia pana premiera Sasina o odszkodowanie od GazPromów, bo właśnie na tą umowę się pan premier Sasin powoływał, występując do GazPromu o odszkodowanie. I jeżeli patrzymy na uzależnienie od gazu, to ono rosło dramatycznie w tym czasie.
I to były błędy związane z polity... Z polityką energetyczną, bo oczywiście Polska może z jednej strony bazować na źródłach odnawialnych, moc zainstalowana w źródłach odnawialnych dzisiaj jest równa mocy zainstalowanej, mówię o tej mocy maksymalnej, jest równa mocy zainstalowanej w tradycyjnych źródłach I można to 1 z drugim ładnie zbilansować. I podam taki przykład właśnie, że wyborcy I obywatele polscy wybrali już tą drogę modernizacji, bo tak jak mówił senator Gawłowski, jest ponad półtora miliona, 1000600 instalacji fotowoltaicznych, które mają 20 gigawatów mocy PIK. I ludzie wybrali to. Nie dlatego, że ktoś ich tam zmuszał, tylko po prostu policzyli sobie, że jeżeli mają własną energię, to ich rachunki się bardzo radykalnie obniżają.
I tu był też znowu kolejny błąd, bo nagle się okazało, że rząd zaczął się z tego wycofywać, ale zamiast prowadzić rozwiązania popierające magazyny energii, żeby można było tą energię magazynować, bo najbardziej niestabilny jest odbiór energii elektrycznej między nocą a dniem, to wprowadzono rozwiązanie, że rozlicza się nie ilością, tylko ceną energii. Nie będę tu wchodził w szczegóły, ale zorientowani doskonale to wiedzą. W każdym razie można to było tak zrobić, że obywatele sami ten proces modernizacji by bardzo mocno poprowadzili. Nie będę wypominał też tych zmarnowanych środków, które były na modernizację energetyki, a zostały przeznaczone na bieżące wydatki. I wśród tych błędów metodologicznych, jeżeli chodzi o ekspertyzy I uzasadnienie pana prezydenta, jest 1 bardzo taki zasadniczy, to znaczy taka projekcja w oparciu o stan dzisiejszy I liczenie cen tak jak one by się w ogóle nie zmieniały, jakby się nic nie zmieniało, tylko przykładamy linijkę I rysujemy na przyszłość.
I zakończę tu takim optymistycznym obrazem. Otóż pod koniec dziewiętnastego wieku w Stanach Zjednoczonych czy w Anglii, to jest bardziej sprawa takiej dyskusji, czy to dotyczy Londynu, czy Nowego Jorku, był taki problem, że w tamtym czasie transport był transportem opartym o konie. No I jak eksperci rysowali, co się stanie za 50 lat, to im wyszło, że po pięćdziesięciu latach Londyn utonie pod trzymetrową warstwą końskich odchodów. No a potem się okazało, że przyszły samochody, tramwaje, zmieniła się w ogóle technologia I okazało się, że te problemy, które się wydały, takie strach, wydawały takie straszne, dojmujące I nie do zrobienia, udało się rozwiązać. I pod tym względem Polacy mają dużą zdolność do radzenia sobie w trudnych czasach.
To jest trochę popłosie tego, że w czasie zaborów dostawaliśmy skórę, ale musieliśmy się nauczyć radzić sobie w takich trudnych czasach I pamiętam w 2000 ósmym roku, kiedy był kryzys I pytałem Ryszarda Malinowskiego, który wtedy był wiceprezesem Intel Corporation, jak sobie Polacy radzą w takim czasie kryzysu, to powiedział mi bardzo cenną obserwację I z tą obserwacją zostawiam panie I panów senatorów. Powiedział tak, że mamy taką dobry balans między umiejętnością kombinowania I respektem dla porządku I dajemy sobie radę właśnie bardzo dobrze w czasach kryzysowych. Więc jeżeli byśmy się opierali o takie podejście wspólne, tak jak było na początku Solidarności, to myślę, że dużo łatwiej by nam było sobie poradzić z tego typu problemami, a w polityce spieralibyśmy sobie się o może mniej algorytmiczne tematy dla X-ów I Facebooków, a bardziej praktyczne dla ludzi. Dziękuję.
Wiesław Dobkowski
Panie marszałku, Wysoki Senacie. Dla mnie pytanie referendalne pana prezydenta Karola Nawolskiego jest zrozumiałe I po prostu oczywiste. Pan prezydent pyta, czy chcesz kontynuacji polityki, która która po prostu daje w Polsce, powoduje drożyznę ze względu na na to, że energia elektryczna bardzo drogo, bardzo dużo wzrosła, ceny energii elektrycznej.
Pytanie jest jest jasne I zrozumiałe. Ja już odpowiadam od razu, że że jestem za tym, żeby tej polityki nie kontynuować, żeby odejść od tej polityki. Pytanie jest, czy jesteś za kontynuację, czy... To nie ma tego, jak tutaj przedmówcy mówili, że że to jest ocena tego, było. Jest pytanie, czy chcesz kontynuacji tego, co było?
Ja mówię, że nie chcę tej kontynuacji. I myślę, że większość społeczeństwa też tego nie chce. Dzisiaj dali wyraz temu ci, którzy procesowali I w ogóle w tym proteście przeciwko Zielonemu Ładowi brali udział na ulicach, na ulicy Krakowskiego Przedmieścia I Tuciarzy do, do Sejmu. Bo polityka klimatyczna unii Europejskiej polega głównie na narzuceniu ogromnych opłat za emisję gazów cieplarnianych, głównie CO 2, które są spowodowane produkcją energii elektrycznej, no głównie w elektrowniach węgla kamiennego, obronnego I gazu. Jest nacisk ekologiczny, aby zastępować energię pochodzącą ze spalania, ze spalania paliw stałych I gazu, zastępować to odnawialną, odnawialnymi źródłami energii.
Czy jest to możliwe? Na tym, na tym pytanie odpowiem, przedstawiając pewne fakty. Otóż, Łączna moc, moc rejestrowana wszystkich źródeł energii elektrycznej w Polsce wyniosła w lutym bieżącego roku 76 I sześćdziesiątych gigawatów. Z tego 38 9 dziesiątych gigawata, czyli jest 51 procent, przypada na OZĘ. Pozostałe 49 procent są to jest energia elektryczna, która po prostu jest produkowana w elektrowniach w energetyce konwencjonalnej.
Z tego odze najwięcej przypada na na fotowoltaikę, to jest 25 I sześćdziesiątych, z tego zawodowa, zawodowy odze jest 3.15. Pozostałe to są dozwolone prosumenckie, czyli są do dziesięciu kilowatów I do pięćdziesięciu kilowatów. Na elektrownie wiatrowe przypada 10 82 2 gigawaty, wodne to jest niecały 1 1 gigawat, biomasa około jednego gigawata I biogaz 325 megawatów. Natomiast roczne zużycie energii elektrycznej w Polsce wynosi około 170 do 171 terawatogodzin. Z tego no przemysł przypada 64 terawatogodzin, to jest 37 procent, gospodarstwa domowe 29 terawatogodzin I transport 34 terawatogodzin.
Jak się przeliczy tą całą ilość energii przez 265, przez przez cały rok, przez ilość dni w roku, to wychodzi, że średnia moc wynosi 19 I pół terawatogodziny. Ale proszę państwa, to jest średnia moc, natomiast jak wiadomo, moc to jest wartością chwilową. Ona w różnych okresach czasu, w każdej godzinie, sekundzie może mieć inną wartość. Otóż w tym roku w lutym w Polsce zapotrzebowanie na moc miało rekordową wartość wynoszącą 27.7 dziesiątych gigawatów. I w tym, w tym czasie również wyeksportowano za granicę, wyeksportowano 2 86 gigawata, czyli
ponad
Wiesław Dobkowski
30 gigawatów mocy było dostarczone przez polskie źródła elektryczne. Jeszcze 5 gigawatów mocy zostało w rezerwie, czyli po prostu zdolność jakby do do produkcji energii elektrycznej, zdolność była 35 gigawatów. Z czego te, ta energia była po prostu, pochodziła? Więc pochodziła 21 procent, 21 gigawatów to jest 70 procent. Chodzi o z elektrowni konwencjonalnych.
Około 5 gigawatów, to jest 16.7, pochodziła z Oze, ale z tego, z wiatraków to było 2 gigawaty I z fotowoltaiki 3 gigawaty. Mówię o tym okresie, kiedy była największy pobór energii. I około 4 gigawatów to jest 13.3 procenta z ratowników wodnych, biomasy I biogazu. Zatem, proszę państwa, mocy zarejestrowanej wozy było 38.9 dziesiątych gigawatów. Wszystkie, wszystkie mocy zenstrowanej jest 76 ponad gigawatów, a zdolność w lutym do jakby...
Zdolność do wyemitowania tej energii była 35 gigawatów. Co się stało z trzydziestoma jedoma gigawatami? Otóż się stało to, że właśnie instalacje fotowoltaiczne nie były w stanie wtedy za za za jakby dać więcej mocy, nawet tylko w sumie fotowoltaika, 3 Głowaty potrafiła dać z tych z tych Głowatów, które mogła dać. Bo proszę państwa, jest tak, że z jednego kilowato, kilowato, z jednego kilowata fotowoltaiki rocznie uzyskuje się od tysiąca do 1000 dwustu kilowatogodzin energii elektrycznej. Natomiast elektrownie konwencjonalne, z rytuli konwencjonalnej uzyskuje się 8760 kilowatogodzin.
