66. posiedzenie Senatu RP XI kadencji - 13.10.2026 r. - cz. 2

13 October 2026

Senat Senat Rzeczypospolitej Polskiej

Follow its sittings
00:00 - 00:09
Speaker 1
74a.  Proszę o zabranie głosu senatora Artura Dunina I przedstawienie sprawozdania Komisji Infrastruktury. 
00:19 - 03:12
Speaker 5
Panie marszałku, wysoka izbo.  To zaszczyt dla mnie przedstawić państwu informacje, sprawozdanie komisji Infrastruktury o zmianie ustawy o Centralnym Porcie Komunikacyjnym.  Celem niniejszego projektu jest dokonanie zmiany w ustawie z dnia dziesiątego maja 2000 osiemnastego roku o Centralnym Porcie Komunikacyjnym.  Projektowana ma, projektowana zmiana ustawy ma na celu zmianę artykułu 28 ustęp 3 punkt 1 ustawy o Centralnym Porcie Ko komunikacyjnym, polegająca na wydłużeniu, uwaga, szanowni państwo, z czterech do ośmiu lat maksymalnego okresu obowiązywania szczególnych zasad gospodarowania nieruchomościami, planowania I zagospodarowania przestrzennego oraz realizacji inwestycji.  Szanowni państwo, zgodnie z artykułem dwudziestym ósmym ustęp 1. 

Rada Ministrów może w drodze rozporządzenia wskazać gminy lub ich część, na którym terenie, na których terenach w celu przygotowania obszaru inwestycji, która będzie dotyczyć Centralnego Portu Komunikacyjnego.  Na podstawie delegacji wydano rozporządzenie Rady Ministrów z dnia czternastego maja...  Listopada 2000 dwudziestego drugiego roku w sprawie gmin, na którym, na których terenach będą zastosowane szczególne zasady związane z realizacją inwestycji celu publicznego.  Zgodnie z tym rozporządzeniem szczególne zasady określone w paragrafie trzecim dotyczą między innymi części gmin Baranów, Teresin I Wiskitny.  Jeżeli nie dokonamy tych zmian, to wygasną możliwości działania z dniem piętnastego grudnia 2000 dwudziestego szóstego roku. 

Dlatego trochę stawiamy w realiach, w których jesteśmy, stawiamy, jak to pan minister słusznie powiedział, realizację tych zadań z głowy na nogi.  Nierealne były działania w tak krótkim czasie, stąd bardzo proszę w imieniu komisji, która komisja jednogłośnie opowiedziała się za przyjęciem tej tego projektu ustawy, za przyjęciem tej ustawy.  Szanowni państwo, to da możliwości faktycznego rozbudowy budowy Centralnego Portu Komunikacyjnego.  W imieniu komisji, 
03:13 - 03:13
jak I 
03:14 - 03:44
Speaker 5
tak naprawdę, bo też chcę państwu powiedzieć, że Sejm, Sejm przyjął w stu procentach praktycznie przy tylko dwóch głosach wstrzymujących, przyjął tą zmianę w całości, więc I my pokażmy, że zależy nam na tym, aby Centralny Port Komunikacyjny rzeczywiście powstał.  Przyjmijmy tą, ten projekt ustawy bez poprawek, bez zmian, który dzisiaj państwu przedkładam.  Dziękuję bardzo. 
03:44 - 03:46
Dziękuję bardzo panie senatorze. 
03:46 - 03:46
Czy 
03:46 - 04:12
Speaker 1
ktoś z państwa senatorów chciałby zadać pytanie panu senatorowi, sprawozdawcy?  Nie widzę, dziękuję bardzo panie senatorze.  Projekt tej ustawy został wniesiony przez rząd.  Do prezentowania stanowiska rządu w toku prac parlamentarnych został upoważniony Prezes Rady Ministrów.  Czy przedstawiciel rządu pragnie zabrać głos sprawie rozpatrywanej ustawy I przedstawić stanowisko rządu? 

Bardzo proszę. 

04:14 - 05:44

Piotr Malepszak

Uszczegóławiając pewne kwestie poruszone przez pana senatora, jest to utrzymanie obowiązujących zasad, które funkcjonują w obszarze trzech gmin, Wiskitki, Teresin, Baranów, obszaru inwestycji objętego dzisiaj łącznie pod względem powierzchni, to jest 2600 hektarów, z czego większość już została zakupiona na potrzeby inwestycyjne. Potrzebujemy, biorąc pod uwagę urealnienie harmonogramu realizacji inwestycji Port Polska, żeby te zasady obowiązywały przez kolejne 4 lata, zasady szczególne zasady gospodarowania tym terenem, zasady, które rezerwują ten teren, zasady, które uniemożliwiają jakiekolwiek kwestie dotyczące spekulacji tymi terenami, biorąc pod uwagę, że tak jak powiedziałem, ten obszar będzie przedmiotem inwestycji zarówno tych stricte transportowych, dotyczących kolei, jak I tych dotyczących całego obszaru logistyki, zaplecza rozwoju obszaru, które z, które składa się na otoczenie, otoczenie lotniska, otoczenie portu, otoczenie dworca kolejowego, stąd podkreślam tutaj podtrzymanie zasad obowiązujących, wydłużenie terminu obowiązywania zasad, które już funkcjonują od grudnia 2000 dwudziestego drugiego roku. Dziękuję.

05:44 - 06:47

Speaker 1

Dziękuję bardzo panie ministrze. Czy ktoś z państwa senatorów pragnąłby zadać pytanie do pana ministra? Nie widzę. Bardzo dziękuję panie ministrze. Otwieram dyskusję.

Stwierdzam, że nikt z państwa senatorów nie zapisał się do głosu w dyskusji, natomiast złożyli swoje przemówienia do protokołu państwo senatorowie, Ryszard Brejza, Janusz Pęcherz I Ryszard Świlski. Zamykam dyskusję. Informuję, że głosowanie w sprawie rozpatrywanej ustawy zostanie przeprowadzone pod koniec posiedzenia Senatu. Przystępujemy do rozpatrzenia punktu szóstego porządku obrad, ustawy o zmianie ustawy prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw. Tekst ustawy zawarty jest w druku 868, a sprawozdanie komisji w druku numer 868 a.

06:47 - 06:53

Speaker 2

Proszę o zabranie głosu senatora Tadeusza Jarmuziewicza I przedstawienie sprawozdania Komisji Infrastruktury.

06:55 - 09:59

Tadeusz Jarmuziewicz

Panie marszałku, Wysoki Senacie, powodem zajęcia się sprawą, jakie niesie pasmo wypadków, jakie miało miejsce ostatnie czasy na przejazdach kolejowych, jest skala tego przedsięwzięcia. Znaczy jest tego tak dużo. To jest o tyle niezwykłe, że ja poepatuję trochę państwa liczbami, one są dość proste. W zeszłym roku było 25000 wypadków, z czego ponad 1600 ofiar śmiertelnych. Na 30, to jest około 6 procent.

Na 39 wypadków na przejazdach kolejowych 23 osoby śmiertelne, czyli 60 procent śmiertelność. Czyli jest to tak niebezpieczne miejsce, zresztą państwo, którzy jeździcie wiecie o tym, że to to jest coś, czemu trzeba poświęcić naprawdę szczególną uwagę I gratuluję refleksu rządowi, no bo to skoro tak dzwonek alarmowy głośno dzwoni, no to trzeba się nad tym pochylić. Ustawa wprowadza 2, 2 takie zasadnicze rozwiązania. 1., że w wypadku, kiedy ktoś w sytuacji, kiedy nie wolno wjechać na przejazd kolejowy wjeżdża, ma w tym momencie, jeżeli zostanie ten fakt udowodniony, 3 miesiące prawa jazdy nie jego. Od razu, na dzień dobry.

To jest 1. Restrykcja, która, która się może zdarzyć. 2. Filar tej ustawy to jest za wprowadzenie katastrofy w ruchu lądowym też 3 miesiące, które nie było obligatoryjne. W tej chwili już jest obligatoryjne.

Żeby było istotne, ważne, sąd ma możliwość, jeżeli dojdzie do do procesu sądowego, sąd ma możliwość podwyższenia tej kary. To wynika z przepisów ruchu drogowego, to co ja państwu mówię, bo my się pochylamy nad ustawą o ruchu drogowym. Ktoś w czasie procedowania tej ustawy użył takiego fajnego określenia sobie... Zdaje się, że minister Bukowiec mówi, że przed wejściem ustawy I po wejściu ustawy, charakter czerwonego światła, charakter znaku stop, charakter rogatek, krzyża świętego Andrzeja się nie zmieni. To dalej będzie znaczyło to samo co do tej pory, tylko ja na swój użytek powiem państwu tak, że jest to kolejna próba zadekretowania zdrowego rozsądku.

To znaczy przepisy, które dzisiaj są teoretycznie powinny wyeliminować to to tą falę nieszczęść, jakie ma miejsce na przejazdach kolejowych. Natomiast jeżeli nie da rady pobudzić pokładów zdrowego rozsądku, to może poprzez nasilenie kar. Ten, który będzie miał wjechać na przejazd kolejowy gdzieś mu błyśnie, że przez 3 miesiące nie będę mógł uprawiać swojego zawodu, czy jakiś inny powód, dla którego w ramach zdrowego rozsądku nie wjedzie. Proszę państwa, aż no to jest tak absolutnie oczywiste, proszę o poparcie dla tej ustawy, nikt do niej

09:59 - 10:00

nie zgłaszał poprawek

10:00 - 10:07

Speaker 3

I ona ma absolutnie poparcie dlatego, że mówimy o zmniejszeniu liczby nieszczęść, jakie ma miejsce na przejazdach kolejowych w Polsce. Dziękuję bardzo.

10:07 - 10:32

Speaker 1

Dziękuję bardzo panie senatorze. Czy ktoś z państwa senatorów pragnie zadać pytanie do pana senatora sprawozdawcy? Nie widzę. Bardzo dziękuję panie senatorze. Projekt tej ustawy został wniesiony przez rząd.

Do prezentowania stanowiska rządu w toku prac parlamentarnych został upoważniony minister infrastruktury. Czy przedstawiciel rządu pragnie zabrać głos w sprawie rozpatrywanej ustawy I przedstawić stanowisko rządu.

10:33 - 13:51

Piotr Malepszak

Tak panie marszałku, dziękuję bardzo. Wysoka Izbo, kilka kwestii u uszczegółowienia, jeśli chodzi o te proponowane przepisy. System kolejowy jest jednym z najbezpieczniejszych środków transportu obok systemu lotniczego. Jest bezpieczny dlatego, że jest ściśle regulowany. Największa ingerencja w system kolejowy występuje właśnie w tym newralgicznym miejscu, jakim są przejazdy kolejowo-drogowe.

40 procent zdarzeń w systemie kolejowym to ingerencja powodowana przez system drogowy, konkretnie przez kierowców, którzy w dziewięćdziesięciu dziewięciu procentach przypadków, bo taka jest statystyka, powodują wypadki na przejazdach kolejowo-drogowych. Biorąc pod uwagę rosnący ruch kolejowy, to jest prawie trzydziestoprocentowy wzrost liczby pociągów tylko w ostatnich trzech latach, moim zadaniem, naszym celem jest, żebyśmy tę sytuację na przejazdach kolejowo-drogowych minimalizowali, wprowadzając restrykcje, które będą w naszej ocenie skuteczniej odstraszać od zachowań niewłaściwych, a dzisiaj regulujemy zachowania bardzo niewłaściwe dlatego, że kierowca ma pełną informację o zbliżającym się pociągu do przejazdu kolejowo-drogowego. To jest sygnalizacja, to jest sygnalizacja uzupełniona o o rogatki. W drugim kroku będziemy chcieli uregulować kwestie przejazdów, na których te ta informacja dla kierowców nie występuje, ale traktujemy ten 1. Krok uregulowania kwestii przejazdów z pełną informacją dla kierowców o tym, że że zbliża się pociąg I szczególnie też w ostatnim czasie obserwujemy niestety bardzo negatywne zachowania kierowców zawodowych, kierowców ciężkich pojazdów drogowych, kierowców autobusów, którzy biorąc pod uwagę poruszanie się, po pokonywanie dziesiątek 1000 kilometrów rocznie, te zachowania są szczególnie niebezpieczne, bo mamy do czynienia I taką sytuację mieliśmy w wypadku pod Radomiem, gdzie gdzie zachowanie kierowcy, który nie zareagował na sygnalizację dwunastotonowego pojazdu, doprowadziło do wykolejenia czterystu tonowego pociągu.

I z tego względu, wysoka izbo, chcemy, żeby to miejsce w systemie drogowym, jakim jest przejazd kolejowo-drogowy, było szczególnie traktowane pod kątem szansy na zwiększenie bezpieczeństwa dla ruchu kolejowego, bo podkreślam, w ruchu drogowym śmierć pasażera to jest zjawisko niezwykle rzadkie, a w tym sytuacji, w tym zdarzeniu pod Radomiem mieliśmy śmierć pasażerki, pociągu. Po czterech latach od od poprzedniego zdarzenia I tego typu zdarzenia chcemy pod pod względem ryzyka eliminować eliminować do do możliwie najniższych wartości. Dziękuję.

13:51 - 13:57

Speaker 1

Dziękuję bardzo panie ministrze. Czy są pytania do przedstawiciela rządu? Bardzo proszę pan senator Tyszkiewicz.

13:57 - 15:02

Wadim Tyszkiewicz

Panie ministrze, mam pytanie, na ile są zaawansowane prace nad usprawnieniem funkcjonowania automatyki, jeśli chodzi o ruch kolejowy? Ja powiem do do czego zmierzam. Ja za tą ustawą zagłosują, ona jest bardzo potrzebna I tu w ogóle nie ulega wątpliwości, ale chodzi mi o to, że są takie obrazki niestety, gdzie zamykany jest przejazd kolejowy. Po trzech, czterech minutach, a czasami po pięciu przejeżdża pociąg, którym jest 1 osoba albo 2 osoby. Rogatki dalej są zamknięte.

Po kolejnych pięciu minutach czy czterech minutach przejeżdża kolejny pociąg osobowy, w którym jest kilka osób I po minucie podchodzi dróżnik I podnosi barierki. Chodzi mi o to, że czasami czas oczekiwania na jakichś przejazdach jest bardzo długi, więc ludzie się denerwują. Dlatego dochodzi do przechodzenia przez przejazdy kolejowe. Byłem świadkiem pod Poznaniem, kiedyś byłem zszokowany, ile ile osób przechodzi przez przejazd, kiedy rogatki są zamknięte I w dużej mierze moim zdaniem to jest zależne od automatyki tej kolejowej. Czy ona jest usprawniana, ulepszana, czy te rzeczywiście rogatki funkcjonują coraz lepiej.

Dziękuję.

15:02 - 15:04

Speaker 1

Dziękuję bardzo. Bardzo proszę panie ministrze.

15:06 - 16:51

Piotr Malepszak

Odpowiadając, wysoka izbo, na pytanie pana senatora. Pan senator wskazał na tak zwane przejazdy kategorii A systemie kolejowym w nomenklaturze, które są obsługiwane przez dróżników przejazdowych. Faktycznie w takim przypadku, gdy dróżnik, gdy osoba obsługuje przejazd, czas zamknięcia tego przejazdu dla ruchu drogowego jest znacznie dłuższy niż w przypadku przejazdów automatycznych. Co robimy? Idziemy, zwiększamy liczbę przejazdów automatycznych, przejazdów tak zwanej kategorii B, gdzie pociąg, najszybszy pociąg na danej trasie, z reguły pociąg pasażerski, pojawia się na przejeździe już po dwudziestu sekundach od zamknięcia tego przejazdu I gdy ten przejazd się, gdy ten pociąg przejedzie, ten przejazd jest otwierany.

Z reguły całość operacji trwa w przypadku najwolniejszego pociągu nie dłużej niż 90 sekund, w przypadku najszybszego pociągu trwa nie dłużej niż 50 sekund. To są przejazdy automatyczne, idziemy w kierunku automatyzacji I stopniowo będziemy redukować przejazdy obsługiwane przez ludzi, bo są potrzebni w w systemie kolejowym do innych prac, ale przede wszystkim biorąc pod uwagę rosnący ruch kolejowy, pod względem liczby pociągów I rosnący cały czas jeszcze w, szczególnie w obszarach aglomeracyjnych, ruch ruch drogowy, te miejsca wyposażone w przejazdy, które obsługują dróżnicy są elementem tworzącym zatory drogowe. Dlatego stopniowo, to jest długi proces, to będzie zamiana dróżników przejazdowych na przejazdy automatyczne.

16:52 - 16:56

Speaker 1

Dziękuję bardzo panie ministrze. Bardzo proszę pan senator Kalata.

16:57 - 17:58

Andrzej Kalata

Panie przewodniczący, panie ministrze, ja mam takie pytanie. Na drogach bardzo dużo się dzieje, jeżeli chodzi o, można powiedzieć, monitoring kierowców. Są te odcinkowe pomiary prędkości, są na przykład na niektórych światłach kamery czy, czy zdjęcia kierowców, którzy przyjeżdżają na czerwonym. Czy coś w tym zakresie dzieje się też na kolei? Bo oczywiście skrajna sytuacja, ktoś omija zamknięte rogatki.

Tutaj nie ma wątpliwości co do tego, ale są też przejazdy bez rogatek, tylko z sygnalizacją świetlną I czy przynajmniej na niektórych, gdzie jest duża przepustowość, nie zamontować też takich systemów, które robią zdjęcia kierowcom, którzy się nie zatrzymują na znaku stop, przejeżdżają w momencie jak jest migający sygnał. Ja myślę, że to by też bardzo dużo pomogło, oczywiście to kosztuje, ale myślę, że wystawiane mandaty tym kierowcom, którzy przejeżdżają też by pewnie w jakiś sposób zrekompensowało. Czy coś w tym zakresie się dzieje? Dziękuję.

17:59 - 18:02

Speaker 1

Dziękuję bardzo. Panie Senatorze, bardzo proszę panie ministrze.

18:02 - 19:59

Piotr Malepszak

Wysoka Izbo, panie Senatorze, tak, dzieje się w tym obszarze. Zamontowaliśmy już na kilkunastu przejazdach tak zwany system Red Light. Jest to system czerwonego światła, jest to system fotoradarowy na przejazdach kolejowo-drogowych, który wyłapuje od razu kierowców, którzy wjeżdżają na przejazd przy załączonej sygnalizacji. Przy czym warto tutaj też wspomnieć, że jest tam nawet pewna zwłoka czasowa trzysekundowa, bo gdy zbliżamy się do przejazdu, no to możemy kątem oka zobaczyć, że załączyło się czerwone światło I wtedy już przejeżdżamy. I dlatego system wyłapuje od trzeciej sekundy, bo wtedy jest już ewidentne stwierdzenie, że ktoś wjechał na ten przejazd, gdy już od trzech sekund włączona była sygnalizacja.

Będziemy razem z GITD, Standardem, rozwijać ten system na kolejnych przejazdach. Oczywiście będzie to dotyczyło w pierwszej kolejności przyjazdu, przejazdów o największym ruchu drogowym I kolejowym. I będziemy 2800 przejazdów wyposażonych w system monitoringu kolejowego, żeby te kamery wykorzystać I podłączyć do do systemu CANART. Robimy teraz 1. Taki pilotaż na Dolnym Śląsku w okolicach Wałbrzycha, gdzie 1.

Przejazd, który do tej pory był wyposażony w system monitoringu I możemy po fakcie stwierdzić, że ktoś wyłamał rogatkę I zgłosić sprawę na policję, będzie to, będzie to, będą to przejazdy włączone automatycznie, które I I GITD będzie wystawiało mandat po po stwierdzeniu złamania przepisów. Także definitywnie w systemie drogowym IIW systemie drogowo-kolejowym na przejazdach musimy iść w automatyzację, bo bo to jest najskuteczniejsze narzędzie, co w systemie drogowym bardzo wyraźnie

19:59 - 20:00

pokazało

20:00 - 20:23

Piotr Malepszak

Odcinkowe pomiary prędkości. Kierowcy są najgrzeczniejsi, gdy mają, gdy wjeżdżają na odcinkowy pomiar prędkości. Mamy wiele takich przykładów, bardzo pozytywnych doświadczeń, wskazujących jak drastycznie spada liczba wypadków na systemach, na na odcinkach drogowych objętych automatycznymi systemami nadzoru. Dziękuję

20:25 - 20:28

Speaker 1

bardzo panie ministrze. Bardzo proszę pan senator Pupa.

20:28 - 20:40

Zdzisław Pupa

Ja mam takie pytanie do pana ministra. Dzięki tym system monitoringu, który już do tej pory macie, ile żeście stwierdzili nieprawidłowości przy przy przepuszczaniu właśnie przy przejazdach kolejowych?

20:42 - 20:44

Bardzo proszę panie ministrze.

20:44 - 22:30

Piotr Malepszak

Panie senatorze, to jest dzisiaj w sy... Tylko na przejazdach kolejowo-drogowych. Z tego, z tych dwóch 1800 przejazdów kolejowo-drogowych wyposażonych w monitoring stwierdzamy średnio tygodniowo od piętnastu do dwudziestu... Przepraszam, średnio dziennie od piętnastu do dwudziestu zdarzeń, ale to już są zdarzenia, gdy doszło do wyłamania rogatek lub ktoś utknął na przejeździe pomiędzy rogatkami.

15 do dwudziestu zdarzeń, taka jest statystyka. Dziennie, dziennie. Taka jest statystyka w tym roku, za 9 miesięcy pełne, chociaż ostatnio dostaję coraz bardziej pozytywne informacje od zarządcy infrastruktury, że zaczyna nam ta liczba spadać do poziomu dziesięciu, dwunastu zdarzeń dziennie, podkreślam dziennie. Jeśli przeliczymy 15 zdarzeń dziennie razy 365, to mówimy o około pięciu tysiącach zdarzeń, które to nie jest, to nie jest sytuacja, że ktoś wjechał na załączonej sygnalizacji I po prostu pojechał I rogatki się jeszcze nie zaczęły zamykać. To są sytuacje, gdy już doszło do wyłamania rogatek lub ktoś utknął pomiędzy rogatkami I panikował, próbował manewrować samochodem.

Nawet mieliśmy przypadki manewrowania karetkami jadącymi na sygnale. I I niestety śmiertelnymi wypadkami z tymi karetkami I I pociągami. Stąd, podkreślam tutaj skalę problemu, 5000 zdarzeń rocznie, około piętnastu dziennie, Pozytywna tendencja, chociaż jeszcze za mała próbka, bo to jest kilka ostatnich tygodni, że że że być może ta statystyka będzie bardziej pozytywna.

22:31 - 22:36

Speaker 1

Dziękuję bardzo. Czy są jakieś inne pytania do pana ministra? Bardzo proszę pani Senator.

22:37 - 22:41

Barbara Zdrojewska

Bardzo proszę, ale to się nie wyświetliło, bo ja się zgłaszałam.

22:41 - 22:43

A, teraz mi się wyświetliło, przepraszam.

22:43 - 23:55

Barbara Zdrojewska

Oj, 5 minut temu się zgłaszałam, tak. Bardzo dziękuję panie marszałku. Panie ministrze, przepraszam, moje pyta moje pytanie będzie też odrobinę obok tematu, ale nie mam przyjemności z zasiadaniem w komisji infrastruktury, więc korzystam z obecności pana ministra. 1. 1.

Rzecz dotyczy tych trakcji kolejowych w dużych miastach. Ja pochodzę z Wrocławia I to jest naprawdę, zresztą nie tylko w naszym mieście, to jest ogromny problem właśnie te kolizje I skrzyżowania dróg miejskich z koleją. I chciałam zapytać w tym ogromnym programie kolejowym jaka część tych pieniędzy będzie, będzie przeznaczona na budowę, nie wiem, wiaduktów I stworzenia bezkolizyjności na na na tego typu skrzyżowaniach w dużych miastach. I 2. Rzecz, o którą chciałam zapytać, trafiłam na, a mieszkam koło wielu przejazdów kolejowych, trafiłam na informację, że, że nie będzie na kolei stosowane, nie będą stosowane sygnały dźwiękowe w momencie podjeżdżania do przejazdu kolejowego.

23:55 - 24:03

Speaker 12

Tymczasem dalej słyszę te, te te te sygnały dźwiękowe u siebie w domu. Dziękuję bardzo.

24:03 - 24:06

Speaker 1

Dziękuję bardzo pani Senator. Bardzo proszę panie ministrze.

24:07 - 27:16

Piotr Malepszak

Dziękuję panie marszałku. Pani Senator, sygnały dźwiękowe są nadal stosowane, gdy pociąg... Przez maszynistów, gdy pociąg zbliża się do przejazdów niewyposażonych w sygnalizację I rogatki. Są to tak zwane przejazdy kategorii D, jednak maszynista widząc jakieś zagrożenie, bo często dochodzi do sytuacji, że na tych nawet przejazdach wyposażonych w sygnalizację I rogatki, ktoś w ostatniej chwili przebiega pod zamkniętymi rogatkami, występują sytuacje potencjalnie wtedy maszyniści używają tych sygnałów. Musielibyśmy zobaczyć konkretny przypadek, w o którym pani mówi, gdzie sprawdzilibyśmy używanie być może nadmiarowe, być może niezasadne sygnałów dźwiękowych przez maszynistów, bo jeżeli zbliżają się do przejazdów zabezpieczonych sygnalizacją I rogatkami, wtedy przepisy prawa mówią już o tym, że że tych sygnałów dźwiękowych ostrzegających nie należy, nie należy używać.

Jeśli chodzi o bezkolizyjne przejazdy I tworzenie w różnych miejscach, bo to dotyczy szczególnie obszarów aglomeracji, gdzie przejazdy kolejowo-drogowe przy dużym ruchu pociągów I dużym ruchu samochodów powodują korki. To, to czasem jest taki lokalny paraliż nawet dzielnicy, gdy w godzinach szczytu 7., 8. Rano, 16. Mamy pociąg co kilka minut I mamy, mamy kilka czy nawet kilkanaście 1000 samochodów pokonujących jakąś drogę. Mamy w systemie naszym kolejowym różne modele finansowania różnego rodzaju inwestycji.

1000000000 złotych przeznaczamy na zamianę tego typu przejazdów na bezkolizyjne, czyli wiadukt drogowy nad linią kolejową albo tunel drogowy pod linią kolejową w zależności od lokalnych uwarunkowań. To są oczywiście rozwiązania najdroższe, ale rozwiązania konieczne, żeby... Teraz taki świeży przykład w obszarze, w obszarze Warszawy, to jest likwidacja I zamiana na bezkolizyjne wszystkich tego typu przejazdów na odcinku od Warszawy do Sulejówka na na długości dwudziestu kilometrów. Wszystkie z ruchem samochodów na poziomie 10000 I więcej, wszystkie z ruchem pociągów na poziomie dwustudobowo I więcej. I tam tworzą się ogromne korki.

Mamy w obszarze Wrocławia, Poznania, wielu innych miast tego typu sytuacje I tego typu miejsca, gdzie faktycznie musimy przeznaczać środki na likwidację tego typu miejsc I zamianę na rozwiązania bezkolizyjne. Nie zawsze jest to możliwe ze względu na uwarunkowania lokalne. Zdarzają się też protesty. Teraz mamy taki świeży protest pod Poznaniem, gdzie mieszkańcy chcą zostawić przejazd, bo bo jest tak silna zabudowa w obszarze kolejowym I w obszarze drogi, że że tego tego przejazdu pod torami nie da się zbudować, ale takie działania prowadzimy, jest to 1 z elementów poprawy bezpieczeństwa na przejazdach kolejowo-drogowych.

27:17 - 27:49

Speaker 1

Bardzo dziękuję panie ministrze. Nie ma więcej senatorów, którzy chcieliby zadać pytanie, w związku z tym bardzo dziękuję. Czy zaproszeni goście pragną głos zabrać w sprawie rozpatrywanej ustawy? Pan senator jeszcze, tak? A, tylko sekundkę, najpierw jeszcze pytam o zaproszonych gości, czy chcieliby zabrać głos.

Jak rozumiem, nie chcą zabrać głosu. Otwieram dyskusję. Bardzo proszę, pan senator Zdzisław Pucha.

27:54 - 29:59

Zdzisław Pupa

Panie marszałku, wysoka izbo, szanowny panie ministrze. Wczoraj byłem obecny na komisji infrastruktury, chociaż nie jestem członkiem tej komisji, aby porozmawiać właśnie o sprawach, które dziś są przedmiotem właśnie tego punktu dzisiejszych obrad. Kiedy ta ustawa trafiła pod obrady sejmu, wynikła dyskusja też u u różnych osób. Zwrócono mi uwagę na pewne, można powiedzieć, mankamenty również tej ustawy, chociaż generalnie się z nią zgadzam. Uważam, że dbanie o bezpieczeństwo jest jak najbardziej zasadne I właściwe I ta ustawa zabezpiecza bardzo mocno właśnie bezpieczeństwo, jeżeli chodzi o przejazdy na na przy przyjazdach kolejowych.

Natomiast jest 1 mankament, który się, na który zwracałem wczoraj uwagę na komisji I dzisiaj przygotowałem stosowne poprawki I mam nadzieję, że pan minister wyrazi na to zgodę, aby się, aby je przyjąć. One wychodzą naprzeciw również tym, można powiedzieć słowom w dyskusji, która dzisiaj przetoczyła się w pytaniach I odpowiedziach przez pana ministra. Mianowicie rzecz polega na tym, że chodzi o to, aby wszystkich nie traktować jednakowo I uważam, że tych, którzy doprowadzają do wyłamywania rogatek 15, 20 zdarzeń dziennie to jest bardzo dużo I uważam, że takich takie osoby należy bezwzględnie traktować z samą surowością. Natomiast chodzi o przeciętnego Kowalskiego, który korzysta z przyjazdu kolejowego. I mamy takie zdarzenie na przykład drogowe, ja teraz abstrahuję, przenosi się na drogę, gdzie przyjeżdżamy przez skrzyżowanie I mamy na przykład żółte światło, zatrzymujemy się jak mamy żółte światło, zapala się czerwone światło I jest wszystko okay.

Natomiast problem był też taki na przykład na moim, w w mojej sąsiedniej miejscowości, że to żółte światło było zbyt krótkie, samochody ciężarowe nie mogły się zatrzymać I dostawały, jakieś kierowcy dostawali często mandaty,

30:00 - 37:42

Zdzisław Pupa

Wjeżdża na czerwonym, na na żółtym świetle, nie przejechał, system monitoringu wyłapywał, dostawał, dostawał mandat I surową karę. Wydłużono żółte światło I wszystko było okay, wróciło do normy I jest bezpiecznie I wszyscy się czują w miarę bezpiecznie I praktycznie nie czują tej niepotrzebnej surowości kary, która dotyka dotyka praktycznie korzystających z dróg. Sytuacja na przejazdach kolejowych zgoła wygląda zgoła inaczej. Zapala się czerwone światło I należy bezwzględnie się zatrzymać. Na czerwonym świetle przy przejeździe kolejowym.

Pan minister zwrócił uwagę na system RedLight, który w jakiś sposób pozwala, dopuszcza 3 sekundy jeszcze na przejazd przez przez tory kolejowe, tylko społeczeństwo I korzystający z dróg tego nie wiedzą, bo nie ma tego oficjalnie gdzieś zapisanego, tym się steruje ręcznie. Natomiast problem polega na tym, że należałoby zastanowić się co zrobić, bo proszę proszę sobie wyobrazić taką sytuację teoretyczną I praktyczną. Zachowujemy szczególny ostrożność przy przyjaździe kolejowym, dojeżdżamy, jest sygnał, jest znak stop, zatrzymujemy się na sygnale stopów, patrzymy na lewo, na prawo, nie ma praktycznie, pociągu nie jedzie, światła się nie nie palą czerwone, wobec powyższego ruszamy. Ruszenia, ruszamy oczywiście powoli, w momencie ruszenia zapala się czerwone światło I czy ja zdążę w ciągu trzech sekund przejechać przejazd kolejowy może być wątpliwe. Jeżeli nie zdążę przejechać się przez trzech sekund, system dry light, ruch się uruchamia I ja...

Mi zostanie odbierane automatycznie prawo jazdy. Zanim ja się wytłumaczę w sądzie, że mi zostało, że że zachowam szczególną ostrożność, to praktycznie 3 miesiące albo dłużej nie będę miał prawa jazdy. Do tego dojdzie taka sytuacja, że na pewno będą powołane eksperci, ekspertyzy robione, czy ja przyjechałem właściwie, niewłaściwie I to będzie wydłużało jeszcze terminy zatrzymania prawa jazdy, ale również będzie pochłaniało koszty związane, koszty, które będzie ponosił mu na przykład skarb państwa. Rzecz polega na tym, że właśnie przygotowałem tu taki zapis ustawowy, który właśnie wychodziłby naprzeciw temu rozwiązaniu, który by nie karał kierowców właśnie za tego typu rozwiązanie. Ja podałem 1 z przykładów.

Kolejny przykład może być też następujący, dojeżdżamy do skrzyżowania, w ostatnim momencie widzę, że się zapala światło, światło czerwone. Ja nie jestem w stanie wyhamować samochodu, gdy porusza się na przykład 30 kilometrów na godzinę, razu do zera przed tym czerwonym światłem muszę przejechać, bo inaczej bym wjechał, zatrzymał się, jakbym zaczął hamować to zaczynam się na środku torowiska, bo jadąc szybkością 30 kilometrów na godzinę poruszam się z prędkością 7 metrów na sekundę. No proszę sobie wyobrazić zatrzymywanie się natychmiast przy czerwonym świetle. Teoretycznie te 3 sekundy wtedy przy systemie Red Light by zdały egzamin, Ale proszę wyobrazić sobie, co się będzie działo na przykład, kiedy te przejazdy kolejowe, jak też zauważył pan senator Tyszkiewicz, są różne, infrastruktura też jest jeszcze różna, nie mamy doskonałych infrastrukturę I kiedy ma przyjechać samochód dostawczy, ciężarowy, gdzie on musi zwolnić, się kołysze na tym, na tym przejedzie kolejem, tak, bo ten przejazd jest jeszcze będzie zrobiony w sposób właściwy I profesjonalny. Wobec powyższego dochodzić, będzie dochodziło do takiej sytuacji, że nadmiernie będą skarani kierowcy.

I teraz jakie rozwiązanie? Rozwiązanie może być takie, że na przykład kierowca otrzymuje oczywiście mandat z tą wysoką karę wtedy kiedy na przykład zobaczy, że światło czerwone mignęło mu na przykład przy sygnalizatorze, bo są 1 lampowe I dwu dwu dwulampowe te te sygnalizatory, na przykład jeżeli mówimy go 2 razy I się nie zatrzyma I wjeżdża na skrzyżowanie, to wtedy mandat może dostać, zobaczyć, że raz mu mignęło, 2. Raz mu mignęło. Jeżeli na przykład by to się zdarzyło przy dwu dwu na przykład lampowym sygnalizatorze, to wtedy załóżmy 3 razy, gdyby się takie światła mignęło, byłoby to odpowiednikiem żółtego światła przy ruchu drogowym, przy ruchu, ruchu drogowym. I to by pozwoliło uchronić, można powiedzieć, kierowców przed niepotrzebnymi, można powiedzieć, problemami związanymi z rygorem tej ustawy.

Ja podkreślę tu jeszcze raz, ustawa jest jak najbardziej potrzebna, bezpieczeństwo podróżujących pociągami I ruchem kołowym jest najbardziej do do zabezpieczenia, tylko chodzi o to, żebyśmy zrozumieli również, że ten system jest niedoskonały I żebyśmy wyszli naprzeciw tutaj również osobom, które w sposób właściwy, uczciwy korzystają z ruchu drogowego I starają się dbać o bezpieczeństwo jak jak najlepsze. Dlatego szanowny panie ministrze, daję szansę tutaj, aby doprowadzić do rozszerzenia. Może przeczytam, co, o co mi dokładnie tylko w tym momencie by chodziło. Nie będę czytał całego tego zapisu tych głów, bo tam jest przy trzech miejscach w tej ustawie jest zmiana I przy czym, bo tu... A może odczytam, bo będzie najlepiej, najlepiej to do zrozumiane.

Objeżdżaniu opuszczonych zapór lub po pół zapór na przejeździe kolejowym, wjeżdżaniu na przejazd kolejowy, jeżeli opuszczenie zapór lub zapór zostało rozpoczęte lub połączenie ich nie zostało zakończone oraz wjeździe na przejazd kolejowy za sygnalizator lub inne urządzenia nadające sygnały przy sygnale czerwonym czerwonym migającym lub dwóch na przemian w sygnałach czerwonych. Wszystko tu jest dobrze, jak najbardziej. Ale tu uwaga jest taka, kolejna, tu tu gdzie porównujesz zmiany. Przy czym, jeżeli sygnał czerwony nie jest poprzedzony innym sygnałem ostrzegawczym I występuje bez wcześniejszego ostrzeżenia zabranie się wjazdu na przejazd po drugim nadaniu sygnału czerwonego przy jednym sygnale migającym albo po trzecim nadaniu sygnału czerwonego przy dwóch na przemian migających sygnałach czerwonych. I myślę, że to ta sytuacja by doprowadziła do takiej sytuacji, że rozwiązałaby ten temat ewentualnie nadmiernych niepotrzebnych można powiedzieć mandatów, którzy czy czy czy karach nakładanych na kierowców, którzy korzystają właściwie pojazdu kolejowego.

Wczoraj na komisji pan minister, dyrektor, który towarzyszył panu ministrowi, zwrócił uwagę właśnie na ten temat, który pan dzisiaj powiedział, że przy przy automatycznej przyjazdach, przy automatycznych zaporach dochodzi do takiej sytuacji, że 20 do pół minuty jak pan... Czy półtorej minuty jest ten czas na od zapalenie się czy zareagowania sygnalizacji przyjazdu przez drogę do czasu przyjazdu pociągu. Gdyby... Nic się nie stanie, gdyby te 3 sekundy dać szansę na przejeżdżającemu przez przez przejazd kolejowy na to, żeby mógł się zatrzymać przed właśnie I nie wjechać na nieopatrznie na przejazd kolejowy I nie nie nie nie nie nie nie powiedzieć nie narazić się na niepotrzebne reperkusje ustawy, którą żeśmy wprowadzamy. Ja to mówię z woli od ostrożności, pewnej można powiedzieć przezorności, żeby do czegoś takiego nie dochodziło I myślę, że to by nie służyło panu ministrowi, żeby na pana ministra też kierowcy uczciwie nie psie czyli III dlatego proszę tutaj przyjąć tą moją poprawkę jako dobrą monetę I wyraz, można powiedzieć, życzliwości dla wprowadzenia przepisów, które służą obywatelowi.

37:42 - 37:50

Speaker 1

Dziękuję bardzo. Dziękuję bardzo panie senatorze. Bardzo proszę o zabranie głosu panią senator Annę Górską.

37:59 - 43:41

Anna Górska

Szanowny panie marszałku, wysoka izbo, panie ministrze. Tak, wczoraj tę dyskusję na posiedzeniu komisji infrastruktury. Ja się zgadzam z taką ogólną uwagą senatora, sprawozdawcy, który powiedział, że próbujemy usankcjonować, znowu skodyfikować zdrowy rozsądek. No ale tak, żyjemy w rzeczywistości takiej, gdzie zdrowy rozsądek niestety, ale opuścił kierowców. I widzimy to naprawdę bardzo regularnie.

Statystyki są zatrważające, ponieważ tylko we wrześniu doszło do trzynastu wypadków I kolizji z udziałem pojazdów I pieszych na przejazdach kolejowo-drogowych wszystkich kategorii niezależnie czy były tam szlabany, czy były tylko sygnalizacje świetlne. 9 osób zostało ciężko rannych, a 4 osoby zostały zabite, a od początku roku mamy już 33 ofiary śmiertelne wypadków na przejazdach kolejowych. To są dane ze strony bezpieczny przejazd p l. To jest kampania finansowana ze środków Unii Europejskiej przez PKP Polskie Linie Kolejowe, gdzie te statystyki są bardzo szczegółowo badane. Według tej strony statystycznie tych wypadków ciągu roku jest tyle, że następny wydarzy się za godzinę 49 minut I 47 sekund.

Czyli zdążymy skończyć tą debatę I prawdopodobnie gdzieś może dojść do takiego kolejnego wypadku. Ja bym nawet była za tym, o czym wspominał pan senator Pupa, żeby no dać szansę tym kierowcom, którzy wjechali, nagle się zapaliło światło w trakcie, kiedy byli na przejeździe, nie zdążą opuścić. Tylko my jesteśmy dzisiaj w zupełnie innej rzeczywistości. My tymi przepisami musimy przywrócić kierowcom zdrowy rozsądek, czyli przywrócić sytuację taką, że kierowca, który zbliża się do przejazdu kolejowego niezależnie od tego czy jest to przejazd strzeżony czy niestrzeżony zachowuje szczególną ostrożność.

Alia, rozgląda się I kiedy jest pewny, że może pojechać to jedzie. I I jakby możemy się licytować, czy te 3 sekundy zanim się uruchomi redlight, czy to jest dużo, czy mało. Ktoś podjął decyzję, że to mają być 3 sekundy na podstawie też statystyk, z którymi mamy do czynienia I tego jak wygląda ruch na przejazdach kolejowych, więc zakładam, że ta decyzja jest świadoma I sugeruje też ufać naszym inżynierom kolejnictwa I osobom, które programują te systemy sterowania ruchem kolejowym I systemy bezpieczeństwa na kolei. Natomiast nie rozmiękczajmy tych przepisów, Nie róbmy wyjątków. I trochę ja też się zgadzam z tym, że nie wszystkich powinniśmy traktować tak samo.

Bo ja uważam, że, że ze szczególną, szczególnie radykalnie powinniśmy traktować kierowców zawodowych. Ostatnie te najgłośniejsze wypadki, z którymi mieliśmy do czynienia, które spowodowały to, dzisiaj debatujemy nad tą zmianą przepisów, przecież były spowodowane przez kierowców zawodowych, kierowców tirów, ludzi, którzy powinni I mają zakładam szczególne uprawnienia do kierowania pojazdami, którzy muszą zachowywać szczególną ostrożność podczas wykonywania swojej pracy, bo to wynika też z przepisów bezpieczeństwa I higieny pracy, które też ich obowiązują. A mimo to dochodzi do takich zdarzeń. Można oczywiście dywagować dlaczego, może dlatego, że kierowca tira na drodze czuje, że jest panem I że wszyscy muszą mu ustąpić. No pociąg tirowi nie ustąpi.

I my dzisiaj po prostu tymi przepisami musimy sprawić, że kierowcy 2 razy częściej, 3 razy bardziej zastanowią się nad tym, czy na pewno można wjechać na przejazd kolejowy. Powinna obowiązywać po prostu ta sama zasada, która obowiązuje w ruchu kołowym, czyli nie wjeżdżam na skrzyżowanie wtedy, kiedy wiem, że nie będę w stanie go opuścić. Po prostu. I tak samo jest z przejazdami kolejowymi. Tymi, zwłaszcza tymi niestrzeżonymi.

Nie wjeżdżam na przejazd, jeśli nie sądzę, że nie będę w stanie go opuścić. Po prostu. I my nie pamiętamy dzisiaj o tych zasadach, to jest elementarna zasada, podczas każdego kursu na prawo jazdy. Mam nadzieję, że to do dzisiaj obowiązuje, bo ja zdawałam prawo jazdy już bardzo, bardzo dawno temu. Także apeluję, abyśmy nie rozmiękczali tych przepisów.

One będą surowe I będą kategoryczne, ale to jest kwestia po prostu bezpieczeństwa, również bezpieczeństwa tych kierowców, przede wszystkim bezpieczeństwa tych kierowców, bo to oni są głównymi ofiarami w zderzeniu z pociągiem. My dzisiaj mamy do czynienia nie z pociągami, które jeżdżą 40 czy 60 kilometrów na godzinę. Pociągi jeżdżą z prędkością 100, 120, 170 I nie wyhamowują przy przejazdach. Nie wyhamowują, nie zwalniają. Dlatego coraz więcej przejazdów zmienia kategorię, coraz więcej przejazdów jest strzeżonych, coraz więcej przejazdów jest bezkolizyjnych.

Nie ma szansy pociąg wyhamować widząc pojazd na torach, a mam wrażenie, że kierowcy nie posiadają tej wyobraźni, że ten pociąg nie stanie, nie zatrzyma się, tylko uderzy w samochód. Także jeszcze raz ponawiam ten apel o nierozmiękczanie tych przepisów I przyjęcie tej ustawy według projektu zaproponowanego, zaproponowanego przez Ministerstwo Infrastruktury. Dziękuję.

43:42 - 43:51

Speaker 1

Bardzo dziękuję pani Senator. Bardzo proszę o zabranie głosu pana Senatora Zdzisława Pupę. To 2. Wystąpienie 5 minut.

43:51 - 45:49

Zdzisław Pupa

2. Wystąpienie będzie krótkie. Ja tylko sobie chcę zabrać głos, bo pani senator Górska kompletnie nie zrozumiała mojego wy... Tego sensu mojego wystąpienia, jest smutno mi z tego powodu. Natomiast chcę podkreślić jeszcze raz, nikt nie kwestionuje zapisów ustawy.

Tu nikt nie ma żadnego, żadnej możliwości rozwiększania tej ustawy. Tu chodzi właśnie o to, aby inżynierowi, aby fachowcy od ruchu, można powiedzieć drogowego, kolejowego czy drogowego tak dopracowali szczegóły, aby praktycznie uczestnik ruchu drogowego, kierowca nie był w sposób karany, karany zapisami tak rygorystycznymi, które są przewidziane oczywiście dla szaleńców. To jest, tu trzeba powiedzieć uczciwie, te przepisy są skierowane dla szaleńców, dla ludzi, którzy nadużywają, można powiedzieć, przepisów o ruchu drogowym. Chodzi tylko o to, żeby ci kierowcy, którzy korzystają właściwie z ruchu drogowego, nie byli karani. Myślę, że inżynierowie ich możliwości są takie, aby rozwiązać w tym w tym duchu, którym wcześniej wspominałem.

Jeszcze taka intencja powinna być, bo ewentualnie będziemy pisać również oświadczenia I nie chciał też, żeby tego tytułu pan minister był krytykowany za to, żeby prowadzić taki rygorystyczny ustawę dla osób, które jak wcześniej wymieniłem, nie chcę z tych argumentów wcześniej powtarzać. I tam gdzie szybkie szybko przyjeżdżają pociągi pani senator, muszą być zapory, bez tych zapór się nie obędzie. Tam gdzie są, już jest szybki pociąg 160 kilometr na godzinę 120 musi być praktycznie, muszą być zapory, bo innej możliwości nie widzę, żeby żeby żeby praktycznie, zapewnić bezpieczeństwo ruchu ruchu drogowym. Dlatego uważam, że ustawa jest w dobra, ale praktycznie zwróćmy uwagę na ludzi, którzy przez można powiedzieć czasami niepewne nieprecyzyjne odznaczenie I ruch na przejdzie kolejowych, no mogą ponosić konsekwencje. Niesłusznie na tej zasadzie, o to

45:49 - 46:17

Speaker 1

mi chodziło. Dziękuję bardzo. Dziękuję bardzo panie senatorze. Informuję, że lista została wyczerpana, natomiast głos w dyskusji złożyli do protokołu państwo senatorowie Ryszard Brejza, Aleksander Szwed I Ryszard Świlski. Informuję również, że wniosek o charakterze legislacyjnym złożył pan senator Zdzisław Pupa.

Zamykam dyskusję. Czy przedstawiciel rządu chciałby jeszcze zabrać głos?

46:18 - 49:48

Piotr Malepszak

Panie marszałku, wysoka izbo, w kwestiach technicznych, bo tutaj warto te kwestie jeszcze uszczegółowić. W systemie dzisiaj, który obowiązuje, taki system, ten system obowiązuje od wielu lat. Sytuacja na przejazdach kolejowo-drogowych z sygnalizacją I rogatkami jest następująca, załącza się sygnalizator I ten I ten sygnalizator jest załączony przez 13 sekund I po trzynastu sekundach dopiero zaczynają opadać rogatki, czyli poruszając się z takimi prędkościami, wskazał pan senator, na przykład 30 kilometrów na godzinę, to jest 8 koma 3 metra na sekundę, każdy zestaw drogowy, nawet najdłuższy zestaw drogowy, mówiąc potocznie tira, swobodnie pokona 10:10 obszar przejazdu kolejowo-drogowego, zestaw czterdziestotonowy o o długości pani dyrektor dwudziestu czterech metrów, do dwudziestu czterech, do dwudziestu czterech metrów. I ten Red Light, o którym wspomnieliśmy, ten fotoradar na przejeździe kolejowo-drogowym, tutaj Canart przyjął zwłokę czasową na poziomie trzech sekund, czyli zbliżając się I tutaj też musimy pamiętać o tym, że to do tego miejsca, do przejazdu kolejowo-drogowego zbliżamy się ze szczególną ostrożnością, to też precyzują przepisy. Zbliżając się z prędkością 30 kilometrów na godzinę, pokonujemy w 3 sekundy 25 metrów.

To jest wystarczający czas, żeby z tej prędkości 30 kilometrów na godzinę zatrzymać się przed sygnalizatorem. Ale jeśli, I to też sobie powiedzieliśmy, kątem oka zauważymy, że ten sygnalizator się włączył, to te sytuacje nie będą karane, nie będziemy karać kierowców za tego typu sytuacje I podkreślamy, że w takiej sytuacji przejeżdżamy już ten, przez ten przejazd. My już się nie zatrzymujemy, bo już zatrzymamy się na na to na torowisku. Dlatego w systemie fotoradarowym mamy tę określoną tę trzysekundową zwłokę, która praktycznie eliminuje tego typu sytuacje. O czym też warto powiedzieć w sytuacjach, gdy mamy fotoradary.

Ta liczba naruszeń w początkowym okresie faktycznie była była duża, gdy zaczęliśmy montować fotoradary na przejazdach, ale w kolejnych już latach, bo w 1. 1. Były w 2000 dwudziestym czwartym roku, ponad 12000 naruszeń. W 2000 dwudziestym piątym to już było nieco ponad 7000 naruszeń. W 2000 dwudziestym szóstym już widzimy, że zatrzymamy się w okolicach około pięciu, pięciu I pół tysiąca naruszeń na tych, na tych przejazdach.

Stąd podkreślam tutaj, że to rozwiązanie, które funkcjonuje w naszym systemie, ja rozumiem taką potrzebę, żebyśmy szli w kierunku powszechnego systemu, gdzie mamy sygnalizację na drogach, mamy światło czerwone, światło żółte, światło, światło zielone. Zgadzam się co do tego, że być może to by było wtedy jeszcze bardziej przejrzyste, ale to, co dzisiaj mamy, w mojej ocenie jest, jest w pełni wystarczające I jeżeli ktoś ma prawo jazdy, to generalnie te zasady muszą być każdemu kierowcy znane.

49:50 - 51:06

Speaker 1

Bardzo dziękuję panie ministrze, ponieważ zostały zgłoszone wnioski o charakterze legislacyjnym, proszę komisję infrastruktury o ustosunkowanie się

do

Wniosków I przygotowanie sprawozdania. Informuję, że głosowanie w sprawie rozpatrywanej ustawy zostanie przeprowadzone pod koniec posiedzenia senatu. Państwo senatorowie, proponuję uzupełnienie porządku obrad o punkt ustawa o wychowaniu patriotycznym I rozpatrzenie go jako punktu ósmego porządku obrad. Jeśli nie usłyszę sprzeciwu uznam, że wysoka izba przyjęła przedstawioną propozycję. Czy pan senator Skurkiewicz zgłasza protest ku mojemu bezgranicznemu zdziwieniu?

Nie. Wobec, wobec braku głosów sprzeciwu stwierdzam, że Senat przedstawioną propozycję przyjął. Przystępujemy do rozpatrzenia punktu siódmego porządku obrad. Ustawa o zmianie ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną oraz niektórych innych ustaw. Tekst ustawy zawarty jest w druku numer 865, a sprawozdanie komisji w druku numer 865 a.

51:06 - 51:17

Speaker 2

Proszę o zabranie głosu senator Halinę Biedę I przedstawienie sprawozdania Komisji Infrastruktury oraz Komisji Kultury I Środków Przekazu.

51:17 - 54:19

Halina Bieda

Dziękuję bardzo panie marszałku, wysoka izbo. Dzisiaj odbyło się wspólne posiedzenie Komisji Kultury I Środków Przekazu oraz Komisji Infrastruktury dotyczące procedowania ustawy zmianie ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną oraz niektórych innych ustaw. Celem tej ustawy jest umożliwienie sprawnego blokowania dostępu do nielegalnych treści poprzez wprowadzenie przepisów dostosowujących krajową procedurę do procesu określonego w rozporządzeniu Parlamentu I Rady Unii Europejskiej. Ja tylko przypomnę, że w grudniu 2000 dwudziestego piątego roku procedowaliśmy też tę ustawę, ale nie uzyskała ona aprobaty pana prezydenta. Potem w sierpniu 2000 dwudziestego szóstego roku sama Komisja tym się zajmowała I tam ta wcześniej procedowana ustawa została podzielona na 2 części I 1 część została przez pana prezydenta podpisana, ta 2.

Jakby nie nie dokończyła procesu legislacyjnego. I na dzisiejszym posiedzeniu obydwu komisji po przedstawieniu projektu ustawy przez wicepremiera Gawkowskiego, gdzie przede wszystkim zostało podkreślone, że bezpieczeństwo w internecie musi dotyczyć jakby wszystkich obywateli, to po 1., że od decyzji usuwania treści można odwołać się do sądu powszechnego I to jest też takie niezbywalne prawo dla obywateli, co jest bardzo ważne. Na podstawie tej ustawy użytkownik będzie również miał prawo dowiedzieć się, dlaczego treść zniknęła, bo często jest tak, że zgłaszamy różne treści, ale tak naprawdę nie mamy potem tego, tego feedbacku. Wicepremier podkreślił również, że jesteśmy w trakcie notyfikacji tej unijnej dyrektywy. Biuro Legistacyjne przedstawiło swoją opinię oraz zaproponowało kilka poprawek legislacyjnych, które następnie pan przewodniczący Komisji Infrastruktury Ryszard Świlski przedstawił jako swoje.

Zgoda rządu była na wszystkie te poprawki, po czym zostały zgłoszone 3 poprawki, które również uzyskały akceptację rządu. Następnie toczyła się dyskusja, w której brali udział senatorowie I zaproszeni goście oraz poseł Paweł Bliźniuk. Jeśli chodzi o gości, to przede wszystkim wypowiadali się przedstawiciele Europejskiego Stowarzyszenia Przedsiębiorców Turystycznych, Krajowa Rada Radiofonii I Telewizji, przedstawiciel Urzędu Ochrony Danych Osobowych oraz Izba Gospodarki Elektronicznej. Na tym procedowanie zakończono I ostatecznie ośmioma głosami za przy 0 głosów przeciwnych I dwóch wstrzymujących, komisja wnosi o przyjęcie ustawy wraz z poprawkami.

54:19 - 54:41

Speaker 1

Bardzo dziękuję pani senator. Czy ktoś z państwa senatorów pragnąłby zadać pytanie pani senator? Bardzo dziękuję, nie widzę chętnych. Projekt tej ustawy został wniesiony przez rząd do prezentowania stanowiska rządu w toku prac parlamentarnych, został upoważniony minister cyfryzacji. Czy przedstawiciel rządu pragnie zabrać głos?

Bardzo proszę, panie ministrze.

54:51 - 58:43

Dariusz Standerski

Szanowny panie marszałku, wysoka izbo. Chciałem bardzo serdecznie podziękować połączonym komisjom podczas posiedzenia Komisji Infrastruktury oraz Komisji Kultury I Środków Przekazu za bardzo szybką I sprawną pracę nad ustawą, która została przedłużona z Sejmu. Ustawa, która jest bardzo ważna I potrzebna. Należy bowiem podkreślić, że dzisiaj w polskim systemie prawnym nie ma z jasnych zasad, nie ma systemowych rozwiązań dotyczących blokowania nielegalnych treści w internecie. O jakich treściach mówimy?

Mówimy o treściach, które są wymienione w kodeksie karnym. Konkretna lista przepisów, między innymi artykuł 148 a kodeksu karnego, czyli zlecenie zabójstwa. Artykuł 151 kodeksu karnego, czyli namawianie I nakłanianie I pomoc w popełnieniu samobójstwa. Artykuł 156 kodeksu karnego, czyli doprowadzanie do poważnego uszczerbku na zdrowiu, czyli doprowadzanie do samookaleczenia, oszustwa finansowe, przestępstwa związane z przemocą. I katalog zamknięty w kodeksie karnym odpowiada dzisiaj na brak rozwiązań systemowych, bo jedyne rozwiązania, które mamy polskim systemie prawnym, które dotyczą blokowania treści znajdują się w ustawie o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego I Agencji Wywiadu I dotyczą treści terrorystycznych.

Świat przestępczy to niestety dużo więcej niż treści terrorystyczne, dlatego artykuł 9. I artykuł 10. Akt o usługach cyfrowych przewidują, że w przypadku ustanowienia krajowych zasad dotyczących blokowania treści nielegalnych można stosować te rozwiązania w zakresie działalności koordynatorów usług cyfrowych I dzisiaj taka, te takie przepisy, takie podstawy prawne w zakresie rozwiązań krajowych są rozpatrywane przez wysoką izbę. Bardzo serdecznie dziękuję za poprawki zgłoszone przez senatorów podczas posiedzenia komisji. Wiemy również, że Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych występował w zakresie dodania do projektu, dodania do ustawy przepisów dotyczących naruszenia naszych danych osobowych przez wykorzystanie wizerunku, przez wygenerowanie za pomocą systemów także sztucznej inteligencji wizerunków osób publicznych czy też wizerunków osób do wykorzystania wobec ich bliskich, tak zwane deepfake'i.

I chciałbym odnieść się do tych uwag pana prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych I części organizacji poza rządowych. Wyrażając poparcie wobec tych postulatów, uważam, że zamknięcie katalogu czynów, które też było trudne, ponieważ było przedmiotem wielu dyskusji zarówno w Sejmie, jak I w Senacie, powinno nas kierować właśnie w kierunku utrzymania tego katalogu przestępstw. Natomiast obecnie toczą się prace nad odrębną inicjatywą legislacyjną, dotyczącą wygenerowanych obrazów przedstawiających żywe osoby, czyli deepfake'i. Te uwagi, które zgłosił prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych, o których też mówił podczas posiedzenia komisji I podczas innych wystąpień pan senator Dunin będą w tej inicjatywie legislacyjnej również zawarte. Bardzo dziękuję za pozostałe poprawki, które usprawniają proces blokowania nielegalnych treści.

Jak widzimy, takie działania są konieczne I jak najbardziej pożądane. Bardzo serdecznie dziękuję.

58:44 - 58:50

Speaker 1

Dziękuję bardzo panie ministrze. Czy ktoś z państwa senatorów chciałby zadać pytanie? Bardzo proszę, pan Sertos Kulkiewicz.

58:50 - 59:40

Wojciech Skurkiewicz

Dziękuję bardzo panie marszałku. Panie ministrze, jeżeli chodzi o tą dyrektywę przeciwdziałania telerozmowi TRK, tam w ciągu jednej godziny te treści muszą być usunięte, zablokowane. To odbywa się na wniosek Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Na mocy tej ustawy, którą dzisiaj procedujemy, jeżeli będą treści, które będą zagrażały zdrowiu I życiu, w jakim czasie one będą blokowane, usuwane I I jak to będzie, jak ta procedura będzie wyglądała, bo rozumiem, że będzie można na mocy tej ustawy w trybie następ następnym odwoływać się do sądu I sąd będzie miał 14 dni na na rozpatrzenie, rozumiem 14 dni na rozpatrzenie tego odwołania. Jak to proceduralnie będzie wyglądało I jak to będzie wyglądało również w kontekście tych treści, które mogą się pojawić w interfejcie.

59:41 - 59:42

Bardzo proszę.

59:42 - 59:59

Dariusz Standerski

Bardzo serdecznie dziękuję. Pan Senator w swoim pytaniu poruszył wiele zagadnień, związku z czym zaczynając od przywołanej dyrektywy I polskich przepisach dotyczących przeciwdziałania terroryzmu, procedowana ustawa nie wyłącza tych przepisów, co oznacza, że

01:00:00 - 01:02:14

Dariusz Standerski

Treści dotyczące aktów terroryzmu, będą blokowane na podstawie obecnie istniejących przepisów. Pozostałe czyny wymienione w ustawie, wylistowane na podstawie kodeksu karnego, będą blokowane w zależności od tego, kto zgłasza dane treści. Jeżeli treści zgłasza policja, prokuratura lub odpowiednie służby, w tej... Jest termin dwóch dni. W momencie, w którym jest to zgodnie z także dyskusją, która była przeprowadzona w Sejmie, czyny dotyczące artykułu 256 lub 257 kodeksu karnego, czyli te czyny, które dotyczą często debaty publicznej.

Tam mówimy o czynach w zakresie propagowania ustrojów totalitarnych, mówimy o kwestiach dyskryminujących, to tutaj ustawodawca w części sejmowej postanowił wyłączyć tę sprawę od razu do rozpatrzenia przez, przez sąd, więc sąd tutaj jest pierwszą instancją. Dlaczego było takie wyłączenie? Z tego względu, że w wielu miejscach jest nieostra granica pomiędzy pochwalaniem danego ustroju totalitarnego a jego krytyką. Przykładem, gdzie takie treści były blokowane niezgodnie z zamierzeniem I niezgodnie z zasadami, na przykład Muzeum Auschwitz publikowało treści potępiające, potępiające czyny nazistowskiego niemieckiego reżimu, a Platforma blokowała te treści, w związku z czym, żeby tutaj akurat w tych, w tych sprawach wypracowała się szybciej linia orzecznicza, te czyny odbędą bezpośrednio rozpatrywane przez sąd. W pozostałych przypadkach właściwe organy, koordynator usług cyfrowych lub inne organy jak, jak Krajowa Rada Telefonii I Telewizji rozpatrują sprawę w ciągu dwóch dni.

Dziękuję.

01:02:15 - 01:02:18

Speaker 1

Bardzo dziękuję panie ministrze. Bardzo proszę panie redaktorze.

01:02:18 - 01:03:25

Wojciech Skurkiewicz

Panie ministrze, rozumiem 2 dni, ale to się kłóci z wypowiedzią pana premiera Donalda Tuska na jednych z odpraw w ubiegłym tygodniu po tych sytuacjach bardzo niepokojących, z którymi mieliśmy do czynienia I ten dziewiętnastolatek, który wszedł do szkoły I zranił ileś tam osób, 9 osób I pan premier Donald Tusk powiedział, że przez to, że prezydent zawetował poprzednią ustawę, to ten dziewiętnastolatek mógłby wziąć telefon I transmitować w sieci zabójstwo te czyny, które są czynami zabronionymi, karalnymi. Teraz pan mówi, że to służby miałyby 2 dni na zgłoszenie takiego incydentu I zablokowanie tego. Jeszcze raz powtórzę, ta terroryzm, antyterrorystyczna dyrektywa mówi, że jedną godzinę ma szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. 2 dni to są 1000000 odsłon, to są 1000000 osób, które zapoznają się z takim zabronionym działaniem. Czy czy czy czy czy to jest właściwy tok rozumowania I czy to jest właściwe w ogóle?

01:03:25 - 01:03:28

Speaker 18

Czy 1 z drugim nie ma absolutnie nic wspólnego?

01:03:28 - 01:03:29

Dziękuję za... Bardzo proszę panie ministrze.

01:03:29 - 01:06:39

Dariusz Standerski

Bardzo serdecznie dziękuję panie marszałku, wysoka izbo. Obserwujemy jak podobne przepisy wykonywane są w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej. I zauważamy, że po pierwszych tygodniach funkcjonowania, po wypracowaniu się linii orzeczniczej lub sposobu rozpatrywania spraw, dużo częściej platformy na podstawie poprzednich decyzji, jeszcze przed odpowiednią decyzją organu, blokują takie treści w ciągu minut. Pozwolę sobie przytoczyć statystyki. Od początku roku w Unii Europejskiej zablokowano 6233838000 treści.

Z czego na podstawie przepisów aktu o usługach cyfrowych, platformy cyfrowe na podstawie wcześniejszych rozstrzygnięć w podobnych sprawach zablokowały 98 procent z własnej inicjatywy na podstawie wcześniejszych decyzji. Obecnie po ponad półtora roku funkcjonowania tych przepisów odsetek spraw, które musiały zakończyć się u koordynatora usług cyfrowych, wynoszą 15289000, czyli 0 24 procenta. Czyli 1... Czyli dzisiaj system aktu o usługach cyfrowych w Unii Europejskiej wygląda w sposób następujący, postępowania, które odbywały się w pierwszych tygodniach, wytyczyły platformom cyfrowym jasne granice, jasną ścieżkę funkcjonowania, w związku z czym dzisiaj mamy ponad 98 procent samodzielnych reakcji, które są mierzone w minutach oraz 0 24 10. Procenta postępowań przed koordynatorami usług cyfrowych.

Pozostałe, trochę ponad 1 procent, to są te zgłoszenia, które nie zostały skatalogowane ani w jednej, ani w drugiej kategorii przez platformy. W związku z czym ta ustawa ma 2 funkcje. 1. Funkcja to wskazanie konkretnie, że ta I inna treść jest nielegalna I wyczerpuje znamiona kodeksu karnego I działania wobec tych treści, ale również funkcja 2., dużo ważniejsza pokazanie platformom cyfrowym na podstawie podobnych spraw, jakie w danym państwie są ograniczenia. A te ograniczenia są różne w różnych państwach Unii Europejskiej.

Przywołam przykład Estonii, gdzie w Estonii na platformach cyfrowych blokowane są reklamy fajerwerków, ponieważ w Estonii jest nielegalna reklama fajerwerków. W Polsce przyjęliśmy katalog konkretnych czynów z kodeksu karnego I to jest właśnie ta funkcja dla platform cyfrowych, żeby przyspieszyć to, to działanie wiedząc, że I tak przyjdzie decyzja lub wyrok. Dziękuję.

01:06:39 - 01:06:48

Speaker 1

Dziękuję bardzo. Jeżeli nie ma więcej... Bardzo proszę, bardzo proszę, pan senator Kwiatkowski.

01:06:50 - 01:07:29

Speaker 20

Panie ministrze, gdyby był pan taki w prosty, przystępny sposób nam wyjaśnić, no bo pan prezydent cały czas mówi, że ta ustawa nic nie daje. Nie daje żadnych realnych narzędzi, a z drugiej strony stanowi w ocenie prezydenta I jego współpracowników zagrożenie dla wolności słowa. Wiem, że na razie otoczenie prezydenta jest impregnowane na tą wiedzę, ale prosiłbym, żeby pan podjął ten trud, jednak w czytelny, przystępny sposób, umożliwiający także współpracownikom prezydenta aprecjację tej wiedzy, wytłumaczył skąd taka waga I znaczenie tych narzędzi, które są zapisane w tej ustawie.

01:07:30 - 01:07:31

Bardzo proszę, panie ministrze.

01:07:31 - 01:07:55

Dariusz Standerski

Bardzo serdecznie dziękuję panie marszałku, wysoka izbo. Nie chciałbym się odnosić bezpośrednio do do wypowiedzi medialnych pana prezydenta, w szczególności dlatego, że nie zgodzę się z panem senatorem, że współpracownicy pana prezydenta mają być impregnowani na te treści, ponieważ w pracach nad ustawą, którą w

01:07:55 - 01:10:58

Dariusz Standerski

chwili procedujemy, stanowisko w sprawie zajął szef kancelarii prezydenta, pan minister Zbigniew Bogucki I pan minister w swoim wystąpieniu wskazał na konkretne przepisy wówczas projektu ustawy, wskazując między innymi, że warto rozważyć przeniesienie rozpatrywania konkretnych przepisów prosto do sądu. Wymienił właśnie między innymi artykuł 256 kodeksu karnego. W związku z czym w oficjalnych stanowiskach kancelarii prezydenta mam wrażenie, że to zrozumienie jest. A na potrzeby polityczne wystąpienia nie chciałbym ich teraz komentować. Uwagi, które wówczas zostały zgłoszone, zostały zgłoszone jako poprawki podczas posiedzenia komisji, znalazły poparcie I dzisiaj są w ustawie rozpatrywanej przez wysoki, wysoki Senat.

Różnica pomiędzy obecnym a przyszłym, mam nadzieję, stanem prawnym jest bardzo prosta. Dzisiaj nie ma żadnego systemowego rozwiązania umożliwiającego wyjście z decyzją o blokowaniu treści poza platformy cyfrowe. Dzisiaj jedyne zasady, które planują na, które planują na platformach cyfrowych, dotyczą ich wewnętrznych regulaminów. A w wewnętrznych regulaminach platform cyfrowych to do platformy należy ostateczne zdanie w zakresie blokowania bądź odblokowania danej treści. I to ma 2 wektory.

1. Jest taki, że jeżeli zgłaszamy treść nielegalną, a platforma cyfrowa odpowiada nam, że według jej interpretacji regulaminu nie jest to niezgodne z prawem, treść nie zostaje zablokowana. W drugą stronę, jeżeli umieszczamy jakąś treść w medium społecznościowym I dostajemy komunikat, że nasza treść została zablokowana, ponieważ łamie przepisy regulaminu. I klikamy odwołaj się od tej decyzji I po godzinie dostajemy odpowiedź, że niestety

Dalej nasza treść jest zablokowana. To my dzisiaj ani w pierwszym, ani w drugim scenariuszu nie mamy żadnej drogi odwoławczej. Nie mamy gdzie zgłosić poza platformę. A platformy cyfrowe już dawno przestały być wyłącznie miejscami świadczenia prostej usługi. Platformy cyfrowe stały się miejscem dyskusji publicznej I dlatego ta ustawa dostrzega te funkcje platform społecznościowych I dodaje możliwość wyjścia poza platformy społecznościowe z decyzjami o blokowaniu treści przez koordynatora usług cyfrowych, właściwe organy oraz, oraz niezależny sąd powszechny.

I to jest ta różnica. Dzisiaj jedyna forma blokowania treści to ustawa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego I Agencji Wywiadu I treści tylko terrorystyczne. Przestępstwa to nie tylko terroryzm. I ta ustawa to zauważa.

01:10:58 - 01:11:00

Speaker 1

Dziękuję bardzo. Bardzo. Pan senator Tyszkiewicz.

01:11:01 - 01:12:06

Wadim Tyszkiewicz

Panie ministrze, ja mam kilka pytań, ale postaram się w minucie zmieścić, tak. Rozumiem, że blokowanie, o którym tu rozmawiamy w ramach tej ustawy, będzie poza platformami. To jest moje 1. Pytanie. Bo platforma, nie wierzę w aktywność platform, które blokują treści, mam duże doświadczenia w tym temacie.

Moje 2. Pytanie, blokowanie to jest 1. A co z odpowiedzialnością? Tak? Czyli ktoś grozi komuś utratą życia, blokujemy ten wpis, a czy będzie prowadzone jakieś postępowanie, żeby ktoś poniósł za to odpowiedzialność.

2. Rzecz, a co z anonimowością w sieci? Czy prowadzicie państwo pracę, czy jakieś są prowadzone rozmowy z Unią Europejską chociażby o anonimowości w sieci, bo myślę, że tu jest ogromne źródło tego problemu I tych patologii, z którymi mamy do czynienia. Osoba, która się czuje anonimowa, no przekracza wszelkie granice. Czy są prowadzone prace na temat anonimowości w sieci?

Mi nie chodzi o to, żeby ktoś pod jakimś pseudonimem występował, tylko w wypadku popełnienia przestępstwa, żeby można było go zidentyfikować.

01:12:06 - 01:12:07

Dziękuję bardzo. Bardzo proszę.

01:12:07 - 01:15:04

Dariusz Standerski

Bardzo serdecznie dziękuję. W ramach funkcjonowania aktu o usługach cyfrowych, tak jak wspomniałem, zablokowano tylko w tym roku 6233000000 przykładów treści, w związku z czym te narzędzia są skuteczne w innych państwach Unii Europejskiej I platformy cyfrowe również podchodzą do tych nakazów w sposób już zautomatyzowany. Jak mamy w statystykach, że kiedy platforma dostanie informacje o nakazie, to blokuje takie, takie treści, ponieważ bądźmy szczerzy, jest również zdjęcie części odpowiedzialności z platform cyfrowych, co też jest ważne dla ich modelu biznesowego. W zakresie odpowiedzialności za dane treści, przedmiotowa ustawa nie rozstrzyga w żaden sposób o odpowiedzialności za treści. Ta ustawa dotyczy tylko samych treści.

W żaden sposób nie dotyczy sprawców, w żaden sposób nie dotyczy sankcji. Nie ma żadnej kary w tej ustawie wobec autora danej nielegalnej treści. Jest to związane z tym, że nie chcieliśmy dokładać do tej ustawy dodatkowych, dodatkowych narzędzi, bo chodzi tutaj o samą treść, a nie o jej autora. W związku z czym w przypadku wejścia w życie tych przepisów nie zmienią się narzędzia dotyczące ścigania autorów, bo nie jest to przedmiotem niniejszej ustawy, bo w granicach właściwości ministra cyfryzacji są właśnie treści cyfrowe, a nie sprawcy. W ramach aktu o usługach cyfrowych bezpośrednio z prawa unijnego jest obowiązek udzielania informacji właściwym służbom.

I tutaj rozmawiamy, współpracujemy z Ministerstwem Sprawiedliwości nad dodatkowymi przepisami w tym zakresie, ponieważ udzielanie informacji nie działa w taki sposób, w jaki, w jaki byśmy, w jaki byśmy chcieli. W zakresie anonimowości w internecie prace w tym zakresie nie są, nie są prowadzone. Również w tej ustawie wprowadzono takie zabezpieczenia, które nie ujawniają tożsamości autora w przypadku wniesienia sprzeciwu, ponieważ ponownie ta ustawa nie dotyczy autorów, nie obchodzi nas oczywiście, ale nie przewidujemy w tych rozwiązaniach żadnych przepisów dotyczących autorów treści, bo ustawa dotyczy samych treści cyfrowych I na nich się w tym przedłużeniu skupiamy.

01:15:04 - 01:15:07

Speaker 1

Dziękuję. Dziękuję bardzo panie ministrze. Bardzo proszę pan senator Kwiatkowski.

01:15:08 - 01:15:43

Speaker 20

Panie ministrze, przepraszam, jeżeli ironia nie była wyczuwalna w moim pytaniu. Ja też uważam, że urzędnicy cynicznie mówią to, mówią, a nie, że są impregnowani intelektualnie na te treści. Ale moje pytanie dotyczy całkiem czego innego. Powstała dyskusja, że jednak ten projekt pewne uwagi, które były wskazywane przez otoczenie prezydenta, uwzględnił. 2.

Strona mówi, że nie uwzględnił. Gdyby pan jednak mógł ten dylemat rozstrzygnąć, jeżeli jakieś uwagi były uwzględnione, to jakie I jakie odzwierciedlenie w projekcie, w ustawie znalazły.

01:15:43 - 01:16:44

Dariusz Standerski

Dziękuję. Bardzo dziękuję. Oczywiście uwagi zostały uwzględnione. Co więcej, cieszyły się jednomyślnym poparciem na posiedzeniu sejmowej I to między innymi uwagi dotyczące wyjęcia części z z przepisów bezpośrednio do rozpatrzenia przez sąd. Dodatkowo komisja sejmowa podczas posiedzenia jednogłośnie poparła inne poprawki dotyczące natychmiastowej wykonalności tych przepisów, zgłoszone przez Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, a dotyczące treści w zakresie wykorzystywania seksualnego dzieci.

Tutaj jednogłośnie komisja te zmiany, te zmiany przyjęła. W pozostałym zakresie w przedłużeniu z sejmu. Decyzja jest wykonana dopiero po odpowiednim postanowieniu sądu. Dziękuję. Dziękuję bardzo.

Bardzo proszę

01:16:44 - 01:16:46

Speaker 21

o zadanie pytania pana senatora.

01:16:46 - 01:16:53

Wojciech Skurkiewicz

Dziękuję panie marszałku. Panu senatorowi Kwiatkowskiemu powiem, że nawet była przyjęta poprawka Prawa I Sprawiedliwości w Sejmie. Panie panie senatorze.

01:16:53 - 01:17:03

Speaker 1

Ale tutaj nie jest temat dyskusji z panem, ale panowie nie dyskutujecie teraz ze sobą, tylko zadajecie pytanie panu ministrowi. To 2 różne sprawy. Oczywiście.

01:17:03 - 01:18:03

Wojciech Skurkiewicz

Panie ministrze, bardzo dziękuję za wyczerpującą wypowiedź merytoryczną III cieszę się, że można wnioskować z tego, że ta wypowiedź pana premiera Donalda Tuska to po prostu była dezinformacja, jeżeli chodzi o blokowanie tych czynów zabronionych w sieci, bo to po prostu by było zablokowane z automatu. Ale nie o tym. Panie ministrze, notyfikacja. Pierwotnie projekt, który wyszedł z rządu miał trzymiesięczną, trzymiesięczne vacatio legis, dziś ma sześciomiesięczne vacatio legis. Mam nadzieję, że tutaj poprawkami senackimi skrócimy do trzech miesięcy.

Czy nie obawia się pan, że ten proces notyfikacji z unią unijnej, z przepisami unijnymi, z instytucjami unijnymi może okazać się, że będzie długotrwały I mimo że ustawa wejdzie w życie po trzech miesiącach od jej opublikowania, no to niestety będzie zblokowana przez brak tych uzgodnień z instytucjami unijnymi.