Zatem z rytuli konwencjonalnych można uzyskać energii ponad 7 razy więcej niż z OZE. I głównie z tą OZE się już uzyskuje od kwietnia do do października, więc w okresach zimowych nie można zastąpić elektrowni kontrolowanych po prostu tym OZE całym, czyli a głównie nie można zastąpić fotowoltaiką I wiatrakami. Za tym, za tym jest... Sprawa polega na tym, że że ponieważ nie można zastąpić, a tutaj wszyscy ze strony ze strony tej lewej strony sceny politycznej mówili, że można zastąpić, że możemy zastąpić energię elektryczną pochodzącą z z węgla energią z tak zwanego Oze. Otóż nie można tego zrobić.
Nie da rady, bo technicznie jest to niemożliwe. Poza tym, poza tym cała transformacja energetyczna do 2000 czterdziestego roku będzie kosztować 3 I pół miliona złotych. Po prostu tego OZE w Polsce jest za dużo. Bo ono nie jest w stanie zastąpić, a bardzo dużo kosztuje. Żeby była stabilność energetyczną muszą być, muszą to jednak być stałe stałe źródła energii.
Z tymi źródłami energii oprócz węgla, gazu może być energia, energia jądrowa. Ale zanim wybudujemy energię jądrową, to musimy to czymś zastąpić, tylko stałymi źródłami energii I Polska też musi być suwerenna energetycznie, dlatego na razie musimy jeszcze korzystać z węgla I nie możemy tak nagle tyle pieniędzy wydać, żeby z tego nic uzyskać. Jeszcze tutaj się odniosę do do tematu, którzy niektórzy mówili na temat chorób spowodowanym, spowodowanych węglem. Ja myślę, że to jest po prostu nieporozumienie, bo osoby, które mówiły o chorobach, to myślały o smogu. Bo akurat w erytrobiach węglowych to jest najczęstszy sposób spalania węgla.
Wszystkie części stałe, pyły, popiół, metale, po prostu takie ciężkie metale, które są szkodliwe, są wyłapywane w elektrofiltrach, które są na wysokie napięcie. Jedynym co jest, jedyną emisją, która jest wydzielana ZZZ kominów, to jest głównie para wodna. To, co widzimy, to jest para wodna. I również dwutlenek węgla. Czy dwutlenek węgla jest szkodliwy?
Przede wszystkim wiadomo, że dwutlenek węgla wpływa na rozwój roślin, że jeżeli jest więcej dwutlenku węgla, to to też rośliny szybciej rosną. My też oddychamy, też wydzielamy dwutlenek węgla, także dwutlenek węgla jest nie tylko wydzielany przez przy spalaniu węgla, ale również I w morzach, w oceanach wszędzie jest wydzielany. Jest kwestia proporcji tego. Zatem, to wszystko pod uwagę, jestem za tym, żeby jednak przeprowadzić referendum I będę głosował za tym, żeby żeby za przeprowadzenie referendum. Dziękuję.
Leszek Galemba
Szanowny panie marszałku, panie I panowie senatorowie. Zwracam się do Pani, Pana z gorącym apelem o poparcie prezydenckie inicjatywy rozpisania referendum w sprawie Zielonego Ładu. O nie, od niemal dwudziestu lat NZZ Solidarność ostrzega przed skutkami unijnej polityki klimatycznej. Przez lata głos ten był ignorowany, marginalizowany, spychany na dalszy plan jako bezpodstawny lub przesadny. Dziś jednak rzeczywistość brutalnie weryfikuje te opinie.
Skutki Zielonego ładu stają się coraz bardziej odczuwalne dla zwykłych obywateli. Rosnące koszty życia, niepewność zatrudnienia, zagrożenie dla całych sektorów gospodarki I każdego z nas. To, co jeszcze niedawno wydawało się odległą wizją, dziś staje się codziennością 1000000 polskich rodzin. Widzimy narastający niepokój, społeczne obawy o przyszłość polskiego przemysłu, rolnictwa I bezpieczeństwa energetycznego. To realne dramaty ludzi, którzy obawiają się o swoje miejsca pracy I byt swoich bliskich.
N-S-Z-Solidarność nie ogranicza się jedynie do ostrzeżeń. Uważamy, że w tak ważnej sprawie, która dotyczy każdego obywatela naszego kraju, Polacy powinni mieć możliwość wyrażenia swojego stanowiska. Dlatego jako Solidarność zbieraliśmy podpisy pod wnioskiem o rozpisanie referendum dotyczącego Zielonego Łabu, a teraz z radością przyjęliśmy inicjatywę w tej sprawie podjętą przez prezydenta RP Karola Nawrockiego. Społeczeństwo domaga się głosu, prawa do współdecydowania o kierunku w jakim zmierza nasz kraj. Apeluję do państwa jako reprezentantów obywateli Polski, abyście tego głosu nie ignorowali.
Dziś potrzebna jest odwaga I odpowiedzialność ze strony przedstawicieli władzy. Referendum nie jest zagrożeniem, jest podstawą demokracji. Jest szansą na to, by głos obywateli został usłyszany zanim konsekwencje decyzji, które dotyczą nas wszystkich, staną się nieodwracalne. Zwracam się do pani, pana senatora z prośbą o poparcie tej inicjatywy. Liczę, że opowie się pani, pan po stronie obywateli, którzy oczekują zdecydowanych działań I realnych troski o dobro wspólne.
Z wyrazami szacunku, przewodniczący komisji krajowej Piotr Duda. Panie I panowie senatorowie, ten list został skierowany do każdego z was. Solidarność to 1 z drugim, nie przeciwko drugiemu. Święty Jan Paweł 2. Mówił, 1 drugiego brzemię nosi.
I dziś sprawdzam, czy jesteście z Polakami solidarni czy przeciwko nim. Zostawiam państwa z tym pytaniem. Dziękuję bardzo. Dziękuję.
Grzegorz Bierecki
Pan Senator Grzegorz Bielecki zabiera głos, bardzo proszę. Panie marszałku, wysoka izbo. Zacznę od podziękowania panu prezydentowi, że przedstawił te pytanie I załączył to uzasadnienie, bo po raz 1. W dokumencie państwowym pojawiły się szczegółowe wyliczenia kosztów tej transformacji energetycznej, która jest fundowana naszemu krajowi. To jest po raz 1.
W dokumencie, który został upubliczniony, z którym mogą zapoznać się obywatele naszego kraju. Będą mogli przy głosowaniu, głosując w referendum, świadomie podjąć decyzję o tym, na co wydaje, wydadzą...
Ich pieniądze, bo to są pieniądze, które mają wydać, ma wydać państwo polskie z polskich podatków pochodzących od obywateli I mają wydać obywatele z własnych budżetów domowych, finansując narzucone regulacjami europejskimi zadania. Chciałem też podziękować Solidarności za to, że upomina się o tak ważną sprawę. Solidarność zawsze występowała w najważniejszych momentach. Związek Zawodowy Solidarność zawsze upomina się o najważniejsze rzeczy. Teraz upomina się o przyszłość polskiej gospodarki, o przyszłość Polski.
Ta, to pytanie referendalne dotyczy najważniejszej rzeczy na najbliższe 100 lat. Ale przysłuchując się tej dyskusji dzisiaj mogę powiedzieć, że mogę, zanotowałem istnienie ostatnich Mohikanów Zielonego ładu. Można powiedzieć, że to mamy tutaj do czynienia z ludźmi, którzy wciąż wierzą w to, co co porzucili już ci, którzy to wymyślili. A przecież wymyślili tę historyjkę o Zielonym Ładzie, o transformacji energetycznej, o tym climate change tak zwanym to po angielsku, tak. Wymyślili to Amerykanie, którzy już teraz od tego odchodzą.
Jasne zadeklarował to prezydent Trump. Porzucili ten te te ideologie I te slogany już nawet politycy partii demokratycznej amerykańskiej, którzy kiedyś to na tym budowali swoją wizję zmiany społecznej, ale właśnie ta polityka, ona nie służyła zmianie klimatu. Celem tej... Ta, ta, ta polityka była narzędziem, stała się narzędziem do zmiany społecznej. Tak naprawdę to nie nie tak dawno opublikowany został interesujący artykuł w New York Timesie, gdzie tytuł tego brzmi, że climate changes as a class war, tak.
Bulding socialist mold na warming of planet, czyli budowa socjalizmu na po ociepleniu klimatu. To ten, ta, ta polityka klimatyczna, ta ideologia stała się narzędziem do przemodelowania społeczne, społeczeństwa, do przemodelowania relacji gospodarczych, do przemodelowania sposobu dystrybucji kapitału I do zwiększenia tak naprawdę wagi tych instytucji, które posiadały dużo, a dzięki tej polityce mają jeszcze więcej. To ogromne zaangażowanie instytucji finansowych, wielkich korporacji w tą, w tą climate change, świadczyło o tym, że tu jest ten interes. To instytucje finansowe, wielkie banki dostały narzędzie postaci decydowania o sposobie udzielania kredytów nie w oparciu o przewidywane zyski, korzyści z budowy takiego przedsiębiorstwa, ale w oparciu o narzucone pryncypcje ideowe, o tą zrównoważony rozwój, neutralność klimatyczna, dekarbonizacja, to stało się nagle priorytetem dla instytucji finansowych, do potworzonych funduszy, które korzystały z ogromnych pieniędzy I korzystają wciąż z ogromnych pieniędzy publicznych. Więc pieniądze publiczne zostały przekierowane w formie różnych grantów, subsydiów, funduszy klimatycznych, kredytów transformacyjnych, na to, żeby w oparciu o regulacje, które są tworzone na poziomie ponadnarodowym z ominięciem głosów do parlamentów narodowych, budować nowy ład społeczny, nową wizję, nową wizję, nowy socjalizm, nowy socjalizm.