01:18:05 - 01:20:12

Dariusz Standerski

Bardzo proszę. Bardzo serdecznie dziękuję. Na początku pozwolę sobie nie zgodzić z panem senatorem w zakresie interpretacji mojej wypowiedzi. Moja wypowiedź uzasadniała to, co mówił pan premier Donald Tusk w zakresie funkcjonowania systemu. Dzięki wdrożeniu przepisów VAT o usługach cyfrowych w innych państwach Unii Europejskiej wykształcił się system, który pozwala na reagowanie na treści nielegalne w ciągu minut lub godzin, co w mojej ocenie jest potwierdzeniem tych słów.

Odnosząc się do pytania pana senatora, po 1. Zwróciliśmy się do Komisji Europejskiej o zastosowanie wyjątków z artykułu szóstego, ustęp 7., dyrektywy TRIS w zakresie pilnej potrzeby w obszarze bezpieczeństwa I porządku publicznego. Po 2., wysłaliśmy projekt do notyfikacji ponad miesiąc temu. Procedura unijna trwa 3 miesiące, w związku z czym nie ma nawet teoretycznej możliwości, żeby procedura zakończyła się przed wejściem w życie niniejszej ustawy. Po 3., poprzedni, przy poprzedniej ścieżce legislacyjnej projektu w tym obszarze, projekt ustawy również został wysłany do Komisji Europejskiej I wówczas Komisja Europejska nie miała uwag.

Była 1 uwaga z Komisji Europejskiej w zakresie odblokowywania treści, które niesłusznie zostały uznane za nielegalne I wówczas również w Wysokim Senacie wprowadzono odpowiednie poprawki, które adresowały ówczesne jedyne wątpliwości Komisji Europejskiej. Na podstawie tych trzech czynników

Mogę z pewnością stwierdzić, że procedura zakończy się przed wejściem w życie ustawy w przypadku jej uchwalenia I podpisania. Dziękuję.

01:20:12 - 01:20:17

Speaker 1

Bardzo dziękuję panie ministrze. Nie ma... A przepraszam, pan senator Tyszkiewicz jeszcze pytanie.

01:20:17 - 01:21:17

Wadim Tyszkiewicz

Jeszcze chciałem dopytać, proszę mi powiedzieć, jak to będzie technicznie działało? Chodzi o to, że kto będzie blokował te treści? Czy to będzie armia ludzi, czy to będą jakieś no instrumenty informatyczne, które będą blokować te treści. I proszę mi powiedzieć, czy te blokowanie treści będzie tylko albo na podstawie zgłoszeń, czy państwo sami będziecie po prostu wyłapywać te treści niezgodne z prawem I będziecie je blokować. Czy będziecie blokować tylko I wyłącznie treści, czy będziecie blokować również autorów tych treści, Czyli zakładane profile, często wiele tych profili zakładanych przez te same osoby, żeby te te te niewłaściwe treści promować, propagować też, jeśli chodzi o nienawiść, jeśli chodzi o jakieś narodowościowe waśnie I tak dalej.

Jak to będzie technicznie realizowane? Dziękuję.

01:21:18 - 01:21:19

Bardzo proszę pani.

01:21:19 - 01:23:52

Dariusz Standerski

Bardzo serdecznie dziękuję. Ustawa przewiduje kilka źródeł zgłoszeń. Na pytanie, czy będziemy śledzić I sprawdzać sieć w tym, w tym zakresie, nie będziemy, bo nie ma wśród tych podmiotów Ministerstwa Cyfryzacji. Wśród tych podmiotów jest prokuratura, policja krajowa, administracja skarbowa I te służby mają skróconą ścieżkę w zakresie zgłoszeń, ale każdy użytkownik będzie mógł zgłosić treść, którą uważa za, za nielegalną. I w tej chwili, jak to wygląda w innych państwach Unii Europejskiej?

W zakresie blokowania treści, mówimy tutaj o platformach cyfrowych, ponieważ zgłoszenie idzie do koordynatora usług cyfrowych, koordynator usług cyfrowych wydaje nakaz. Nakaz jest przesyłany do systemu teleinformatycznego w połączeniu z platformą I platforma na tej podstawie klika blokowanie I w tej chwili blokowanie treści w Unii Europejskiej w zakresie aktu o usługach cyfrowych. W tym roku 2611000000 przykładów takich treści zostało zablokowanych przez platformę na podstawie automatycznych mechanizmów, czyli po prostu ustawiony był automat w tym zakresie. 22 procent, czyli 1249000000, to częściowo automatycznie, czyli był automatyczny mechanizm do segregowania tych treści I potwierdzenie przez ludzi w tym zakresie decyzji. 1633000000 w Unii Europejskiej to decyzje podjęte bez udziału automatycznych mechanizmów, czyli około dwudziestu dziewięciu procent, czyli co, co 3.

Taka, taka decyzja. Inaczej, inaczej rozkładają się statystyki w zakresie odblokowywania treści, gdzie ten brak automatyzmu jest, jest dużo, dużo większy. W ustawie przewidziano wzmocnienie w zakresie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej, jak również w zakresie stosowanych mechanizmów, które oczywiście są jawne I ogłaszane na stronach Komisji Europejskiej. W tym zakresie prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej

01:23:53 - 01:24:05

Wojciech Skurkiewicz

samoistnie samodzielnie po tego typu działania podejmować, czy będzie musiało wystąpić do prezesa UKE, do UKE, żeby te treści za zablokować? Jak to, jak to będzie

01:24:05 - 01:24:35

Dariusz Standerski

musiało wystąpić, tak, jest wymienione Czyli nie ma takiej Centralne Biuro Zwalczania Cyberprzestępczości w ustawie jest skatalogowane po prostu jako policja, które jest wśród tych uprzywilejowanych podmiotów razem z prokuraturą I krajową administracją skarbową, natomiast nie ma wyłącznej właściwości w zakresie blokowania treści. Jest to rozwiązanie stosowane również w innych państwach Unii Europejskiej. Nie nie nie spotyka się, żeby organy ścigania same podejmowały decyzję w tym zakresie.

01:24:35 - 01:24:40

Speaker 1

Bardzo dziękuję panie ministrze. Bardzo proszę pana premiera Pawlaka o zadanie pytania.

01:24:41 - 01:25:26

Waldemar Pawlak

Panie marszałku, panie ministrze, mam pytanie, bo wspomniał pan, że te regulacje nie obejmują spraw identyfikacji czy czy anonimowości w internecie, a nie sądzi pan, że zamiast leczyć objawy należałoby leczyć przyczyny, to znaczy gdyby była taka jak w normalnym życiu jawność można wypowiadać się, ale pod swoim nazwiskiem, to znakomicie by zmniejszyło te zagrożenia. Poprosiłbym o opinię, bo można powiedzieć tak, że gdyby można było anonimowo śmiecić, to pewnie byśmy tonęli pod tonami śmieci, bo była całkowita bezkarność wyrzucania śmieci w każdym miejscu, gdzie gdzie się komu podoba.

01:25:26 - 01:25:32

Speaker 1

Że panie premierze o innych rzeczach nie wspomnimy, Bardzo proszę panie ministrze.

01:25:32 - 01:28:45

Dariusz Standerski

Bardzo serdecznie dziękuję panie marszałku, wysoka izbo. Pan premier Pawlak podjął bardzo ważny obszar, który chyba nas łączy niezależnie od tego, jakie ugrupowanie reprezentujemy, że w internecie mamy dzisiaj bardzo dużo nierozwiązanych problemów. I dzisiaj mówimy zaledwie o jednym z nich, Ponieważ pan premier Pawlak połączył tę sprawę anonimowości z właśnie czasem zachętą, czynnikiem do używania mocniejszego języka czy nawet popełniania, popełniania przestępstw. Uważam, że gdyby na początku funkcjonowania internetu wprowadzono takie regulacje, jak dzisiaj dotyczą na przykład prasy, radiofonii czy telewizji, bylibyśmy dzisiaj w zupełnie innym miejscu. Natomiast przestrzeń internetowa była projektowana od samego początku właśnie w taki sposób, żeby zachowywać anonimowość użytkowników sieci.

I w bardzo wielu miejscach jest to ważna cecha internetu, bardzo ważna cecha platform cyfrowych, którą z pewnością należy pielęgnować. Natomiast problem pojawia się wówczas, kiedy do anonimowości nie dołączono odpowiedzialności za treści w internecie. I dlatego dzisiaj jesteśmy w takim miejscu, w którym przedstawiamy wysokiej izbie przepisy dotyczące nawet nie obrażania, nie mowy nienawiści, nie naruszenia dóbr osobistych, tylko konkretnych przepisów z kodeksu karnego, które w rzeczywistym byłyby nie do pomyślenia, że jeszcze tego nie nie uregulowaliśmy. Ponieważ odpowiednikiem takiej regulacji w świecie rzeczywistym byłoby dopiero wprowadzenie do kodeksu karnego, że nie można zabijać albo że nie można kraść, nie można oszukiwać. W tym miejscu jesteśmy dopiero w świecie cyfrowym.

I dopiero ta regulacja może pozwolić na skuteczne przełożenie przepisów, które otaczają nas w rzeczywistym świecie, a nie są zawsze egzekwowane w świecie cyfrowym. Pozostanie wiele innych problemów. Naruszenie dóbr osobistych, które, które wspomniałem, kwestie ochrony własności intelektualnej, kwestia ochrony danych osobowych, naszego wizerunku. Ponieważ musimy sobie powiedzieć jasno, że nawet po uchwaleniu tej ustawy, jeżeli państwo senatorowie zobaczycie wygenerowany obraz czy wygenerowaną animację z waszą twarzą, to nie jest jeszcze przedmiot tej ustawy. To jest przedmiot kolejnych, mam nadzieję w przyszłości, regulacji ochrony naszego wizerunku, ale ciągle tam nie jesteśmy.

Dlatego przekładana dzisiaj ustawa pomoże rozwiązać 1, ale z bardzo wielu problemów, z którymi borykamy się w świecie cyfrowym.

01:28:46 - 01:29:16

Speaker 1

Bardzo dziękuję panie ministrze. Nie ma więcej pytań. Chciałem panu ministrowi bardzo podziękować za nie najkrótszą, ale bardzo profesjonalną z pana stronę I rzetelną pracę I nie jest to częsty z moich ust taki komplement, więc tym bardziej proszę go docenić I naprawdę bardzo panu dziękuję. Informuję, że pytania już zostały wyczerpane. Otwieram dyskusję.

Bardzo proszę o zabranie głosu pana senatora Wojciecha Skurkiewicza.

01:29:23 - 01:29:59

Wojciech Skurkiewicz

Panie marszałku, wysoka izbo. Ja bardzo panie ministrze dziękuję za wyczerpującą odpowiedź na nurtujące nas pytania w istocie. Dowiedzieliśmy się wielu rzeczy czy pogłębiliśmy swoją wiedzę. Ja chciałem się tylko skoncentrować wyłącznie na poprawkach, które będę zgłaszał. Oczywiście 1 z tych dotyczy wakacji, ale do takiej sytuacji, że w ciągu czternastu dni ten organ będzie oczekiwał również w na materiały dotyczące najpoważniejszych przestępstw kategorii najpoważniejszych przestępstw szczególnie

01:29:59 - 01:30:01

Speaker 22

tych

01:30:00 - 01:30:52

Wojciech Skurkiewicz

Dotyczących seksualnego wykorzystywania nieletnich dlatego też moje poprawki które zgłaszam będą wprowadzały czy powinny naszym zdaniem wprowadzić taki odrębny tryb dwudziestoczterogodzinny dla szczególnego katalogu przestępstw, gdzie 24 godziny od dla dostawcy usług pośrednich będzie ten czas obowiązywał, aby przekazał dowody, stanowiska, żeby to odbywało się w maksymalnie skróconym czasie, wydaje się jak najbardziej słuszne. Tym bardziej, że ochrona nieletnich jest szczególnie wrażliwa. Powinniśmy być wrażliwi, ale również jest szereg innych przestępstw, na które też powinniśmy szczególnie zwracać uwagę. Dziękuję bardzo. Bardzo dziękuję panie senatorze.

01:30:52 - 01:30:55

Speaker 1

Bardzo proszę o zabranie głosu pana senatora Waldemara Pawlaka.

01:31:03 - 01:37:26

Waldemar Pawlak

Szanowny panie marszałku, panie I panowie senatorowie, panie ministrze. Chciałbym zwrócić uwagę, że tutaj mówimy o tylko właśnie drobnym fragmencie I bardziej o leczeniu objawowym niż przyczynowym, bo przyczyny takiego szerzenia się różnego rodzaju treści o charakterze nienawistnym czy podżegającym do różnego rodzaju czynów, To nie można przypisywać słabościom natury ludzkiej, ale trzeba też uwzględniać rolę technologii, bo o ile kiedyś w realnym życiu rozprzestrzenianie się tego typu poglądów było stosunkowo powolne, to w przypadku teraz szczególnie mediów społecznościowych, te procesy przybrały bardzo na szybkości. I oprócz anonimowości w internecie, często pozornej, bo dzisiejsza technologia pozwala na to, że jeżeli mamy jakiekolwiek informacje, komentarz, profil, to znalezienie, z którego miejsca ta treść została włożona dla administratora takiej platformy cyfrowej, to jest kwestia kilku sekund. Natomiast jest to niezgodne z modelem biznesowym, bo te modele zakładają, że platforma nie odpowiada za treści, które wkładają użytkownicy. I to jest prawda, można to nawet zrozumieć, ale już chronienie tych, którzy popełniają przestępstwa czy sieją dezinformację, czy hejt, no to już jest trochę trudniejsza sprawa.

I tutaj ta anonimowość technicznie nie istnieje, natomiast istnieje w takich praktycznych relacjach, ponieważ platformy reagują biznesowo na wielką klikalność. Natomiast to, co jest jeszcze ryzykowne I bardzo rzadko poruszane, to algorytmy rekomendacyjne, bo to, co obserwujemy na naszych komórkach czy komputerach, to nie jest to, co my wybieramy. Często jest to podrzucane w otoczeniu tych spraw, które poszukujemy. Dostajemy całe mnóstwo nie tylko ogłoszeń, ale różnego rodzaju treści, które dodatkowo są podsuwane do oglądania. I taki algorytm rekomendacyjny, w uproszczeniu można powiedzieć, działa bardzo prosto.

To znaczy, im więcej na jakieś tematy klikamy, tym więcej dostajemy tego typu treści. I jeżeli jakakolwiek treść wrzucona na platformę na przykład mediów społecznościowych zaczyna się rozchodzić, propagować szybko, to algorytmy podrzucają tą treść w coraz większej liczbie ludzi. I jeżeli trudno jest naruszyć anonimowość personalną, bo osobiście uważam, że że z początkiem internetu wcale nie było anonimowości. Wręcz przeciwnie, było coś, co się nazywało netikieta I nie do pomyślenia było, żeby być łobuzem, świnią, odraniem w Internecie. To znaczy dla ludzi, którzy korzystali z Internetu, to było swego rodzaju kanonem, że tam są ludzie, którzy mają, używając staromodnego określenia, dobre wychowanie.

Natomiast to ukrywanie tożsamości pojawiło się później, żeby zwiększyć właśnie zasięgi, klikalność I zwiększyć bezkarność tych, którzy nadużywają tego prawa. Bo zauważcie państwo, w takim portalu jak nasza klasa były numery IP. Skąd pojawiają się te informacje. Nawet wielki portal X I Elon Musk też pod poczynił eksperyment, pod komentarzami ujawniając IP, skąd one się pojawiają. I wtedy na przykład w Polsce wielkim odkryciem okazało się, że ogromna rzesza takich turbo patriotów mieszka na Białorusi albo w Rosji.

Zresztą podobnie wyglądało to przypadku Stanów Zjednoczonych, więc szybciutko się z tego rozwiązania wycofano. I konkludując, zachęcam pana ministra też do tego, żeby korzystając z tej obecności w Unii Europejskiej, bo poprzez Unię Europejską możemy te sprawy rozwiązywać tak jak teraz mamy na stole EU kit acts, czyli rozporządzenie, które chronić ma dzieci I młodzież przed zagrożeniami w Internecie. Warto też się wypowiadać, jeżeli państwo mają jakieś opinie, to Ministerstwo Cyfryzacji do połowy października zbiera opinie dotyczące tego rozwiązania. To też pozwoli na poziomie europejskim te sprawy uporządkować, ale zmierzam do tego, żeby zwracać uwagę na to, aby mówiąc o wolności w Internecie mówić także o wolności dostępu do informacji jak funkcjonują algorytmy rekomendacyjne, bo samo w sobie nie powinno to stanowić tajemnicy. To to nie nie nie psuje biznesu.

Natomiast jeżeli byłoby to w formacie open source, to znaczy, że widzimy kod źródłowy, to wtedy można ocenić, kto zachowuje się uczciwie w tych relacjach, a kto chce żerować po prostu na nieszczęściu innych ludzi, którzy ulegają takiej właśnie presji, że dostają informacje o charakterze bardzo niszczącym ich psychikę, a często niszczącym ich życie, bo przemoc kiedyś w szkole trwała w czasie lekcji przerw, Natomiast teraz ta przemoc może trwać całą dobę, cały dzień, ponieważ informacje o między rówieśnikami są wymieniane cały czas I to prowadzi do dramatycznych sytuacji, że rodzice czasami nawet nie zauważają, kiedy dziecko jest poddane takiej presji rówieśników, która niszczy ich w ogóle psychikę. Więc ta anonimowość w Internecie zarówno w zakresie tego prawa do wolności, że chcesz się wypowiadać, to się wypowiadaj pod swoim nazwiskiem, a nie ukrywaj swoją wredną naturę pod jakimś udawanym nikim. To samo powinno dotyczyć algorytmów rekomendacyjnych, które te treści podsuwają. Dziękuję bardzo.

01:37:27 - 01:37:32

Speaker 1

Bardzo dziękuję panie senatorze. Bardzo proszę o zabranie głosu pana senatora Wadima Tyszkiewicza.

01:37:40 - 01:44:08

Wadim Tyszkiewicz

Panie marszałku, wysoka izbo. Ja oczywiście jestem całym sercem za tą ustawą I za nią zagłosuję z czystym sumieniem I mam nadzieję, ona wejdzie w życie jak najszybciej, bo jest bardzo, bardzo potrzebna. Aczkolwiek tak jak pan minister wspomniał, w zasadzie to jest 1. Krok, malutki krok, ale bardzo, bardzo ważny do rozwiązania problemu, które, z którymi się mierzymy, bo to jest problem cywilizacyjny. To się zmieniało przez lata.

Ja jestem od samego początku, od rejestracji Facebooka tak naprawdę od wielu lat w mediach społecznościowych I wiem jak się te media społecznościowe zmieniały I w tej chwili wiem jakie to jest strasznie niebezpieczne narzędzie do niszczenia, wręcz do zabijania ludzi. Jeżeli my nic z tym nie zrobimy, będziemy mieli na sobie, będziemy czuli tą odpowiedzialność za za złamanie wielu ludziom życia, bo niestety już z tym mamy dzisiaj do czynienia. Samo blokowanie bez odpowiedzialności moim zdaniem niewiele zmieni. To jest bardzo ważne, zablokujemy treść, ale autor tych treści będzie zamieszczał kolejne treści, będzie zakładał kolejne fikcyjne konta I do momentu powiedzmy rozwiązania problemu anonimowości, o której mówił pan premier Pawlak, niewiele się zmieni. Ale tak jak powiedziałem, to jest bardzo potrzebny I bardzo ważny krok, ale mimo wszystko nie rozwiąże to wszystkich problemów, tak naprawdę problemów ludzi, którzy łamią prawo.

Ja mówię otwarcie o przestępcach. Pan minister mówił, że będzie skrócona ścieżka ewentualnie w organach ścigania do prowadzenia pewnych postępowań. Z mojego doświadczenia rok. Rok. Rok zakończony umorzeniem przez prokuraturę postępowania stalkera, który w sposób obrzydliwy przez 2 lata atakuje mnie, moją żonę, moich bliskich, moją wnuczkę I on czuje się bezkarny całkowicie, bo jest anonimowy.

Podczas przesłuchania na policji on odpowiada na pytanie, czy on jest autorem tych treści. On mówi, odmawiam udzielenia odpowiedzi na to pytanie I sprawa się kończy I prokuratora umarza postępowanie. Ja jestem silnym facetem, ja sobie dam radę, a ludzie o słabszej psychice mogą różne rzeczy powiedzmy zrobić, łącznie z targnięciem się na swoje życie. Więc powtórzę, anonimowość w sieci równa się bezkarność, a bezkarność będzie prowadziła

Do tego, że te treści się będą pojawiały, one część z nich będzie blokowana, bo to co pan minister powiedział na podstawie zgłoszeń. A co się dzieje z treściami, które nie są zgłaszane? O osobach starszych, o dzieciach, tak? To dalej będzie funkcjonowało w sieci, dalej słowa będą zabijały, bo słowa, słowa za, mogą zabić. Jeszcze raz powtórzę.

Blokowanie treści na podstawie zgłoszeń. Jaki procent treści zostanie zablokowanych treści nielegalnych, treści mogą mogących prowadzić do do prób samobójczych, do samookaleczeń I tak dalej, bo my nie wiemy dzisiaj, jaki procent samobójstw, których mamy niestety coraz więcej, szczególnie wśród dzieci I młodzieży, dotyczy osób, które zostały w jakiś sposób poniżone, zaatakowane poprzez media społecznościowe. I ja jestem sercem I duchem za likwidacją anonimowości w sieci. I teraz uwaga, tu nie chodzi o wolność słowa, bo to może być wykorzystywane w kontekście, wy chcecie blokować, chcecie zamknąć usta ludziom, którzy krytykują. Nie, to nie chodzi o to.

Jeżeli ktoś chce być na przykład królem Maciusiem Pierwszym w sieci, proszę bardzo, on ma do tego prawo, ale jeżeli ktoś, kto w sieci się zarejestrował jako król Maciuś I słowami zabija, to niestety on powinien być pociągnięty do odpowiedzialności, a może być pociągnięty tylko wtedy, kiedy prokuratura czy policja będzie mogła zidentyfikować tą osobę. Ja jakoś tak się zastanawiam, jeżeli dochodzi na przykład do gróźb karalnych najwyższych osób w państwie, czy to jest prezydent, czy to jest premier, jakoś prokuratura I służby sobie radzą I namierzają tego sprawcę. Jeżeli to dotyczy kogoś z nas, to niestety prokuratura umarza postępowania, bo nie ustaliła sprawcy. I kolejne, dochodzi do kolejnych tragedii, do, do, łącznie z utratą życia. Słowem, można zabić.

Ja mówię to z pełną odpowiedzialnością. Słowo tak jak nóż może zabijać I trzeba, trzeba się z tym liczyć. Ja też chciałem tu nadmienić jedną sprawę, która dotyczy nas wszystkich, tak? Chodzi o osoby publiczne. Ja nie mogę się zgodzić przy postępowaniu, powiedzmy, karnym w prokuraturze czy w sądzie, że sędzia mówi, ty jesteś osobą publiczną, więc z tobą można zrobić więcej.

Ja tego nie rozumiem, nie pojmuję, bo jest artykuł 32. Konstytucji, który mówi o równości oraz o zakazie dyskryminacji. Nie będę czytał tego, bo państwo doskonale to wiecie. Czy teraz tak, czy algorytmy będą rozpoznawać, czy ktoś jest osobą publiczną, czy nie? Czy państwo, mając zgłoszenie o zablokowanie treści, będziecie sprawdzać czy to jest osoba publiczna, bo ponoć z nami można zrobić więcej.

Z nami, z naszymi rodzinami, z naszymi dziećmi. Ja na to się nie godzę. Zgodnie z artykułem trzydziestym drugim konstytucji mam prawo domagać się równości wobec prawa, bo to nam gwarantuje konstytucja, więc z tego miejsca wyraźnie chciałem podkreślić. I jeszcze jeśli chodzi o mnie, to powiem kolokwialnie, pies to drapał, ale jeśli chodzi o moją żonę, moich bliskich, moje dzieci, moje wnuki, ja nie wyrażam na to zgody, ale dzisiaj prokuratury niestety są bezkarne. Jeszcze raz chciałem podkreślić I panie ministrze, podziękować za tą ustawę z sercem III duchem jestem za nią, ja oczywiście za nią zagłosuję, ale to, co powiedzieliśmy, to malutki kroczek w kierunku, dobrym kierunku rozwiązania problemu I mam nadzieję z panem premierem Pawlakiem zrobimy wszystko, co w naszej mocy.

Ja jestem do do do dyspozycji I współpracy. Koniec z anonimowością w sieci. Powtórzę jeszcze raz, chcesz być królem Maciusiem Pierwszym, bądź sobie. Ale jeżeli dokonujesz przestępstwa, jeżeli łamiesz prawo, to organy muszą mieć możliwość zidentyfikowania osoby, która stoi za za tym słowem, które może zabić. Dziękuję.

01:44:10 - 01:45:12

Speaker 1

Bardzo dziękuję panie Senatorze. Informuję, że lista mówców została wyczerpana. Głos w dyskusji złożyli do protokołu państwo senatorowie Ryszard Brejza, Agnieszka Kołacz-Leszczyńska, Aleksander Szwed I Ryszard Świlski. Wniosek o charakterze legislacyjnym złożył pan senator Wojciech Skurkiewicz. Zamykam dyskusję.

Czy przedstawiciel rządu chciałby jeszcze zabrać głos? Dziękuję bardzo. Informuję, że ponieważ został zgłoszony wniosek o charakterze legislacyjnym, proszę Komisję Infrastruktury oraz Komisję Kultury I Środków Przekazu o ustosunkowanie się do przedstawionego wniosku I przygotowanie wspólnego sprawozdania. Informuję, że głosowanie w sprawie rozpatrywanej ustawy zostanie przeprowadzone pod koniec posiedzenia senatu. Przystępujemy do rozpatrzenia punktu ósmego porządku obrad, ustawa o wychowaniu patriotycznym.

01:45:12 - 01:45:26

Speaker 2

Tekst ustawy zawarty jest w druku numer 840, a sprawozdanie komisji w druku numer 840 a. Proszę o zabranie głosu senator Agnieszkę Kołacz-Leszczyńską I przedstawienie sprawozdania Komisji Edukacji.

01:45:28 - 01:46:55

Speaker 27

Panie marszałku, Wysoki Snadzie, bardzo dziękuję. Mam ogromny zaszczyt przedstawić państwu informacje o przebiegu dzisiejszej Komisji Edukacji dotyczących ustawy o wychowaniu patriotycznym, druk 840. Celem tej ustawy, która jest ustawą, była projektem poselskim, jest wprowadzenie w szczególności modyfikacji niektórych celów systemu oświaty oraz rozszerzenie zadań między innymi o zadania takie jak inspirowanie uczniów do upowszechniania tradycji narodowej I państwowej, szczególnie polskich tradycji wolnościowych, demokratycznych I modernizacyjnych, a także do troski o materialne, niematerialne dziedzictwa narodowe. W opinii o tym, o tej ustawie czytamy również, że ma zachęcać uczniów do zdobywania wiedzy w obszarach nauki, technologii, inżynierii I matematyki, ale także umożliwić uczniom uczestnictwo w procesie nauczania oraz poprzez doświadczenia, eksperymenty I praktyczne zastosowanie wiedzy. Ponadto ustawa nakłada na szkoły ponadpodstawowe obowiązek prowadzenia klubów inżynierskich, którym celem ma być popularyzacja, popularyzacja zawodów związanych z przedmiotami ścisłymi.

01:46:55 - 01:49:23

Agnieszka Kołacz-Leszczyńska

Szczególne warunki I sposób realizacji zajęć w tych klubach zostaną określone w drodze rozporządzenia przez Ministra właściwego do spraw oświaty I wychowania. Również w tych zapisach ustawa wprowadza obowiązek organizowania przez szkoły podstawowe, ponadpodstawowe przynajmniej raz w w cyklu kształcenia, wyjścia lub wycieczki, których celem byłoby odwiedzenie lokalnego miejsca pamięci, miejsca związanego z polskimi tradycjami wolnościowymi lub materialnym I niematerialnym dziedzictwem narodowym oraz jednostki wojskowej lub przedsiębiorstwa. W ustawie czytamy również, że Rada Ministrów ma ustanowić dochody rozporządzenia, program rządowy dotyczący dofinansowania wyjść lub wycieczek szkolnych. Jednocześnie ustawa wprowadza zmiany w ustawie z dwudziestego siódmego października 2000 siedemnastego roku o finansowaniu zadań oświatowych, które przewidują, że jednostki samorządu terytorialnego otrzymają dotację celową na realizację przez szkoły obowiązku organizowania wyjść I wycieczek szkolnych. Kolejne zapisy dotyczą organizowania I prowadzenia działalności kulturalnej I jednocześnie do ustanowienia programu kościuszkowskiego, zwanego dalej programem.

Tym, celem tego programu będzie wspieranie inicjatyw kulturalnych, w tym z zakresu edukacji kulturalnej, prezentujących polskie dziedzictwo historyczne jako element łączący wspólnotę państwową. W ramach programu dofinansowaniu będą podlegały w szczególności przedsięwzięcia obejmujące działania edukacji kulturalnej, wystawy, wydarzenia rocznicowe, działania wydawnicze, digitalizacji oraz projekty upowszechniające wiedzę o dziedzictwie historycznym Polski. Program będzie finansowany z budżetu państwa, a jego wykonanie zostało powierzone Instytutowi imienia Wincentego Witosa. Nadzór nad realizacją programu będzie sprawował minister właściwy do spraw kultury I ochrony dziedzictwa narodowego. Szanowni państwo, ustawa ma według pierwotnych zapisów miała wejść w życie z dniem pierwszego stycznia 2000 dwudziestego siódmego roku, z wyjątkiem przepisów, które dotyczyły zmian w ustawie Karta Nauczyciela.

I teraz jak wyglądała, prace legislacyjne

01:49:23 - 01:49:54

Agnieszka Kołacz-Leszczyńska

Sejmie? Projekt ustawy został wniesiony przez grupę czternastu posłów w sierpniu 2000 dwudziestego czwartego roku. Został projekt skierowany do Komisji Edukacji Nauki, do pierwszego czytania. Komisja przeprowadziła 1. Czytanie oraz rozpatrzyła projekt ustawy na posiedzeniu trzydziestego lipca 2000 dwudziestego szóstego roku I wniosła jego uchwalenie w druku, w brzmieniu przyjętym w sprawozdaniu druk 2881.

01:49:56 - 01:49:58

Speaker 26

Wprowadzono zmiany już na etapie

01:49:58 - 01:50:01

Speaker 27

właśnie

01:50:00 - 01:52:48

Agnieszka Kołacz-Leszczyńska

Jako poszczególnych czytań w Sejmie. Do najważniejszych zmian, jakie zostały wniesione, należały rezygnacja z wprowadzenia Komisji Edukacji Narodowej jako nowego organu opiniodawczo-doradczego w sprawach edukacji, oświaty I wychowania. Zrezygnowano z wprowadzenia zmian dotyczących podstawy programowej oraz ramowych planów nauczania dla poszczególnych typów szkół, a także zrezygnowano z rozszerzenia zakresu zadań powiatowej I wojewódzkiej rady oświatowej. Zostało dołączonych 7 wniosków mniejszości. Podczas drugiego czytania tego projektu na posiedzeniu Sejmu w szesnastego września 2000 dwudziestego szóstego roku wprowadzono 10 poprawek, a ustawę Sejm uchwalił na posiedzeniu osiemnastego września 2000 dwudziestego szóstego roku.

Za przyjęciem projektu ustawy opowiedziało się dwustu dwudziestu trzech posłów, stu dziewięćdziesięciu siedmiu posłów było przeciw, a siedmiu posłów wstrzymało się od głosu. Szanowni państwo, podczas dzisiejszego posiedzenia komisji senackiej, komisji edukacji, głos zabrał poseł sprawozdawca, poseł wnioskodawca pan poseł Krzysztof Paszy, który przedstawił inicjatywę I opisał podstawy, które legły podczas przed przygotowaniem tej ustawy. Była bardzo ożywiona debata, merytoryczna debata. Głos zabierały pani poseł Anna Bogucka, pani poseł Ewa Kaliszuk, pani poseł Halina Bieda, pani poseł Joanna Sekuła. Przepraszam, tak, oczywiście, przepraszam.

Senatorowie zabierali głos oczywiście podczas posiedzenia komisji dzisiejszej, komisji senackiej. To są wszyscy senatorowie. Zostały, głos zabrał również pan Waldemar Jakubowski, przewodniczący Światowej Solidarności. Zostały przedstawione poprawki właśnie przez panią poseł Ewę Kaliszuk, przez panią panią senator Ewę Kaliszuk, przez panią senator Halinę Biedę, zostały przedstawione również przeze mnie I blok poprawek legislacyjnych został przedstawiony przez panią legislator, żebym była precyzyjna. Już właśnie.

A gdzie ja mam napisane? Przez panią senator Danutę Drybę. Jednocześnie został zgłoszony wniosek przez panią senator Annę Bogucką o odrzucenie tej tej ustawy. Wniosek nie uzyskał aprobaty I ustawa, podjęta uchwała o tym, byśmy ten, tę ustawę przyjęli. Taka była decyzja dzisiejszej Komisji Edukacji.

Dziękuję bardzo.

01:52:48 - 01:53:28

Speaker 1

Dziękuję bardzo pani Senator. Zanim poproszę państwa Senatorów o zadanie ewentualnych pytań do pani Senator sprawozdawczyni, pragnę państwa poinformować, że naszym obradom przysłuchuje się grupa seniorów z Ciechocinka działająca przy Radzie Miasta Ciechocinek. Państwo znajdują się u nas na zaproszenie naszego kolegi senatora Stanisława Pawlaka. Bardzo serdecznie witam państwa na posiedzeniu Senatu Rzeczypospolitej. Państwa senatorów zaś pytam o chęć zadania pytania do pani senator sprawozdawczyni.

Bardzo proszę, pan senator Libicki.

01:53:28 - 01:53:42

Jan Libicki

Ja chciałem zapytać, bo dotarła do mnie taka informacja, że w pracach komisji zmieniono tytuł tej ustawy I chciałem zapytać na jaki I jakie było uzasadnienie tej zmiany. Bardzo dziękuję.

01:53:42 - 01:53:43

Dziękuję bardzo, bardzo

01:53:43 - 01:54:13

Agnieszka Kołacz-Leszczyńska

Dokładnie tak się właśnie wydarzyło I tytuł ustawy w tej chwili brzmi, prawo oświatowe oraz niektóre inne ustaw. W tej chwili... Ustawa o zmianie ustawy prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw. Uzasadniała to pani legislator bardzo obszernie, że w procesie legislacyjnym taka, taka poprawka powinna być uwzględniona w tym całym procesie, to tak się powinno odbywać.

01:54:18 - 01:54:23

Speaker 1

Okej, bardzo proszę o, bo też były zdziwione. Bardzo proszę Senator Bogucki.

01:54:26 - 01:55:57

Anna Bogucka

Dziękuję panie marszałku, pani senator. No mam takie pytanie. Oczywiście wychowanie patriotyczne to jest bardzo ważny element wychowania w szkole. Ono już też jest, bo przecież treści są zawarte zarówno w prawie oświatowym, w podstawie programowej I to jest realizowane w dużej mierze. No niemniej jednak wszystko, co może wzmocnić, poprawić jeszcze to wychowanie patriotyczne, zasługę na uznanie.

Ale tutaj dzisiaj no było... Ta praca w komisji była przykładem dużego chaosu. Widać było, że mnóstwo poprawek jest zgłaszanych łącznie właśnie ze zmianą nazwy ustawy, z wejściem terminu I wiele, wiele innych spraw, które były poruszane, że są niedopracowane. Dlaczego tak się spieszycie, żeby to już wprowadzić, a nie popracować na tym dokładniej, lepiej, by rzeczywiście to prawo, które stanowimy, było dobrym prawem. Nie rozumiem, tym bardziej, że ta ustawa przecież do sejmu została złożona w dwutysięcznym dwudziestym czwartym roku, więc 2 lata leżała w zamrażarce, w waszej zamrażarce, a teraz ad hoc wprowadza się.

Mieliśmy nawet ograniczony czas na pracę w komisjach, żeby procedować I już musi być uchwalona. Naprawdę tego nie rozumiem.

01:55:57 - 01:55:59

Speaker 29

Dziękuję bardzo. Bardzo proszę pani senator.

01:55:59 - 01:56:17

Agnieszka Kołacz-Leszczyńska

Pani senator, ja dziękuję za te, za ten głos. Ten głos jest powieleniem głosu, który pani senator zgłaszała podczas posiedzenia Komisji Edukacji. Ja tylko nadmienię, że jestem sprawozdawcą z przebiegu prac komisji, a być może ktoś inny na to pytanie powinien odpowiedzieć. Dziękuję bardzo.

01:56:20 - 01:56:24

Speaker 1

Bardzo dziękuję. Bardzo proszę, pan senator Waldemar Pawlak.

01:56:25 - 01:56:52

Waldemar Pawlak

Dziękuję. Pani senator, biuro legislacyjne senatu proponowało 2 opcje na tytuł tej ustawy, 1 którą państwo wybraliście, a 2. Zachowywała tą formułę, że to jest ustawa w, która... Zmieniająca ustawę w celu wychowania patriotycznego. Czy były jakieś, czy była ta 2.

Opcja rozważana, czy czy przyjęta została wyłącznie 1.?

01:56:52 - 01:57:09

Agnieszka Kołacz-Leszczyńska

Było przedstawione 2 2 możliwości, było była ustawa o zmianie ustawy prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw lub ustawa zmieniająca niektóre ustawy w celu edukacji patriartycznej. Natomiast komisja zdecydowała o przyjęciu pierwszego tytułu.

01:57:11 - 01:57:13

Bardzo proszę pani senator Gulicka.

01:57:13 - 01:58:23

Anna Bogucka

No mam jeszcze raz pytanie, niemniej jednak nie wiem, czy to również pani senator będzie w stanie mi odpowiedzieć, ale jest to pytanie ważne, które muszę tutaj poruszyć. Nadal podkreślę, że wychowanie patriotyczne to jest bardzo ważną kwestią. Powinniśmy robić wszystko, by kształtować właściwe postawy wśród dzieci, młodzieży, takie, które uczyłyby miłości do ojczyzny, ale również odpowiedzialności za ojczyznę. I to jest zasługuje na uznanie. Niemniej jednak tu w tej ustawie narzucamy obowiązki dla szkół, dla nauczycieli, dla dyrektorów.

Wprowadzamy obowiązkowe wycieczki, obowiązkowe kluby inżynierskie, nie zapewniając środków. Dlatego też pytam, dlaczego wprowadzamy ustawę, która będzie właściwie albo martwa, albo będzie zachęcała wręcz do łamania prawa, bo nie ma zabezpieczonych środków w budżecie państwa na realizację zadań, które są z tutaj zawarte w tej ustawie.