I to jest, I to jest tak, ktoś się obłowił na tym socjalizmie I tak zawsze było, proszę państwa, ponieważ największym biznesem był zawsze ten socjalizm, tak. Wspominamy tutaj w czasie tej debaty raport Draggy'ego, nawet jest przytoczony też w uzasadnieniu, Dragi rzeczywiście przynosi diagnozy poprawne I pan prezydent skorzystał z tych diagnoz. To bardzo dobrze. Pani pani senator Górska, która się do tego odnosiła, wskazywała na niewłaściwe recepty, które Draggy zaproponował. I to słusznie, tak, to prawda.
Diagnoza jest dobra, ale kuracja zaproponowana jest zła, bo on proponuje, żeby więcej tego samego, więcej tego samego. A to samo, ta polityka transformacji energetycznej doprowadziła przecież do wzrostu kosztów życia, osłabienia przemysłu, koncentracji kapitału, zwiększenia zależności energetycznej I rozszerzenia kontroli regulacyjnej. To są skutki tej tej polityki, z której w tej chwili świat się wycofuje. Świat się wycofuje. Ten głos polskich obywateli w referendum będzie ważnym głosem, który pomoże rządowi, polskiej klasie politycznej, pomoże podjąć tą odważną decyzję o tym, żeby się wycofać z tego, z czego inni się już wycofują.
Dziękuję bardzo.
Andrzej Kalata
Pani Marszałek, wysoka izbo. Dokładnie to samo chciałem odnośnie raportu powiedzieć. Diagnoza dobra, ale recepta tak jakby pod czyimś wpływem, nie będę nazwiska wymieniał. Ja chciałem, oczywiście popieram to pytanie referendalne, bo dla mnie to też jest jasna sprawa, że to jest pytanie, czy ma być kontynuowany Zielony Ład w Polsce czy nie, bo on jest już w trakcie.
Natomiast nie wiem, czy to jest realne, ale jako izba zadumy I refleksji może byśmy jako senatorowie usiedli nad tym I zastanowili się, czy nie zaproponować jakiegoś pytania, które by nam wszystkim odpowiadało, a być może pan prezydent zgodziłby się zamieścić je w referendum. Przecież zamiast wymieniać się różnymi inwektywami, może może tak by warto usiąść wspólnie I zastanowić się, bo to nad czym powinniśmy się również zastanowić, to jest chyba pytanie kluczowe. Czy realizacja tego Zielonego ładu przynosi korzyści naszym mieszkańcom, naszym obywatelom, czy przynosi straty? Czy mają tą energię tańszą, czy mają droższą, czy koszty energii coraz wyższe spowodują, że będą w stanie pokrywać rachunki? I może ważniejsza rzecz, czy koszty coraz wyższej energii nie spowodują, że stracą pracę, bo będą się wynosić z Polski I z Europy różnego rodzaju firmy I zakłady pracy.
Ja, szanowni państwo, mam fotowoltaikę, mam pompę ciepła I nie mam zamiaru tego demontować, ale mam to jako prosument. Pytałem fachowców, nie znam się na tym. Kolega, który który jest specjalistą w tego typu instalacjach, powiedział mi tak, jeżeli masz dofinansowanie unijne, to tak, jeżeli nie masz, to się naprawdę nie opłaca. I jak to działa w skali mikro na domku jednorodzinnym? Od kwietnia do października można powiedzieć energii mam wystarczająco.
Nawet do pięćdziesięciu kilowat, jak są słoneczne dni I długie dni, zwłaszcza do do do czerwca. Zużycie pompy, bo mam pompę ciepła I tak dalej, jest na poziomie kilku kilowat, więc nadwyżka olbrzymia. Ale przychodzi zima, jeszcze jak zasypie śnieg, to już w ogóle nie ma, ale załóżmy, że nie ma śniegu, to fotowoltaika daje kilka kilo, a 4, 5 w porywach, a pompa zużywa 40 I wtedy prąd jest z elektrowni. I to nie ma moim zdaniem znaczenia, czy to jest instalacja do dziesięciu kilowat, czy to jest jakaś olbrzymia farma fotowoltaiczna, bo to działa tak samo. A to, że przy tej farmie powstaną magazyny, to I tak będzie nadmiar tej energii I tak.
Czyli w moim przypadku ja powinienem mieć 10 razy większą instalację, żeby mógł z tego prądu, nie wiem, ogrzać dom w zimie. A z kolei tak olbrzymie instalacje, no to przekracza jakiekolwiek rozsądne koszty tego typu instalacji elektrycznych. Wydaje mi się tak, że ludzkość po prostu był cały czas postęp, tak. Były manufaktury, gdzie produkowano
ręcznie
Andrzej Kalata
Potem był okres pary, para po prostu wyparła te manufaktury, potem mieliśmy prąd elektryczny. Dlaczego nie można tego zostawić, żeby to ewentualnie podlegało zmianom ewolucyjnym, tak. Jeżeli ta energia, tak jak twierdzą czy pani minister, jest niezwykle tania, niezwykle korzystna, to ona bardzo szybko wyprze wszystkie elektrownie węglowe. Może nie w tak krótkim czasie, bo ja myślę, że kluczowy też jest czas. Narzucane terminy, że za 9 lat to już nie będziemy rejestrować samochodów spalinowych, a już powiedzmy za 2 lata nie będziemy ogrzewać się gazem, ropą, węglem.
To to jest najgorsze w tym Zielonym Ładzie. Gdyby, gdyby zlikwidować te terminy, które są po prostu bardzo groźne, gdyby ten termin zeroemisyjności to jest chyba 2050. Rok. I powolutku przechodzić, jeżeli faktycznie tak jest, że to jest tak tania energia, no to myślę, że nie ma problemu. Natomiast zastanawia mnie, że z debaty publicznej zniknęła kwestia, no może pani senator Górska na ten temat wspominała, no ale przecież ja pamiętam, że najważniejszy to był CO 2.
Topiące się lodowce, płonąca planeta. No czemu to nie występuje? Co się stało? Teraz, teraz uzasadnieniem jest niezależność od, od paliw kopalnianych, tak. Już praktycznie się nie używa tego argumentu.
No oczywiście on jest, to jest argument niepoważny, no jeżeli już tylko Europa została, Ameryka się wycofała. Tutaj kolega senator przedstawiał przykład Chin. No ale szanowni państwo, prawie 9000000000 ton węgla wydobywa się w tej chwili na świecie. W dwudziestym roku wydobywało się 4000000004 600. Polska była bardzo znaczącym też krajem, który wydobywał chyba ponad pół miliarda ton węgla.
Ale wiecie gdzie połowa tego wydobycia jest? Te ponad 4000000000 ton węgla w Chinach. To co oni z tym węglem robią? No co oni robią z tym węglem, tak? Skoro są liderem w produkcji fotowoltaiki, produkcji wiatraków?
No szanowni państwo, budują elektrownie węglowe I dlatego potrzebują coraz więcej węgla. Argument, w którym my będziemy zeroemisyjni I zyskamy te 6 czy 7 procent, to na świecie wzrośnie proporcjonalnie produkcja CO 2. I to nie wzrośnie o 6 procent, tylko wzrośnie o 30 procent. To wszystko są naprawdę... To, to, to są argumenty, których no, no trudno rozsądnemu człowiekowi przyjąć, przyjąć po prostu, czy uznać, że są właściwe.
No pytanie zadajmy sobie cały czas, czy my jako Polska, czy nasi obywatele na tym zyskamy, czy nie zyskamy? Ryzyko jest takie, że Europa się pozbędzie całkowicie przemysłu. Jak się ma do tego sejf, tak? Głośna pożyczka na zbrojenia, o której się tyle mówi, to jak my się mamy zbroić, jeżeli zamkniemy wszystkie kopalnie? Będziemy, będziemy stal sprowadzać z Rosji, przeciwko której się będziemy zbroić?
Czy z, czy może z Chin, czy z jakiegoś innego kraju? Przecież jeżeli chcemy się zbroić, to powinniśmy, jak to się mówi, od zera do końcowego produktu wszystko wykonać w Polsce. Jak mają działać huty? Czy w ogóle będą działać huty? No przecież one też emitujące O2.
To wszystko, szanowni państwo, no po prostu jest całkowicie wbrew zdrowemu rozsądkowi. I I naprawdę trzeba by się zastanowić, ale w imieniu właśnie naszych rodaków, Polaków, naszych dzieci, naszych wnuków, Do czego Europa zmierza? To, że Europa dążąc do tej zeroemisyjności, jej PKB to już jest 50 procent PKB Ameryki, a a było prawie 90. Jeszcze pani przewodnicząca Forder Leighen mówiła, że przegonimy Amerykę, będziemy, będziemy, Europa będzie mocniejsza, silniejsza od Stanów Zjednoczonych. No I co?