01:58:23 - 01:58:24

Dziękuję. Bardzo proszę państwa.

01:58:24 - 01:58:42

Agnieszka Kołacz-Leszczyńska

Dziękuję bardzo. To pytanie również pojawiało się podczas posiedzenia komisji I myślę, że najlepszym adresatem I I osobą, która może odpowiedzieć precyzyjnie na to pytanie, będzie pani minister, która zabierze, że zabierze głos I I również pan poseł, wnioskodawca pan Krzysztof Paszek.

01:58:42 - 01:58:44

Dziękuję bardzo. Proszę.

01:58:44 - 01:58:49

Anna Bogucka

I ostatnie pytanie, więc tutaj pewnie też będzie skierowane do pani minister.

01:58:49 - 01:58:52

Speaker 27

Na tyle państwa dostaną głos, więc być może to będzie prościej zależeć.

01:58:52 - 01:58:54

Speaker 31

Tak, ja przypominam, że Dobrze. Posęd wnioskodawca

01:58:54 - 01:58:55

No właśnie tutaj nie wiedziałam.

01:58:55 - 01:59:00

Maciej Żywno

Mieli udostępniony głos, a zatem wysoka izba będzie mogła skierować pytanie. Rozumiem, że

01:59:00 - 01:59:01

nie ma Dziękuję bardzo.

01:59:01 - 01:59:02

Pytań. Dziękuję bardzo.

01:59:02 - 01:59:03

Dziękuję bardzo.

01:59:03 - 01:59:13

Maciej Żywno

Dziękuję pani Senator. Projekt tej ustawy został wniesiony przez posłów. Czy upoważniony przedstawiciel wnioskodawców pan poseł Krzysztof Paszek pragnie zabrać głos? Zapraszamy serdecznie.

01:59:25 - 02:05:48

Krzysztof Paszyk

Panie marszałku, wysoki senacie, panie, panowie senatorowie, bardzo dziękuję za możliwość zabrania głosu. Ustawa o wychowaniu patriotycznym ma charakter włączający. To wypada na początek powiedzieć z mojej strony. Ta ustawa to odpowiedź na potrzebę dzisiejszych czasów, na kształtowanie

Staw patriotyzmu, czasu, pokoju. Im więcej patriotyzmu, tym mniej nacjonalizmu. Myślę, że po doświadczeniach minionych miesięcy, tygodni, a nawet dni powinniśmy być co do tego pewni. Kształtowanie wśród młodzieży tych postaw jest dzisiaj kluczowe. Wsłuchując się do wcześniejszej dyskusji absolutnie w procesie kształtowania czy też debacie nad tą ustawą absolutnie nikt nie neguje tego, co zostało zrobione w systemie edukacji, aby ten proces rozpocząć.

Natomiast te doświadczenia, które widzimy, których jesteśmy świadkami, wymagają przyspieszenia tego procesu, uczynienia go sprawniejszym, skuteczniejszym. I o tym jest ten projekt ustawy. On tak naprawdę dotyczy trzech narzędzi, daje narzędzia. Nie zgadzam się z opiniami, że tu ktoś przymusza czy stwarza jakieś obowiązki. To jest stworzenie narzędzi, których brakowało w systemie, aby skutecznie dzisiaj pozwalać szkołom na kształtowanie postraw, postaw patriotycznych.

Zacznę od tego wsparcia dla lokalnych inicjatyw związanych z odwiedzaniem miejsc ważnych, tych lokalnych, ale też, ale też miejsc świadczących o tożsamości Polski, o najważniejszych bohaterach, o najważniejszych miejscach z punktu widzenia historii. I też jeśli pan marszałek pozwoli, panie I panowie senatorowie, przywołam własny przykład, bo I na poziomie Sejmu o tym mówiłem, na dzisiejszej komisji również, chociaż trochę mam wrażenie, że nie całkiem ten mój przykład został dobrze dobrze zrozumiany. On nie jest też jakimś wyrzutem czy zarzutem wobec kogokolwiek, tylko próbą zdiagnozowania świadomości sytuacji, stanu, w jakim jesteśmy. Mnie kilkanaście lat temu już bardzo mocno dało domyślenie, do myślenia, doświadczenie grupy uczniów I nauczycielek z mojego okręgu wyborczego, który gościli tutaj Sejmy w Warszawie, w ogóle to nie tylko chodzi o Sejm, ale gościli w Warszawie, zobaczyli najważniejsze miejsca, te te kluczowe miejsca z punktu widzenia historii Polski, tych bohaterów I rozmowa, kiedy się żegnaliśmy, kiedy młodzież wracała. Otóż pani wychowawczyni, też grupa nauczycielek, bardzo gorliwie dziękowała mi za ten wyjazd.

To byli, pamiętam, uczniowie klas siódmych, ósmych. Dziękując, te słowa też były potem ważne z punktu widzenia prac nad tą, nad tą ustawą, nad projektem, bo te słowa jasno brzmiały w ten sposób, że bez pana większość tych uczniów nie zobaczyłaby Warszawy, nie zobaczyłaby Zamku Królewskiego, Placu Zamkowego, Sejmu, Senatu, Pałacu Prezydenckiego, a to była młodzież klas siódmych I ósmych. Więc mamy z tym problem I ta ustawa odpowiada na ten problem. Kluby inżynieryjne to też jest możliwość dana po to, aby rozwijać pasje młodych ludzi. One bardzo często związane są z nowymi techno...

Z nowymi technologiami, z przedmiotami ścisłymi. Mamy młodzież I wielu nauczycieli też to podkreśla, którzy chcą się w tym względzie rozwijać, jest tego niezwykle mało. Znaczy, to chyba nie jest, nie jest problem. I program kościuszkowski 3. Z istotnych rzeczy, z istotnych narzędzi tego tego projektu, no to jest też stworzenie przestrzeni dla młodych ludzi, aby się podejmować rozwijania swojej wiedzy o państwie, o tym, co tworzy dzisiaj to państwo.

Budowanie więzi, wspólnoty. Naprawdę, no rozglądamy się dzisiaj dookoła, to są rzeczy niezwykle deficytowe. Jak nie zaczniemy właśnie z młodymi ludźmi, od szkoły podstawowej, to ten proces, który wszyscy widzimy I który nas bardzo niepokoi. Kilkunastolatków wyalienowanych ze wspólnoty, nie identyfikujących się ze wspólnotą, będzie się pogłębiał. A od tego już jest mały krok do sytuacji, które ciągle nam myślę wszystkim z ubiegłego tygodnia tkwią przed przed oczami.

I to też jest sprawa, o której jest ta ustawa. Jestem oczywiście do dyspozycji panie marszałku, z chęcią na wszystkie pytania odpowiem. Myślę, że to ważny projekt, który wbrew pozorom odpowiada na wiele wyzwań dzisiaj, które stoją przed naszym społeczeństwem, przed systemem edukacji I przed wychowaniem. Bardzo dziękuję.

02:05:48 - 02:05:52

Maciej Żywno

Dziękuję panie pośle. Proszę poczekać, bo zapewne są pytania do pana posła.

02:05:54 - 02:05:57

Maciej Żywno

Bardzo proszę, pani senator Kaliszuk.

02:05:57 - 02:06:06

Ewa Kaliszuk

Ja chciałam pana posła zapytać, który konkretnie zapis tej ustawy stanowi o tym, że nagle wycieczki, których nie było, będą się od odbywały. Dziękuję.

02:06:08 - 02:07:41

Krzysztof Paszyk

Jest wiele, wiele elementów w tej ustawie, które właśnie dotyczą, właśnie dotyczą wycieczek. W ustawie mówimy o wycieczkach związanych z miejscami pamięci, mówimy o wycieczkach związanych z bohaterami naszej historii, ale też dziękuję za to pytanie, bo mówimy o wycieczkach do jednostek wojskowych wskazanych przez Ministra Obrony Narodowej. Jak wiemy dzisiaj ten proces modernizacji armii trwa, można młodym ludziom też pokazywać to, czym jest polska armia. Ale te wycieczki, które są w ustawie przewidziane, to są również firmy, przedsiębiorstwa, podmioty gospodarcze, które pokażą młodym ludziom sukces gospodarczy naszego kraju, dzięki któremu też jesteśmy jako kraj, jako społeczeństwo tam, gdzie, gdzie jesteśmy. O tym też gdzieś system edukacji zapomniał w ostatnim czasie w szkołach branżowych, już gdzie, gdzie, gdzie młodzież wiąże się z określonymi zawodami, to jest widoczne.

Natomiast ta korelacja między sukcesem dzisiaj, rozwojem Polski, a funkcjonowaniem czasami bardzo dobrych, innowacyjnych przedsiębiorstw stworzonych przez Polaków, prowadzonych dzisiaj I w tym wymiarze lokalnym I globalnym przez polskich przedsiębiorców. To jest też bardzo ważna rzecz.

02:07:41 - 02:07:43

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Po ponownie pani senator.

02:07:43 - 02:08:45

Ewa Kaliszuk

Ja może jeszcze doprecyzuję. To chciałabym zapytać pana posła, które przepisy z obecnych naszych uregulowań legislacyjnych, prawnych uniemożliwiają realizację tych wycieczek, o których pan mówi. A 2. Kwestia to, jak widzimy ich realizację, skoro nie mamy na to środków finansowych, na... Procedując tę ustawę.

I jeszcze 1 tylko taka moja uwaga, panie pośle, to wszystkie instytucje, które pan wymienił, do których jest problem z realizacją I organizacją wycieczek, tak jak powiedziane zostało przez koleżankę senator Sekułę na komisji, to jest obrażanie nauczycieli, bo wycieczek dzieje się bardzo dużo, dzieci bardzo dużo jeżdżą, zwiedzają, oglądają również miejsca pamięci. Wszystko, co jest związane z wychowaniem patriotycznym w szkołach się dzieje, więc moje pytanie, czy obecne regulacje, które również podczas komisji ja przytaczałam, które regulują kwestie wycieczek szkolnych, nie zapewniają możliwości ich realizacji przy jednoczesnym braku środków przy tej ustawie.

02:08:46 - 02:08:48

Bardzo proszę, Pyśle.

02:08:48 - 02:11:08

Krzysztof Paszyk

Jasne, znaczy, myślę, że ta dyskusja między nami już na na Senackiej Komisji Edukacji I teraz myślę, że też wynika z pewnego niezrozumienia. W takim razie pani Senator jeszcze raz powtórzę. Jest w wielu polskich szkołach dzisiaj, przez wielu fantastycznych nauczycieli realizowana bardzo dobra robota, bardzo dobra praca. Ale niestety jest, mam takie wrażenie, to jedynie wycinek rzeczywistości.

Bardzo optymistyczny, pozytywny, otwierający młodym ludziom, czasami bardzo młodym, oczy na na tą rzeczywistość w tym duchu patriotycznym, obywatelskim, na którym nam wszystkim zależy, ale jest to wycinek. Ja mam, myślę, wielu z również pań, panów senatorów ma doświadczenia, które już tak optymistyczne nie są, które wymagają wsparcia. I ten projekt ustawy jest takim wsparciem, takim, taką

Formą uczynienia I wsparcia dla nauczycieli, a nie I I organów prowadzących szkoły, a nie jakąś opresją, nie czymś, co będzie utrudniał, czy też jakąś szykaną, bo wszyscy myślę, jak tu jesteśmy, mamy wielką wdzięczność I doceniamy tą pracą tą pracę w trudnych warunkach, ekonomicznych również szkół, to to to prawda, ale dzisiejsze współczesne nam czasy I konieczność zintensyfikowania działań w ramach tak zwanego patriotyzmu pokoju wymaga dodatkowych działań. Czy ten projekt jest doskonały, idealny? Gdyby taki był, nie pracowalibyśmy, nie rozmawialibyśmy. Ale wydaje mi się I taka jest intencja też projektodawców tego tego projektu, tej tej ustawy, że ten patriotyzm czasu, pokoju, tych wyzwań, które dzisiaj przed Polską wymaga zintensyfikowanych działań I takie w tym projekcie proponujemy.

02:11:09 - 02:11:11

Maciej Żywno

Dziękuję. Kolejne pytanie, pani Senator Bogucki.

02:11:11 - 02:12:05

Anna Bogucka

Panie pośle, pan tutaj myślę, że dosyć niefortunny ten przykład podał dzieci, młodzieży, które nie mogą zwiedzać Sejmu czy Senatu. No przecież widzimy cały czas młodzież obecną właśnie w Sejmie, Senacie. Ja dzisiaj gościłam dzieci I młodzież ze szkoły podstawowej z gminy Brańsk, których serdecznie pozdrawiam I taka możliwość była I jest cały czas. Natomiast jeżeli pan mówi o wsparciu, to właśnie pytam, kiedy będzie te należyte wsparcie dla samorządów, by mogli realizować to, co jest w tej ustawie. Czyli tak jak podajecie, że szkoły, samorządy otrzymają dotację celową w pełni zabezpieczającą te wszystkie zadania zawarte w tej ustawie, bo w tej chwili wiemy, że to nie jest zabezpieczone.

02:12:06 - 02:12:07

Dziękuję. Bardzo proszę.

02:12:07 - 02:16:10

Krzysztof Paszyk

Bardzo dziękuję rejestrator za pytanie. Ja z premedytacją prawdziwy autentyczny przykład podaję, bo ja się zgadzam z panią senator. I bardzo dobrze się zawsze cieszę, kiedy sejm kipi młodymi ludźmi, uczniami, zwiedzają sejm, zwiedzają senat, przyjeżdżają na takie zaproszenia. Ale te doświadczenia z rozmów z nauczycielami, częstokroć wielo... Z wieloletnim stażem pokazują, że to są szczęściarze, że ta młodzież, która tutaj przyjeżdża ma szczęście po prostu trafić na panią senator, na innych senatorów, posłanki, posłów, którzy ich zaproszą, który dzięki tym skromnym możliwościom, które tu tam mamy umożliwią zwiedzanie.

Ale sporo bardzo sporo młodych ludzi nie ma tego szczęścia, a z rozmów, które mam, a pochodzę z okręgu, który jest taką powiatowo-gminną rzeczywistością naszą Polską, z Wielkopolski. Niestety, kiedy pada propozycja wyjazdu do Warszawy, większość rodziców ze względów na, ze względu na uwarunkowania ekonomiczne, nie jest w stanie zabezpieczyć niezbędnych kosztów takich wyjazdów. I smutna prawda jest taka, że bardzo wielu dzisiaj ośmioklasistów nie ma możliwości zobaczyć tych najważniejszych miejsc związanych z tożsamością, z historią Polski, z bohaterami I tej najnowszej, ale zwłaszcza tej tej dalszej historii Polski, na których opiera się, opiera się nasza nasza współczesność. I z tą myślą, z tą myślą chcemy szukać rozwiązań, które umożliwią, aby przynajmniej raz w cyklu szkoleniowym stworzyć możliwość, każdej uczennicy, każdemu uczniowi szkoły podstawowej zapoznać się z tymi ważnymi miejscami w rzeczywistości tej regionalnej, lokalnej, ale też w tej rzeczywistości ogólnopolskiej. Uwarunkowania lokalne, poza tym też zwrócę pani Senator uwagę, są takie, że inaczej wygląda zorganizowanie przyjazdu do Warszawy dla młodzieży tutaj z województwa mazowieckiego, a inaczej z Zielonej Góry, Szczecina, Wrocławia czy też pod miejscowości, powiatów pod...

W okolicach tych tych miejscowości. To są czasami koszty, które po prostu przewyższają możliwości. I o tym szczerze nauczyciele mówią. Ja tu przy przywołałem przykład mój sprzed dziesięciu, jedenastu lat, zupełnie tych początków mojej aktywności, kiedy wprost ze strony właśnie pani nauczycielki, organizatorki tego tego wyjazdu, z którym to, z którą to wspólnie zrobiliśmy. Dowiedziałem się, że większość tej klasy by nie przyjechała, gdyby nie gdyby nie możliwość właśnie zorganizowania tego wyjazdu na koszt, na koszt Sejmu ze wsparciem też moim, poza tym co co co Sejm, to jeszcze tam zaangażowałem też jakieś swoje środki, żeby żeby dodatkowe atrakcje móc tej tej młodzieży zorganizować.

Natomiast pani Senator zwraca uwagę na koszty, słusznie oczywiście to to jest wyzwanie, natomiast jesteśmy przekonani, że to finansowanie, to finansowanie będzie. Sprostany tym tym tym wyzwaniom, bo gdybyśmy tak nie nie uważali, to też by daremne były wysiłki związane z przygotowaniem tego projektu.

02:16:11 - 02:16:13

Dziękuję. Ponownie pani syn.

02:16:14 - 02:16:45

Anna Bogucka

W takim razie, czy nie powinno być najpierw zabezpieczenie środków w budżecie państwa dopiero później wprowadzenie dodatkowych zadań, bo no jednak są obawy, że szkoły I samorządy zostaną bez zabezpieczenia odpowiednich środków, bo w tej chwili jest podajecie, że to jest 15000000, natomiast Biuro Analizm Sejmowych wylicza, że koszt tej ustawy to jest 3 I pół miliarda. Jest zasadnicza różnica.

02:16:47 - 02:16:48

Bardzo proszę panie marszałku.

02:16:48 - 02:17:30

Krzysztof Paszyk

Dziękuję panie Fejsnator, uspokajam. Zrobimy wszystko, żeby to finansowanie zabezpieczyć I to finansowanie będzie. Nikt na pewno tutaj nie ma z wnioskodawców na myśli, aby jakiekolwiek działania, które będą podstępem wobec wobec szkół czy organów prowadzących wprowadzać. Będzie wszystko dopięte I nie będzie tu żadnych żadnych sytuacji niepożądanych, jeśli chodzi o finansowanie.

02:17:30 - 02:17:34

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Nie widzę więcej pytań. Dziękuję panie pośle.

02:17:34 - 02:17:35

Bardzo dziękuję panie marszałku.

02:17:36 - 02:17:45

Maciej Żywno

Jest obecna z nami pani minister Paulina Piechna-Więckiewicz.

Czy pani minister w imieniu rządu chce zabrać głos w przedmiotowej sprawie? Zapraszam serdecznie.

02:17:59 - 02:19:46

Paulina Piechna-Więckiewicz

Szanowny panie marszałku, szanowna panie senator, szanowni panowie senatorzy. Ja bardzo króciutko dlatego, że przede wszystkim debatujemy dzisiaj nad projektem ustawy, który jest projektem poselskim. W związku z czym, rzecz jasna, siłą rzeczy Ministerstwo Edukacji nie było odpowiedzialne również za poszczególne części składowe wymagane w procesie legislacyjnym dla wnioskodawcy. Przedstawiciel wnioskodawców, pan poseł, odniósł się do skutków finansowych. No ja rozumiem, że taka jest deklaracja wnioskodawców.

Ta, ten projekt ustawy nakłada określone obowiązki na określone instytucje. Dzisiaj również w przebiegu komisji zostały przyjęte przez komisję poprawki, które również mogą I dotyczą kwestii niwelowania skutków finansowych, które byłyby, które były skazywane jako niewłaściwe. I też chcę powiedzieć w imieniu Ministerstwa Edukacji, że oczywiście wiele różnych inicjatyw o charakterze patriotycznym, związanym z procesem właśnie edukacji patriotycznej, odbywa się za pośrednictwem Ministerstwa Edukacji. Natomiast oczywiście my z przychylnością patrzymy na projekty, które mają wzbogacać ofertę dla młodych ludzi, dla uczniów I uczennic w naszym kraju. Uważamy, że wspólnota, również narodowa, to dobro, o które musimy wszyscy dbać.

02:19:47 - 02:19:52

Maciej Żywno

Uprzejmie dziękuję. Czy są pytania do pani minister? Bardzo proszę pani Senator Bogucka.

02:19:52 - 02:19:59

Anna Bogucka

Pani minister, chciałam zapytać, bo tutaj są też obowiązki dla nauczycieli. Wiadomo,

02:20:00 - 02:20:44

Anna Bogucka

Będzie zwiększona liczba wycieczek I I to no dobrze byłoby w jeżeli byłyby finansowane z budżetu państwa do wycieczki, ale należałoby uregulować kwestie zapłaty dla nauczycieli za opiekę na wycieczkach, bo w tej chwili nauczyciele mają niepłatne godziny ponadwymiarowe w wolne dni, no w pełni za całą opiekę to nie jest uregulowane. Kiedy będzie to uregulowane, żeby nauczyciele otrzymywali odpowiednie wynagrodzenie za dużą odpowiedzialność jaka spoczywa podczas pełnienia opieki w czasie wycieczek.

02:20:45 - 02:20:46

Dziękuję bardzo, proszę.

02:20:46 - 02:22:27

Paulina Piechna-Więckiewicz

Szanowna pani Senator, oczywiście to rozumiem pytanie w kontekście wycieczek I tego projektu ustawy. My jesteśmy w stałym kontakcie z przedstawicielami związków zawodowych, czy to w ramach zespołu do spraw pragmatyki zawodowej I nauczycieli. To jest zespół, szanowni państwo, w którym uczestniczą przedstawiciele związków zawodowych, ale również strony samorządowej, jak również przedstawiciel Ministra Finansów I Ministra Rodziny, Pracy I Polityki Społecznej. I różne propozycje I wnioski przede wszystkim związków zawodowych są przedmiotem prac tego zespołu. I myślę, że wnioski tego zespołu I prace o różnym charakterze, zresztą ostatnio kwestia też postępowań dyscyplinarnych pozostają w bieżącym, bieżącej gestii zainteresowania Ministerstwa Edukacji I stałych prac.

Natomiast jeżeli chodzi o ten konkretny projekt, oczywiście jeżeli państwo zdecydujecie I później Sejm również I projekt zakończy ścieżkę legislacyjną wraz z podpisem prezydenta, to jeszcze raz powtórzę, zgodnie też z intencją wnioskodawców, bo trudno jest mi jako no nie przedstawicielowi wnioskodawców o tym teraz mówić, no musi mieć te środki na wycieczki szkolne przeznaczone.

02:22:27 - 02:22:37

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Nie ma więcej pytań. Dziękuję uprzejmie za Dziękuję bardzo. Otwieram dyskusję. Jako 1.

Pan senator Aleksander Szwed.

02:22:47 - 02:23:26

Aleksander Szwed

Dziękuję panie marszałku, wysoka izbo. Czy wychowanie patriotyczne jest ważne? Tak, oczywiście jest ważne. Trudno jednak poważnie traktować ustawę o wychowaniu patriotycznym, gdy ten sam rząd premiera Donalda Tuska ogranicza nauczanie historii, zmniejsza kanon lektur, likwiduje przedmiot historia I teraźniejszość oraz ogranicza nauczanie religii w szkołach. Patriotyzmu nie buduje się hasłami, lecz przez rzetelną naukę historii Polski, poznawanie narodowego dziedzictwa I kształtowanie szacunku dla wartości, które przez pokolenia budowały naszą tożsamość.

02:23:26 - 02:23:30

Maciej Żywno

Panie sentorze, przepraszam, odrobinkę ciszej. To jest naprawdę dobry sprzęt.

02:23:30 - 02:24:29

Aleksander Szwed

Rząd Prawa I Sprawiedliwości realizował te cele między innymi poprzez program Poznaj Polskę, który pozwalał uczniom poznawać najważniejsze miejsca historyczne I kulturowe naszego kraju. Obecna koalicja najpierw zlikwidowała ten program, a teraz proponuje podobne rozwiązania, jakby sama odkryła potrzebę wychowania patriotycznego. Jak można mówić o trosce o polską tożsamość, gdy jednocześnie ogranicza się obecność historii I religii w szkole? Do tego dochodzą niejasne przepisy, niedopracowane rozwiązania I poważne wątpliwości dotyczące kosztów projektu. Było o tym mowa w trakcie zadawanych pytań.

Wygląda to na próbę przykrycia własnych decyzji ustawą, która ma patriotyzm w tytule, ale nie przedstawia spójnej wizji wychowania młodego pokolenia. Polska szkoła potrzebuje konsekwentnej troski o historię, kulturę I wartości, a nie kolejnych deklaracji, które rozmijają się z działaniami rządu premiera Donalda Tuska. Dziękuję bardzo.

02:24:31 - 02:24:34

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Bardzo proszę pan senator Jan Filip Libicki.

02:24:34 - 02:24:41

Speaker 39

Bardzo dziękuję panie marszałku. Pozwoli pan, że zmieścić Oczywiście, że tak. Bo ja w jedenastym punkcie myślę, że dość długo będę tam stał w związku z tym.

02:24:41 - 02:24:42

Bardzo proszę.

02:24:42 - 02:27:43

Jan Libicki

Teraz z tego miejsca. Ja chciałem po 1., nawiązując do tych kwestii zmiany tytułu tej ustawy, powiedzieć, że ja rozumiem kwestie legislacyjne. Słucham się zawsze legislatorów, ale wydaje mi się, że to jest ustawa, która jest w jakiś sposób symboliczna, ma pewien wymiar symboliczny I takie rozwiązanie, żeby w jej tytule znalazło się słowo patriotyzm niezależnie od uwarunkowań legislacyjnych jest moim zdaniem kwestią wskazaną. Po 2., chciałem inicjatorom serdecznie podziękować I te podziękowania składam na ręce mojego kolegi z okręgu wyborczego pana posła Krzysztofa Paszyka, bo myślę, że jest, ja widzę przynajmniej 3 czynniki, dla których powinniśmy taką ustawę przyjąć. 1.

Czynnik to jest czynnik, o którym mówił pan poseł. Mamy w Europie, ale także u nas. Nie myślę tutaj o przedstawicielach ugrupowań, które zasiadają w naszej izbie, nie. Przedstawicieli tych ugrupowań w naszej izbie nie ma, ale wiemy jak rosną notowania ugrupowań skrajnych, nacjonalistycznych. Myślę, że to byłoby pewnym antidotum na to zjawisko.

Ja nie twierdzę, że uleczy całość tego problemu, ale będzie pewnym krokiem w dobrym kierunku. Kwestia 2. Jest następująca, wiemy co się dzieje, jeśli chodzi o sytuację geopolityczną. Myślę, że taka ustawa o wychowaniu patriotycznym to jest także 1 z licznych bodźców, aby młodzi ludzie zainteresowali się kwestią obrony własnego kraju, kwestią armii polskiej, obyśmy nie musieli z tego korzystać, ale myślę, że strzeżonego Pan Bóg strzeże I warto jest, aby używać wszystkich dostępnych narzędzi do tego, aby młodych ludzi do potencjalnej przyszłej obrony, gdyby nie daj Boże do tego doszło, zachęcać. I wreszcie 3., ostatni element.

Myślę sobie, że w debacie publicznej mamy do czynienia często z takim przerzucaniem się, kto jest patriotą, kto nie jest, wzajemne oskarżenia. Wydaje się, że sytuacja, w której w związku z tym państwo mówi niezależnie od tego, kto w danym momencie za to państwo odpowiada, że tak, my chcemy patriotyzm krzewić, znowu jest jakimś antidotum na tą nawalankę I wzajemne oskarżanie się, kto jest prawdziwym patriotą, a kto nie. Jeszcze raz dziękuję inicjatorom. Dziękuję bardzo.

02:27:43 - 02:27:47

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Bardzo proszę pan senator Kazimierz Michał Ujazdowski.

02:27:52 - 02:30:56

Kazimierz Michał Ujazdowski

Panie marszałku, wysoka izbo. Zacznę od polemiki z panem senatorem Szwedem, który no dowiódł tego, że zazdrość jest jedną, jest jednym z grzechów głównych, to, bo to jest właściwie manifestacja tego, iż tylko I Prawo I Sprawiedliwość, inaczej, tylko za czasów rządów Prawa I Sprawiedliwości osoby odpowiedzialne publicznie mają prawo do używania terminu patriotyzm I zajmowania się edukacją w kontekście patriotycznym w szkołach. Nie tylko, bo to jest zadanie państwowe, a nie partyjne I w dojrzałych państwach rola partii polega na animowaniu programów publicznych, czy to samorządowych I czy też narodowych, czy centralnych, a nie na oznajmianiu społeczeństwa, społeczeństwu, że ma się rodzaj monopolu wyłączności na ten tę funkcję państwową, bo to wszystko jest zapisane także, te pojęcia, te wartości są obecne I w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej I w ustawie o działach administracji rządowej. Wystarczy pobieżna lektura tego, do czego zobowiązany jest minister kultury jako stojący na straży działu kultura I dziedzictwo narodowe. To są wszystko zadania państwowe I doprawdy nigdy nie było tak źle, że polska szkoła wpadła w jakiś regres.

Malujecie jakiś obraz całkowitego regresu, upadku funkcji patriotycznej. Przecież dobrze rozumiecie, że, że to jest organizm, że polski system oświaty jest organizmem, który nie podlega wielkim wstrząsom. Historia, język polski, ta funkcja były obecne w szkołach, mogły być pewne różnice

Ogólnych latach, ale nigdy nie doszło do rewolucji, która by miała, czy miała znieść, czy też zniosła tę, to zadanie, jakim jest podtrzymywanie tradycji narodowej I też kształtowanie postaw obywatelskich w duchu odpowiedzialności za ojczyznę. To nigdy nie wygasło I nie wygasło teraz, również teraz. Z drugiej strony to nie jest tak, że to jest świat idealny, że wszystko jest idealne. I projektodawcy tej ustawy też bardzo serdecznie chcę podziękować senatorowi, posłowi Krzysztofowi Paszykowi za prowadzenie tej ustawy w Sejmie, nie zakładają ani, że jest bardzo źle, ani że jest bardzo dobrze. To jest po prostu ustawa, która ma tę funkcję, to zadanie publiczne ożywić I dostosować do współczesności.

02:30:56 - 02:36:03

Kazimierz Ujazdowski

Notabene, to chcę przypomnieć wszystkim krytykom tej ustawy, bez względu na to, skąd wypowiadają tę krytykę, że ona w pierwotnej wersji była bardziej społeczna I bardziej obywatelska. Dlatego, że w pierwotnej wersji Komisja Edukacji Narodowej I rady na poziomie województw złożone z reprezentantów środowiska nauczycielskiego, rad rodziców, samorządów, to one miały programować te funkcje, nie ministerstwo. I to bardzo szkoda, że ta, że że to zostało okrojone, bo to, to była zachęta do tego, by ministerstwo miało partnera społecznego. Zresztą notabene ten pomysł Komisji Edukacji Narodowej, który niestety wypadł z tej ustawy, on był zgłoszony przez środowiska, które protestowały przeciwko polityce pana ministra Czarnka wtedy, kiedy dochodziło do pewnej no radykalizacji, przynajmniej radykalizacji retorycznej, tak, przynajmniej radykalizacji retorycznej tych tych zadań. No ale to nie nie pan poseł Krzysztof Paszyk za to odpowiada, że ta ustawa jest skromniejsza, tak, Ale jest pewnym instrumentem ożywienia tej funkcji I to w kilku aspektach, tak, bo jest nie tylko standard, nie tylko intencja, żeby młody człowiek kończący maturę z dobrym nauczycielem, wierzę, że z nauczycielem z pasją, odwiedził kluczowe miejsca dla kultury narodowej w Polsce.

Ja uczę studentów tuż po maturze I naprawdę nie potrzeba badań socjologicznych. Grupa ludzi na studiach, która widziała Wawel, Zamek Królewski w Warszawie, Europejskie Centrum Solidarności I Auschwitz jest mniejszością, a nie większością. Ja nie twierdzę, że to muszą być te 4 miejsca, może być 5, 6. Niech Komisja Edukacji Narodowej, niech partnerzy społeczni zdecydują jakie, ale to jest naprawdę realny problem I on za czasów naszej młodości wyglądał inaczej, bo my spędzaliśmy czas poza domem, a teraz ci ludzie spędzają czas w mediach społecznościowych I wycieczka kilkudniowa, dwudniowa ma w ogóle inny walor, inny walor społeczny, psychologiczny I cywilizacyjny. I zakładam, że Polski nie stać na to, żeby ten standard być, był zrealizowany w pełni, żeby to było 5, 6 miejsc dla wszystkich.

No ale wyróżmy tą drogą. Przecież ten program będzie zrealizowany przez kilkanaście, przez kilkanaście lat. Rządy się będą zmieniać, mam nadzieję, że nie szybko, ale życie ludzkie wskazuje na to, że w perspektywie kilkunastu lat będą nowe gabinety, nowe rządy, a program pozostanie. Kiedy ogłaszałem program patriotyzm jutra, w 2000 piątym roku, w listopadzie, też był krytykowany za to, że nie ma sensu, że to wszystko jest. Sprawdził się, jest akceptowany powszechnie po dwudziestu latach, a dzisiaj w to miejsce albo obok jest pomysł na program kościuszkowski, bo potrzeba nam takiej takiej edukacji patriotycznej, która będzie nastawiona na integrację społeczną, nie na sortowanie Polaków, tylko na integrację społeczną.

I to jest sens programu kościuszkowskiego. I wreszcie na końcu bardzo serdecznie chcę zaapelować o to, żeby nie usuwać pojęcia wychowanie patriotyczne z tej ustawy. Będzie też poprawka pana premiera Pawlaka, która przywraca ten, tą, tą kategorię zgodnie z regułami już wszelkiej sztuki legislacyjnej. Naprawdę jest tak, że są różne źródła nacjonalizmu, ale podstawowym źródłem nacjonalizmu jest wstyd I lekceważenie patriotyzmu. Zawsze to otwarcie w debacie mówiłem.

Ten, kto się wstydzi tego słowa, produkuje nacjonalizm. Bo zakazany owoc jest bardziej pragnieny. Ten, kto ma obawę przed używaniem słowa, które jest obecne w tekstach, nie tylko deklaracjach rządzących, ale także w tekstach prawnych, produkuje nacjonalizm. To jest prosta droga do złej radykalizacji społeczeństwa, więc gorąco zachęcam, żeby w jakiejś formie, może w tej formie, którą przedstawi pan premier Waldemar Pawlak to słowo zachować. A koleżanki I kolegów z Prawa I Sprawiedliwości zachęcam o to, żeby porzucić nawyk zazdrości I poprzeć tę ustawę, bo jeśli ten instrument jest skromny, to proszę bardzo, pracujmy nad jego rozwinięciem, to pracujmy nad jego rozwinięciem, ale nie na zasadzie nie jest to nasze, więc wyrzucamy do kosza.

Dziękuję bardzo.

02:36:03 - 02:39:48

Stanisław Pawlak

Dziękuję bardzo. Bardzo proszę, pen pan senator Stanisław Pawlak. Szanowny panie marszałku, wysoki senacie, pani minister. Bardzo długo dzisiaj na komisji dyskutowaliśmy nad zapisami tego projektu, tej ustawy, skutkiem czego zrodziło się kilka poprawek, które komisja przyjęła. Myślę, że pozytywnie również je rozpatrzy wysoki senat.

Przypomnijmy tylko, że jest to projekt poselski, który wymagał dopracowania zarówno w Sejmie, o czym pani poseł, pani senator sprawozdawca dzisiaj mówiła, jak I również u nas w senacie. Chcę zwrócić uwagę również, że projekt ten, jeżeli będzie przyjęty, wymaga uchwalenia pięciu rozporządzeń, w tym bardzo ważnego programu rządowego w formie rozporządzenia, rozporządzenia Rady Ministrów, które ma dotyczyć dofinansowania wyjść I wycieczek, które moim zdaniem zdominowały dzisiejszą dyskusję w senacie. Wychodząc naprzeciw tym rozwiązaniom, ja chciałbym również zgłosić poprawkę do ustawy z dnia osiemnastego września 2000 dwudziestego szóstego roku o wychowaniu patriotycznym, czyli jest to druk nasz 840. I w artykule piątym, który mówi o terminie wejścia w życie przepisów, chciałbym poprosić wysoki Senat o przyjęcie następującej zmiany. Aby artykuł 5 brzmiał, ustawa wchodzi w życie z dniem pierwszego marca 2000 dwudziestego siódmego roku, z wyjątkiem artykułu pierwszego punkt 6, który wchodzi w życie z dniem pierwszego września 2000 dwudziestego siódmego roku oraz artykułu 2, który wchodzi w życie z dniem pierwszego stycznia 2000 dwudziestego ósmego roku.

Czym chcę uzasadnić tą zmianę? Oczywiście wejście w życie ustawy z dniem pierwszego marca 2000 e e 27 roku, gdyby ta poprawka była przyjęta, umożliwi optymalne przygotowanie szkół I placówek do wdrożenia zmian po okresie ferii zimowych, które jak wiemy kończą się z końcem lutego. Ponadto zmiana ta da Radzie Ministrów optymalny czas, biorąc pod uwagę rok budżetowy I planowane w życie wejście w życie ustawy budżetowej ustanowić w drodze rozporządzenia program rządowy, który wcześniej przywołałem, dotyczący dofinansowania tych wyjść lub wycieczek oraz określić zasady naboru. W zakresie artykułu pierwszego punktu szóstego po zmianie wynikającej ze złożonej poprawki, zmiana powinna wejść od nowego roku szkolnego. Bardzo bym prosił o przyjęcie tej poprawki, która uważam, że zarówno dostosuje termin wejścia w życie ustawy do możliwości rządu, jak I również przygotowania szkół I placówek oświatowych.

02:39:48 - 02:39:53

Maciej Żywno

Dziękuję za uwagę. Dziękuję bardzo panie senatorze. Czy poprawka jest na piśmie? Proszę bardzo.

02:39:57 - 02:39:59

bardzo. Bardzo proszę

02:39:59 - 02:40:03

Maciej Żywno

pan

Senator Waldemar Pawlak. Bardzo proszę, panie premierze.

02:40:09 - 02:46:19

Waldemar Pawlak

Szanowny panie marszałku, panie I panowie senatorowie, nie lękajmy się patriotyzmu. Warto, żebyśmy spojrzeli na tą ustawę też w takim bardzo konkretnym zakresie, bo ustawa mówi o wychowaniu patriotycznym młodzieży, więc nie jest to sprawa konkurencji politycznej I nie ma powodu, żebyśmy się tutaj politycznie licytowali. Natomiast obserwując tą debatę I w Sejmie I w Senacie, można odnieść wrażenie, że z jakby z dwóch stron polaryzacji mamy takie obawy o podobnym charakterze, czy ta ustawa jest w ogóle potrzebna, czy jest finansowanie, czy będzie możliwa do zastosowania. Spójrzmy na to właśnie w taki sposób z większą odwagą, że ta ustawa ma możliwość wspólnego zaangażowania wokół patriotyzmu, który łączy nas, łączy Polaków, a przede wszystkim uczy młodzież, żeby ze sobą razem budowała wspólnotę I patrzyła na ojczyznę jako wspólne dobro, a potem oczywiście będziemy się różnili politycznie co do różnych sposobów budowania tej przyszłości, ale jeżeli na siebie patrzymy jak na przyjaciół, a nie jak na wrogów do zniszczenia, to mamy zupełnie inny charakter funkcjonowania I polityki I kraju. I dlatego tak, jak tutaj pan senator Kazimierz Michał Ojadowski wspomniał, wnoszę poprawkę, aby przedmiotem tej ustawy było, ustawa zmieniająca niektóre ustawy w celu wychowania patriotycznego.

I nie obawiajmy się tego w ten sposób wyraźnie zasygnalizować jako kierunku, który te, ta ustawa rysuje. Ponieważ tutaj pan senator Stanisław Pawlak zgłosił poprawki dotyczące czasu wejścia ustawy od pierw... Zamiast projektowanego przez komisję pierwszego września na pierwszego marca, to myślę, że moja 2. Poprawka dotycząca właśnie tego terminu wejścia w życie ustawy może być ujęta w tym, z tej propozycji, którą przed chwilą usłyszeliśmy. Ale zwróćmy ustawę, na to, że w trakcie prac w Sejmie ta ustawa była tak odchudzana, odchudzana, żeby już nie, nie zdenerwować nikogo I straciła też sporo na swojej wartości, bo tak jak wspomniał pan senator Ujazdowski, w projekcie tej ustawy było szersze społeczne zaangażowanie.

Zarówno budowanie takiej eksperckiej Komisji Edukacji Narodowej, ale też zaangażowanie powiatowych, wojewódzkich rad oświatowych po to, aby ta praca nad patriotyzmem, nad wychowaniem młodzieży w duchu patriotycznym była zbudowana wokół takiego wspólnego kanonu wartości, wspólnych tradycji, ale przede wszystkim wokół nauczania młodzieży współpracy, współdziałania przy szacunku dla różnorodności, dla różnych poglądów. Nauczenie tej właśnie umiejętności budowania demokracji, która włącza, a nie demokracji, która dzieli, czy też polityki, która dzieli mieszkańców naszego kraju. Był też taki na przykład bardzo, myślę, że z mojego punktu widzenia, bo jestem inżynierem mechanikiem, cenny pomysł, żeby stworzyć program Stefana Banacha dla tych, tej młodzieży, która jest szczególnie utalentowana w naukach ścisłych technicznych. To chyba akurat w żaden sposób nie narusza pryncypiów żadnej ze stron politycznych, które się tutaj tak bardzo aktywnie podkręcają, bo sprawa matematyki czy inżynierii ma tą delikatną przewagę nad polityką, że jest stosunkowo obliczalna I weryfikowalna I albo most stoi, albo się przewraca, jak ktoś tam by za bardzo pokombinował, a Polska w zakresie nauk ścisłych ma spore osiągnięcia w wielu dziedzinach I warto to rozwijać, warto to, tą wyobraźnię młodzieży budzić, Bo nawet jak teraz czasami popadamy w kompleksy wobec tego, że wielkie big techy dominują, jeżeli chodzi o o sztuczną inteligencję, to z kolei też mogę powiedzieć, że ze zdumieniem patrzę, że nawet wśród urzędników najwyższego szczebla, wśród naukowców mało jest wiedzy o tym, że Polska należy do jednego z pięciu krajów, które mają największe repozytorium, bazę takiego automatycznego dowodzenia twierdzeń.

To jest taki projekt Mizar teraz realizowany na Uniwersytecie w Białymstoku od wielu lat, który pozwala wnioskować nie w kategoriach językowych, tylko logicznych, bo sam się pewnie już każdy z nas przekonał, że sztuczna inteligencja potrafi w sposób bardzo elegancki zmyślać. To to to twórcy znaleźli na to słowo bardzo wdzięczny, że wpada w halucynację, ale trzeba być bardzo ostrożnym I przy tym właśnie okazuje się, że Polska, polscy naukowcy mogą mieć naprawdę spory wkład w budowanie tej światowej wiedzy w tym zakresie. Podsumowując, nie nie obawiajmy się tego patriotyzmu, który łączy, który potrafi pokazać, jak możemy ze sobą owocnie współpracować, bo ojczyzny nie buduje się samymi deklaracjami, ojczyznę buduje się wspólnym działaniem. Dziękuję.

02:46:19 - 02:47:44

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Informuję wysoką izbę, że lista mówców została wyczerpana. Dla porządku informuję, że głos w dyskusji do protokołu złożyli senatorowie. Ryszard Brejza, Gustaw Marek Brzezin, Agnieszka Gorgoń-Komor, Janusz Gromek, Józef Jodłowski, Władysław Komarnicki, Waldemar Pawlak, Monika Jadwiga Piątkowska. Mam na liście to, tak że rozumiem, wycofujemy to, okay.

Joanna Sekuła, Adam Szenfeld. Wnioski o charakterze legislacyjnym złożyli senatorowie Stanisław Pawlak oraz Waldemar Pawlak. Zamykam dyskusję. Czy przedstawiciel wnioskodawców, ewentualnie pani minister, chcą jeszcze zabrać głos w przedmiotowej sprawie? Okay.

Dziękuję. Bardzo dziękuję. Dziękuję bardzo. Ponieważ zostały zgłoszone wnioski o charakterze legislacyjnym, proszę Komisję Edukacji o ustosunkowanie się do przedstawionych wniosków I przygotowanie sprawozdania. Informuję, że głosowanie w sprawie rozpatrywanej ustawy zostanie przeprowadzone pod koniec posiedzenia Senatu.

Przystępujemy do rozpatrzenia punktu dziewiątego porządku obrad. Ustawa o zmianie ustawy o finansowym wspieraniu produkcji audiowizualnej oraz niektórych innych ustaw. Tekst ustawy zawarte jest w druku numer 839 a sprawozdanie komisji w druku numer 839 a. Proszę o zabranie głosu senator Barbara Zdrojewską I przedstawienie sprawozdania Komisji Kultury I środków przekazał. Bardzo proszę.

02:47:45 - 02:51:44

Barbara Zdrojewska

Bardzo dziękuję panie marszałku, wysoki senacie, panie ministrze. Mam zaszczyt przedstawić zmiany do, do dwóch ustaw, dwóch bodajże, które do... Jest ustawy o zmianie ustawy o finansowym wspieraniu produkcji audiowizualnej oraz niektórych innych ustaw. Jest to... W tej ustawie mamy rozwiązania, które wiele osób określiłoby zapewne jako techniczne, ale to są bardzo ważne rozwiązania I bardzo długo oczekiwane przez środowisko producentów audiowizualnych, przez producentów filmowych, przez reżyserów I całe środowisko filmowe.

Także z radością możemy przy przywitać wreszcie ten projekt I podziękować ministerstwu za przygotowanie tego projektu. On był bardzo szeroko konsultowany I zostały już w czasie konsultacji, zostały naniesione różne zmiany, ale wczoraj odbyła się Komisja Kultury I jeszcze postanowiliśmy też dołożyć jedną zmianę, która też jest postulatem środowisk I może o tej zmianie powiem najpierw. Zmiana ta przewiduje zwiększenie limitu z siedemdziesięciu do dziewięćdziesięciu procent pomocy, pomocy publicznej dla tak zwanego trudnego utworu audiowizualnego. To, to są na przykład produkcje historyczne, produkcje dla dzieci takie, dla których trudno jest, są bardzo kosztowne, trudno jest znaleźć dla nich dofinansowania, trzeba budować ogromne dekoracje często I tak dalej I tak dalej. I ten limit zwiększony z siedemdziesięciu do dziewięćdziesięciu procent, no między innymi pozwoli nam tworzyć wspaniałe filmy historyczne, które będą bardzo zbieżne z poprzednim punktem I z wychowaniem patriotycznym.

Ale ale to nie dotyczy tylko tego, więc to jest ta poprawka z siedemdziesięciu do dziewięćdziesięciu procent. Poprawkę zgłosiły 2 panie senatorki Halina Bieda I pani marszałek Magdalena Biejak I w zasadzie obie poprawki zgłoszone przez te panie były do siebie podobne. Także przyjęliśmy tę poprawkę I wprowadzamy ją do ustawy. Co trzeba by było jeszcze powiedzieć o, o tym, o tej ustawie przyjętej przez Sejm. Proponowane rozwiązania w szczególności polegają na wprowadzeniu nowych okresów rozliczeniowych dla wniosków o wsparcie finansowe I nowego terminu na składanie takich wniosków, a także możliwości ustanowienia zabezpieczenia na środkach zdeponowanych na kontach powierniczych w bankach jako zachęty, a także zmian dotyczących raportowania przez podmioty prowadzące kina oraz zmian dotyczących przekazywania kopii filmu do Filmoteki Narodowej.

To są już takie drobniejsze sprawy. Te najważniejsze, o których powiedziałam, wymieniłam. Być może jeszcze pan minister będzie chciał dodać jakieś szczegóły, ale uważam, że tak naprawdę nie ma się za długo nad czym rozwodzić. Ustawa nie jest skomplikowana, nie bardzo trudna, natomiast bardzo, jeszcze raz to podkręcam, oczekiwana przez środowisko twórców I I prosząc wysoki Senat o przyjęcie ustawy wraz z poprawką. Na tym kończę swoje wystąpienie.

Dziękuję bardzo.

02:51:44 - 02:52:03

Maciej Żywno

Uprzejmie dziękuję pani Senator. Czy są pytania do Senator sprawozdawcy? Nie dostrzegam. Dziękuję uprzejmie. Projekt tej ustawy został wniesiony przez rząd.

Do prezentowania stanowiska rządu w toku prac parlamentarnych został upoważniony Minister Kultury I Dziedzictwa Narodowego. Witamy pana ministra Macieja Wróbla. Czy pan minister chce zabrać głos w przedmiotowej sprawie?

02:52:04 - 02:52:11

Maciej Wróbel

Panie marszałku, bardzo dziękuję. Może odpowiem na pytania państwa senatorów, jeżeli takowe będą. Pani senator przedstawiła założenia tej ustawy dość precyzyjnie. Bardzo dziękuję.

02:52:11 - 02:52:20

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Czy są pytania do pana ministra? A są, przepraszam najmocniej, pan pan pan senatora Botnia.

02:52:20 - 02:52:45

Adam Bodnar

Szanowny panie marszałku, szanowny panie ministrze. Ja bardzo doceniam aktywność regulacyjną ministerstwa na wielu obszarach, też została przyjęta, czyli na kolejnym etapie ustawa o zabezpieczeniu społecznym dla artystów, ale ja chciałbym się spytać, a co z ustawą wdrażającą European Media Freedom Act? No bo już nam tutaj rok minął od terminu unijnego.

02:52:46 - 02:52:47

Dziękuję bardzo panie ministrze.

02:52:49 - 02:53:01

Maciej Wróbel

Ja rozumiem, że to jest pytanie dotyczące nie tej ustawy panie senatorze, ale kwestia tej ustawy jest... To pytanie skierować do stałego Komitetu Rady Ministrów, bo ta ustawa została przez nas tam skierowana.

02:53:02 - 02:53:34

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Nie widzę więcej pytań. Dziękuję panie ministrze. Otwieram dyskusję. Informuję wysoką izbę, że nikt do dyskusji się nie zapisał.

Dla porządku informuję, że głos w dyskusji do protokołu złożyli senatorowie, Ryszard Brejza, Leszek Czarnowaj, Artur Dunin, Józef Jodłowski, Władysław Komarnicki, Janusz Pęcherz, Joanna Sekuła, Adam Szenfed, Aleksander Szwed, Ryszard Świlski. Zamykam dyskusję. Czy pan minister na koniec słowo?

02:53:36 - 02:54:25

Maciej Wróbel

Panie marszałku, panie panowie senatorowie, to jest dla środowiska filmowego w naszym kraju niezwykle istotna ustawa. Będziemy bardzo szczęśliwi, jeżeli zostanie ona przyjęta przez wysoki Senat. Ta ustawa powoduje, że przez najbliższych 10 lat program zachęt audiowizualnych zostanie nadal wydłużony, co oznaczać będzie, że producenci filmowi będą mogli ubiegać się o środki z tak zwanych zachęt w wysokości nie mniejszej niż 100000000 złotych rocznie, nie większej niż 230000000. W każdej chwili Minister Kultury będzie mógł zwiększać ten budżet właśnie do pułapu dwustu trzydziestu 1000000 złotych, aby móc inwestować w ten sektor, w ten sektor, który jest istotny nie tylko z punktu widzenia polskiej kultury, ale też polskiej gospodarki, bo produkcja filmowa jest także jednym z kół zamachowych naszej gospodarki. Bardzo dziękuję.

02:54:25 - 02:54:54

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Informuję, że głosowanie w sprawie rozpatrywanej ustawy zostanie przeprowadzone pod koniec posiedzenia Senatu. Przystępujemy do rozpatrzenia punktu dziesiątego porządku obrad. Ustawa o zmianie ustawy o prawie autorskim I prawach pokrewnych oraz ustawy o zmianie ustawy o prawie autorskim I prawach pokrewnych oraz ustawy o grach hazardowych. Tekst ustawy zawarty jest w druku numer 842, a sprawozdanie komisji w druku numer 842.

Proszę o zabranie głosu senator Halinę Biedy I przedstawienie sprawozdania Komisji Kultury I Dziedzictwa Narodowego.

02:54:55 - 02:56:14

Halina Bieda

Dziękuję bardzo panie marszałku, wysoka izbo. Kolejna z ustaw, bo jak sam pan minister Bodnar powiedział, że Ministerstwo Kultury bardzo dużo ustaw tu jakby proceduje, więc bardzo się z tego cieszymy, zwłaszcza jeśli są takie dobre jak ta, o której za chwilę będę mówiła. Ustawa o zmianie ustawy o prawie autorskim, prawach pokrewnych dotyczy podniesienia poziomu dofinansowania wynagrodzeń dla twórców I wydawców za wypożyczone książki w bibliotekach z pięciu do dziesięciu procent. I to jest bardzo dobra wiadomość. Mamy nadzieję, że wszystkie te książki będą dalej się cieszyły dużą popularnością I będą wypożyczane ku wiedzy, przyjemności, bo wiadomo, że czytanie książek wpływa na nasz rozwój I na pewno zdecydowanie jest lepsze od korzystania, jak to niektórzy mówią, z internetu.

Dobrą wiadomością jest również to, że wzrósł, wzrosła, przepraszam, kwota do jedenastu 1000000 dla twórców oraz zostały podane kwoty do roku 2000 trzydziestego piątego, więc myślę, że to jest bardzo dobra ustawa. Proszę wysoką izbę o przyjęcie na komisji. Wszyscy byli za, jednogłośnie nie wzbudziła ustawa żadnych kontrowersji. Dziękuję bardzo.

02:56:14 - 02:56:31

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Czy są pytania do senator sprawozdawcy? Nie widzę. Dziękuję pani senator. Projekt tej ustawy został wniesiony przez rząd.

Do prezentowania stanowiska rządu w toku prac parlamentarnych został upoważniony Minister Kultury I Dziedzictwa Narodowego. Czy pan minister w przedmiotowej sprawie zechce zabrać głos?

02:56:33 - 02:57:17

Maciej Wróbel

Panie marszałku, panie I panowie senatorowie, tylko krótko. Rzeczywiście system PLR działa w Polsce od 2000 piętnastego roku I jest tak naprawdę realizacją przepisów unii europejskiej. Idea jest bardzo prosta, skoro czytelnik w naszym kraju może bezpłatnie wypożyczać książki w bibliotekach publicznych, to twórcy powinni otrzymywać z tego tytuł wynagrodzenie. Stąd też biorąc pod uwagę, że źródłem finansowania tego projektu jest ustawa o grach hazardowych, zwiększamy poziom finansowania z pięciu do dziesięciu procent, co oznacza, że wraz z wejściem w życie tej ustawy wynagrodzenia wypłacane twórcom będą wynosiły nie 5, 6000000 złotych, a 10, 11 w pierwszym roku funkcjonowania. Bardzo dziękuję.

02:57:17 - 02:57:48

Maciej Żywno

Dziękuję uprzejmie. Czy są pytania do pana ministra? Nie dostrzegam. Dziękuję uprzejmie. Otwieram dyskusję.

Informuję wysoką izbę, że nikt do dyskusji się nie zapisał. Dla porządku informuję, że głos do protokołu złożyli senatorowie. Ryszard Brejza, Gustaw Marek Brzezin, Leszek Czarnowaj, Beniamin Godyla, Janusz Gromek, Jolanta Hibner, Władysław Komarnicki, Janusz Pęcharz, Joanna Sekuła, Adam Szwejfeld, Aleksander Szwed, Ryszard Świlski. Zamykam dyskusję. Panie ministrze, czy słowo?

02:57:50 - 02:57:53

Maciej Wróbel

Bardzo dziękuję panie marszałku. To, co najważniejsze przekazałem przed chwilą.

02:57:53 - 02:58:23

Maciej Żywno

Dziękuję uprzejmie. Informuję, że głosowanie w sprawie rozpatrywanej ustawy zostanie przeprowadzone pod koniec posiedzenia Senatu. Przystępujemy do rozpatrzenia punktu jedenastego porządku obrad, ustawa o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami. Tekst ustawy zawarty jest w druku numer 832, a sprawozdanie komisji w druku numer 832. Proszę o zabranie głosu senatora Jana Filipa Libickiego I przedstawienie sprawozdania Komisji Rodziny, Polityki Senioralnej I Społecznej.

I już panie marszałku Jeszcze chwileczkę, oczywiście.

02:58:23 - 02:58:25

Stanowisko pracy. Na spokojnie.

02:58:28 - 02:58:38

Speaker 51

Jeszcze jeszcze na sam dół. Jeszcze jeszcze jeszcze.

02:58:44 - 02:59:59

Jan Libicki

Panie marszałku, wysoka izbo, mam przyjemność przedstawić wysokiej izbie sprawozdanie z prac Senackiej Komisji Rodziny, Polityki Senioralnej I Społecznej nad ustawą o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami.

Jeśli państwo pozwolicie, to zacznę to sprawozdanie od przedstawienia sposobu, w jaki procedowała nasza komisja. Otóż rozpatrywaliśmy tą ustawę na jednym posiedzeniu, ale przerwanym, czyli tak naprawdę było posiedzenie ósmego października I dzisiaj rano trzynastego października. Dlaczego taki podział? Taki podział wziął się stąd, że rzeczywiście jest to ustawa bardzo długo oczekiwana przez środowisko osób z niepełnosprawnościami I w związku z tym była potrzeba przeprowadzenia naprawdę szerokiej dyskusji. W związku z tym w dniu ósmego października chcieliśmy dać wszystkim organizacjom pozarządowym, które zostały zaproszone na posiedzenie, możliwość wypowiedzenia się I przedstawienia swojego punktu widzenia, a dzisiaj przyjęliśmy stosowne poprawki, stąd właśnie taki sposób procedowania.

Jeśli chodzi

03:00:00 - 03:08:02

Jan Libicki

Istotę ustawy, to najpierw zacząłbym od tego, że ta ustawa jest krokiem w dobrym kierunku I realizuje zapisane w ONZ-owskiej konwencji o prawach osób z niepełnosprawnościami prawo do niezależnego życia. Oczywiście ustawa nie jest doskonała, o czym powiem za chwilę, ale wydaje się, że ten poważny krok do przodu, jeśli chodzi o asystencję osobistą dla osób z niepełnosprawnościami, dzisiaj robimy. Jakie są główne założenia ustawy? Ta ustawa zakłada, że będzie to asystencja osobista, będzie dostępna dla osób czy jak ona to określa użytkowników od trzynastego do sześćdziesiątego piątego roku życia. Zakłada również, że będą z niej mogły skorzystać te osoby, które zostaną przez stosowną komisję zakwalifikowane I otrzymają 80 punktów wedle skali oceny potrzeby wsparcia, tej, którą się używa, kiedy ktoś stara się o świadczenie wspierające.

Ustawa mówi także o tym, w jaki sposób takie wnioski się rozpatruje, w jaki sposób rekrutuje się kandydatów na asystentów osoby, osób z niepełnosprawnościami, jakie kwalifikacje powinny mieć te osoby oraz reguluje relacje między użytkownikiem, czyli powiedziałbym inaczej beneficjentem tej ustawy, operatorem, czyli powiatem, gminą bądź organizacją pozarządową I osobą, która takie usługi asystenckie świadczy. Chcę zwrócić uwagę, że kiedy rozpoczynaliśmy pracę nad tą ustawą, pani minister Nowakowska właśnie to powiedziała, co ja tutaj powiedziałem przed chwilą, tak, że jest to duży krok do przodu I oczywiście my zdajemy sobie sprawę po tych wszystkich dyskusjach, że ta ustawa nie jest doskonała, ale jesteśmy przekonani, że ten 1. Krok niezależnie od pewnej doskonałości trzeba zrobić, a ustawa będzie także podlegała w trakcie swojego funkcjonowania, ewaluacji I myślę, że to będzie wtedy dobry czas po ocenie, żeby pewne zmiany wprowadzić. Jeśli chodzi o stanowisko Biura Legislacyjnego, to Biuro Legislacyjne podniosło 2 uwagi o charakterze generalnym I 19 uwag o charakterze nazwałbym je w ten sposób techniczno-legislacyjnym. Jeśli chodzi o uwagi natury generalnej, to biuro legislacyjne zwróciło uwagę na 2 kwestie.

1. Kwestia to jest pytanie, czy ograniczenie dostępu do korzystania z asystencji osobistej kategorią wieku 13, 65 lat jest zapisem konstytucyjnym. Tutaj pojawiła się ze strony Biura Legislacyjnego wątpliwość. I 2. Wątpliwość to jest wątpliwość co do kryterium osiemdziesięciu punktów jako bezwzględnego warunku do skorzystania z asystencji osobistej.

Biuro legislacyjne wskazało ustami pana mecenasa Makarskiego, że może istnieć, zaistnieć sytuacja, w której ktoś tych 80 punktów nie otrzyma, ale życie będzie wskazywało, że takiej asystencji na przykład w dotarciu do pracy potrzebuje. Uwagi Biura Legislacyjnego podjęła również kancelaria prezydenta, której przedstawiciel był obecny na posiedzeniu naszej komisji. Podtrzymała te uwagi Biura Legislacyjnego oraz poprosiła o stosowne wyliczenie, ile by kosztowało, gdyby na przykład obniżyć to kryterium 80 punktów do siedemdziesięciu I myśmy takie wyliczenie otrzymali dzisiaj po posiedzeniu komisji. Następnie chciałbym państwu przedstawić, jak przebiegała w kilku zarysach dyskusja na naszej komisji. Przede wszystkim chcę powiedzieć, że otrzymaliśmy bardzo dużo uwag, zarówno zgłoszonych podczas posiedzenia, jak I drogą mailową, telefoniczną, na różny zupełnie sposób, ale myślę, że można by te uwagi tak naprawdę po pewnej segregacji powiedzieć, że one dotyczyły sześciu czy siedmiu kwestii.

To znaczy po 1. Tego ograniczenia wiekowego 60, 13, 63 lata. Po 2. Kryterium osiemdziesięciu punktów jako kryterium dostępu do tej usługi. Po 3., kwestie przenoszenia godzin w ramach roku.

Zapis mówi o tym, że można przenosić godziny z miesiąca na miesiąc, nie więcej niż 50 procent przyznanego limitu, a ten limit w w najszerszym wymiarze ma wynosić 240 godzin miesięcznie, czyli nie więcej niż, niż 100 godzin I nie więcej niż 50 procent. Organizacje pozarządowe postulowały, żeby te godziny można było przenosić w ramach roku, a nie w ramach miesiąca. Kolejna kwestia to była kwestia wpisania stawek wynagrodzenia do tej ustawy. One tam są wpisane na sztywno, kwotowo, co będzie powodowało prawdopodobnie pewien pewien kłopot natury legislacyjnej, bo z każdym podniesieniem tych stawek czy to pensji minimalnej, czy do stawki godzinowej zachodziłaby potrzeba nowelizacji. To jest także kwestia kolejna, czyli rozluźnienia kryteriów dla asystentów, dla osób, które świadczą tą usługę asystencką.

Z różnych względów ja nie będę w to wchodził, chyba że padnie takie pytanie I pojawiła się także jeszcze 2 kwestie, które dotyczyły po 1. Tego, czy, że tak powiem środki na realizację zadania przez operatorów czy realizatorów, bo tak, tak ich nazywa ustawa, są odpowiednie, no I także stosownych składek na ubezpieczenie społeczne od osób, które taką asystencję będą świadczyć. I to jest, jeśli chodzi o o przebieg dyskusji, ja tu nie będę się może odwoływał do poszczególnych głosów państwa senatorów. Chcę powiedzieć teraz tak, jeśli chodzi o tą część posiedzenia, która się odbyła, odbyła dzisiaj, zgłoszono w sumie 33 poprawki zostały przyjęte, z tego 18 poprawek ma charakter, nazwijmy to, 14 jest doprecyzowujących, a 4 są techniczne, nazwijmy je techniczno-legislacyjnymi, a 15 poprawek jest poprawkami natury merytorycznej I myślę, że na tym zamknąłbym swoje wystąpienie jako sprawozdawca, a jeśli państwo senatorowie mają pytania, to postaram się w miarę możliwości na nie odpowiedzieć. Bardzo serdecznie dziękuję.

03:08:02 - 03:08:35

Wojciech Skurkiewicz

Uprzejmie dziękuję. Czy są pytania do senatora sprawozdawcy? Bardzo proszę pan senator Skórkiewicz. Ja mam 1 pytanie panie senatorze, bo mam wrażenie, że w pewnym zakresie jest to ustawa też dyskryminująca osoby powyżej sześćdziesiątego piątego roku życia. Więc my będziemy taką poprawkę zgłaszać z panią senator Sagatowską.

To dlaczego tak się dzieje, że w tej ustawie jest ta procedura wiekowa sześćdziesięciu pięciu lat, jeżeli chodzi o asystencję dla osoby niepełnosprawnej?

03:08:35 - 03:10:21

Jan Libicki

Ja bym powiedział w ten sposób, po 1. Rzeczywiście jest tak, że biuro legislacyjne podnosiło kwestię czy taki zapis jest zapisem konstytucyjnym I tu była ta wątpliwość. Ja sobie nawet pozwoliłem też na posiedzeniu komisji powiedzieć, że co będzie w momencie, w którym na przykład ktoś, kto nie otrzyma takiej usługi asystenckiej, a ma 65 lat, pójdzie na przykład do różnego rodzaju trybunałów europejskich I dostanie nakaz tego, żeby taką usługę po prostu otrzymać. To będzie wtedy trzeba to realizować. Natomiast ja bym powiedział tak, myślę, ale to jest moje przypuszczenie, że tutaj jest kwestia następująca, otóż jeśli osoby w wieku powyżej sześćdziesięciu pięciu lat, które są osobami sprawnymi, postanowią się orzec w tej komisji, która będzie, że tak powiem, orzekała o tym, się komuś należy czy nie, to może dojść do sytuacji I w moim przekonaniu ten zapis ma temu przeciwdziałać, żeby osoby, które mogą skorzystać z pomocy, nie wiem, rodziny, bo nie są osobami, które, że tak powiem, w wieku przedemery

Zdalnym no były niepełnosprawność, tylko z tytułu wieku, żeby się nagle okazało, że te koszty pewnej opieki nad nimi są przerzucane na, że tak powiem usługę asystencką I na finanse publiczne. Tak myślę, taki jest mój domysł w tej sprawie.

03:10:21 - 03:10:23

Dziękuję bardzo, bardzo proszę pani Senator.

03:10:23 - 03:10:29

Agnieszka Kołacz-Leszczyńska

Dziękuję, ja chciałam o to samo zapytać, ale być może też o to samo zapytam panią minister, jeśli będzie możliwość. Dobrze, dziękuję.

03:10:29 - 03:10:46

Maciej Żywno

Dobrze, dziękuję uprzejmie. Czy są jeszcze pytania do senatora sprawozdawcy? Nie dostrzegam. Dziękuję uprzejmie. Projekt tej ustawy został wniesiony przez prezydenta, posłów oraz rząd.

Czy... Rozumiem, nie ma upoważnionego przedstawiciela prezydenta?

03:10:46 - 03:10:53

Speaker 52

Nie ma. Nie ma, ma. Dziękuję bardzo.

03:10:54 - 03:11:01

Maciej Żywno

Czy upoważniona przedstawicielka wnioskodawców pani poseł Katarzyna Łeber-Han pragnie zabrać głos w sprawie rozpatrywanej ustawy? Serdecznie zapraszam.

03:11:19 - 03:18:30

Katarzyna Ueberhan

A, przy podnieść, dobrze. W senacie też mamy, znaczy w sejmie też mamy, ale nie korzystałam jeszcze. Dziękuję bardzo. Szanowny panie marszałku, pani minister, wysoki senacie, szanowni państwo, a przede wszystkim osoby oglądające nas, słuchające osoby z niepełnosprawnościami, które zbyt długo już czekają na tę ustawę.

Mam zaszczyt stawać przed państwem w imieniu jednego z wnioskodawców, jednej z wnioskodawczyń prezentowanej dziś ustawy o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami. Uchwalona przez Sejm w dniu osiemnastego września tego roku ustawa dotyczy niezwykle ważnego społecznie obszaru, prawa osób z niepełnosprawnościami do samodzielnego, godnego I niezależnego życia. Zgodę zgodnie z konwencją ONZ o prawach osób z niepełnosprawnościami, którą Polska ratyfikowała już w 2000 dwunastym roku. I tak naprawdę od tego czasu możemy mówić o toczącej się dyskusji również tutaj w gmachu polskiego parlamentu, w dyskusji o potrzebie usługi, o usługi o asystencji. O jej potrzebie mówiły osoby ze szczególnymi potrzebami, mówiły ich rodziny, mówiły organizacje społeczne, które je reprezentowały, mówiły, mówili eksperci, mówił Rzecznik Praw Obywatelskich.

Dziś wreszcie słowa przekuwamy w rzeczywistość. Asystencja przestaje być już programem, o który trzeba co roku walczyć, staje się prawem. Bo asystencja osobista to nie jest przywilej, nie jest to pomoc społeczna, to usługa, to narzędzie. Narzędzie do realizacji prawa do niezależnego życia, o czym wspominał tu już przede mną występujący senator sprawozdawca senator lipicki. To osoba ze szczególnymi potrzebami decyduje jak wygląda jej życie, gdzie mieszka, z kim się spotyka, pracuje, czy studiuje, czy idzie do kina na koncert, do urzędu, czy po prostu wychodzi z domu.

A rolą państwa jest stworzyć warunki do tego, by ta decyzja była rzeczywiście możliwa. Dokładnie tak, jak wynika z artykułu dziewiętnastego Konwencji ONZ o prawach osób z niepełnosprawnościami. Standardu, do którego ta ustawa zgodnie z wolą samych zainteresowanych wprost się odwołuje. Wysoki Senacie, Sejmowe Komisy, Sejmowa Komisja Polityki Społecznej I Rodzinna, wcześniej specjalnie powołana podKomisja Nadzwyczajna, którym miałam przyjemność przewodniczyć, przez wiele tygodni pracowały nad trzema projektami dotyczącymi asystencji osobistej, prezydenckim, rządowym I poselskim. To były miesiące wymagającej szczegółowej pracy, pracy ponad politycznymi podziałami.

I raz jeszcze z tego miejsca, również z tego miejsca chciałabym podziękować tym wszystkim osobom, bez których pracy I wysiłku, zaangażowania ta ustawa by nie powstała. Osobom z niepełnosprawnościami reprezentującymi je organizacjom społecznym, wszystkim członkom I członkiniom komisji, podkomisji, ale też podziękować pełnomocnikom, z którym miałam przyjemność współpracować przez te tygodnie, miesiące obecnej tutaj na sali pani minister Katarzynie Nowakowskiej, ale też pierwszemu pełnomocnikowi, który tą ustawę przedstawił, czyli Łukaszowi Krasoniowi, pani posłance Mali Nowak, czy też obecnej pełnomocniczce Monice, Sikorze, ale jest tutaj z nami na sali też są, jest wiele innych osób, które do tej pracy swoją cegiełkę dołożyły. Są przedstawiciele kancelarii prezydenta, są współpracownicy, pracownicy biura pełnomocnika, osób z niepełnosprawnościami I to ich wysiłek, ich zaangażowanie sprawiły, że możemy tutaj dzisiaj stać I rozmawiać o gotowej ustawie. Dzięki tym osobom wiemy też, że dobra ustawa o asystencji to nie tylko ustawa o finansowaniu usług. To przede wszystkim ustawa o autonomii człowieka.

To osoba korzystająca z asystencji jest w centrum, była w centrum naszej pracy, jest w centrum tworzonego dzisiaj, stworzonego przez nas prawa, przez tą ustawę systemu. Celem ustawy jest ustawienie systemu asystencji osobistej jako prawa, a nie jako uznaniowej usługi zależnej od gminy czy konkursów ministerialnych. Zgodnie z ustawą asystencja ma być usługą ciągłą, finansowaną z budżetu państwa, świadczoną na podstawie indywidualnych potrzeb osoby z niepełnosprawnością, a nie według ryczałtowych limitów. Wysoki Senacie, była też tu już o tym mowa. Czy czy ustawa w obecnym kształcie jest ustawą naszych marzeń?

Powiem tak, to początek, to początek końca zbyt długiej drogi, zbyt długiego czasu, oczekiwania, to krok do niezależnego życia. Dzięki tej ustawie będziemy mogli stawiać kolejne kroki. Wysoki Senacie, chcę powiedzieć jeszcze 1. Ta ustawa jest potrzebna nie tylko osobom ze szczególnymi potrzebami, ale jest potrzebna ich rodzinom, ich partnerom, partnerkom, ich dzieciom. Rodzinom, które przez lata wykonywały pracę opiekuńczą, często kosztem własnego zdrowia, pracy, emerytury czy własnego życia.

Asystencja osobista nie odbiera oczywiście rodzinie odpowiedzialności. Odbiera rodzinie przymus bycia całodobowym opiekunem I daje człowiekowi ze szczególnymi potrzebami, potrzebami coś, czego nie da się przeliczyć wyłącznie na godziny I złotówki. Daje wolność. Wolność, żeby samemu zdecydować, kiedy wstać, dokąd pojechać, z kim się spotkać, gdzie pracować, czy założyć rodzinę, czy zostać w domu, czy żyć tak jak żyją inni ludzie, własnymi planami, marzeniami, decyzjami, czasami błędami. Naszym celem musi być stworzenie I było, przyświecało nam stworzenie systemu, w którym człowiek z niepełnosprawnością nie musi prosić państwa o pozwolenie na własne życie.

Według badań ponad 80 procent osób z niepełnosprawnościami deklaruje, że profesjonalna asystencja osobista jest warunkiem ich samodzielności I udziału w życiu publicznym. Usługa asystencji jest fundamentem godnego życia, ale też państwa, które to godne życie zapewnia. Godnego państwa, które nie wyręcza, lecz umożliwia. Dlatego z tego miejsca zwracam się do państwa, szanowni państwo, senatorowie, senatorki o poparcie dla tej ustawy. Ustawy, która wzmacnia prawa osób z niepełnosprawnościami I realnie zmienia ich codzienność, dając im narzędzie do niezależnego I godnego życia.

Dziękuję.

03:18:30 - 03:18:55

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Proszę nie uciekaj, bo mogą być Dobrze. Pytania, ale zanim to, to serdecznie witam Koło Gospodyń Wiejskich z gminy Chocz wraz z panią burmistrz, którzy przybyli na zaproszenie pana senatora Janusza Pęcherza. Serdecznie państwa witamy. Wracamy do obrad.

Czy ktoś z państwa dla ma pytanie do pani poseł? Bardzo proszę, pani poseł Agnieszka Kołacz-Leszczyńska.

03:18:55 - 03:19:33

Agnieszka Kołacz-Leszczyńska

Pani poseł, dziękując oczywiście za naprawdę ogrom prac wykonanej przez rzeczy parlamentarzystów, ale również instytucje, które towarzyszyły państwu, te wszystkie uwagi, które były zgłaszane, ja będę pytała o ten wiek sześćdziesięciu pięciu lat. Jakie były argumenty mówiące o tym, że to to jest ta górna granica? Ja mam pytanie od osób, które są samotne, nie mają wsparcia rodzin I I ten wiek dla nich jest trudny, później myśląc o tym, co się stanie z nimi po ukończeniu tego tego sześćdziesiątego piątego roku życia. Gdybym mogła kilka słów ewentualnie tych argumentów, które padały. Dziękuję.

03:19:33 - 03:19:59

Katarzyna Ueberhan

Oczywiście szanowna pani Senator, jeżeli chodzi o górną granicę wieku w projekcie poselskim tej granicy pierwotnym zamyśle nie było, ale w toku prac nad projektem rządowym, bo tak jak mówimy ta ustawa jest efektem połączenia trzech różnych projektów ustaw. W toku prac nad projektem rządowym pojawiła się ta górna granica w wieku sześćdziesięciu pięciu lat.

03:20:00 - 03:22:01

Katarzyna Ueberhan

Argumentowana niestety kwestiami budżetowymi, kwestiami wyda... Wywiązanymi z kosztami tej tej ustawy, ale oczywiście musimy pamiętać, że ta ustawa nie wyłącza, nie likwiduje jednak nadal istniejących, będzie nadal istniała asystencja programowa I dla tych osób powyżej sześćdziesięciu pięciu lat będzie ona cały czas dostępna, więc te osoby w wieku powyżej sześćdziesięciu pięciu lat nie pozostaną bez wsparcia, nie pozostaną bez możliwości skorzystania z asystencji, z usługi asystencji, tylko niestety jeszcze w starym systemie, starym sposobie programowym, że tak to ujmę. I oczywiście pamiętajmy też, że mamy cały czas świadczenie wspierające, z którego korzysta w dużej mierze korzystają osoby właśnie starsze I świadczenie wspierające jest, akurat jest świadczeniem nie z konsystencji, ale jest jest to znaczna kwota z tego co wiemy, z tego co pokazują też, z tego na co wskazują dane z realizacji tego świadczenia, są to dosyć wysokie kwoty, które umożliwiają też osobom starszym zrealizowanie usługi asystencji z tych środków finansowych. Pamiętajmy, że gdy świadczenie wspierające było uchwalone w poprzedniej kadencji przez poprzednią, przez poprzedni rząd, jednym z argumentów wprowadzania tego świadczenia, ono było uzasadniane, oświadczenie było uzasadniane również tym, że będzie można te środki wykorzystać na opłatę za usługi asystenta, więc jakby cały czas też świadczenie wspierające będzie można łączyć wnioskowanie o usługę asystencką I pobierać świadczenie wspierające, czyli te te instrumenty, te narzędzia będą się uzupełniać.

03:22:01 - 03:22:20

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Bardzo proszę pani senator Ewa Kaliszuk. Zanim to, to witam drugą część grupy, w tym z Koła Gospodyń Wiejskich z gminy Chocz. Witamy państwa serdecznie na zaproszenie pana senatora Janusza Pęcherza. Witamy serdecznie.