50 procent, nie liczymy się. Niestety Amerykanie I obecny prezydent dają nam to odczuć, jakie znaczenie ma w tej chwili Europa. A to są skutki właśnie głównie tych działań. Można by się zastanowić metodą Sherlocka-Holmesa, kto na tym zarabia, dlaczego, dlaczego Europa idzie w takim kierunku, ale nie chcę tutaj jakichś teorii wykładać. Natomiast to naprawdę nie ma żadnego zdrowe, zdroworozsądkowego wytłumaczenia.
I zastanówmy się nad tym, nad naszym krajem, nad naszymi dziećmi, nad naszymi wnukami, a nie toczmy takich sporów czy ten Zielony Ład jest dobry, czy jest wręcz szkodliwy. Dziękuję bardzo.
Speaker 64
Dziękuję panie senatorze, także za trzymanie się czasu. Zapraszam do zabrania głosu senatora Jacka Trelę. A nie, przepraszam, senator Andrzej Pająk. Bardzo przepraszam panów, obu panów senatorów. Nie, pan Pająk już był, jestem nieprzytomna.
Nie, jest, dobrze.
Nie, nie.
Speaker 124
Widzicie, widzicie panowie. Senator Andrzej Pająk, potem senator Jacek Trela. Zapraszam do trzymania
się Dziękuję bardzo. Dziękuję.
Andrzej Pająk
Szanowna Pani Marszałek, szanowny Senacie, zaproszeni goście. Ja raczej krótko, chociaż tam patrzę, godzina jest taka, to nie mam się co przejmować, bo pamiętam czas, kiedyśmy go to głosowali o czwartej nad ranem, tak że jest jeszcze bardzo, bardzo dobrze.
Andrzej Pająk
Jeszcze jest, jeszcze jest dobrze. Szanowni państwo, ja jak gdyby skupię się tylko na tym, co jest tematem tego punktu, czy to referendum ma być, czy ma nie być, jak głosować. Natomiast te wszystkie tutaj dywagacje, które były odnośnie, jak jakie są koszta, czy to jest sensowne, nie sensowne, zostawiam to w tym momencie na boku. Jest pytanie skierowane przez prezydenta, pytanie referendalne I senat ma podjąć, czy ma być referendum. Szanowni państwo, ja już funkcjonuję od dziewięćdziesiątego, 1900 dziewięćdziesiątego roku poprzez powiat, gminę, sejm, senat I ile ja się nasłyszałem, jak to suweren ma rację, tylko trzeba słuchać suwerena, w imieniu suwerena, dla suwerena.
Wszystko robimy dla suwerena. Bo suweren to jest, to jest podmiot, to jest świętość, to trzeba działać. Nie chcę być złośliwy, ale ja czasem tu widzę nawet wielu takich, co są kalekami niemal po, po tej pracy w senacie, czy w sejmie, a zwłaszcza w sejmie, gdzie mają tylko tyle ręki, tutaj do kikuta mają, bo od palców po po łokcie zdarli te ręce dla suwerena, tak pracowali. Jak na to patrzeć, jak to zrozumieć? Szanowni państwo, w konflikcie władzy ze społeczeństwem rację zawsze ma społeczeństwo.
To są słowa Jana Pawła Drugiego. Jeśli chodzi o to pytanie, to pytanie, to ja powiem to, co myślę I tak jak to widzę, ono jest troszeczkę z tezą I powinno być trochę inaczej sformułowane. Takie jest moje zdanie. To jest moje zdanie I wypowiadam go. Natomiast jeśli my tak pracujemy dla suwerena, tak się go nie boimy, tak, jesteśmy zgodnie z nim na każdym kroku, czego się go boimy?
Czego się boimy zrobić referendum, żeby ten suwerendent się wypowiedział? Tu padały głosy, że około 60 procent społeczeństwa jest przeciw temu, w takich głosy spadały. No toż przecież 60 procent zagłosuje przeciwko temu I będzie rozstrzygnięte I odrzuci społeczeństwo. Ale nikt odrzuci społeczeństwo, a nie my, bo nie jesteśmy my suwerend, tylko my jesteśmy dla suwerena, a nie jest suwerend dla nas. Ale to jest tak, jak już przewidział Mark Twain, amerykański humorysta, satyryk, pisarz, który żył w latach 1835 do 1910 I pisał, gdyby głosowanie miało jakiekolwiek znaczenie, nie pozwoliliby nam głosować.
A Emma Goldman, gdyby taką podobną tezę sformułowała, gdyby głosowanie cokolwiek zmieniło, uczyniono by je nielegalnym. Czy nie jest tak, że boimy się, żeby cokolwiek nam społeczeństwo zmieniło I dlatego chcemy, żeby to referendum było nielegalne lub żeby się nie odbyło. Chyba tak, tak to wygląda. Tak to wygląda. Tak że mając wątpliwości co do pytania, że on jest jakby z tezą, zagłosuję I zagłosuję tutaj za tym referendum, no I będę namawiał, żeby głosować za.
Andrzej Pająk
Natomiast, natomiast jak państwo zrobią, to już, to już zależy od każdego, każdego z was. Tak jak mówię, w konflikcie władzy ze społeczeństwem rację zawsze ma społeczeństwo. Ja się społeczeństwa nigdy nie bałem, byłem wybierany tyle razy I nigdy społeczeństwa się nie bałem I nadal się nie boję I niech ono rozstrzygnie. Dziękuję bardzo.
Jacek Trela
Pani Marszałek, Wysoka Izbo, mam tutaj sporo notatek, ale większość się zdezaktualizowała, bo po tylu wystąpieniach I tylu argumentach. Odniosę się do tego, co przed chwilą usłyszeliśmy od senatora Pająka, a z czym ja prawie bym się zgodził. Ale właśnie prawie, dlatego że... Dlatego że Polki I Polacy mają prawo do poważnego traktowania. Pytanie tendencyjne, zgadzamy się tutaj z panem senatorem Pająkiem, że to pytanie ma taki charakter.
Jest właśnie takim pytaniem, które świadczy o tym, że społeczeństwa nie traktuje się poważnie, bo... I to jest niezależnie od tej racji moralnej czy braku racji moralnej w tego rodzaju formułowaniu pytania, to także jest sprzeczne z przepisami I ustawy o referendum ogólnokrajowym I konstytucji w artykule 100 dwudziestym piątym, który mówi o tym, jakie sprawy mają być rozstrzygane w takim referendum ogólnokrajowym. Ogólnie rzecz biorąc, te normy prawne, o których powiedziałem, nie pozwalają, żeby pytanie stawiane społeczeństwu było pytaniem emocjonalnym I pytaniem tendencyjnym. A ono takie jest, bo jeżeli wyciągniemy z tego pytania najważniejszy fragment, czy jesteś za wzrostem kosztów życia? Czy jesteś za wzrostem kosztów życia?
To w tym pytaniu jest ogromny ładunek emocji I też jest zawarta odpowiedź sugerowana. Nie można, traktując poważnie społeczeństwa, sugerować odpowiedzi w za, w stawianym pytaniu. I 2. Kwestia, która też jest istotna I która przemawia za tym, że to pytanie nie może być zaakceptowane przez Senat I nie dlatego, że Senat nie chce dopuścić społeczeństwa do głosu, tylko chce ochronić społeczeństwo przed manipulacją, bo to pytanie jest I zaraz o tym powiem również manipulacją. Bo jeżeli czytamy, czy jesteś za kontynuacją polityki klimatycznej, to w rzeczywistości jest to pytanie, czy jesteś za rezygnacją z tej polityki?
A jeżeli odpowiemy sobie na pytanie tak postawione, że jesteśmy za rezygnacją z tej polityki, to musimy zdawać sobie sprawę I musimy uświadomić to społeczeństwu, że jesteśmy za wyjściem Polski z Unii Europejskiej. Dlatego, że... Dlatego, że rezygnacja z polityki klimatycznej oznacza rezygnację z ETS 2. Mówiła o tym pani ministra Henik-Kloska, dość obszernie w swoim wystąpieniu. Zna się, jest specjalistką w tej kwestii, w tej materii bardzo dobrą.
ETS 2 jest fragmentem prawa unijnego I jeżeli chcemy zrezygnować z prawa unijnego to znaczy, że chcemy zrezygnować z Unii Europejskiej. W związku z tym, w tym pytaniu jest zawarte 2. Dno I 2. Pytanie, czy jesteś za wyjściem po z Polski z Unii Europejskiej? I to trzeba uświadomić społeczeństwu, że to jest tak poważna manipulacja.
I już na koniec chcę powiedzieć, że to jest niestety kolejny przejaw. Po wielu wetach zgłaszanych przez prezydenta do różnych rozwiązań prawnych, kolejny przejaw działalności woluntarystycznej prezydenta. Prezydenta, który traktuje swój urząd jako emanację linii politycznej jednego środowiska politycznego. I jasno I na koniec chcę powiedzieć, niezależnie od tych wad, o których mówiłem, prawnych, tego pytania, zawartych czy związanych z naruszeniem konstytucji. To takim wolontariastycznym podejściem prezydent narusza artykuł 1.
Konstytucji, który mówi, że Rzeczpospolita Polska jest dobrem wspólnym wszystkich obywateli. Tego nie wolno jemu robić. Dziękuję bardzo.
Jerzy Chróścikowski
Pani Marszałek, Wysoki, Szanowni Państwo, no tutaj bym już nawiązał do wystąpień moich przedmówców. Z takich części, o której ja miałem mówić, to powiedział pan senator Bierecki, jak ta polityka klimatyczna wygląda, jakie to interesy są za tym stawiane. No a mogę tak powołać się na pana premiera Pawlaka, że ja to jestem też z takich, którzy jeszcze...
Moja żona przy lampie naftowej pracowała, lekcje odrabiała, a prądu nie było na wsi, więc koniki popędzała, żeby tam naciąć sieczki, to jeszcze musiał kierat chodzić. Takie to były czasy. Żyjemy z tych czasów jeszcze, co pamiętamy, tak wielkie transformacje. Ale ja tu mam długi staż w tym parlamencie, Mogę powiedzieć, że od lat dziewięćdziesiątych to tu przebywałem. Nie byłem, ale przebywałem, bo moi koledzy z Solidarności byli posłami, senatorami wtedy w latach roku osiemdziesiątego dziewiątego, dziewięćdziesiątego, więc tu bardzo często bywam.
I powiem wam tak, że ten lobbing to ja pamiętam jeszcze z lat dziewięćdziesiątych. Nie wiem, tu starsi są, może pan premier Pawlak pamięta takiego pana, który był Japończykiem po restauracji, w tym nowym domu poselskim, bywał, pewnie go też widywał. On mi wtedy powiedział taką rzecz, no wie pan, no ten protokół z Kioto, no bo to przecież ONZ wtedy takie wielkie działania, no określiło każdemu limity ile mają rezygnować. No oczywiście najwięcej zrezygnowała Polska. Może nie dlatego, że chciała, tylko w związku z transformacją.
Przecież myśmy odeszli od przemysłu ciężkiego, zrezygnowaliśmy ze wszystkiego, bezrobocie I tak dalej I tak dalej. Ale myśmy bardzo mocno zredukowali emisję gazów cieplarnianych. I co on do mnie mówi? Co dzisiaj to się potwierdza? Jeszcze będziesz pamiętał rolniku, że będziesz płacił za gaz cieplarniany od krówek.
Ja mówię, żartuję. Tak, będziesz płacił od krówek, bo to jest gaz, który krowy wydzielają. Więc dzisiaj Unia Europejska mówi do rolników, produkują krowy, bydło, gaz cieplarniany, metan. Więc już wyliczyli ile jednak krowa, ile I tak dalej. Już przygotowują przepisy, że to my rolnicy będziemy musieli wszystko robić, żeby zmniejszyć stan pogłowia albo stosować różne inne zasady, najlepiej jakiś woreczek przywiązać, jak to mówili żartobliwie, to może te gazy będziecie łapać.
No ale widzicie, to już wtedy w latach dziewięćdziesiątych. W 2000 piątym roku byłem przewodniczącym Komisji Rolnictwa I Środowiska I byłem wtedy w imieniu komisji w Londynie, gdzie była nasza konferencja I patrzę przychodzi do mnie koleś, 1 z posłów I to akurat posła z Brukseli, Belg I mówi, czy u was nie dałoby się pohandlować certyfikatami? Bo ja jestem zainteresowany kupnem certyfikatów. Widzicie państwo 2005. Rok, wtedy się mówiło o certyfikatach.
Więc ile lat się o tym mówi? A kto pamięta jak była sytuacja mówiona dziura ozonowa, dziura ozonowa. No I co się stało? Czy ktoś słyszy dzisiaj o dziurze ozonowych? Nie ma.
Zwykła Dziurał Zanowa. No w związku z tym. I tak dalej I tak dalej. Można by jeszcze cytować, ale żeby nie przedłużać, bo muszę powiedzieć o jednej rzeczy, co była wczoraj komisja nasza. Na tej naszej komisji, co by nie powiedzieć, poprosił mnie tu mój stary przyjaciel, poseł z trzeciej kadencji pan doktor, wujt Tomasz Wójcik, żebym rozesłał posłom ekspertyzę, którą oni zrobili w trzech profesorów.
Rozesłałem, państwo dostali w Komisji Rolnictwa, bo poprosiłem, bo wysłali w Komisji Rolnictwa, prosiłem Komisję do spraw Unii Europejskiej, bo tam też jestem członkiem, rozesłali I przeczytałem nawet pan senator Marszałek Grodzki mówił, że przeczytał wczoraj na komisji, potwierdził, że czytał. Daliśmy możliwość mu wypowiedzenia I co tam w tej ekspertyzie wynika. Oni jako Polacy zrobili jedyny w świecie eksperyment doświadczalnym, w którym wynika, że według ich badań, bo nikt do tej pory badań nie zrobił, tylko ekspertyzy naukowej I tak dalej, że dwutlenek węgla nie ma wpływu jako na ocieplenie klimatu. Oczywiście szok, no bo jak to może być? Jest ekspertyza, nie ma.
Wszyscy się tłumaczą I podejrzewam, że za kilka lat dowiemy się, że jak dziury ozonowej nie ma, tak I ten dwutlenek węgla będzie fikcją. I to I to będzie ten sam problem, ale my, my dzisiaj mamy doświadczenie Polacy. Nie podobała nam się polityka bloku wschodniego. To dzięki Polsce powiedzieliśmy my solidarność zrobiliśmy rewolucję. Wszyscy inni na tym skorzystali, a Polska najmniej.
Bo można powiedzieć, że żyjemy świetnie, mam wszystko dobrze. Tylko niestety jak będziemy tą politykę stosować, to dlatego Solidarność mówi wyraźnie, nie, proszę państwa, nie dlatego, żeby rząd wychodził z Unii, tylko żeby postawić przez obywateli polskich jasne stanowisko, że mamy pomóc rządowi, czy temu, czy następnemu, żeby zmieniać politykę Unii Europejskiej. To ma być naszym narzędziem. Nie, że wyjdziemy z Unii. My mamy dzisiaj zmieniać politykę Unii Europejskiej I to jest naszym obowiązkiem, bo tu jesteśmy w parlamencie I dzięki głosowu społeczeństwa możemy to mieć poparcie I o to nam chodzi.
Szanowni państwo mógłbym powiedzieć wiele, bo moje doświadczenia z Brukseli mówią jednoznacznie, bo ja tam jestem przedstawicielem polskich organizacji w Kopa Kojack, to jest związkowych, spółdzielczych. Jeżdżę tam od wielu lat I mówię wam wprost, że polityka stawiana w Unii Europejskiej musi być recenzowana. Jeżeli pamiętacie protesty rolników, które były z całej Unii Europejskiej, to o co one były? O zielony łap! To rolnicy całej Unii Europejskiej protestowali.
A ostatnie protesty, które były w Brukseli, już w Strasburgu, przeciwko nie tylko Zielonemu Ładowi, ale przeciwko temu handlowi, którego otwieramy się na cały świat. To przecież to jest I oczywiście nowym tendencjom, ale żebym był mniej gołosłowny, to muszę wam powiedzieć, że ekspertyza napisana przez panią doktor, która cytowana jest tutaj dla nas senatu, no to ona pisze, że należy podkreślić, że Komisja Europejska dalej przewidywała w przyszłości rozszerzenie ETS-u na rolnictwo, jednak obecnie nie wprowadzi działań zmierzających do realizacji tego celu. Czyli nasze protesty, nasze działania przynoszą skutki, które Unia Europejska się cofa albo hamuje. I my mamy szansę również to przekazać, żeby hamować. A dlaczego taki protest?
Bo mieliśmy my rolnicy wyłączyć 10 procent produkcji areałów, to przecież rolnicy się dostali szału. Jak to? My mamy 10, potem 7, potem 4, a obecnie mamy mechanizm taki, że dobrowolnie możesz sobie wyłączyć. No więc pokazuje, że jeżeli stawiamy twardo warunki, to takie wariactwa, które się wymyśla, można zahamować. I ja apeluję, nie bójcie się referendum.
Jeżeli będziemy stawiać twardo warunki, to co jest dobre? Bo wielu z nas ma fotowoltaikę w domu, ja też mam. Wiele korzystamy, robimy, ocieplamy, wszyscy to robimy. I rolnicy robili zawsze zgodnie z naturą, a dzisiaj rolnikom się płaci, żeby przyorali obornik, za to mają ekoschemat, żeby przyorali słomę, mają za to ekoschemat. Za wiele innych im się dup płaci tylko dlatego, że oni to od lat robili.
Ale to jest oszustwo, które się wprowadza na zachętę finansową. Dziękuję.
Dziękuję panie senatorze.
Krzysztof Bieńkowski
Pani Marszałek, Wysoka Izbo, Ratujmy polską gospodarkę, ratujmy polskie miejsca pracy. Stop dla tej ideologii, która niszczy naszą gospodarkę I sprowadza ją do regresu w porównaniu do innych gospodarek, które pędzą. USA I Chiny nie oglądają się na te ideologiczne zapędy czerwonych braci, tylko realizują swoją politykę rozwoju przemysłu, a miejsca pracy pojawiają się u nich jak grzyby po deszczu. My likwidujemy miejsca pracy właśnie przez błędną politykę Unii Europejskiej w zakresie klimatu I rzekomego CO 2, które zagraża nam wszystkim. Skoro państwa zdaniem ten Zielony Ład jest tak fantastyczny, to z pewnością w referendum przekonacie do tego Polaków.