Bardzo proszę,

03:22:20 - 03:23:22

Ewa Kaliszuk

pani Senator. Pani poseł, ja chciałabym troszeczkę w nawiązaniu też do pytania koleżanki dopytać jeszcze jedną rzecz, bo pani też w swoim wystąpieniu wspomniała o tym programie rządowym asystencji osobistej, który na dzień dzisiejszy mamy zapewnienie, że będzie nawet w momencie, kiedy ustawa o asystencji będzie już obowiązywać od dwudziestego ósmego roku, niemniej jednak użyła pani takich słów, że trzeba co roku walczyć o program. W związku z tym nie do końca jak gdyby możemy zgodzić się z tym, że ta pewność co do funkcjonowania obok ustawy programu rządowego będzie. Dodać też trzeba, że środki na ten cel są coraz niższe, tak. Mieliśmy 1000700 na ubiegły rok, teraz mamy 1000600, a już na rok 2027.

W budżecie zaplanowano około miliarda dwustu 1000000 złotych na program asystencji. W związku z tym nie mamy żadnego, żadnej pewności, że osoby powyżej sześćdziesiątego piątego roku życia będą od dwudziestego ósmego roku życia mogły korzystać z tego programu, prawda?

03:23:22 - 03:25:39

Katarzyna Ueberhan

Znaczy w tej chwili, jak państwo wiedzą w Sejmie, pracujemy nad ustawą budżetową na kolejny rok. Jest też zadaniem nasz parlamentarzystów posłów, ale też posłów, posłanek parlamentarzystów w ogóle, walczyć o dobre poprawki do ustawy budżetowej. Przede wszystkim zadbanie o środki w funduszu solidarnościowym, z którego ta, ten, te programy asystencji osobistej, usługi asystencji osobistej są realizowane. Myślę, że bardziej szczegółowo, czy bardziej konkretnie jest to jednak pytanie dla strony rządowej, bo to I jakby gospodarzem I dysponentem tych środków I tych programów jest resort rodziny I reprezentująca dzisiaj ten resort, ale też zastępująca pełnomocniczka Monika Sikora, ministra Nowakowska, więc myślę, że ona państwu bardziej dokładnie na te wątpliwości I na te kwestie odpowie. Ja ze swojej strony jako posłanka mogę tylko, mogę deklarować chęć składania potrzebnych poprawek I zadbania od...

Walki, właśnie tej walki o to, żeby z funduszu solidarnościowym na te programy, na które do tej pory środki były, żeby nadal te środki pozostawały. Rok 28. Jest dosyć odległą, odległą datą. W międzyczasie czekają nas kolejne wybory parlamentarne. Ja szczerze, o tak osobiście uważam, że może ta ustawa jeszcze już po, pomimo, po po jej podpisaniu przez prezydenta, miejmy nadzieję, może nadal I tak ewoluować.

Zawsze można, będzie można złożyć nowelizację I jeżeli wywalczymy I wygospodarujemy większe środki w budżecie na realizację systemowej usługi asystencji, że będziemy mogli w niedługiej przyszłości jednak znieść te ograniczenia, które w tej chwili w ustawie są. Tak jak mówiłam, jest to krok w tym właściwym kierunku I ja osobiście mam nadzieję, że będziemy tą usługę poszerzać tak, żeby faktycznie nie była ona ograniczona z żadnej strony, tak? I jeżeli chodzi o o wiek czy czy liczbę godzin.

03:25:39 - 03:25:43

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Kolejne pytanie pani Senator Agnieszka.

03:25:44 - 03:26:18

Agnieszka Kołacz-Leszczyńska

Dziękuję bardzo. Panie marszałku, Wysoki Senacie, pani poseł, ja chciałam jeszcze zapytać o te, o tę granicę osiemdziesięciu punktów, potrzeby wsparcia. Tutaj pan senator wcześniej mówił, sam sprawozdawca mówił o tym, że rozmawialiście państwo o obniżeniu tej granicy siedemdziesięciu procent, a proszę nam opisać być może, przepraszam, ja po prostu pytam, ponieważ nie uczestniczyłam w pracach tego zespołu, komisji, ta różnica dziesięciu procent, to jaki to jest stopień niepełnosprawności? Czy czy jakoś możemy to opisać, czy czy czy jednak posługujemy się eksperckimi decyzjami I te 80 procent to jest

03:26:18 - 03:26:40

Katarzyna Ueberhan

to jest to? Punktacja dotycząca poziomu wsparcia jest, znaczy ma swój początek, ta punktacja ma swój początek właśnie w ustawie o świadczeniu wspierającym I tam jest, jak jest formularz, są te wytyczne dotyczące punktacji, która, na podstawie której później jest czy przydzielane na świadczenie wspierające, czy też będzie usługa systemu. Ja bym

03:26:40 - 03:26:55

Agnieszka Kołacz-Leszczyńska

tylko do uzupełnię, ponieważ ja nie chciałabym, żebyśmy patrzyli przez pryzmat pieniędzy, bo mówiono, że jak my obniżymy to niech niech nie chodzi mi o właśnie, żebyśmy nie patrzyli przez pryzmat pieniędzy, tylko rzeczywiście, żeby kierunkowana była to wsparcie dla osób, które rzeczywiście potrzebują tego I o to mi bardzo chodzi.

03:26:55 - 03:29:27

Katarzyna Ueberhan

Rozumiem, jeżeli chodzi o sam system punktowy, ja też osobiście uważam, że on nie jest idealny I z tego, co wiem, to I Biura Pełnomocnika do spraw Osób z Niepełnosprawnościami pochyla się nad I nad samym formularzem I w ogóle robi przegląd świadczenia wspierającego, bo rok 27., jeżeli dobrze pamiętam, jest rokiem do przeglądu funkcjonowania tego tego świadczenia I ja osobiście uważam, że ten system punktowy jest do poprawienia, tak? To nie jest tak, że, że jest, jest, idealny. Jest to system, o którym często też na komisji też padały takie głosy, który premiuje osoby ze sprzężoną niepełnosprawnością. Nie wszystkie, nie wszystkie niepełnosprawności widzi albo widzi w sposób wystarczający, że jeżeli tak to ujmę. I oczywiście pojawiały się też propozycje poprawek, obniżenia tego poziomu, tego poziomu wsparcia do punktu do siedemdziesięciu punktów, ale tak jak mówiłam, my w zamyśle ta, ponieważ jest to bardzo obszerny, obszerna zmiana systemowa, która wymaga również zmian w systemie też informatycznym, chociażby Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, zresztą przedstawiciele są z nami tutaj na sali.

Zakład będzie potrzebował kilkunastu miesięcy w ogóle, żeby uruchomić od strony informatycznej ten program, więc gdybyśmy nagle jakby otworzyli te drzwi zbyt szeroko, mogłoby się okazać, że system stałby się niewydolny, że nie bylibyśmy... Dlatego też stąd... Ja rozumiem, rozumiejąc te głosy, jednak ten poziom, ta punktacja postawiona na poziomie 80 punktów czy też ten wiek pozwala nam z jednej strony, tak jak już mówiłam, ograniczyć od strony wydatków budżetowych koszty, koszty realizacji te tej usługi, ale przede wszystkim, myślę, że przede wszystkim pomaga, pozwoli na wchodzenie w ten system etapami. Tak jak mówiłam, ja nie wykluczam, wręcz mam przekonanie, że ta ustawa będzie się zmieniała, będzie nowelizowana I będziemy poszerzać, tak jak będzie zwiększany też z czasem, będzie zwiększana, będzie zwiększana liczba godzin, tak jestem przekonana, ulegnie zmniejsz... Te te pułapy, jeżeli chodzi o punktację czy o wiek.

Punktacja obniżana, wiek podwyższony. Jestem o tym głęboko przekonany.

03:29:27 - 03:29:39

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Nie ma więcej pytań. Uprzejmie... A przepraszam najmocniej. Nie, przez system do pytań się nie zgłaszamy.

Przez system zgłaszamy się do dyskusji. Bardzo proszę państwa.

03:29:39 - 03:30:09

Joanna Sekuła

Bardzo dziękuję panie marszałku. Pani posłanko, chciałam zapytać czy opieraliście się państwo na jakichś systemowych rozwiązaniach, które obowiązują w tej chwili w innych krajach Unii Europejskiej? Czy jest to

jakiś

Wy wy wy wypracowany na potrzeby naszego systemu opieki nad osobami z niepełnosprawnościami.

03:30:10 - 03:30:58

Katarzyna Ueberhan

Dziękuję. Ostatecznie spośród tych trzech projektów, nad, którymi pracowaliśmy, jako projekt wiodący został wybrany projekt rządowy. Jakby na rozwiązaniach projektu rządowego opieraliśmy pracę nad ustawą I z tego co wiem, czy też jako przewodnicząca komisji, my zawnioskowaliśmy o opinie I ekspertyzy z innych państw, działa usługa asystencji w innych krajach. Z tego, z tego co wiem, projekt rządowy był też wypracowany, ale to też tak naprawdę bardziej pytanie do, do pani ministry. Projekt rządowy był, opierał się również na rozwiązaniach realizowanych w innych krajach, również poprawki, które były zgłaszane, były poprawkami, które odnosiły się do rozwiązań z innych państw.

03:30:59 - 03:31:04

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Pani Senator Kaliszuk, a potem wrócimy tutaj.

03:31:05 - 03:31:41

Ewa Kaliszuk

Szanowna Pani Poseł, to ja jeszcze w nawiązaniu ponownie, jest ten prawda, ponownie w nawiązaniu do koleżanki Kołacz-Leszczyńskiej, odnośnie tych kryteriów punktowych. Czy ja dobrze zrozumiałam, że pani jak gdyby jako 1 z argumentów dla nieobniżania skali kryteriów do siedemdziesięciu punktów wymieniła kwestie niedostosowania systemu albo inaczej działających systemów teleinformatycznych. Inni. No właśnie, bo bo bo mamy przeznaczone ogromne środki na budowę tego systemu teleinformatycznego, więc wydaje się, że jakby to nie powinno być przeszkodą, bo przed nami budowa tego systemu. Czy to jest A

03:31:41 - 03:33:53

Katarzyna Ueberhan

tak nie, nie, nie, nie chodziło mi o system jako taki, jakby czas potrzebny. Jakby budowa, budowa, budowa systemu informatycznego jest też, jest jedną z przyczyn, właśnie główną przyczyną tak późnego, takiego długiego okresu wprowadzania tego systemu, bo jest zapewne konieczność przygotowania systemu, a ja podałam ten, tą, jakby to nie obniżanie tej granicy punktowej, czy nie podwyższanie granicy wieku. Z jednej strony jest argument finansowy, ale z drugiej strony jest argument mówiący o tym, że dzięki temu będziemy mogli wprowadzać ten system, wprowadzać te, to rozwiązania system czy etapowo, o właśnie, o to z tego słowa szukałam. Myślę, że przy obniżeniu, przy obniżeniu tej punktacji, no liczba osób uprawnionych dramatycznie by wzrosła. To byłoby też trudne dla I dla budżetu, ale też dla systemu.

Nie chodzi mi o de facto o system informatyczny, bo myślę, że on by sobie oczywiście poradził, ale pamiętajmy, że te osoby będą się musiały orzekać. Musimy powołać specjalne zespoły, które gdyby nagle ta cała rzesza osób zgłosiła się do takiego, do komisji zespołu orzekających, to by mogło spowodować zbyt nadmierne obciążenie tych, tym sensie tego systemu I zespołu, nie systemu teleinformatycznego. Obecnie już jest problem, tak, z orzekaniem. System punktowy miał to usprawnić. W mojej ocenie nie, no tego, tego założonego celu nie nie realizuje I też zdaniem moim jako posłanki I przewodniczącej Komisji Polityki Społecznej I Rodziny nadal potrzebujemy reformy orzecznictwa.

To sprawozdanie z sero-pangto punktowego, który miało być swoistym takim bypassem dla I ominięciem problemów związanych z orzekaniem, nie sprawdza się.

03:33:54 - 03:33:56

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Bardzo proszę pani senator Gorgon-Komor.

03:33:57 - 03:34:27

Agnieszka Gorgoń-Komor

Dziękuję. Ja rozumiem, to jest 1. Krok do regulowania zawodu asystenta osobistego dla osób z niepełnosprawnością. Znamy statystyki. Czy pani minister może mi powiedzieć, jakiej grupy beneficjentów trafi ta ustawa, jeśli chodzi o zabezpieczenie ich potrzeb?

I ja już tak zupełnie tak bardziej chciałam praktycznie zapytać, ponieważ tutaj będziemy mówić o ośmiu godzinach dziennie tej asystencji, a osoby z niepełnosprawnością znaczną potrzebują tej opieki na 24 godziny. I czy pani by mogła mi przybliżyć ten temat. Dziękuję.

03:34:27 - 03:34:32

Maciej Żywno

Tylko doprecyzujmy, bo pani senator użyła sformułowania minister, czy to jest pytanie do pani poseł czy minister?

03:34:32 - 03:34:33

Do pani poseł, przepraszam.

03:34:33 - 03:34:34

Dobrze, okej,

03:34:34 - 03:34:35

bardzo proszę.

03:34:35 - 03:35:53

Katarzyna Ueberhan

Chociaż tak uważam, że pewnie pani minister jest lepszą adresatką tego pytania. Pamiętajmy, że mówimy o pewnej rozpiętości godzin I to przy... Komisja będzie orzekała jaką liczbę godzin asystencji, usługi asystencji danej osobie, danej osobie potrzeba. I tutaj też, jeżeli chodzi o liczbę asystentów, nie nie ograniczamy tutaj ani liczby godzin apriorii, ani liczby asystentów mających tą usługę dla, dla osoby z niepełnosprawnościami świadczyć. I tak jak mówiłam, te różne, które w tej chwili mamy w systemie się nie, nie, nie wyklucza I będzie umożliwiało z różnych miejsc, z różnych źródeł zapewnienie tego wsparcia I realizacji tej usługi I myślę, że przy osobach z, które będą potrzebowały tego wsparcia 24 godziny na dobę, będzie możliwe zrealizowanie tej usługi właśnie tak, tak jak tutaj pani senator wspomniała 24 godziny na dobę.

Jeżeli chodzi o szacunki, ile osób skorzysta, myślę, że to jest pytanie do pani minister. Dokładne wyliczenia myślę, że... Dokładnymi wyliczeniami dysponuje ministerstwo.

03:35:55 - 03:35:57

Maciej Żywno

Bardzo proszę pan senator Embrysik.

03:35:58 - 03:36:22

Speaker 57

Dziękuję panie marszałku. Panie poseł, mam pytanie dlaczego ustawa zakazuje elastycznego rozliczania godzin w skali roku, jedynie umożliwia przeniesienie tych godzin na kolejny miesiąc. Czy nie lepiej byłoby jednak upodmiotowić decyzję w tej sprawie dla osób nie z niepełnosprawnościami, umożliwić im wykorzystanie tych godzin wedle własnego uznania?

03:36:22 - 03:36:27

Katarzyna Ueberhan

Jeżeli chodzi o o kwestie godzin, ich przenoszenia, to też jest to 1

03:36:27 - 03:36:56

Katarzyna Ueberhan

uzgodnień rządowych, międzyresortowych tego. W projekcie poselskim było to rozwiązane inaczej. W projekcie rządowym po całym procesie uzgodnień międzyresortowych zostało takie, a nie inne rozwiązanie wskazane. Myślę, że też to oczywiście też kwestie finansowe I kwestie planowania budżetu miały z tym związek.

03:36:56 - 03:37:03

Speaker 57

Oczywiście. Bardzo proszę jeszcze raz. Chciałbym zapytać, jak to było rozwiązane w projekcie poselskim?

03:37:04 - 03:37:06

Speaker 56

Projekt poselski umożliwiał przynoszenie godzin.

03:37:07 - 03:37:26

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Nie ma więcej pytań. Dziękuję pani poseł. Do prezentowania stanowiska rządu w toku prac parlamentarnych został upoważniony Minister Rodziny, Pracy I Polityki Społecznej. Witamy serdecznie panią minister Katarzynę Nowakowską, która zmierza do nas, a zatem chce zabrać głos w imieniu rządu.

03:37:36 - 03:39:59

Katarzyna Nowakowska

Dzień dobry, szanowny panie marszałku, wysoka izbo. Mam przyjemność dziś przedstawić niezwykle ważną ustawę, ustawę o asystencji osobistej. Ta ustawa stanowi 1 z filarów obok, chociażby mieszkalnictwa wspomaganego, system I możliwość niezależnego życia osób z niepełnosprawnościami. Na tę ustawę, jak wspomniała pani poseł, czekali, czekało środowisko osób z niepełnosprawnościami, ich rodziny, bliscy już kilkanaście lat I bardzo się cieszę, że dziś robimy ten ważny krok. Ustawa o asystencji osobistej jest jedną z tych ustaw, które, których znaczenie wykracza dzisiaj poza same przepisy.

Dotyczy bowiem tego, jak rozumiemy rolę państwa, jak rozumiemy wsparcie osób z niepełnosprawnościami, czy traktujemy je podmiotowo czy nie? Niezależne życie nie oznacza, że człowiek wszystko musi robić sam. Oznacza, że może decydować o sobie, nawet jeżeli do realizacji swoich decyzji potrzebuje wsparcia innych osób. Możliwość wyjścia z domu, pójścia do pracy, pójścia na uczelnię, załatwienia spraw urzędowych czy po prostu samodzielnego zaplanowania dnia dla wielu osób są zwyczajną codziennością. Dla części osób z niepełnosprawnościami ich realizacja zależy jednak od tego, czy dostępna jest pomoc drugiego człowieka.

I właśnie te różnice ma pomóc zmniejszyć ta ustawa, którą dziś przedstawiamy I omawiamy. Jej podstawową ideą jest to, że osoba z niepełnosprawnością ma być podmiotem własnego życia, a nie odbiorcą opieki. Ustawa, nad którą dziś pracuje Senat, tworzy systemowe ramy przyznawania I świadczenia asystencji osobistej. Chciałabym wskazać kilka jej najważniejszych rozwiązań. Po 1.

Wprowadza indywidualną ocenę potrzeb osoby z niepełnosprawnością. Przyznanie prawa do asystencji będzie następowało w drodze decyzji administracyjnej. Ocena będzie uwzględniać nie tylko formularz samooceny, lecz także bezpośredni wywiad, ocenę funkcjonowania, warunki mieszkaniowe, bariery środowiskowe I transportowe oraz potrzeby komunikacyjne. Celem jest ustalenie nie tylko tego, czy wsparcie jest potrzebne, lecz również jego zakres. Po 2., ustawa określa wymiar godzinowy asystencji.

Docelowo dla osób dorosłych objętych ustawą przewiduje od dwudziestu do dwustu czterdziestu godzin miesięcznie. Dla osób w wieku od 13 do osiemnastego do 18 lat od 20 do 80 godzin miesięcznie. Ostateczny wymiar ma wynikać z indywidualnej oceny potrzeb. Po 3. Ustawa określa, kto może

03:40:00 - 03:42:18

Katarzyna Nowakowska

Prawa. W przypadku osób dorosłych chodzi o osoby od ukończenia osiemnastego roku życia do ukończenia sześćdziesiątego piątego roku życia, o czym zapewne jeszcze za chwilkę będziemy rozmawiać, posiadające ostateczną decyzję ustalającą poziom potrzeby wsparcia na poziomie co najmniej 80 punktów. Osoby, które nabyły prawo przed skończeniem sześćdziesięciu pięciu lat, zachowują je po osiągnięciu tego wieku do końca okresu wskazanego w decyzji, którą według tej ustawy można wystawić na najdłużej na okres pięciu lat. Po 4., ustawa porządkuje zasady realizacji usługi, określa zadania powiatów, gmin współpracujących z powiatami oraz uprawnionych realizatorów. Wprowadza rejestry realizatorów, asystentów, zasady zawierania trójstronnych kontak, kontraktów, a także wymagania związane z przygotowaniem asystentów, bezpieczeństwem I jakością wsparcia.

Przewiduje je również superwizję, czyli wsparcie zawodowe asystentów. I wszystkie te rozwiązania mają służyć jednemu celowi. Asystencja ma wspierać człowieka w codziennym funkcjonowaniu, przemieszczaniu się oraz uczestnictwie w życiu społecznym I zawodowym. Nie jest więc kolejną usługą o charakterze opiekuńczym. To narzędzie, które ma za zadanie zwiększyć samostanowienie, ułatwiać aktywność zawodową I społeczną oraz dawać rodzinom większą możliwość organizowania własnego czasu.

Ta ustawa jest ważna, a powiem nawet, że przełomowa I rzadko używam takich słów w Sejmie lub w Senacie, ale tworzy ona zupełnie nowy system wsparcia I nowe podejście do tworzonych usług. Równocześnie rozumiem I widzę jej ograniczenia, Mimo że docelowo wsparcie zgodnie z naszymi szacunkami dotrze do stu 1000 osób z niepełnosprawnościami, to rzeczywiście pozostaną osoby, które nie skorzystają w najbliższym czasie z ustawowej asystencji osobistej. Jednak jej zapisy tej ustawy są pewnego rodzaju kompromisem między potrzebami a dzisiejszymi możliwościami. Natomiast odpowiadając na te obawy, zwracam uwagę, że ustawa przewiduje obowiązkowy przegląd ustawy po trzech latach, czyli po dwóch latach pełnego obowiązywania ustawy, który ma zakończyć się rekomendacjami do zmian ustawowych I wtedy będzie też to dobrą okazją I dobrym momentem do tego, by rozmawiać o poszerzeniu właśnie grupy, do której to wsparcie dotrze. W Centrum Projektowanego Systemu jest człowiek, jego wola, potrzeby, godność I prawo do decydowania o własnym życiu.

03:42:18 - 03:42:26

Speaker 59

Mimo pewnych ograniczeń, ustawa to wielki krok w bardzo dobrym kierunku. Proszę więc zatem wysoką izbę o przyjęcie tej ustawy. Bardzo dziękuję.

03:42:26 - 03:42:30

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Już widzę serię pytań. 1. Pan senator Skurkiewicz.

03:42:31 - 03:43:35

Wojciech Skurkiewicz

Dziękuję bardzo panie marszałku, panie minister. Słyszała pani moje pytanie kierowane do pana senatora sprawozdawcy pana senatora Libickiego, więc chciałbym je powtórzyć co do kwestii dotyczącej sześćdziesięciu pięciu lat obowiązywania tej ustawy asystencji. Czy nie ma pani wrażenia, że to jest jednak dyskryminujące po 1.. Po 2. Też proszę mieć świadomość, że osoby osoby po ukończeniu sześćdziesiątego piątego roku życia, tak jak pani senator Koła Śleszczyńska wskazywała, często osoby samotne, one mają zupełnie też inne potrzeby, czy nie warto by zweryfikować, tym bardziej, że były inne nieco zapisy w projektach, czy poselskim, nie wiem jak w projekcie prezydenckim, odnośnie no...

Uważam, że dyskryminacyjnego charakteru określenia wieku sześćdziesięciu pięciu lat dla asystencji.

03:43:38 - 03:46:18

Katarzyna Nowakowska

Bardzo dziękuję za to pytanie. Słyszeliśmy je też na różnych etapach rzeczywiście prac I rządowych na początku, sejmowych I również na komisji w Senacie. Oczywiście rozumiem te obawy. Legislatorzy pochylali się nad konstytucyjnością I tutaj mamy pewność I przekonanie, że zapisy są zgodne z konstytucją. Ten argument był podnoszony, jednak rzeczywiście ustawodawca może kreować różne usługi dla różnych grup w zależności od potrzeb.

I naszym zdaniem ten rodzaj I charakter usługi w tym pierwszym etapie działania ustawy odpowiada tej grupie wskazanej w ustawie. Dlaczego mówię w pierwszym etapie? Bo rzeczywiście tak jak wspomniałam w tym początkowym, początkowej mojej wypowiedzi, my rzeczywiście budujemy pewien system usług, pewnej nowej usługi I już te grupy, które są wskazane w ustawie, będą to świadczenie uzyskiwały prawo do tego świadczenia z czasem. To znaczy na początku osoby o najwyższej potrzebie wsparcia, z czasem kolejne osoby będą wchodziły do systemu. Więc też to już dzisiaj pokazuje, że gdybyśmy w ustawie uwzględnili jeszcze szerzej, to I tak to wsparcie musiałoby być rozłożone na więcej lat.

Natomiast rzeczywiście ten przegląd ustawy, który będzie obowiązkowy, zapewni nam też możliwość analizy, sprawdzenia jak ustawa funkcjonuje I gdzie jeszcze powinna być poprawiana I jakie osoby z różnymi potrzebami potrzebują zmian legislacyjnych lub jakiego wsparcia czy szerszego zakresu większych godzin, czyli mid wieku będzie tutaj bardziej istotny w kwestiach po przeglądzie. Również przegląd będzie dotyczył, chociażby uwzględnienia być może dzieci młodszych niż 13 lat, więc to na te wszystkie pytania odpowiemy sobie w trakcie przeglądu I okaże się, które z kolejnych rozwiązań są bardziej priorytetowe. Jestem przekonana, że kolejne rząd I kolejny parlament będą mieli tutaj wspólną wolę, tak jak pracowaliśmy nad tą ustawą bardzo zgodnie, tak I kolejne przeglądy będą również zgodnie przeprowadzane I ta ustawa będzie I jej zasięg będzie rozszerzany. Jest jeszcze 1 kwestia, którą podnosiliśmy w toku prac, to znaczy rzeczywiście takie było ustalenie Rady Ministrów na etapie rządowym, że programy dotyczące, programy asystenckie z Funduszu Solidarnościowego czy z PFRON-u pozostają, to znaczy to takie rozstrzygnięcie zapadło na etapie rządowym I I te programy w takim razie będą kierowane do tych osób, które nie skorzystają z ustawy o asystencji osobistej. To znaczy, że będziemy mogli też zobaczyć, jakie grupy, z jakimi potrzebami zgłaszają się częściej, czy właśnie są to osoby powyżej sześćdziesiątego piątego roku życia, czy być może osoby poniżej osiemdziesięciu punktów.

Będziemy tutaj po prostu mieli też te narzędzia I więcej danych po tym pierwszym okresie działania ustawy.

03:46:19 - 03:46:22

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Bardzo proszę pan senator Dobkowski.

03:46:23 - 03:46:56

Wiesław Dobkowski

Dziękuję bardzo. Pani minister, w ustawie przewidziano, że asystentem osobistym może być między innymi osoba, która nabyła stosowne doświadczenie działające jako wolontariusz. Natomiast pominięto osoby osoby, które no były takie doświadczenia działające jako społecznik, co by powodem, że że że te osoby, które działały jako społecznik, działają, nie mają możliwości po prostu nabyć tego doświadczenia, żeby zostać asystentem I asystentem osobistym osób niepełnosprawnych. Bardzo

03:46:57 - 03:46:58

dziękuję za pytanie.

03:46:58 - 03:46:58

Bardzo proszę.

03:47:00 - 03:47:29

Katarzyna Nowakowska

Zgodnie z ustawą o wolontariacie, każda osoba, która świadczy w stowarzyszeniu lub związana ze stowarzyszeniem, ale świadczy wolontariacko, społecznie jakieś usługi, świadczenie na rzecz innej osoby, powyżej trzydziestu dni, powinna mieć podpisaną umowę wolontariacką. I osoba, która właśnie taką umową wolontariacką w określonym czasie godzinowym określonym przez ustawę wykaże to doświadczenie, będzie absolutnie mogła być, pełnić rolę asystenta osobistego.

03:47:30 - 03:47:32

Sekundę. Bardzo proszę, panie sekretarzu.

03:47:33 - 03:47:48

Speaker 63

Dziękuję panie marszałku. Szanowna pani minister, ja mam pytanie, czy macie policzone, ile osób z niepełnosprawnością jest powyżej sześćdziesiątego piątego roku życia, jaka to jest grupa, a ile mieści się w tym przedziale 13, 65. Dziękuję.

03:47:49 - 03:47:50

Bardzo proszę pani minister.

03:47:51 - 03:48:26

Katarzyna Nowakowska

Tak, bardzo dziękuję za pytanie. Jak... Być może też to połączę od razu z odpowiedzią dotyczącą tego, ile osób ma właśnie decyzję o poziomie potrzeby wsparcia, bo to też bezpośrednio przekłada się tutaj na dyskusję o poszerzeniu tego, tej usługi na tę grupę I wśród osób 60., powyżej sześćdziesiątego piątego roku życia punktację powyżej siedemdziesięciu punktów właśnie, jeżeli chodzi o potrzebę wsparcia, uzyskało 460000 osób, a powyżej osiemdziesięciu punktów 271000 osób.

03:48:27 - 03:48:29

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo, proszę pan senator Libicki.

03:48:30 - 03:49:24

Jan Libicki

Bardzo dziękuję. Pani minister, ja mam takie pytanie doprecyzowujące w kontekście tego, o co pytał pan senator Dobkowski, a mianowicie ja rozumiem, że kiedy pojawiła się dyskusja o dopisaniu społeczników obok wolontariuszy jako tych kandydatów na studentów, to za tą poprawką została intencja, aby dopisać tam osoby, które są członkami stowarzyszeń, które działają na rzecz wsparcia osób z niepełnosprawnościami. Teraz moje pytanie jest następujące, jeśli ktoś jest członkiem stowarzyszenia I świadczy tą pracę na rzecz osoby z niepełnosprawnością, to niezależnie od tego czy on jest członkiem stowarzyszenia czy nie, on powinien, jeśli robi to powyżej trzydziestu dni, mieć taką umowę. Czy ja to dobrze rozumiem? Dziękuję.

03:49:24 - 03:49:24

Bardzo proszę o odczytanie.

03:49:24 - 03:49:29

Speaker 62

Dokładnie tak panie senatorze, dokładnie to miałem na myśli. Przepraszam

03:49:31 - 03:49:57

Maciej Żywno

najmocniej dużo od strony społecznej pracowała nad ustawą o pożytku publicznym I o wolontariacie, potem przez szereg lat co wykładałem również na uczelni I to faktycznie potwierdzam. W w literze prawa nie ma określenia społecznik jako czegoś, co można potem pokazać jako doświadczenie zawodowe. Natomiast ustawa o wolontariacie jasno wskazuje, że też członkowie stowarzyszenia pracujący społecznie wypełniają definicję wolontariatu.

03:49:57 - 03:50:01

Speaker 61

I tu mogę jeszcze jednym zdaniem również

03:50:00 - 03:50:18

Katarzyna Nowakowska

Jeżeli dodalibyśmy taki zapis, że wystarczy być członkiem stowarzyszenia, nie do końca realizuje to założenia ustawy. My potrzebujemy, żeby ta osoba była w stanie wskazać, że ma doświadczenie we wsparciu osoby z niepełnosprawnością, czyli świadczyła te to wsparcie, czyli potrzebujemy umowę. Dokładnie tak, Bardzo

03:50:18 - 03:50:19

proszę pani Senator.

03:50:21 - 03:50:41

Ewa Matecka

Dziękuję bardzo panie marszałku. Szanowna pani minister, dziś funkcjonuje taka formuła opieki wytchnieniowej. Proszę powiedzieć, czy ta formuła opieki wytchnieniowej będzie wzajemnie uzupełniała się z asystencją osobistą, czy będą się wzajemnie wykluczały, jak to będzie, jak to będzie wyglądało?

03:50:43 - 03:51:50

Katarzyna Nowakowska

Rzeczywiście, jeżeli chodzi o programy, jeżeli programy dotyczące asystencji osobistej, nie można korzystać równocześnie z programu I z ustawy o asystencji osobistej. Natomiast nie ma takiego wykluczenia, jeżeli chodzi o programy dotyczące opieki wytchnieniowej. Zresztą tutaj podmiotem, do którego kierowana jest, kierowany jest program jest opiekun, a nie osoba z niepełnosprawnością, więc te programy pozostają I oczywiście być może to jest też dobry moment, żeby powiedzieć o tym budżecie Funduszu Solidarnościowego, dlatego że rzeczywiście, tak jak powiedziałam wcześniej, to rozstrzygnięcie Rady Ministrów było jednoznaczne, czyli że programy pozostają I będą realizowane przez Ministerstwo Rodziny. Natomiast Ministerstwo Rodziny może je planować na podstawie limitów I na podstawie środków, jakie możemy na to wydać wskazanych nam przez Ministerstwo Finansów. I rzeczywiście w tym roku planując budżet na przyszły rok okazało się, te środki zostały nam przekazane mniejsze niż zakładali byśmy, zakładaliśmy, więc tak, nieustanna praca nad tym, by te środki były wystarczające I większe jest jeszcze do wykonania I w tym roku I pewnie w kolejnych, jeżeli takie sytuacje będą się ponawiać.

03:51:52 - 03:52:06

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Mam prośbę do pana senatora Skurkiewicza. Nie mamy takiego zwyczaju rozmawiać w ten sposób, dobra? Bardzo proszę kolejne pytanie. Nie ma pytań.

Dziękuję uprzejmie pani minister. Otwieram

03:52:08 - 03:52:08

Bardzo proszę

03:52:11 - 03:52:14

Maciej Żywno

jako 1., jako 1. Pani senator Jolanta Piotrowska.

03:52:26 - 03:55:34

Jolanta Piotrowska

Szanowny panie marszałku, szanowna pani minister, wysoka izbo. Procedujemy dzisiaj ustawę o znaczeniu wyjątkowym, bo wyjątkowo długo była to ustawa wyczekiwana przez osoby z niepełnosprawnością, ale też przez ich rodziny, przez przyjaciół, przez organizacje pozarządowe, a także wszystkich ludzi, którym los osób z niepełnosprawnością leży na sercu. Oczywiście kluczowe jest tutaj to, że osoba z niepełnosprawnością, było już, była już mowa na tej sali dzisiaj o tym, nie jest sama. Nie jest sama, bo ma pomoc w prowadzeniu domu, nauce czy pracy zawodowej. To, to jest kluczowe wsparcie nie tylko dla tej osoby, ale dla całych rodzin na barkach których przez wiele lat ta opieka spoczywała.

W tym wszystkim ważne jest to, że osoby z niepełnosprawnością dzięki ustawie stają się podmiotami życia społecznego, a nie osobami zamkniętymi w czterech ścianach. Tak często niestety bywało w minionych latach. Znam to ze swojej praktyki samorządowej. Osoby na przykład mieszkające na czwartym piętrze były całkowicie pozbawione udziału w życiu społecznym. Jeśli rodzina nie była wydolna bądź nie była w stanie wesprzeć swojego, swojej osoby najbliższej.

Co jest ważne? Ważne tutaj jest stworzenie systemu. Mówiła już pani poseł, mówiła pani minister o tym, że, panie już mówiły o tym, że do tej pory był to fundusz grantowy, jednorazowe programy, czasem wcześniej I cały czas realizowane przez państwo Fundusz Solidarnościowy, programy PFRON-owskie, ale także, ale także programy realizowane przez samorządy czy przez organizacje pozarządowe. W przypadku tych ostatnich często były to programy bardzo cenne, bardzo wspierające osoby z niepełnosprawnością, ale jednak o zasięgu czasowym albo terytorialnym. A teraz ustawa pozwala na stworzenie systemu usług I staje się prawem, w związku z tym już daje pewność samym osobom z niepełnosprawnością, ich rodzinom, daje pewność opieki I wsparcia.

03:55:35 - 03:55:40

Maciej Żywno

Panowie senatorowie, bardzo proszę, bo tu zagłuszacie panowie. Chciałabym

03:55:44 - 03:57:36

Jolanta Piotrowska

też powiedzieć, że nasza Komisja Rodziny, Polityki Senioralnej I Społecznej z uwagą wysłuchała strony społecznej. Kilka godzin słuchaliśmy wszystkich uwag. Oczywiście te uwagi były, są I pewnie będą. One wszystkie są ważne. One podkreślają istotę problemu, który stanowi potrzebę, którą stanowią potrzeby osoby z niepełnosprawnością.

I zgadzam się, że na przykład system punktowy nie jest doskonały, bo na punkty często życia człowieka nie można przeliczyć, bo każda sytuacja jest inna. I czasem osoba, która ma więcej punktów, może być w gorszej, może być w lepszej sytuacji niż osoba, która ma parę punktów mniej, a już na takie wsparcie nie będzie mogła liczyć. Ale z drugiej strony, tak jak mówiły wcześniej panie, tu chodzi o to, że jest to krok 1.. Jest to krok 1., ale zarazem krok milowy, bo jednak realizuje te postulaty, które od wielu lat pojawiały się w życiu społecznym. Świadczy o tym nawet wynik głosowania w Sejmie.

Tam nikt nie głosował przeciw, wszyscy byli za. I to jest też ważny krok w kierunku wzajemnego zrozumienia, zrozumienia całego społeczeństwa I potrzeb osób z niepełnosprawnością. Dlatego dobrze, że czynimy ten 1. Krok I trzeba powiedzieć, że jest to 1. I milowy krok w zakresie poprawy codziennego życia osób z niepełnosprawnością.

Dziękuję.

03:57:37 - 03:57:41

Maciej Żywno

Dziękuję bardzo. Bardzo proszę, pan senator Jan Filip Libicki.

03:58:02 - 04:04:14

Jan Libicki

Dziękuję bardzo. Panie marszałku, Wysoki Senacie, ja pozwolę sobie zacząć od podziękowań. To są podziękowania oczywiście dla pani minister Nowakowskiej, ale chciałem też podziękować tym, którzy nad tą ustawą pracowali od początku. Myślę tutaj o inicjatorze I tym, który 1. Prace nad tą ustawą podejmował, czyli o panu ministrze Łukaszu Krasoniu, potem o pani minister Nowak, o panią minister Sikorze, o pani poseł Uber-Han, która przewodniczyła komisji I było wiele, wiele spotkań podkomisji, bodajże 15 posiedzeń.

Ja nie pamiętam, żeby, że tak powiem z zakresu polityki społecznej jakaś podkomisja spotykała się tyle razy. I rzeczywiście jest to tak I trzeba sobie to jasno powiedzieć, że to jest krok w dobrym kierunku. To jest krok w kierunku, który przez osoby z niepełnosprawnościami był od lat wyczekiwany. Czy to jest krok idealny? Nie, oczywiście, że nie jest I że on ma pewne swoje ułomności, ale moim zdaniem najważniejsze jest, że ten 1.

Krok w przód robimy, tak? Że ten krok ku niezależnemu życiu osób z niepełnosprawnościami dzisiaj stawiamy. Jeśli ja patrzyłem na tą całą dyskusję tutaj jako sprawozdawca mówiłem o tym, że w zasadzie te wszystkie dyskusje I poprawki one się toczyły wokół sześciu, może siedmiu zagadnień, ale mnie w sposób szczególny interesowały 3 kwestie. 1. Kwestia, odwołam się do własnego doświadczenia.

Kiedy 1. Raz czytałem tę ustawę I zacząłem sobie przeglądać kryteria,

Jakie powinien spełniać asystent osoby niepełnosprawnej, który świadczy tej osobie tą usługę, to pomyślałem sobie, a jestem już 21 lat parlamentarzystą I myślę tak, zacząłem liczyć szybko w głowie, że miałem tych współpracowników między trzydziestu a czterdziestu I zacząłem się zastanawiać, ilu z nich spełniałoby te kryteria, które tam zostały zapisane. I w zasadzie potrafiłem wytypować jedną osobę, która je spełniała, a w pozostałych przypadkach po prostu wyglądało to tak, że kogoś akceptowałem po jakiejś rozmowie albo się sprawdzał, albo nie. Dlatego chciałem bardzo tutaj podkreślić tą poprawkę, którąśmy wspólnie z paniami senatorkami I z panią senator Piotr Piotrkowską podpisali, a mianowicie tą, która mówi, że w tym okresie startowym ustawy te wymagania dla asystentów przede wszystkim kluczową sprawą będzie decyzja użytkownika, że on chce z tą osobą pracować. Oczywiście ta osoba musi już rozpocząć zdobywanie tych kwalifikacji, ale nie musi ich mieć w pełni, nie musi już tego wszystkiego ukończyć, ponieważ jestem przekonany, że jeśli tak by było, to biorąc pod uwagę z jednej strony te wymagania, a z drugiej strony wpisane na sztywno stawki za świadczenie tej usługi, moglibyśmy się spotkać z sytuacją, w której ustawa będzie wejdzie w życie, ale nie będzie chętnych, którzy będą chcieli świadczyć tą usługę asystencką.

W związku z tym pozwolę sobie złożyć tutaj od razu powiem, że 2 poprawki. 1 dotyczy tego, o czym mówiłem, to znaczy, żeby po prostu kwestie stawek upoważnić radę ministrów czy ministra właściwego do, że tak powiem ustalania tych tych stawek rozporządzeniem, żeby nie było tak, że musimy się co roku zbierać I te zapisane na zewnątrz stawki za świadczenie godzinowe asystencji rewaloryzować. Wydaje się, że odesłanie do rozporządzenia będzie tutaj rozwiązaniem właściwym I kwestia 2. To jest kwestia przenoszenia godzin w ramach roku I pozwolę sobie tutaj na ręce pana marszałka te poprawki złożyć. Oczywiście, to wyczerpuje to wszystko, o czym żeśmy rozmawiali I w Sejmie I w Senacie pracując nad ustawą?

Oczywiście, że nie, ale jest też taka obawa, że jeśli będziemy zbyt wiele tam przy tych rozwiązaniach grzebać I je poprawiać, to może dojść do sytuacji, w której ta ustawa wejdzie w życie z dużym opóźnieniem, a jeszcze raz powtórzę, środowisko osób z niepełnosprawnościami na tą ustawę czekało od wielu lat. I co jest charakterystyczne? Myśmy mieli trzygodzinną dyskusję z organizacjami pozarządowymi na naszej komisji ósmego października I w zasadzie, ja bym powiedział tak, taki jednoznacznie głos krytyczny, tak, że to jest w ogóle, że tak powiem do niczego I że to jest będzie jeszcze tylko gorzej. To był tylko 1 głos, który się taki pojawił I ja sobie pozwoliłem ten głos skontrować właśnie tym, co tutaj dzisiaj mówię. Tak, pani minister też zresztą o tym mówiła.

To jest krok w dobrym kierunku. Nie jest tak, że nie jest on obarczony różnymi ułomnościami, ale myślę, że w trakcie funkcjonowania tej ustawy będziemy też mogli na bieżąco te rzeczy, które także wyjdą w praktyce, w jakiś sposób korygować. Bardzo serdecznie dziękuję.

04:04:16 - 04:04:17

Dziękuję bardzo.

04:04:20 - 04:10:10

Wojciech Skurkiewicz

następną osobą, która będzie występować w dyskusji jest pan senator Wojciech Skurkiewicz. Chwilę poczekamy. Bardzo proszę. Panie marszałku, wysoka izbo, pani minister, szanowni państwo. Ja już krótko tutaj wspierając również słowa pana senatora Libickiego.

Oczywiście jest szereg kwestii, które muszą być doprecyzowane I wydaje się, że ta ewaluacja, która jest proponowana po trzech latach jest właściwa, choć nie wiem czy nie to odbywać się zdecydowanie wcześniej po pierwszym roku, po jednym roku funkcjonowania pełnym roku I wtedy pokusić się o o pracę. Ale bez wątpienia jest to ustawa bardzo ważna, ustawa długo wyczekiwana, ustawa, która została w parlamencie przyjęta ponad podziałami politycznymi, bo zagłosowały praktycznie wszystkie kluby parlamentarne za tą ustawę I to też pokazuje, że ta ustawa łączy w sobie projekty, które proponowała kancelaria prezydenta, projekt rządowy, jak I również projekt poselski. Ale jest szereg elementów, które już nie rozwodząc się nad potrzebą, bo co do tego chyba nie ma nikt najmniejszej wątpliwości przyjęcia tych rozwiązań, ale w imieniu klubu parlamentarnego Prawo I Sprawiedliwość chciałbym przedstawić szereg szereg poprawek. Między innymi, chociażby kwestie, o której wspominał pan senator Libicki. To jest rzecz, która dotyczy środków finansowych, stawki godzinowej I tutaj absolutnie też również proponujemy, aby zapisać taką ustawową gwarancję waloryzacji stawki, tym bardziej, że przecież osoby, które będą pracowały, będą zajmować się osobami, będą wspierać osoby niepełnosprawne również w różnych, często niestandardowych godzinach.

Oczywiście jest cały czas w pozostawie obawa dotycząca środków finansowych, czy one zgodnie z tymi przelicznikami, które są zawarte w ustawie, czy one rzeczywiście będą na wystarczającym poziomie, czy też nie, ale to ja rozumiem, wszystko okaże się po tym pierwszym okresie obowiązywania ustawy. Szanowni państwo, proponujemy również zapis w tej ustawie, który ograniczy katalog dostępu do tych świadczeń, ograniczenie katalogu cudzoziemców, szczególnie upoważnionych do asystencji osobistej. W ten sposób można poczynić pewne oszczędności. My proponujemy, aby przyjąć w ustawie analogiczne rozwiązania tych świadczonych usług, które obowiązują w ustawie o pomocy społecznej. Te przepisy już są obowiązujące, wydaje się, że właściwym byłoby, aby również rozszerzyć na tę ustawę.

To bez wątpienia pokażę pokażę czy wskaże dane określone oszczędności finansowe, które mogłyby być przeznaczone na 2 cele albo na wydłużenie tego wieku, nie ta dyskryminacyjna cezura czasowa sześćdziesięciu pięciu lat albo również mogłyby te środki finansowe być przeznaczone na obniżenie progu wejściowego do asystencji z osiemdziesięciu do siedemdziesięciu punktów. Kluczową kwestią bez wątpienia jest sprawa dotycząca, sprawa dotycząca wieku. No szanowni państwo, w naszej, w naszej ocenie jest to coś, co budzi zastrzeżenia konstytucjonalistów. I absolutnie też nie przekonują mnie te słowa pani minister wskazujące, że że państwo macie opinie dotyczące zgodności z ustawą zasadniczą o o tym, czy czy przepisy są zgodne, czy też nie. Zawsze decyduje, wypowiada się Trybunał Konstytucyjny.

Bez wątpienia to są zapisy, które są dyskryminujące III na pewno na pewno należy się z tym bardzo mocno pochylić, dlatego też stosowną poprawkę zgłaszamy w imieniu klubu parlamentarnego Prawo I Sprawiedliwość. Szanowni państwo, również jest kwestia dotycząca już samych szczegółów tej ustawy. Zgłaszamy poprawkę, której celem jest umożliwienie składania wniosków o asystencję osobistą nie tylko w formule, w systemie informatycznym, ale również w formie papierowej. No, szanowni państwo, osoby niepełnosprawne nie wszystkie korzystają z możliwości elektronicznego składania wszelkich dokumentów, dlatego też nie zabierajmy im tej szansy. Tych poprawek legislacyjnych o charakterze już merytorycznym jest kilkanaście, dlatego też składam je na ręce pana marszałka.

Mam nadzieję, że jeżeli będą dodatkowe pytania na posiedzeniu komisji,

Będziemy starali się odpowiedzieć czy ja czy pani przewodnicząca Sagatowska, która podąża już tutaj do pulpitu senackiego, aby przedstawić swoje bardzo ważkie uwagi. Dziękuję bardzo.

04:10:11 - 04:10:16

Speaker 67

Dziękuję bardzo I głos zabierze pani senator Janina Sagatowska.

04:10:16 - 04:10:17

Bardzo proszę.

04:10:18 - 04:15:06

Janina Sagatowska

Panie marszałku, wysoka izbo, pani minister z... Panie ministrze, bo już przyszedł pan minister następnego punktu, wszyscy pracownicy, pracownicy ZUS-u. Były podziękowania. Wszystkim dziękujemy, a ja w sposób szczególny chciałam podziękować tak licznie przybyłym na posiedzenie komisji I niepełnosprawnym osobom, bo przyjechali na wózkach I osoby opiekujące się, przedstawiciele organizacji sprawującym w różny sposób tą pieczę nad tymi, którzy najbardziej potrzebują w naszym społeczeństwie tej opieki. I tak jak tutaj też mówiła pani przewodnicząca Piotrowska I wszyscy podkreślają te wielogodzinne wysłuchiwanie się I wsłuchiwanie się w te głosy, to naprawdę to jest dla nas ubogacenie wielkie.

Jesteśmy wyjątkowo przekonani, ci pracujący w tej komisji, o konieczności właśnie tych zmian, które w ustawodawstwie polskim zmierzają do właśnie uwzględniania konwencji ONZ-u, szanowania konstytucji I jakby chcę mocno podkreślić I jeszcze raz właśnie, uwypuklić te poprawki, które głównie odnoszą się właśnie do granicy wieku I do tej punktacji. Jednak na komisji nie nie zostały przyjęte, ale ja ja składam I podkreślam I namawiam wysoki senat, wysoką izbę do tego, żeby jednak uwzględnić te poprawki, bo we wszystkich wypowiedziach przybyłych na posiedzenie komisji właśnie wszystko było ważne, ale oni bardzo I u mnie zresztą w komisji też wcześniej przyjeżdżały osoby reprezentujące środowiska osób z niepełnosprawnościami, podkreślali właśnie tą taką niesprawiedliwość, jeżeli chodzi o punktację przy, która jest przyjęta do, wsparcia, ale właśnie też tę ograniczoność tego wieku. I ja zaproponowane poprawki, chociażby, dlaczego trzeba tak przyjąć, bo granica dostępności do tej asystencji osobistej została określona bardzo wysoko jednak. Tutaj padła liczba, to jest prawie pani minister powiedziała chyba, o połowę mniej jest, będzie mniej tych, którzy tą opieki potrzebują, prawda? Nie 70 punktów, tylko 80 czy odwrotnie I tak dalej.

To jest, to jest dla nich bardzo niezrozumiała sytuacja I ja apeluję o przyjęcie tej poprawki, która obniża próg wejścia do systemu tej asystencji z osiemdziesięciu punktów do siedemdziesięciu, żeby poszerzyć osób, grono osób do, do tej pomocy. 2., sprawa wieku. To jest naprawdę dyskryminacja, wyłączenie w, we wszystkich ustawodawcach ustawodawca w dokumentach organizacji narodów zjednoczonych są niedopuszczalne stawianie granicy wiekowej w dostępie do pomocy, która tym osobom przysługuje. To są osoby z niepełnosprawnościami. No kto kończy ktoś 65.

Rok życia, to ja chcę powiedzieć, to jeszcze bardziej gorzej się czuje niż ten młodszy, prawda? I my nagle stawiamy tą barierę, że nie będzie mógł korzystać z tej asystencji. I I wręcz całe tutaj zresztą te 2, podczas tej debaty, te 2 główne jakby nurty tej naszej dyskusji, która z komisji została tu przeniesiona, to skupiały się właśnie na tych dwóch problemach. To jeszcze raz, właśnie składam poprawkę z panią senator Zając, jakby podkreślając, bo może, żeby nam nie umknęła ta poprawka I proszę wysoką izbę o o uwzględnienie tych poprawek właśnie, żeby te osoby, które przyjeżdżają, które taką pokładają nadzieję w Senacie, w tej izbie refleksji I rozwagi, żeby po prostu się nie zawiodły. Proszę o przyjęcie tych poprawek.

Dziękuję bardzo.

04:15:07 - 04:15:12

Speaker 67

Dziękuję bardzo I głos zabierze pan senator Wiesław Dobkowski, zapraszam.

04:15:23 - 04:19:17

Wiesław Dobkowski

Panie marszałku, Wysoki Senacie. Ja chciałem nawiązać do odpowiedzi pani minister na moje pytanie I po prostu się z tym odpowiedzią nie nie zgadzam I uzasadnię dlaczego. I między innymi właśnie dlatego składam poprawkę do tej ustawy, poprawki w ustawie o asystencji osobistej osób z z niepełnosprawnościami. W artykule 27 punkt 6. Podpunkt b po słowie wolontariat dodać treść albo działania jako społecznik I uzasadnienie.

W ustawie przewidziano, że asystentem społecznym między innymi może być osoba, która nabyła stosowane doświadczenie działająca jako wolontariusz. Natomiast pominięto osoby, które nobyły takie doświadczenie działające jako społecznik. Wolontariusz to osoba pracująca gdzieś dobrowolnie bez wynagrodzenia, pracująca, podkreślam. Praktyka pracujący bez wynagrodzenia w celu zaznajomienia się z zawodem. Forma ta ma głównie zastosowanie w fundacjach, bowiem ustawa nie przewiduje, aby miały one członków.

Natomiast społecznik to człowiek bezinteresownie działający dla dobra jakiejś społeczności. Zgodnie z artykułem drugim, 3. Prawo ustawy prawo o stowarzyszeniach stowarzyszenia opierają swoją działalność na aktywności społecznej swoich członków, czyli społeczników. Społecznik to to członek stowarzyszenia, który działa na zasadach non profit I różni się od wolontariusza między innymi tym, że posiada prawa członkowskie w stowarzyszeniu, w którym działa społecznie I ma prawo czynnie wpływać na działania tej organizacji, uczestniczy w zebraniach, zgłaszać wnioski I uwagi, brać udział w głosowaniu nad uchwałami I tak dalej. Przepis I prawa wyraźnie rozróżniają pojęcia wolontariusza I społecznika.

Tak jest w ustawie o Narodowym Instytucie Wolności, Centrum Społeczeństwa Obywatelskiego, gdzie warunkuje 24, ustęp 1., zamieszczony został zapis o wspieraniu społeczeństwa obywatelskiego ze szczególnym uwzględnieniem wolontariuszy I społeczników. Wiele osób działających społecznie w stowarzyszeniach z różnych powodów nie jest, nie jest zainteresowanych zawieraniem umowy o wolontariat I udzielają wsparcia osobom niepełnosprawnym w ramach realizacji społecznych, statutowych działań tych organizacji jako ich członkowie, a nie wolontariuszy. Wolontariusz świadczy bezpłatnie pracę na rzecz organizacji, natomiast społecznik nie świadczy pracy. On społecznie działa na rzecz osób, społecznie działa na rzecz osób potrzebujących pomocy. I nieuwzględnienie w tym przepisie społeczników, czyli wielomilionowej rzeczy członków stowarzyszeń społecznych stanowi bezzasadne, poważne ograniczenie ilości osób mogących zostać asystentami osób niepełnosprawnych.

Przy prostu nie mogą tego stażu uzyskać. Bo ta ustawa nie pozwala na to, żeby żeby po prostu mógł taki społecznik uzyskać ten staż wymagany. Ograniczenie to stanowi też rażące naruszenie ustanowionej w artykule 32 konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z zasady, że wszyscy są równi wobec prawa oraz zawartą w artykule dwunastym konstytucji RP gwarancję wolności działania stowarzyszeń, stowarzyszeń, a także zawartą w artykule drugim ustawy, ustęp 2. Ustawy o prawo o stowarzyszeniach jest zasadę, że organizacja te samodzielnie określają zasady swojego działania. W związku z powyższym, panie marszałku, przekładam, przedkładam poprawkę I proszę Wysoki Senat o przyjęcie tej ustawy, tej, tej, tej poprawki I oczywiście jak jak jak pan się będzie nie głosował za za tą ustawą, bo ona jest tak jak wszyscy powiedzieli tutaj moi przedmówcy, ona jest bardzo oczekiwana I bardzo potrzebna.

Dziękuję.

04:19:21 - 04:21:29

Speaker 67

Dziękuję bardzo. W ten sposób lista mówców została wyczerpana. Jednocześnie dla porządku informuję, że do protokołu swoje przemówienia w dyskusji złożyli państwo senatorowie, Ryszard Brejza, Gustaw Marek Brzęcin, Artur Dunin, Beniamin Godyla, Agnieszka Gorgoń-Komor, Janusz Gromek, Józef Jodłowski, Agnieszka Kołat-Leszczyńska, Ryszard Majer, Beata Małecka-Libera, Monika Jadwiga Piątkowska, Henryk Podsiedlaczek, Adam Przeinfeld, Aleksander Szwed I Ryszard Świlski. Informuję także,

Wnioski o charakterze legislacyjnym na piśmie przez senatorów Rafała Mrozika, Annę Bogucką, Wiesława Dobkowskiego, Jana Filipa Libickiego, Janię Segatowską, Wojciecha Skurkiewicza I panią senator Alicję Zając. Zamykam dyskusję. Czy pani Mister jeszcze chce zabrać głos na koniec? Dziękuję bardzo. Ponieważ zostały zgłoszone wnioski o charakterze legislacyjnym, proszę Komisję Rodziny, Polityki Senioralnej I Społecznej o ustosunkowanie się do przedstawionych wniosków I przygotowanie sprawozdania.

Informuję, że głosowanie w sprawie ustawy zostanie przeprowadzone pod koniec posiedzenia Senatu. Dziękuję bardzo pani minister I wniosek przedstawicieli wnioskodawców. Przystępujemy do rozpatrzenia punktu dwunastego porządku obrad, ustawy o umorzeniu należności dochodzonych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych powstałych przed dniem 1 stycznia 1900 dziewięćdziesiątego dziewiątego roku. Tekst ustawy zawarty jest w druku numer 833, a sprawozdanie komisji w druku numer 833 a. Proszę o zabranie głosu panią senator Agnieszkę Gorgoń-Komor I przedstawienie sprawozdania Komisji Rodziny, Polityki Senioralnej I Społecznej.

Bardzo proszę.

04:21:29 - 04:24:09

Agnieszka Gorgoń-Komor

Panie marszałku, wysoka izbo. W dniu wczorajszym odbyło się posiedzenie Komisji Rodziny I Polityki Społecznej w sprawie ustawy o umorzeniu należności dochodzonych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, powstały przed dniem 1 stycznia 1900 dziewięćdziesiątego dziewiątego roku. Pan minister przedstawił nam założenia tej ustawy I celem tej ustawy z dnia osiemnastego września 2026 jest systemowe umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne powstałych przed pierwszym stycznia 1900 dziewięćdziesiątego dziewiątego roku, których dalsze dochodzenie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest mało skuteczne I nieproporcjonalnie kosztowne. Przepisy opiniowanej ustawy dążą do zakończenia wieloletnich postępowań dotyczących historycznych zadłużeń, ograniczenia kosztów ich obsługi egzekucji oraz zwolnienia ZUS z obowiązku prowadzenia nieskutecznych czynności. Rozwiązania tej opiniowanej ustawy umożliwią przekierowanie zasobów kadrowych, organizacyjnych I finansowanych, finansowanych z ZUS na dochodzenie nowszych I bardziej bardziej ściągalnych należności, co pozwoli zwiększyć efektywność w systemie ubezpieczeń społecznych I przynieść oszczędności.

Obecnie w obrocie pozostają należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przed tą datą, czyli przed reformą systemu ubezpieczeń społecznych I pomimo upływu dwudziestu pięciu lat, część tych zobowiązań nadal figuruje w ewidencjach ZUS I jest objęta postępowaniami egzekucyjnymi. Szanowni państwo, opiniowana ustawa zakłada, że umorzenie wskazanych w niej należności będzie następowało z mocy prawa bez konieczności wydawania przez ZUS indywidualnych decyzji administracyjnych I rozwiązanie to zapewni automatyzm stosowania opiniowanej ustawy, ograniczenia, ograniczy obciążenia administracyjne, zwiększy szybkość jednolitość realizacji umorzenia. Ponadto opiniowana ustawa przez sonda, że okres, za które składki zostały umorzone osobom opłacającym te składki na własne ubezpieczenia, nie będą uwzględniane przy ustaleniu kapitału początkowego. Rozwiązanie to jest konsekwencją zasady, zgodnie z którą umorzenie składek nie jest równoznaczne z ich opłaceniem, a tym samym nie może powodować skutków prawnych odpowiadających faktycznie realizację obowiązku składkowego. Generalnie na posiedzeniu komisji projekt tej ustawy nie wywołał dyskusji.

Padło tylko pytanie ze strony pani przewodniczącej o ustosunkowanie się do poprawek złożonych w czasie procedowania w Sejmie tej ustawy I pan minister wyjaśnił, bo te poprawki nie zostały przyjęte. Ustawa w czasie posiedzenia komisji została przyjęta bez poprawek. Dziękuję bardzo.

04:24:11 - 04:24:17

Speaker 72

Dziękuję bardzo. Czy są pytania do pani senator sprawozdawczyni? Jest pan senator Adam Szejfer, proszę.

04:24:18 - 04:25:04

Adam Szejnfeld

Dziękuję bardzo panie panie marszałku. Chciałem zapytać, w tej ustawie są rozwiązania mówiące o czasie, okresie, w którym można skorzystać z tej ustawy, tak? I chciałem zapytać, to jest określone na na na 30 dni, jeżeli to to minie, no to potencjalny beneficjent tej ustawy już nie będzie miał uprawnień skorzystania z tych rozwiązań. Czy na komisji było, była rozmowa na ten temat, jak nie to zadam pytanie stronie rządowej, bo chciałbym wiedzieć dlaczego.

04:25:05 - 04:25:06

Na komisji, tak.

04:25:06 - 04:25:15

Agnieszka Gorgoń-Komor

Szanowny panie senatorze, na komisji nie było na ten temat rozmowy. Myślę, że szczegółowej odpowiedzi udzieli pan minister. Dziękuję.

04:25:17 - 04:25:39

Speaker 67

Więcej pytań nie widzę. Dziękuję pani senator. Projekt tej ustawy został wniesiony przez rząd do prezentowania stanowiska rządu. W toku prac parlamentarnych został upoważniony Minister Rodziny, Pracy I Polityki Społecznej. Rozumiem, że pan minister zabierze głos, tym bardziej że pojawiło się już nawet pytania przed wystąpieniem pana ministra.

Bardzo proszę, panie Sergajewski.

04:25:39 - 04:34:07

Sebastian Gajewski

Szanowny panie marszałku, panie I panowie senatorowie, mam przyjemność przedstawić wysokiej izbie ustawę z osiemnastego września 2000 dwudziestego szóstego roku o umorzeniu należności dochodzonych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, powstałych przed dniem pierwszym stycznia 1900 dziewięćdziesiątego dziewiątego roku, odzwierciedloną w druku senackim numer 833. Ta ustawa dotyczy należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, składek na fundusz pracy, składek na fundusz gwarantowanych świadczeń pracowniczych, które powstały przed 1 stycznia 1900 dziewięćdziesiątego dziewiątego roku, a zatem przed reformą systemu ubezpieczeń społecznych. Mowa tu więc o składkach należnych, a nie przedawnionych. Na ubezpieczenia społeczne, fundusz pracy, na fundusz gwarantowanych świadczeń pracowniczych, które na przykład powstały w 1900 dziewięćdziesiątym czwartym roku, dziewięćdziesiątym siódmym roku czy dziewięćdziesiątym szóstym roku. Przygotowując tę ustawę zidentyfikowaliśmy takie 3, 4 zasadnicze problemy, które ma ona rozwiązać.

Po 1. Zwróciliśmy uwagę, że utrzymuje się od lat stale pewna ilość należności składkowych powstałych przed reformą ubezpieczeń społecznych. Te należności składkowe opiewają na kwotę około trzystu piętnastu 1000000 złotych I dotyczą ponad pięciu 1000 unikalnych płatników składek, a około siedmiu 1000 kont płatników składek. Jednocześnie w odniesieniu do tych należności utrzymuje się stale niska ściągalność, która obejmuje około w ostatnich latach I taką mamy też prognozę na lata, około 4000000 złotych rocznie. Przy czym trzeba podkreślić, że ta niska ściągalność składek na ubezpieczenia społeczne oraz na fundusz pracy, fundusz gwarantowanych świadczeń pracowniczych nie wynika z opieszałości po stronie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych albo niesprawności w prowadzeniu postępowań egzekucyjnych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, ile raczej wynika z przyczyn obiektywnych, które od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ani innych organów egzekucyjnych są niezależne.

Trzeba zwrócić uwagę, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych w odniesieniu do tych należności bardzo często jest jednym z wielu wierzycieli. Płatnicy składek są płatnikami nieaktywnymi. Te należności są ściągane od następców prawnych, a wielokrotnie są ściągane w ramach zbiegów egzekucji. To dodatkowo, to powoduje, że ta ściągalność jest niska, się na niskim poziomie I będzie utrzymywać się również na niskim poziomie w przyszłości. Trzeba też zwrócić uwagę, że nawet tam, gdzie udaje się ściągać te należności, z reguły ściągane są odsetki, nie są, nie jest natomiast ściągana należność główna.

Z czego to wynika? Należności te są nieprzedawnione, w związku z czym cały czas narastają odsetki, a w warunkach, w których to są ograniczone możliwości, ograniczony przedmiot, z którego można ściągnąć te należności, w pierwszej kolejności ściągać się odsetki, się z... Odsetki cały czas rosną, a należność główna pozostaje niespłacona w dużej mierze. Jednocześnie te z roku na rok rosną koszty ściągania tych starych należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, Fundusz Pracy I Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. I nasza prognoza przygotowana przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych wskazuje, że w najbliższych dziesięciu latach koszty ściągnięcia tych należności będą obejmować około trzydziestu 1000000 złotych, a jednocześnie Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych pozostałym organom egzekucyjnym uda się ściągnąć około 13000000 złotych.

Innymi słowy, gdyby nie ta ustawa, wydalibyśmy z publicznych pieniędzy 130000000 złotych, żeby ściągnąć około trzynastu 1000000 złotych. Jednocześnie wskazać należy, że w systemie prawa istnieją mechanizmy przewidziane w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych, które pozwalają na umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Jednakowoż wydaje się, że te mechanizmy są nieadekwatne do sytuacji masowych I do tych sytuacji, o których mówimy. Bo obowiązujące przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych po 1. Pozwalają umarzać z na nieprzedawnione należności z tyłu składek w konkretnie określonych przypadkach.

Wtedy, kiedy... W szczególności wtedy, kiedy zachodzi całkowita nieściągalność oraz w niektórych przypadkach, kiedy nie zachodzi całkowita nieściągalność, ale zachodzą takie wyjątkowe sytuacje jak na przykład ubóstwo, ciężka choroba, płatnika składek lub członka jego rodziny czy klęska żywiołowa. Niemniej jednak nie są to przypadki, które powszechnie występują, a co więcej, w każdym z tych przypadków należałoby prowadzić indywidualne postępowanie administracyjne, zakończoną decyzją administracyjną,

A zatem ponosić wysokie koszty prowadzenia długotrwałych I złożonych postępowań administracyjnych, które obejmują postępowania wyjaśniające. Z tych powodów te mechanizmy nie są adekwatne do zastosowania I do takich masowych, starych należności. Z tego powodu zaproponowaliśmy w tej ustawie 2 zasadnicze rozwiązania. Po 1. Umorzenie z mocy prawa bez konieczności wydawania decyzji administracyjnej.

Tu trzeba wskazać, że w momencie, w którym wejdą w życie ma te przepisy materialno-prawne tej ustawy, wszystkie te należności zostaną umorzone z mocy prawa I żaden z beneficjentów, a zatem płatników składek, których... Ich następców prawnych, których dotyczy ta ustawa, nie będą musieli w tym celu składać żadnego wniosku do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Wskutek tej ustawy zostaną, zostaną te te należności zostaną umorzone, a w konsekwencji umorzone zostaną również postępowania egzekucyjne, postępowania zabezpieczające. Wygasną zabezpieczenia w postaci hipoteki I zastawu, a jednocześnie te wierzytelności, jeżeli są zgłoszone w postępowaniach restrukturyzacyjnych I upadłościowych, również w ramach tych postępowań wygasną. Ale dodatkowo ze względu na to, że istnieje niewielka grupa płatników składek, tych którzy opłacali składki na własne ubezpieczenia, a zatem występowali jednocześnie w roli płatnika składek I ubezpieczonego, przygotowaliśmy rozwiązanie I zapewne o tym rozwiązaniu mówił pan senator Adam Szeinfeld, że płatnik składek, który opłacał składki na własne ubezpieczenia I on nie jest zainteresowany tym, żeby te należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne zostały objęte tym umorzeniem, może w ciągu trzydziestu, może w ciągu trzydziestu dni od dnia zawiadomienia go przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych o tym, że jego składki będą podlegać umorzeniu, chyba że złoży oświadczenie o odstąpieniu od umorzenia tych należności, zgłosić takie oświadczenie do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a w konsekwencji doprowadzić po 1.

Do tego, że te należności nie wygasły, te należności nie zostaną umorzone, on będzie musiał spłacić te należności, ale jednocześnie dla takiego płatnika składek, który jest jednocześnie ubezpieczony, może to być korzystne, bo dzięki temu na przykład ten płatnik składek będzie mógł zaliczyć sobie określone okresy składkowe do kapitału początkowego, będzie mógł zaliczyć je do stażu do emerytury minimalnej w kwocie gwarantowanej, będzie mógł je wykorzystać na przykład do stażu niezbędnego do ustalenia do prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Jest to jednak uprawnienie I to uprawnienie dotyczy tylko tej grupy płatników składek, którzy opłacali składki na własne ubezpieczenia. Dla nich to może być korzystne, dla pozostałych płatników składek nie ma takiego scenariusza, w którym odstąpienie od umorzenia należności z tytułu składek byłoby korzystne, dlatego że w żaden sposób nie przekłada się to ani na uprawnienia tych płatników składek, ani na uprawnienia ubezpieczonych, których oni zgłaszali do ubezpieczeń. Dlatego, że w przypadku ubezpieczonych, którzy są zgłaszani do ubezpieczeń przez płatnika składek, no I nie ma tutaj tożsamości między ubezpieczonym a płatnikiem składek. I tak liczą się składki należne, a nie opłacone, w związku z czym nie ma to żadnego znaczenia.

Przyjęliśmy mechanizm, ponieważ jest to projekt deregulacyjny, najprostszy. Mamy umorzenie z mocy prawa, nie jest konieczne wydawanie decyzji administracyjnej, co nie oznacza, że płatnik składek nie zostanie poinformowany o tym, że to, do takiego umorzenia należności doszło. Każdy z płatników składek zostanie poinformowany o tym, że te należności zostały umorzone, a ta grupa płatników składek, o których wspomniałem I o których zapewne pytał pan senator, zostaną odrębnie poinformowani o możliwości odstąpienia od umorzenia należności z tytułu, z tytułu składek. Projekt ten ma charakter, ma charakter deregulacyjny. Z jednej strony służy on usprawnieniu pracy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, który zostanie zwolniony z ciężaru biurokratycznego prowadzenia nieefektywnych postępowań egzekucyjnych.

Z drugiej strony jest to projekt z pewnością korzystny dla płatników składek, dlatego że... O ich następców prawnych, bo oni zostaną zwolnieni z konieczności opłacania tych starych należności powstałych w Starym Systemie Ubezpieczeń Społecznych. Z tego powodu chciałbym wnieść I prosić wysoką izbę o przyjęcie tej ustawy bez poprawek. Dziękuję.

04:34:07 - 04:35:48

Adam Szejnfeld

Dziękuję bardzo. Czy są pytania do pana ministra, tak? Pan Senator Adam Szinfeld. Dziękuję bardzo panie ministrze za za te wyjaśnienia. Natomiast one, no może nie, że nie rozwiałem moich wątpliwości, tylko jakby nie nie niwelują chęci zadania pytania, ponieważ ja uważam całą ustawę za bardzo dobrą, słuszną I potrzebną, a już na pewno, na pewno działanie z urzędu.

Natomiast w tym przypadku, o którym rozmawiamy, potencjalny beneficjent ustawy ma termin trzydziestodniowy na zgłoszenie swojego oświadczenia. Ten termin trzydziestodniowy, jak rozumiem, jest, nie można go przywrócić. Mało tego, te oświadczenie jest nieodwoływalne. I nawet na to bym może nie zwrócił tak istotnej uwagi, jak to, że zawiadomienie do tego potencjalnego beneficjenta jest wysyłane na jego adres. Ostatni adres, który który był zarejestrowany w ZUS-ie.

To mogło być tak, jak pan mówił, nawet 20 lat temu. Gdy wiemy, jaka jest mobilność społeczeństwa w dzisiejszych czasach, no to ja bym zaryzykował na nawet twierdzenie, że dziewięciu na dziesięciu nie otrzyma tego tego zawiadomienia, w związku z czym ten trzydziestodniowy termin minie I o to chciałem zapytać, jaka, jak, dlaczego to tak jest, czy nie można było tego rozwiązać inaczej. Dziękuję bardzo.

04:35:48 - 04:41:34

Sebastian Gajewski

Bardzo dziękuję panie senatorze. Tutaj pan senator poruszył takie 2, 3 zagadnienia. Po 1., dlaczego ten termin wynosi 30 dni. Po 2., dlaczego on jest terminem nieprzewracalnym. A po 3., czy w rzeczywistości Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych uda się poinformować wszystkich lub absolutną większość zainteresowanych, którzy mogą skorzystać z tego uprawnienia do złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umorzenia.

Jeśli chodzi o to, dlaczego ten termin jest nie, nieprzywracalny. Mamy taką zasadę w systemie prawa, że terminy dzielimy na terminy procesowe I terminy materialne. Terminy procesowe są terminami przywracalnymi, to znaczy ja mogę w toku na przykład postępowania administracyjnego, kiedy mam termin do wniesienia odwołania lub zażalenia, złożyć podanie o przywrócenie terminu wskazując, że uchybiłem temu terminowi nie z własnej winy I organ mi przywróci ten termin. Natomiast terminy materialne, czyli terminy do skorzystania z pewnego uprawnienia poza postępowaniem, czy administracyjnym, czy postępowaniem sądowym, one co do zasady są terminami nieprzywracalnymi. To znaczy mamy...

Termin się otwiera, biegnie, ja mogę skorzystać z jakiegoś uprawnienia, a przywracanie terminu jest instytucją prawa procesowego. W związku z czym ten termin ma charakter terminu materialnego, dlatego że nie dotyczy żadnego postępowania administracyjnego czy postępowania sądowego, nie jest terminem do dokonania czynności procesowej w toczącym się postępowaniu, a takie terminy, patrząc na zasady ogólnosystemowe, one są terminami nieprzywracalnymi. Jednocześnie uzasadnienie nie jest tylko uzasadnieniem systemowym, jest także uzasadnieniem praktycznym. Celem tej ustawy jest usprawnienie działań prowadzonych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Co ma być na końcu tego procesu, jak I po stronie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych?

Otóż Zakład Ubezpieczeń Społecznych pozamyka konta płatników składek, pozamyka wszelkie postępowania egzekucyjne, które prowadzi stosunku do tych płatników składek I pracownicy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie będą się już zajmować należnościami z tego, z tytułu składek, które powstały przed dziewięćdziesiątym dziewiątym rokiem. Jeżeli byśmy przyjęli możliwość przywrócenia tego terminu, należałoby założyć taki scenariusz, że nawet po wielu latach od wejścia w życie tej ustawy jakiś płatnik składek lub następca prawny będzie mógł złożyć podanie o przywrócenie terminu do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I jeżeli uchybi terminowi bez własnej winy, to zakład mu przywróci, przywróci ten termin I niejako te należności odżyją. A efekt jest taki, że te należności mają zostać umorzone z wyłączeniem tych, gdzie zostaną złożone oświadczenia, a w dalszej kolejności zakład przestaje się tymi umorzonymi należnościami interesować. Miałoby to doniosłe konsekwencje także dla postępowań egzekucyjnych, postępowań zabezpieczających, które dotyczyłyby tych należności, no bo okazywałoby się, że na przykład takie należności, które zostały umorzone I umorzone w związku z tym zostały postępowania egzekucyjne, zabezpieczające, zgłoszono, zgłoszono wygaśnięcie tych wierzytelności w postępowaniu restrukturyzacyjnym czy upadłościowym, one nagle odżywają. Odżywają na przykład układy ratalne, które dotyczą tych należności.

Byłoby to bardzo duże wyzwanie, byłoby to bardzo duże wyzwanie praktyczne, ale także wyzwanie prawne, żeby przyjąć, że po iluś latach, po zamknięciu tylu postępowań, które mogły dotyczyć tych należności, te należności odżywają I ktoś jednak będzie je spłacał, bo uchybił terminowi do złożenia tego oświadczenia. Takie samo uzasadnienie o charakterze już, o charakterze I praktycznym I prawnym, ale bez tego odniesienia systemowego ma sam wymiar tego terminu, to znaczy, że jest to 30 dni, nie na przykład 90 rok czy 2 lata. Chodzi o to, żebyśmy osiągnęli względnie szybko stan pewności prawnej, to znaczy, żebyśmy wiedzieli, które należności, które należności wygasają, które są umarzane, które w związku z tym mają przełożyć się na umorzenie postępowań egzekucyjnych zabezpieczających na zgłoszenia wygaśnięcia wierzytelności w postępowaniach restrukturyzacyjnych I upadłościowych I którymi zakład ma się już nie zajmować, a tymi, które którymi zakład ma się dalej zajmować. Stąd mamy ten termin 30 dni, a nie dłużej. Gdyby ten termin był dłuższy, to musiałoby to oznaczać, że ta ustawa wejdzie później w życie, bo mamy najpierw termin do wykonania tych...

Termin do

Umorzenia tych oświadczeń. Potem mamy termin wejścia w życie przepisów, które przewidują ten skutek materialno-prawny w postaci umorzenia należności z tytułu składek. Natomiast jeżeli chodzi o doręczenie. Po 1. Mamy tutaj, po 1.