I nie bójcie się ich zapytać o zdanie. Będzie możliwość kampanii referendalnej, przedstawienia swoich argumentów, powiedzenia, że słuchajcie, zaciśnijcie pasa, będziecie biedni, ale będzie miej co 2. Oddajmy głos Polakom, bo to oni ponoszą coraz wyższą cenę za wprowadzanie tej polityki. Ta wyższa cena to nie tylko rachunki, to o czym mówiłem, wyższe koszty budowy mieszkań, czy samochodów, czy innych dobrodziejstw cywilizacji, których są pozbawiani, tak jakbyśmy mieli zostać skansenem, skansenem jako Europa w globalizującej się gospodarce świata, która wykrada nam miejsca pracy I wykrada cały dobrobyt, można powiedzieć. Złej baletnicy przeszkadza I rąbek u spódnicy, mówią.
I to właśnie jest ta, czepianie się zdania w pytaniu referendalnym, że może powinno być inaczej, tak, to byśmy może chcieli. To faktycznie nie chcecie się zapytać obywateli w tej sprawie, nie chcecie ich nawet przekonywać do tego. Po prostu na rympał pójście z tą błędną polityką klimatyczną. Dlatego chciałbym podziękować panu prezydentowi za to, że przedstawił tą, ten cały raport I pytanie referendalne. Chciałbym podziękować Solidarności za to, że dzisiaj była na ulicach Warszawy.
Setki 1000 osób protestowały I mam nadzieję, że to nie zostanie zignorowane, że sięgniecie do głębokich pokładów waszej odpowiedzialności za Polskę, za polską gospodarkę, za przyszłość I za to, żebyśmy wygrywali wyścig gospodarczy, a nie go przegrywali dla przyszłych pokoleń, żebyśmy znowu poszli w zabory, bo będziemy biedni I będziemy skansenem. Chcemy być bogaci, chcemy się ścigać z najlepszymi, ale dajcie warunki polskiej gospodarce, żeby wykreślić ten czerwony, zielony ład. Dziękuję.
Dziękuję.
Jarosław Rusiecki
Dziękuję bardzo Pani Marszałek. Ja też chciałem rozpocząć od podziękowań. Chciałem podziękować Solidarności, że po raz kolejny bierze odpowiedzialność za los narodu I państwa na swoje barki, wzywając I organizując marsz, który dzisiaj zalał Warszawę. Ponad 100000 ludzi na wezwanie pracowników przybyło dzisiaj, aby bronić ojczyzny przed zalewem Zielonego Ładu. Podoba mi się to sformułowanie, które użył pan senator Bieńkowski Zielonego Czerwonego Ładu.
Maszerowałem, drodzy państwo, dzisiaj w manifestacji razem z hutnikami Solidarności Celsa
Huta Ostrowiec. Pan senator Kalata pytał, co robią Chińczycy z tym węglem? Chińczycy wydobywają węgiel, budują elektrownie I produkują stal. Najwięcej na świecie. Więcej niż wszystkie huty europejskie, huty finduskie, huty amerykańskie I brazylijskie.
Hutnicy z Ostrowca szli dlatego w tym marszu, aby po raz kolejny ratować swoje miejsca pracy. Huta w Ostrowcu jest hutą elektryczną. Do wyprodukowania miliona ton stali potrzebuje ogromnej ilości energii elektrycznej. I moi drodzy państwo, w czasach polskiej transformacji 1. Raz hutnicy z Ostrowca podjęli wyzwanie, aby bronić swojego miejsca pracy.
To konsorcjum zachodnioeuropejskie chciało hutę w Ostrowcu na przełomie lat dziewięćdziesiątych zamknąć. Zakład pracy, który zatrudniał wtedy prawie 18000 ludzi I produkował 1000000 ton stali. W Ostrowcu huta została sprzedana, na szczęście niespokulacyjnemu kapitałowi rodzinnej firmie hiszpańskiej I celca Huta Ostrowiec. Ale moi drodzy państwo, co stało się za czasów rządów Leszka Millera? Polskie huty stali zostały wszystkie sprzedane.
Po dzień dzisiejszy w Polsce nie ma żadnej polskiej huty stali. Od pół roku I nic nie robi jeszcze dla... Więcej propagandy przez Węglokoks I Agencję Mienia Wojskowego niż realnej wytwórczości dla przemysłu. Natomiast polskie huty stali zostały sprzedane. Ale najważniejsze, że są to miejsca pracy.
I ci ludzie Solidarności bronią tych miejsc pracy, bo następnym razem takie miasto Ostrowiec Świętokrzyski przez ceny energii elektrycznej w tej fabryce nie przeżyje swojej kolejnej transformacji energetycznej tym razem. Bo w Ostrowcu dalej produkuje się 1000000 ton stali, ale wytwarza je 1300 osób. Moi drodzy państwo, jest to nieprawda, co głosicie. 1 z panów senatorów musi, że pan prezydent wypełnia instrukcje jakieś polityczne. Panie Senatorze, ja za panem prezydentem głosowało ponad 10 I pół miliona ludzi.
Za prezydentem stoi naród. I dlatego poważnie traktuje swoje obietnice wyborcze, które zgłaszał wobec narodu. W obecnie Europie Zachodniej mówi się dużo o tym, aby rosyjską agresję na Ukrainę niszczyć również różnymi aspektcjami. To dlaczego moi państwo ciągle w Europie Zachodniej funkcjonują rosyjskie huty stali? Czemu Europa Zachodnia, Komisja Europejska, Parlament Europejski nie jest w tym zakresie aktywny?
Dlatego, że interesy są ważniejsze niż krew Ukraińców, zagrożenie dla Polski I krajów Europy Środkowo-Wschodniej. Dlatego moi drodzy państwo, tak się lubicie określać koalicją demokratyczną. To skorzystajcie z tego, aby to święto demokracji w postaci referendum w sprawie Zielonego ładu mogło być zrealizowane. Chciejcie uczestniczyć w tym święcie. Dziękuję bardzo.
Dziękuję.
Stanisław Karczewski
Dziękuję pani marszałek. Pani marszałek, wysoka izbo. Proszę państwa, patrząc państwu tak prosto w oczy, czy gdyby było inne pytanie, sformułowane tak jak sobie państwo życzycie, Czy państwo by zagłosowali za referendum, które zgłosił pan prezydent Karol Nawrocki?
Nie, nie, bo to jest decyzja polityczna. Decyzja polityczna, która od samego początku przewija się tutaj w każdej wypowiedzi, a pretensja, krytyka, powoływanie się na konstytucję odnośnie pytania, treści pytania jest zwykłym wytrychem, bo państwo jesteście przeciwko demokracji. Państwo jesteście przeciwko temu, aby obywatele wyrazili swoją opinię w sprawie tak istotnej I tak ważnej, o której tak długo rozmawiamy. Jest to najdłuższa dyskusja w tej kadencji, czyli temat istotny, ważny, który dotyczy wszystkich obywateli, każdego domu, każdego gospodarstwa, każdej firmy małej, dużej, wszystkich. Dlaczego mamy nie zadać pytania obywatelom I dlaczego obywatele mają na na nie nie odpowiedzieć?
Bo państwo jesteście przeciwko demokracji, przeciwko każdej inicjatywie zgłaszanej przez pana prezydenta, z innej opcji politycznej. Bo ja przypominam sobie I tutaj mały rys historyczny, przypominam sobie pierwszą swoją kadencję, kiedy... Właściwie drugą swoją kadencję, w której pan prezydent Lech Kaczyński zgłosił inicjatywę przeprowadzenia referendum w sprawie prywatyzacji szpitala, szpitali Polskiej Służby Zdrowia. I pamiętam, proszę państwa, widok siedzącego tam pana profesora Zbigniewa Religii, który chciał zabrać głos, a był wytypowany, wytypowany jako przedstawiciel wniosku pana prezydenta. Był już bardzo ciężko chory.
Właściwie jego życie już nie trwało długo z trudem, pokonując ból, duszność, przybył tutaj jako były senator, jako były minister, jako 1. Chirurg, który dokonał udanego przeszczepu serca, przyszedł I chciał się podzielić z nami senatorami swoją opinią na temat prywatyzacji I sensu prywatyzacji polskiej służby zdrowia. I pan marszałek Borusewicz nie udzielił mu głosu. Uważam, że to było postępowanie nieludzkie. Ten kadr stojącego tam pana ministra Zbigniewa Religii pozostał mi w pamięci I będzie pewno do końca życia jako taki wyraz właśnie lekceważenia nie tylko jego, ale również obywateli, którzy mieli się wyrazić, mieli wyrazić swoją opinię w zakresie prywatyzacji polskiej służby zdrowia.
To referendum się nie odbyło. Nie odbyły się również inne referenda, które były zgłaszane. Nie odbyło się również referendum, proszę państwa, ale to dzięki panu premierowi Donaldowi Tuskowi, który już unieważnił jeszcze nieodbyte referendum, powiedział, unieważniam referendum. No więc ta kpina, ta ta ta, to lekceważenie obywateli, bo to obywatele mieli się wyrazić wyrazić swoje opinie na ważne też tematy, które były przedstawione w referendum na piętnastego października 2000 dwudziestego piątego roku. Nie odbyło się to referendum, ono zostało zbojkotowane, ono zostało zbojkotowane I faktycznie skasowane, zlikwidowane przez Donalda Tuska.
1 referendum, proszę państwa, się odbyło. To jest rys historyczny. Pamiętacie państwo 1. Tura wyborów, Komorowski, pan prezydent Komorowski przegrywa. Więc no co, łapie się brzytwę I tą brzytwą okazuje się zgłoszenie wniosku o przeprowadzenie referendum.
Piękne pytania. Proszę państwa, bylibyście zadowoleni z tych pytań, byście wszyscy państwo podnieśli? Obydwie ręki, no fantastyczne, żadnej tendencji, nie. Czy jesteście zająwami? Tak, wszyscy są zająwami, prawda.
Czy jesteście za tym? Czy jest... Co co tam jeszcze jakie to były pytania? Ja tu sobie zapisałem. Czy jesteście państwo za finansowaniem partii politycznych?
No to zostało teraz przez pana Domańskiego I Tuska no wyegzekwowane I nasza partia nie jest finansowana. Wasza jest, nasza nie jest, prawda?
Więc jednak bez pytania, znaczy nie odby... To referendum, proszę państwa. Czy może pani marszałek zwrócić uwagę panom senatorom, żeby nie przeszkadzali mi, bo to nieeleganckie, niemniej a jest już późno I to przedłuża trochę moją wypowiedź, niepotrzebnie.
Stanisław Karczewski
Bez uwag, dobrze. Jakie to jest zaskakujące. Proszę państwa, przed chwileczką dotarłem do pewnego sondażu, takiego bardzo poważnego badania, którzy wyborcy bardziej dehumanizują swoich przeciwników politycznych. Wiecie, że wy 40 procent więcej macie szalone. Ta nienawiść, która jest z was, jest po prostu porażająca I ona się naprawdę kiedyś źle skończy.
Bardzo źle się skończy. Już się skończyła, bo było morderstwo polskiego polityka Prawa I Sprawiedliwości. I ja, proszę państwa, bardzo gorąco apeluję, abyście państwo troszeczkę poprzestali I zmniejszyli swoje pokłady nienawiści, bo to jest naprawdę szkodliwe nie tylko dla polityki, ale szkodliwe również dla Polski. Proszę państwa, ja zapewniam państwa, że nie jesteśmy ostatnim pokoleniem, na 100 procent nie jesteśmy ostatnim pokoleniem, my będziemy jeszcze, będą jeszcze następne pokolenia, nie wiadomo jak będą rozwijać się, jak będą żyć, jak będą się rozwijać. Dbamy o to I chcemy, proszę państwa, jednego, żeby, bo to słucham pana senatora Gabowskiego I pani minister I właściwie jest super, jest idealnie, no społeczeństwo się cieszy, mamy same sukcesy.
No proszę państwa, ja to słyszałem I u Gomułki I0IU innych polityków, słusznie minionej epoki, no ale opanujcie się, Wyjdźcie z tej swojej bańki, w której siedzicie, bo się spotykacie ze swoimi wyborcami, którzy którym się może dobrze powodzi, natomiast nie spotykacie się z normalnymi ludźmi, którzy naprawdę mówią, że w Polsce dzieje się źle, że w Polsce jest coraz drożej, że w Polsce jest coraz większe bezrobocie, że w Polsce młodzi ludzie nie mogą znaleźć pracy. No opanujcie się, przebudźcie się troszeczkę I pomyślcie, co naprawdę jest istotne dla Polek I Polaków. I pozwólcie Polakom wypowiedzieć się demokratycznie w referendum, bo to jest prawdziwa demokracja. Ja będę oczywiście głosował za. Nie liczę na to, że państwo będziecie głosować za tym wnioskiem.
Jeszcze raz panie ministrze, szanowni państwo, dziękuję panu prezydentowi. Przekażcie nasze słowa uznania, przekażcie podziękowania za to referendum. Panie senatorze, to co pan powiedział jest po prostu kłamstwem, kłamstwem, jeszcze raz kłamstwem. Jeżeli pan w tym pytaniu widzi pytanie o wyjście z Unii Europejskiej, no to pan po prostu żyje w jakimś innym świecie. No nie potrafi czytać ze zrozumieniem.
No mówię to jako dorosły człowiek do dorosłego człowieka z wykształceniem wyższym. Niech pan przeczyta to pytanie I naprawdę się zastanowi. Do pana Komornickiego, senatora, bo słuchałem pana wystąpienia, jestem oburzony. Jestem załamany pana wystąpieniem, bo pan chce dorównać panu Giertychowi I jeszcze pan się nie doliczył, nie doliczył się, nie doliczył się jeszcze wyników wyborów pana prezydenta. Minął rok, mija niebawem, minie rok, prezydent jest wybrany przez ponad 10000000.
Szanujcie państwo, szanujcie państwo prezydenta, to I was będą ludzie szanować. Dziękuję.
Magdalena Biejat
Szanowni państwo, informuję, że lista mówców została wyczerpana. Dla porządku informuję, że do protokołu swoje przemówienia w dyskusji złożyli senatorowie Ryszard Brejza, Waldy Dzikowski, Mieczysław Golba, Janusz Gromek, Agnieszka Kołacz-Leszczyńska, Robert Mamątow, Jolanta Piotrowska, Joanna Sekuła, Henryk Siedlak, Ryszard Świlski I Wadim Tyszkiewicz. Zamykam dyskusję. Czy przedstawiciel prezydenta lub przedstawiciel rządu chcieliby jeszcze zabrać głos? Pan minister, proszę bardzo.
Paweł Szefernaker
Szanowna pani marszałek, wysoka izbo, szanowni państwo, senatorowie. Padło w tej debacie wiele informacji nieprawdziwych, wiele uproszczeń, wiele prób odwrócenia uwagi od istoty sprawy. A istotą sprawy jest 1 proste pytanie. Czy Polacy mają prawo wypowiedzieć się w referendum w sprawie Zielonego Ładu I jego skutków dla ich życia? Słyszeliśmy, że ten wniosek jest polityczny, a ja wam powiem tak, polityczne jest raczej odmawianie obywatelom prawa do głosu wtedy, gdy ich odpowiedź może być dla was po prostu niewygodna.
Niewygodna. Nawiązując do debaty, znamienne jest to, że senator sprawozdawca, który dzisiaj tutaj występował przeciwko temu referendum. Ogólnie postać znana. Jeżeli chodzi o panią minister, pan minister 3 tygodnie temu IBRIS opublikował sondaż, większość Polaków uważa, że pani powinna odejść. Z jednej strony, z jednej strony pani minister, z drugiej strony Proszę, proszę
Speaker 133
o spokój. Proszę, szanowni państwo, panie panie ministrze, proszę Panie ministrze, proszę o chwilę. Szanowni państwo, czy ja mam? Panie senatorze Skurkiewicz, proszę o spokój. Proszę o spokój.
Magdalena Biejat
Przywołuję wszystkich państwa do porządku. Państwu się chyba, państwu się chyba pomyliły izby, to nie jest sejm. Proszę o spokój. Bardzo proszę panie ministrze, proszę wszyscy państwo niezależnie od tego, jak oceniamy wypowiedzi pana ministra, wysoko bądź nisko, ma on prawo do tej wypowiedzi, ma 30 minut I bardzo proszę państwa teraz o umożliwienie tej wypowiedzi. Dziękuję bardzo.
Paweł Szefernaker
Ad personam panie marszałku. Pani minister więcej w czasie swojej wypowiedzi wymieniła moje nazwisko niż pytanie referendalne. Naprawdę, no.
I pan mówi, że ktoś mówi ad personam. Szanowni państwo, mam jeszcze 27 minut I 28 sekund, powinienem się wyrobić.
Nie ma pani
wyjścia panie ministrze.
Paweł Szefernaker
Zarzuty, które się pojawiły. Pojawiła się kwestia, że pytanie nie jest zgodne z konstytucją. Szanowni państwo, artykuł 125. Konstytucji nie zawiera zamkniętego katalogu spraw referendalnych. Dlatego zaskoczony jestem opiniami, które wskazują, że nie można wyłączać danej materii z referendum na podstawie wykładni zawężającej.
Ograniczenie przedmiotu referendum musi wynikać wprost z konstytucji. Skoro konstytucja nie wyłącza spraw polityki klimatycznej spod referendum, nie ma podstaw do przyjęcia jej formalnej niedopuszczalności. Polityka klimatyczna jest sprawą o szczególnym znaczeniu dla państwa. Dotyczy kosztów życia obywateli, cen energii, gospodarki, rolnictwa, przemysłu, bezpieczeństwa energetycznego I finansów publicznych. Sprawa ta nie jest sprawą sektorową ani techniczną.
Jej skutki obejmują całe państwo I zasadnicze interesy obywateli, dlatego spełnia ona kryterium ogólnokrajowego znaczenia. Sprawy obywateli nie wolno przeciwstawiać sprawom państwa. Państwo jest dobrem wspólnym obywateli, a sprawy istotne dla obywateli są zarazem sprawami państwa, jeżeli mają wymiar ogólnokrajowy. Dlatego to referendum z tym pytaniem jest konstytucyjne I zgodne z artykułem 125 Konstytucji. Odnosząc się do innych kwestii, szanowni państwo, padł argument koszt referendum 360000000 złotych.
To jest mniej niż 1 dzień działania polityki klimatycznej Unii Europejskiej. No stać nas na to, żeby Polakom dać możliwość wypowiedzi. Kolejny argument, szanowni państwo, kwestia tego, że Zielony Ład ma nas uniezależnić od surowców. Szanowni państwo, w 2000 piątym roku zależność importowa Polski to było 17 I pół procenta. W 2000 dwudziestym czwartym 45 procent.
Tak nas to uniezależnia? Dalej 85 procent rynku baterii, magazynów dzisiaj są produkcji chińskiej. To nas uniezależnia 80 procent rynku fotowoltaiki, ponad 90 procent w Unii Europejskiej, to jest rynek chiński. To nas uniezależnia, szanowni państwo.
Było wiele argumentów tutaj politycznych, także w wystąpieniu pani minister, która zresztą porównała, bo znalazłem też pewną płaszczyznę, w której możemy się porozumieć pani minister. No pani porównała to jak rosną ceny energii dzisiaj w związku z Zielonym Ładem do cen jak rosły w czasie pandemii. No pani porównała Zielony Ład do pandemii I do wojny na Ukrainie. No, wie pani, no koszty rzeczywiście są takie, no ale jak można tak porównywać? Atakowała pani rząd Mateusza Morawieckiego, 9 dyrektyw Fit for 55 zaskarżonych przez premiera Mateusza Morawieckiego, Donald Tusk wycofał skargi.
Taka jest prawda. Pani minister, kto wygłaszał peany na najostrzejszy element Zielonego ładu? To pani minister Zielińska mówiła, że 90 procent redukcji na 2040. Rok. Ona to popierała.
Przecież to jest... To była pani zastępczyni. Szanowni państwo, co do poparcia politycznego dla Fit for 55. EKR, grupa, której Prawo I Sprawiedliwość jest członkiem w Parlamencie Europejskim, zawsze głosowała przeciwko tej dyrektywie. A IPP, w której większość z was jest, zawsze była za.
Taka jest prawda, jeżeli chodzi o poparcie. Padło w tej debacie wiele kłamstw, wiele manipulacji, ale najważniejsze jest to jaka jest istota tej debaty. Istotą tej debaty jest kwestia związana z referendum, z tym aby Polakom dać możliwość wypowiedzenia się ważnej dla Polski sprawę... Chciałbym bardzo podziękować wszystkim, którzy popierają tą ideę. Chciałbym podziękować tym, którzy przyjechali dzisiaj do Warszawy, wyrazić to na ulicach Warszawy I w imieniu Prezydenta Rzeczypospolitej apeluję do Wysokiej Izby, poprzyjcie wniosek o referendum.
Nie bójmy się głosu Polaków, nie bójcie się demokracji, nie bójcie się prawdy wypowiedzianej przy urnach. W sprawach najważniejszych głos musi należeć do narodu. Dziękuję bardzo.
Dziękuję bardzo.
Magdalena Biejat
Zapraszam panią minister. Proszę, proszę o spokój. Serio, tak chcecie się panowie, panowie prezentować jako senatorowie Rzeczypospolitej Polskiej? Na razie słyszałam samych panów.
Paulina Hennig-Kloska
Pani marszałek, panie senator, panie panowie senatorowie. Ta debata nie odpowiedziała w żaden sposób na argumenty, które przedstawiłam przed, więc nie będę ich powtarzać. Natomiast warto, myślę, przy tej okazji obalić parę kłamstw powtarzanych jak mantra po to, by stały się prawdą. Znaczy, szanowni państwo, świat nie odwraca się od transformacji energetycznej. Czy powielacie kłamstwa, które nie mają nic wspólnego z rzeczywistością, więc przedstawię państwu parę parę faktów I liczb.
Dziś globalny wzrost energii, nowych, nowych źródeł, które są budowane na świecie, w blisko dziewięćdziesięciu procentach stanowią odnawialne źródła energii. Dokładnie za 2025. Rok było to 85.6 procenta. Nowych mocy, które powstają na świecie, stanowią odnawialne źródła energii I w tym globalnym wyśniku prym wiodą Chiny I Stany Zjednoczone I za chwilę też wam to na liczbach udowodnię. Chiny w 2000 dwudziestym piątym roku oddały do użytku ponad 430 gigawatów nowych mocy w samym wietrze I słońcu.
430 gigawatów mocy. Nowych, jeżeli chodzi o Stany Zjednoczone, do których państwo lubicie się odnosić. Czy nie jest prawdą, że Stany Zjednoczone za czasów Donalda Trumpa odwróciły się plecami do transformacji energetycznej? To jest ponowne kłamstwo, którego, które państwo szerzycie, wprowadzając opinię publiczną w błąd. Nie przystoi wybrańcom narodu, bo jeżeli chodzi o plany USA na ten rok 2026.
Planują oddać do użytku 86 gigawatów nowych mocy, z czego, z czego 90 procent stanowią źródła zeroemisyjne I magazyny energii. Stany Zjednoczone
To nie jest czas
Paulina Hennig-Kloska
na dyskusję. Nie zatrzymały się w procesie transformacji. To są fakty. Proszę przeczytać twarde dane, a nie pana przekonania, czy wystąpienia polityków nie idą w parze z faktami.
To nie jest czas na dyskotecję.
Paulina Hennig-Kloska
Tak samo, szanowni państwo, tu 1 dosłownie zdanie. Znaczy, jest konsensus naukowy. Co 2 jest gazem cieplarnianym I powoduje wzrost temperatury na świecie. I mam nadzieję pani minister, patrzę tu na panią minister Wandę Bug, że nie będzie pani zaprzeczać tym faktom, chociaż pani. Jeżeli chodzi o uwagi, oczywiście ad personam.
No szanowni państwo, dobrze wiemy, jest wielu z państwa to doświadczeni parlamentarzyści, jak nie ma argumentów ad meritum, to pojawiają się ad personam. Ja, panie, panie ministrze, mówiłam o faktach I waszych dokonaniach I oceniałam 8 lat waszych rządów. Nie zrobiliście nic, by wpłynąć na, nie zrobiliście nic, by wpłynąć na agendę prokuratury.
Proszę o spokój.
Da mi pan skończyć zdanie?
Znaczy, zbuczenie też zaczyna
się jak
Paulina Hennig-Kloska
nie ma. Króciutko. Nie zrobiliście nic, by reprezentować polskie interesy na arenie międzynarodowej w Brukseli I wpłynąć, wprowadzić do prawa klimatycznego jakiekolwiek poprawki, które byłyby spójne z naszymi interesami. I sondaże. Skoro pan minister lubi sondaże, to ja też sobie pozwolę 1 sondaż przytoczyć.
57.9 procent respondentów ocenia pytania referendalne pana prezydenta jako tendencyjne. Dziękuję bardzo.
Magdalena Biejat
Dziękuję bardzo pani minister. Dziękuję bardzo. Głosujemy. Informuję, że głosowanie w sprawie wyrażenia zgody na zarządzenie przez prezydenta referendum ogólnokrajowego zostanie przeprowadzone od razu. Dziękuję państwu bardzo.
Małgorzata Kidawa-Błońska
Szanowni państwo, powracamy do rozpatrywania punktu piątego porządku obrad. Wyrażenie zgody na zarządzenie przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej ogólnokrajowego referendum. Przypominam, że Senat przeprowadził dyskusję w tej sprawie. Przystępujemy do głosowania. Zgodnie z artykułem 100 dwudziestym piątym ustęp 2.
Konstytucji, Senat wyraża zgodę na zarządzenie przez Prezydenta Referendum Ogólnokrajowego bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby senatorów. Nieuzyskanie bezwzględnej większości głosów oznaczać będzie niewyrażenie przez Senat zgody na zarządzenie referendum. Przystępujemy do głosowania w sprawie wyrażenia przez Senat zgody na zarządzenie przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej ogólnokrajowego referendum. Kto z państwa senatorów jest za wyrażeniem zgody? Kto jest przeciw?
Kto się wstrzymał? Proszę o podanie wyników głosowania. Głosowało dziewięćdziesięciu pięciu senatorów, za było trzydziestu dwóch, głosowało... Przeciw głosowało sześćdziesięciu dwóch, 1 senator wstrzymał się od głosowania. Wymag wymagana by...
Bardzo proszę o spokój na sali. Bardzo proszę o spokój na sali. Chciałam przeczytać wyniki głosowania. Wymagana bezwzględna większość wynosi 48 głosów. Za wyrażeniem zgody za za zarządzeniem referendum głosowało, zginęła.
32 osoby. Przeciwko głosowało. Proszę. 3..
To pogłosowań.
Małgorzata Kidawa-Błońska
Nie, nie, nie, przepraszam, mam tutaj żaden. Za głosowało 30 dwóch senatorów, przeciw sześćdziesięciu dwóch, 1 senator wstrzymał się od głosowania. Wobec wyników głosowania stwierdzam, że Senat nie wyraził zgody na zarządzenie przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej ogólnokrajowego referendum I przyjął uchwałę w tej sprawie.
Ogłaszam przerwę do jutra do godziny dziesiątej. Dziękuję bardzo. To jeszcze komunikat. Posiedzenie Komisji budżetu I finansów publicznych w sprawie rozpatrzenia wniosków zgłoszonych na pięćdziesiątym dziewiątym posiedzeniu senatu
Mowy o rynku kryptoaktywów odbędzie się jutro o godzinie osiem:piętnaście w sali 217