Mamy zasadę, że w pierwszej kolejności doręczamy za po, na profil informacyjny na platformie usług elektronicznych ZUS. Dopiero jak ktoś nie ma, jakiś płatnik składek czy jego następca nie ma tego profilu, doręczamy na ostatni adres. Przy czym w mojej ocenie nie będzie to ten adres, który płatnik składek zgłosił, jak się zgłaszał jako płatnik składek na przykład w dziewięćdziesiątym pierwszym roku, tylko to będzie raczej adres, który posiada Zakład Ubezpieczeń Społecznych z tego powodu, że na przykład dyrektor oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest organem egzekucyjnym, który prowadzi postępowanie egzekucyjne w administracji w odniesieniu do tych należności. Stawiam więc, że będzie to raczej adres, który Zakład Ubezpieczeń Społecznych pozyskał w ostatnich latach w toku czynności, które są związane z egzekwowaniem tych należności niż ten adres, który został zgłoszony kilkadziesiąt lat temu do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Bo rzeczywiście, jeżeli byłoby tak, że mamy wysyłać coś na adres, który został podany zakładowi w dziewięćdziesiątym pierwszym roku, to myślę, że nie doprowadziłoby do, do skutku w postaci efektywnego doręczenia.

Natomiast ze względu na to, że są to należności, które Zakład Ubezpieczeń Społecznych musi egzekwować, czyli prowadzi postępowania w tym celu, niektóre z tych należności bardzo niewiele, ale one są objęte układami ratalnymi, czyli tam jest w ogóle stały kontakt z płatnikiem składek czy z jego następcą prawnym, to sądzę, że takiego ten problem nie zaistnieje albo jeżeli zaistnieje, to zaistnieje w marginalnej liczbie przypadków. Dziękuję.

04:41:34 - 04:41:41

Speaker 72

Dziękuję bardzo. Tak, jeszcze pytanie pani senator Senatowska, proszę.

04:41:41 - 04:41:58

Janina Sagatowska

Panie ministrze, nie wiem, może właśnie mi umknęło I pan mówi, ale chciałabym, żeby o podanie jak bilansu uzyskanych wpływów z egzekwowania tych zobowiązań, a poniesionych kosztów na na wyegzekwowanie tych zobowiązań.

04:41:59 - 04:42:58

Sebastian Gajewski

Pani Senator, bardzo dziękuję za pytanie. Według prognozy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na najbliższe 10 lat, koszt, koszt wszystkich działań, które zmierzają do ściągnięcia tych należności z tytułu składek, fundusz pracy, fundusz gwarantowanych świadczeń pracowniczych przez najbliższe 10 lat to 130000000 złotych. Natomiast spodziewane wpływy z tych należności, kwota ściągniętych należności to jest w ocenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych 13000000 złotych. To odpowiada pewnej kroczącej dynamice ściągalności tych składek, dlatego że ona z roku na rok się zmniejsza. O ile kilkanaście lat temu te stare należności jeszcze całkiem przyzwoicie Zakład Ubezpieczeń Społecznych ściągał, o tyle w tej chwili I to jest od kilku lat utrzymuje się ściągalność na poziomie do czterech 1000000 złotych rocznie.

Przy czym prognoza jest taka, że ta dynamika będzie spadać, to znaczy, że będziemy ściągać coraz mniej I coraz w stosunku do coraz mniejszej liczby płatników składek.

04:42:58 - 04:43:03

Speaker 75

Dziękuję bardzo. Więcej pytań nie widzę, dziękuję bardzo.

04:43:03 - 04:43:04

Dziękuję bardzo.

04:43:07 - 04:44:16

Speaker 67

Otwieram dyskusję. Nikt się do dyskusji nie zapisał, ale zostały złożone głosy do protokołu przez państwa senatorowie Ryszarda Brejzę, Janusza Gromka, Władysława Komarnickiego, Agnieszkę Koła-Rzeszczyńską, Ryszarda Majora, Roberta Mamątowa, Monikę Piątkowską, Janusz na Pęcherze, Adama Sieńfelda, Aleksandra Szweda I Ryszarda Świlskiego.

S zamykam dyskusję. Informuję, że głosowanie w sprawie rozpatrywanej ustawy zostanie przeprowadzone pod koniec posiedzenia Senatu. Dziękuję bardzo panie ministrze. Przystępujemy do rozpatrzenia punktu trzynastego porządku obrad, ustawy o zmianie ustawy prawo farmaceutyczne. Tekst ustawy zawarty jest w druku numer 841, a sprawozdanie komisji w druku numer 841 a.

Proszę o zabranie głosu panią senator Beatę Małecką-Liberę I przedstawienie sprawozdanie Komisji Zdrowia. Bardzo proszę.

04:44:16 - 04:49:59

Beata Małecka-Libera

Dziękuję bardzo. Panie marszałku, wysoka izbo. Mam przyjemność przedstawić sprawozdanie Komisji Zdrowia o uchwalonej przez Sejm w dniu osiemnastego września 2000 dwudziestego szóstego roku ustawie o zmianie ustawy prawo farmaceutyczne. Marszałek Senatu dnia dwudziestego pierwszego września skierowała ustawę do Zdrowia, którą to rozpatrzyliśmy w dniu dwunastego października I komisja wnosi, aby wysoki Senat uchwalił załączony projekt uchwały wraz z przyjętymi na komisji poprawkami. Wysoka Izbo, przedłożony projekt ustawy to dosyć duża zmiana z tego względu, że dotychczas na polskim rynku obowiązywał całkowity zakaz reklamy aptek I punktów aptecznych.

Tak w niezmienionym kształcie działało to od 2000 dwunastego roku, aż w roku 2000 trzynastym na obowiązujący właśnie zakaz reklamy została złożona skarga na Rzeczpospolitą Polską, skarga wniesiona przez Komisję, przez Komisję Unii Europejskiej I w wyniku tej skargi dziewiętnastego czerwca 2000 dwudziestego piątego roku został wydany wyrok CUE, który orzekł, że analizowany zakaz w istocie na narusza prawo europejskie. Tak więc niniejszy projekt jest tak naprawdę realizacją I odpowiedzią na, na to naruszenie prawa, które przeciwko nam wystąpiło. Przedmiotowy projekt ma na celu usunięcie tego naruszenia, ale także zapewnienie zgodności obrotu zgodnie z prawem farmaceutycznym I dyrektywami o handlu elektronicznym. Przy tym projekcie bardzo mocno chcę podkreślić 1 fakt, a mianowicie reklama, o której tutaj mówimy, dotyczy aptek. Te apteki to nie są zwykłe sklepy, zwykłe podmioty handlowe, tylko tak naprawdę miejsca, gdzie również są usługi medyczne, ale także opieka medyczna.

To nie jest tylko I wyłącznie sprzedaż asortymentu lekowego. Dlatego też przedłożony projekt zawiera kilka rozwiązań, które absolutnie są wsparciem w tej chwili dla aptek, ponieważ będą mogły stosować reklamę, ale żeby tą reklamę stosować, to właśnie stosujemy nowe prawo, aby po 1. Powiedzieć, co to jest reklama aptek, ale również w jaki sposób ją ograniczyć, właśnie ze względu na zdrowie publiczne I na to, tak jak powiedziałam, że apteki te, apteki nie są zwykłą placówką, gdzie się tylko I wyłącznie coś sprzedaje I można to reklamować w sposób nieograniczony tytułem zysku. Tutaj dochodzą inne wartości, inne uwarunkowania, które zostały w tym projekcie rozwiązane. Po 1., ustawa wprowadza definicję reklamy.

To jest bardzo istotna, duża, istotna zmiana I ta definicja reklamy, szanowni państwo, w czasie debaty naszej, w czasie Komisji Zdrowia właściwie nie wzbudzała żadnych większych, większych obaw co do jego kształtu, mimo że zawiera szereg uwarunkowań. Natomiast podkreślano w debacie na komisji, że jest ona o tyle ważna I istotna, że słowo reklama zostaje rozdzielone od słowa informacja. Te 2 ważne wątki zostały rozdzielone I w ustawie dokładnie zapisane. Teraz wiadomo, że jeżeli jest definicja, to właśnie ze względu na ochronę naszych pacjentów, naszych konsumentów, klientów. Musimy tutaj w jakiś sposób postawić granice, co możemy reklamować, a co nie I dlaczego.

Przede wszystkim bardzo zależy nam na tym, aby nie, na mocy reklamy nie dochodziło do nadmiernej konsumpcji. Konsumpcji. Kupowanie leków w nadmiarze poprzez różnego rodzaju, oferowanie korzyści ze strony aptek, Znacie państwo różnego rodzaju programy lojalnościowe, jakieś pakiety, kup 2 dostaniesz 3. I tak dalej. Wszystkie tego typu zjawiska są wyeliminowane.

Również zakazano reklamy porównawczej, czyli konkurencji pomiędzy aptekami, aby 1 apteka z drugą nie pokazywały swoich zalet, nie promowały się I mówiły, ja tutaj w mojej aptece kupisz taniej, lepiej I jeszcze nie wiadomo jak dobrze. A więc to również zostało zakazane. Nie wolno również kierować reklamy w stosunku do dzieci. To jest chyba oczywiste, że dziecko nie może tutaj być osobą

04:50:03 - 04:58:20

Beata Małecka-Libera

Konsumentem, który będzie w jakiś sposób do niego trafiała reklama. Znamy wiele przykładów, gdzie takie reklamy do dzieci są w innych formach. Nie mówię tutaj o aptekach, tylko o sprzedaży w ogóle dedykowane I na pewno państwo się też zgodzicie, że mamy duże wątpliwości, czy aby na pewno to jest ten odbiorca, do którego powinniśmy kierować jakikolwiek reklamy. Następna kwestia związana z dziećmi to również reklama zwraca uwagę, że ponieważ reklama jako taka jest kierowana do ludzi dorosłych, do rodziców, to również zakazuje wykorzystania wizerunku dziecka, bo wiadomo, że wtedy ta wrażliwość jest nieco inna odbioru I dlatego też jasno tutaj jest podkreślone, aby się z tego wycofać. Reklamy nie mogą wykorzystywać ani wizerunku, ani głosu dzieci.

Także nie wolno publicznie wykorzystywać wizerunku osób publicznych, a tym bardziej farmaceutów jako osób, które są zawodami publicznego zaufania. I tutaj ta zasada etyki, jak również tajemnica zawodowa absolutnie wiąże farmaceutę I w związku z tym tego typu obostrzenia I zakazy są bardzo ważne. Dzięki właśnie takiemu obostrzeniu I tym warunkom, no doprowadzamy do sytuacji takiej, że mimo że ta reklama apteki się pojawia, to jednak mechanizmy zabezpieczają przed nadmierną konsumpcją czy też zaangażowaniem małoletnich w cały proces uczestnictwa w reklamie. I to są 2 podstawowe, 2 podstawowe rzeczy, które w tej ustawie pojawiają się I zmieniają absolutnie obraz reklamy aptek, ale jest 3. Również, która musi być wprowadzona, czyli sankcje.

Aby państwo mogło egzekwować to prawo I aby mogło być przestrzegane, musi w swoich rękach mieć narzędzia. Tymi narzędziami są właśnie sankcje. To była część Komisji Zdrowia, która oczywiście wzbudziła największe emocje ze względu na kwestie wysokości nałożonych kar, ale chcę państwa uspokoić, że na komisji bardzo długo wysłuchiwaliśmy strony społeczne I zarówno zwolenników, jak I przeciwników tychże kar. Padały różnego rodzaju argumenty za I przeciw. Na komisji bardzo dokładnie analizowaliśmy te tematy zarówno w dbałości o kondycję małych aptek, jak również braliśmy pod uwagę głos dużych w sieci.

Oczywiście podstawową kwestią, tak jak mówię, była wysokość nałożonych kar. W trakcie posiedzenia Sejmu ta wysokość została podniesiona. Dyskusja wokół tego, czy to jest wysoko, czy to powinno być nałożone w na, no jak gdyby... Podkreślano fakt, że duże sieci I duża liczba aptek w stosunku do tej kary to dla nich jest jakiś ogrom, ogrom finansowy I że będą, nie będą sobie mogły poradzić z, z realizacją tychże nałożonych kart. Ale chcę powiedzieć jedną ważną rzecz, którą również powiedziałam na komisji.

Stanowimy prawo. Dlaczego z góry już musimy zakładać I najbardziej się bać tego, że to prawo będzie omijane? To prawo ma być realizowane. Po to są wytyczne, jak ma wyglądać reklama. Po to są dokładnie napisane obostrzenia I uwarunkowania, żeby dane podmioty to prawo realizowały.

Jeżeli tego nie realizują, jeżeli łamią prawo, to również mają być ukarani. I tutaj chcę również państwa uspokoić. To nie jest prawda, bo w przestrzeni publicznej słyszymy o niebotycznych karach, jakie nakładamy na podmioty apteczne, ale o wysokości jednego miliona złotych, ale to jest nie do końca prawda. My nie nakładamy kary w wysokości miliona. My nakładamy karę do miliona I ta gradacja jest absolutnie tutaj widoczna I dopuszczona.

Przy czym ta kara jednego miliona jest administracyjną karą pieniężną, a nie sankcją. Tak więc nakładana będzie przez inspekcję, wojewódzką inspekcję... Brakło mi słowa, inspekcję. Farmaceutycznych, no właśnie, który będzie dokładnie analizował, jak wygląda to naruszenie prawa, czy to jest jednorazowe, czy ono się będzie powtarzało, czy jest nagminne, czy dotyczy jednej apteki, czy też wielu. Jeżeli w sieci jest szereg aptek, to oczywiście I w każdej z tej aptek zostanie naruszone prawo, no to szanowni państwo, no wiadomo, że trzeba ukarać te wszystkie apteki, a nie tylko jedną, więc jeżeli kara by wynosiła, zakładam, 100000 I w sieci jest 100 aptek, to jaka to byłaby kara?

W związku z tym bardzo, bardzo dogłębnie przeanalizowaliśmy tą kwestię, bo nie nie ukrywam, że tutaj najwięcej głosów padało ze środowiska. Tak naprawdę to był 1 powtarzający się wątek o wysokości kary, ale również przyjęliśmy poprawki I to jest też istotne, a mianowicie przyjęliśmy poprawkę, w wyniku której zastosowana została zasada proporcjonalności w przypadku ukarania danego podmiotu I w związku z tym bierzemy także pod uwagę analizę, uwzględnia się możliwości finansowe podmiotu, który będzie podlegał karze. To jest istotne I ze względu na to, że będą tutaj działały zasady KPA, to będziemy bezpieczni, że ta kara będzie wymieniona w sposób adekwatny I do zawinienia I także do sytuacji finansowej tegoż podmiotu. No myślę, że ogólnie rzecz wyczerpałam wszystkie tematy, które tutaj projekt zawiera. Wszystkie były omawiane na wczorajszej komisji.

Głos wysłuchany ze strony społecznej absolutnie z każdej strony. Nikt ze strony społecznej nie wniósł żadnego wniosku, aby jeszcze jakąś inną poprawkę do tego projektu zgłosić. W związku z tym zostały przyjęte poprawki przygotowane przez nasze biuro legislacyjne, które między innymi zwracało uwagę na niekonstytucyjność dwóch poprawek, a senatorowie poprawki przejęli I przyjęliśmy w pakiecie wszystkie poprawki, które uzupełniają I poprawiają tenże projekt. W związku z tym zwracam się do Wysokiej Izby z prośbą o przyjęcie tego projektu wraz z poprawkami. Dziękuję.

04:58:21 - 04:58:27

Speaker 72

Dziękuję bardzo. Czy są pytania do pani senator? Pan senator zawsze im wpadł.

04:58:28 - 04:59:33

Adam Szejnfeld

Dziękuję bardzo. Powiem szczerze, że cieszę się, że ta ustawa została uchwalona przez Sejm, trafiła do nas I zapewne ją uchwalimy, bowiem wiele, wiele lat temu byłem zdecydowanym przeciwnikiem zakazu reklam.

Nadal nim jestem. Oczywiście te uwarunkowania, które ustawa zawiera, są moim zdaniem dobrymi bezpiecznikami, życie pokaże czy czy w pełni. Natomiast chciałem zapytać, czy czy te rozwiązania świadomie dotyczą tylko I wyłącznie aptek, czyli handlu produktami medycznymi I detalicznego. Czy też pominięto hurtownie, bo wydaje mi się, że także I na tym poziomie działalności jest problem z reklamowaniem się.

04:59:35 - 05:00:32

Beata Małecka-Libera

Proszę bardzo. Dziękuję bardzo panie senatorze. No nigdy nie ma idealnych projektów. Ja również zgadzam się z panem, że to jest dobry krok, w dobrą stronę, bo jednak ta reklama w jakiś sposób pomaga też aptekom po prostu w zaistnieniu. Natomiast na pewno najważniejsze jest dla nas to, aby ochronić kupujących, konsumentów,

I dlatego cały czas podkreślamy, że te obostrzenia, czy one w stu procentach się sprawdzą? No nie wiemy tego, czy trzeba będzie jeszcze być może coś dopisywać I nowelizować w przyszłości. Możliwe, tak jak każda ustawa, ale jednak zrobiliśmy wszystko, aby ochronić przede wszystkim naszych pacjentów. Co do hurtowni, być może, że że to też jest jakiś problem. Szczerze powiedziawszy nikt na to nie zwrócił uwagi.

05:00:32 - 05:00:38

Speaker 72

Dziękuję bardzo. Tak, bardzo proszę pan senator Waldim Tuszkiewicz, zadaje pytanie.

05:00:39 - 05:01:04

Wadim Tyszkiewicz

Pani Senator mam pytanie w kontekście tej ustawy, czy jeśli chodzi o podmioty prowadzące apteki, czy podmioty prowadzące apteki, czyli farmaceuci, będą równo traktowani jak podmioty prowadzące apteki, nie farmaceuci, nie wiem czy tak obrazowo mówię, czy nie farmaceutów, też ta ustawa będzie dotykała w tym sam, w takim samym

05:01:04 - 05:01:11

Beata Małecka-Libera

Tak, wszystko co tutaj jest zapisane w tej ustawie jest jednakowo traktowane niezależnie od tego, kto prowadzi.

05:01:13 - 05:01:17

Speaker 72

Dziękuję bardzo. Tak, pani senator Korgan-Komor.

05:01:17 - 05:01:45

Agnieszka Gorgoń-Komor

Ja mam krótkie pytanie, bo rzeczywiście byłam na posiedzeniu komisji, więc myśmy bardzo szczegółowo analizowali wszystkie głosy społeczne, ale nie było tego, ten temat nie był poruszony. Czy wojewódzcy inspektorzy farmaceutyczni mają narzędzia do przeprowadzenia kontroli finansowej tych podmiotów, które na przykład przekroczą tą granicę, która jest definiowana w, jeśli chodzi o reklamę aptek. I na razie to tyle, dziękuję.

05:01:46 - 05:02:30

Beata Małecka-Libera

Tak, na komisji ten temat również był podejmowany. Wypowiadał się główny farmaceutyczny, który dzisiaj jest na sali, pan minister. Podkreślał, że absolutnie są wszystkiego, wszystkie narzędzia ma w ręku, które będzie mógł stosować. Nie tylko wysokość kary, ale odroczyć zapłatę, rozłożyć na raty, umorzyć, a nawet odstąpić od, od kary. Zresztą nawet powiedział, jak rzadko zdarza się, ażeby takie bardzo wysokie kary się w ogóle zdarzały.

Myślę, że jeżeli państwo będziecie chcieli bardziej szczegółowo, to pan minister jest I na pewno odpowie.

05:02:31 - 05:02:35

Speaker 72

Dziękuję bardzo. Nie widzę więcej pytań. Dziękuję pani.

05:02:35 - 05:02:36

Dziękuję bardzo.

05:02:37 - 05:02:52

Speaker 67

Projekt tej ustawy został wniesiony przez rząd do prezentowania stanowiska rządu w toku prac parlamentarnych. Został upoważniony minister zdrowia. Czy pani minister chce zabrać głos? Bardzo proszę, pani minister Kacperczyk.

05:03:07 - 05:07:45

Katarzyna Anna Kacperczyk

Szanowny panie marszałku, szanowni państwo, panie I panowie senatorowie. Mam przyjemność przedstawić projekt nowelizacji ustawy Prawo farmaceutyczne, przyjęty przez Sejm w dniu osiemnastego września 2000 dwudziestego szóstego roku. Projekt został przygotowany, jak wspominała o tym już pani senator Beata Małecka-Libera w związku z wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia dziewiętnastego czerwca 2000 dwudziestego piątego roku, w którym Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej uznał polski zakaz reklamy aptek I punktów aptecznych za zbyt restrykcyjny I naruszający przepisy unijne. Ten projekt, uchwalony projekt przez Sejm, ten projekt przedłożony przez Ministra Zdrowia, on tak naprawdę, jego głównym celem było wdrożenie tego wyroku I tym samym zakończenie tego etapu całkowitego, obowiązywania całkowitego zakazu reklamy aptek I punktów aptecznych, który obowiązuje od 1 stycznia 2000 dwunastego roku. Warto też dodać, że o ile Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w swoim wyroku nie uchylił de facto tych przepisów, które obowiązywały od 2000 dwunastego roku, to jednak biorąc pod uwagę wyrok, grudniowy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego I następujące w konsekwencji wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych uchylające nakładanie kar za naruszenie całkowitego zakazu reklamy aptek sprawił, że obecnie obowiązujące przepisy tak naprawdę pozbawione są jakichkolwiek sankcji, czyli mamy do czynienia z sytuacją, w których tak naprawdę nie ma żadnych skutecznych regulacji, które by regulowały reklamę aptek w ogóle.

Stąd jakby konieczność przyjęcia tych regulacji, bowiem tak jak pani senator już wspominała, rynek aptek czy apteka jest szczególnym miejscem I tak naprawdę ta ustawa dotyczy w pierwszej kolejności zdrowia publicznego I bezpieczeństwa I zdrowia I życia pacjentów. Dlatego też wzorem innych państw członkowskich, ale również zgodnie z sentencją wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, Minister Zdrowia przywrócił prawo do reklamy aptek, sformułował pozytywną definicję reklamy aptek, który mam nadzieję również z wyeliminuje wątpliwości interpretacyjne, które istniały do tej pory, czyli ta, mówię tutaj o tej debacie, między co jest informacją, co jest reklamą, co jest dozwolone, co, co, co nie, więc mamy nadzieję, że ta definicja ona rzeczywiście również wprowadzi większą jasność interpretacyjną. Jednocześnie w celu ochrony pacjentów wprowadziliśmy szereg ograniczeń albo takich regulacji, warunków, które musi spełniać reklama, a raczej których, które farmaceuci, osoby prowadzące apteki muszą wypełniać tak, żeby ta reklama nie została uznana za niezgodną z tej, z tą ustawą. Projekt został również konsultowany z Komisją Europejską na etapie prac pod kątem zgodności z wdrażanym, z wdrażanym wyrokiem TSUE. Również uzyskał opinię Ministerstwa Spraw Zagranicznych w zakresie zgodności z prawem Unii Europejskiej I również w zakresie zgodności z sentencją wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Szanowny panie marszałku, pozwoli pan, że ja nie będę odnosić się do szczegółowo do tych poszczególnych elementów, ponieważ pani senator Małecka Libera bardzo szczegółowo opisała poszczególne warunki, więc nie chciałabym tu powtarzać, ale jeżeli do mnie są jakieś pytania, to jestem też do państwa dyspozycji. Bardzo dziękuję.

05:07:46 - 05:07:51

Speaker 72

Dziękuję I są pytania? Bardzo proszę pan Senator Kalata.

05:07:54 - 05:08:48

Andrzej Kalata

Panie marszałku, szanowna izbo. Ja powtórzę pytanie, które zadałem na komisji, ale nie uzyskałem zadowalającej mi odpowiedzi. Dlaczego te apteki mamy karać? Dlaczego nie wrócić do stanu sprzed tej ustawy, którą którą TSUE po prostu uznało za wadliwą I w świetle tego, że nie słyszałem, żeby byli karani I producenci leków, którzy, których reklamy we wszystkich mediach po prostu od rana do wieczora. I tu chyba też była odpowiedź, że nie nie są karane hurtownie.

Proszę mi powiedzieć, dlaczego apteki albo czym zasłużyły sobie, żeby choćby w takiej, jak pani minister mówi, okrojonej formie chcecie je karać. Może odstąpić zupełnie od tego I I zostawić trochę wolności, bo wszystko jest po prostu, wszystko też nie może być regulowane prawem, bo to jest nadinterpretacja potem. Dziękuję.

05:08:49 - 05:10:53

Katarzyna Anna Kacperczyk

Bardzo serdecznie dziękuję panie senatorze za to pytanie. Tak jak wspominałam wcześniej, apteki są szczególnymi miejscami, gdzie nie odbywa się sprzedaż produktów I usług, oferowanie usług na takiej samej zasadzie jak w innych placówkach handlowych w Polsce, a jednocześnie farmaceuci są osobami o szczególnym stopniu zaufania publicznego. Dlatego my co do zasady nie ograniczamy reklamy czy zachęcania do korzystania z aptek, ale ograniczamy te praktyki, które są nadużyciem tego prawa, czyli na przykład albo mogą być rzeczywiście mieć konsekwencje, które są ze szkodą dla pacjentów. Ja też pozwolę sobie wskazać, że przy okazji przygotowywania tego projektu przeanalizowaliśmy tak naprawdę większość systemów prawnych I regulacji, które są w innych państwach Unii Europejskiej, ale również w krajach pozaeuropejskim. I w wielu z tych krajów sankcje są o wiele wyższe za naruszenie niż w polsce

Jeżeli chodzi o kwestię hurtowni, która też tutaj padała to pytanie wcześniej, to w istocie jakby rola hurtowni jest inna niż aptek I punktów aptecznych, ponieważ oferta hurtowni jest skierowana do do podmiotów detalicznych, a nie do ogółu pacjentów. Stąd jakby tutaj tych rzeczy nie regulujemy I generalnie artykuł 94 a ustawy nie dotyczy hurtowni, tylko reklamy aptek. Jeżeli chodzi o reklamę leków, jak Pan Senator wie, w Polsce obowiązuje zakaz reklamy leków na receptę. Wiemy, że jest dopuszczalna reklama leków OTC. Teraz też pracujemy nad regulacjami, które mają również uporządkować ten segment, więc mam nadzieję, że będziemy mogli wkrótce przedstawić stosowne rozwiązania w tym w tym zakresie.

05:10:54 - 05:10:59

Speaker 72

Dziękuję bardzo. Pani Senator Ewa Matecka, bardzo proszę.

05:11:00 - 05:12:24

Ewa Matecka

Dziękuję bardzo panie marszałku. Szanowna pani minister, proszę powiedzieć, czy może pani w stu procentach potwierdzić, że po nowelizacji tej ustawy, a w szczególności po nadaniu nowego brzmienia właśnie artykułowi 94 a, który w sposób jasny, klarowny definiuje czym jest reklama aptek, czym nie może być I na czym nie może polegać reklama aptek. Czy ta nowelizacja będzie oznaczała, że będzie zgodne z prawem wystąpienie aptek do programów lojalnościowych, rządowych I samorządowych? Mam tutaj na myśli kartę seniora I kartę dużej rodziny, które to w swoim założeniu stosują pewne ulgi przy sprzedaży sprzedaży leków oraz czy będzie wobec tego konsekwentnie możliwe zamieszczanie informacji o tym, że dana apteka jest na liście podmiotów, które uczestniczą w tych programach lojalnościowych oraz czy apteka będzie mogła u siebie we wnętrzu, na przestrzeni aptecznej, wywiesić taką informację, taką tablicę, że właśnie jest jednym z podmiotów, które przystąpiło do tego programu lojalnościowego I czy ta nowelizacja dopuszcza wszystkie

te regulacje, o których powiedziałam. Dziękuję bardzo.

05:12:24 - 05:13:59

Katarzyna Anna Kacperczyk

Bardzo serdecznie dziękuję za to pytanie pani senator. Tak, potwierdzam I nie wspomnę, że też konsultowałam też po wczorajszej komisji ponownie z Głównym Inspektorem Farmaceutycznym kwestie potencjalnych możliwości karania za wykorzystywanie czy informowanie apteki o karcie dużej rodziny, który kolejny raz potwierdził, że za to się nie kara, ale to wynika również z przepisów prawa I z tej definicji reklamy, która co do zasady jest dozwolona. Ja państwu przytoczę.

Reklamą apteki jest zachęcanie również do programów wynikających z powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Tym samym też trzeba powiedzieć, że Karta Dużej Rodziny, ale też inne programy, no chociażby programy bezpłatnych leków dla seniorów, kobiet w ciąży I dzieci do osiemnastego roku życia. Apteki też realizują ten program rządowy, realizują również program szczepień. Wiemy, że te kompetencje zostały nadane farmaceutom dość w sposób szeroki I apteki o tym informowały, informują, będą informować I jeżeli założymy, że o tych wszystkich programach, które zostały ustanowione na podstawie przepisów obowiązującego prawa, przy całkowitym zakazie reklamy aptek było to możliwe, to tym bardziej będzie to możliwe I jest to możliwe w sytuacji, gdzie ten zakaz w istotny sposób zdejmujemy.

05:14:00 - 05:14:02

Speaker 72

Dziękuję bardzo. Pan senator Adam Przeinfold.

05:14:03 - 05:15:38

Adam Szejnfeld

Dziękuję bardzo. Ustawa między innymi przewiduje zakaz reklamy porównawczej I słusznie. Natomiast no nie nie zakazuje porównywania aptek przez klienta, przez pacjenta. Właściwie klient jest bardziej adekwatnym pojęciem, ponieważ w aptekach sprzedaje się dzisiaj nie tylko leki I suplementy, ale także produkty drogeryjne et cetera. No I chcę zadać pytanie, które jest związane z problemem, z którym do mnie parę lat temu zwracali się wyborcy I zrobiłem sam taki przegląd I okazało się, że mają rację, ale widzę przez te parę lat, że nic się nie zmieniło, a mianowicie w sposób absolutnie powszechny apteki nie stosują przepisów dotyczących oznakowania cen towarów sprzedawanych.

W związku z czym klienci, w tym pacjenci, tak de facto nie mają żadnej szansy albo bardzo ograniczone szanse porównywania cen w poszczególnych aptekach, zwłaszcza ludzie biedniejsi, emeryci, seniorzy na to narzekają, bo te 2 czy 5 złotych zaoszczędzone dla nich jest bardzo dużo, ale nie są w stanie. Natomiast trzeba mieć odwagę, brak wstydu I tak dalej, żeby żeby chodzić po tych aptekach I się pytać po ile tutaj jest ta pyralgina albo tam inny czy aspiryna. I czy państwo

05:15:40 - 05:15:46

Adam Szejnfeld

I już kończę, więc czy państwo coś z tym robicie I czy coś z tym wreszcie zrobicie?

05:15:48 - 05:16:43

Katarzyna Anna Kacperczyk

Nie... Dziękuję bardzo panie senatorze za to pytanie I za ten sygnał. Rzeczywiście przeanalizujemy z jakiego powodu apteki nie informują o cenach, bo z drugiej strony mamy szereg portali internetowych, gdzie poszczególne apteki o tych cenach informują. Jakby ta ustawa, którą dzisiaj procedujemy, no nie jest tym obszarem, gdzie możemy regulować albo chcielibyśmy regulować w szczególności nakaz oznakowywania I uwidoczniania cen, aczkolwiek prawo w tym brzmieniu, jeżeli mówimy o reklamie, ono nie zabrania informowania pacjentów o o cenie I też w istocie, jeżeli przeczytamy sentencję wyroku TSUE z czerwca zeszłego roku, to jest tam w wyraźny sposób zaznaczone, że pacjent ma prawo do uzyskiwania informacji o cenach I porównywania tych ofert.

05:16:45 - 05:17:31

Adam Szejnfeld

Słowo nie... Być może nie Tak, pani senator, że nie jest ale też to taka jakby ode mnie informacja, nie musimy rozwijać sprawy. To nie jest prawo apteki, to jest obowiązek. Wszystkie placówki handlowe w Polsce mają prawny, ustawowy obowiązek prezentowania cen przynajmniej towarów, które są na widoku. Oczywiście nie w magazynie.

Cen towarów, natomiast strzeliłbym, że parę procent aptek to realizuje, a tak to może pani weźmie do jednej dziesiątej I dwudziestej I nie będzie żadnych cen albo będą ceny tylko w poszczególnych pojedynczych produktach, tak żeby jakby zamaskować to, że no jednak się prezentuje, ale to nie jest prezentacja.

05:17:33 - 05:17:41

Speaker 67

To była opinia, a nie pytanie, pani minister. Bardzo proszę, pan senator Januszkiewicz.

05:17:42 - 05:18:27

Tadeusz Jarmuziewicz

Dziękuję bardzo panie marszałku. Pani minister w czasie prac w Sejmie, kiedy poziom kar sięgał rzędu pięćdziesięciu, stu 1000 złotych, jednym z liderów zwiększenia tych kar był znany ekspert rynku usług medycznych poseł Janusz Cieszyński I już wtedy eksperci senaccy uznali to za zły pomysł, tak silne zwiększenie kar. Natomiast ja mam pytanie z zupełnie innej natury, bo skoro pani wzięła na siebie to, że strona rządowa wyraża zgodę, proszę mi powiedzieć, czy jest stanowisko resortu zdrowia, jeżeli chodzi o takie zwiększenie kar, a daj Boże stanowisko rządu polskiego. To jest dla mnie bardzo ważne przed głosowaniem.

05:18:28 - 05:19:29

Katarzyna Anna Kacperczyk

To znaczy, ja chciałabym powiedzieć, że poprawka zwiększająca kary nie była przyjęta przez jednego posła, niezależnie z jakiej opcji politycznej, bo ja przypomnę państwu z tymi, z tych, którzy państwa śledziliście, ta poprawka była przyjęta w Komisji Zdrowia Sejmowej większością 30 głosów za, 1 głos przeciw. Więc rządowy projekt zakładał inny poziom kar. Jak rozumiem, nie odbieramy prawa zarówno Sejmowi, jak I Senatowi do zgłaszania z własnych poprawek I uczestniczenia w procesie legislacyjnym. Ministerstwo Spraw Zagranicznych zweryfikowało wysokość kar z... Minister...

Kar w kontekście zgodności z wyrokiem Trybunału Unii Europejskiej, Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej I zapewniło nas o zgodności jakby kwestii wysokości kar z z tym wyrokiem I I to jest dla nas jakby ta wykładnia, która obowiązuje.

05:19:30 - 05:19:37

Speaker 72

Dziękuję bardzo. Więcej pytań nie widzę, tak? Pani senator Agnieszka.

05:19:37 - 05:20:31

Agnieszka Gorgoń-Komor

Ja tylko mam takie pytanie uzupełniające, rzeczywiście ta dyskusja odbyła się też na posiedzeniu Komisji Zdrowia, ale czy pani minister zna jakąś inną branżę, gdzie za nieprawidłowość reklamy tak wysoko karamy przedsiębiorców. Właścicielami tych aptek są czasami duże holdingi farmaceutyczne czy duże firmy, ale też są to firmy

Inne, które mają 4 apteki. Taki głos też wybrzmiał w czasie naszej debaty, że czasami nałożenie takiej kary, oczywiście trzeba przestrzegać zasad I trzeba nie robić takiej reklamy, na którą nałożona była kara. Ja rozumiem intencje tej ustawy, ale gdyby się tak zdarzyło, kiedy te małe firmy nie mogą wynająć grup prawników, żeby się dobrze bronić, padł taki głos, że to będzie się równało z zamknięciem apteki, bo apteka będzie niewypłacalna. Czy zna pani jakąś inną branżę, żeby takie wysokie kary były nakładane za nieprawidłową reklamę?

05:20:32 - 05:23:33

Katarzyna Anna Kacperczyk

Pani Senator, ja chciałabym jedną rzecz zauważyć, bo oczywiście możemy odnosić się do innych branż, a to jest branża specyficzna. Branża, która dotyczy zdrowia publicznego naszych obywateli, zdrowia publicznego Polek I Polaków. Dlatego jakby przed udzieleniem odpowiedzi, czy ja przeanalizowałam inne branże, no myślę, że powinniśmy to mieć przede wszystkim na uwagę, na uwadze, że zarówno działalność aptek jest bardzo specyficzna, bo to jest ustawa, drodzy państwo, o zdrowiu I bezpieczeństwie pacjentów. I myślę, że trzeba mieć tego świadomość. Ale jeżeli pani senator pyta o inne kary w innych branżach, to tak znam, na przykład wyroby medyczne, są tam kary do dwóch 1000000, do pięciu 1000000.

Również w samym prawie farmaceutycznym pojawiają się kary zdecydowanie wyższe niż kara do jednego miliona, chociażby za przejęcie apteki. Jest to kara do pięciu 1000000, więc nie są to kary niespotykane w polskim systemie prawnym. Też jak pani senator pamięta wczoraj na komisji, departament prawny Ministerstwa Zdrowia przedstawiał szereg przykładów, również artykułów z kodeksu postępowania administracyjnego, które daje możliwość odstąpienia od kar, złagodzenia, rozłożenia na raty. I takie rozwiązania Główny Inspektor Farmaceutyczny I Wojewódzkie Inspektoraty Farmaceutyczne do tej pory stosowały I również w tym przypadku będą stosować. Ja podzielam troskę pani senator o te małe apteki, bo myślę, że rzeczywiście w kontekście zmian na rynku farmaceutycznym, ale w ogóle też na rynku zdrowia I I też mamy też niepokojące sygnały dotyczące przejęć na w całym systemie ochrony zdrowia.

Więc myślę, że ta troska o małe apteki I te apteki rodzinne jest szalenie ważna. Dlatego bardzo dziękuję za też za tą poprawkę, którą państwo wczoraj przyjęliście na komisji, która pozwala inspektoratom farmaceutycznym dostosować wysokość kary również do możliwości finansowych podmiotów, które naruszają tę tę ustawę I myślę, że to nie tylko roz rozwiewa te wątpliwości też natury konstytucyjnej, które były podnoszone w czasie obrad komisji, również w kontekście proporcjonalności tych kar, ale no przede wszystkim, co chyba dla nas jest najważniejsze, daje też tą gwarancję ochrony tych najmniejszych aptek, których możliwości finansowe są zdecydowanie zdecydowanie mniejsze. A ja też podkreślę, jakby realizując tą ustawę, ona dotyczy tylko kwestii reklamy aptek, ale też musimy mieć na względzie szerszy kontekst, czyli zapewniania zapewnienia takiej równowagi na rynku farmaceutycznym.

05:23:34 - 05:23:41

Speaker 67

Dziękuję bardzo. Więcej pytań nie widzę, dziękuję. A nie, przepraszam, pan senator Kalata jeszcze raz proszę.

05:23:42 - 05:24:42

Andrzej Kalata

Panie marszałku, no ja uparcie będę dalej pytał, czyli apteka, w której no nie wiem, jaki procent asortymentu jest sprzedawany, który podlega no, który podlega reklamie we wszystkich mediach, będzie karana. Patrząc na artykuł 1.

I od punktu pierwszego, nie będę już czytał, bo nie mam tyle czasu, kierowana do osób, które nie ukończyły osiemnastu lat, wykorzystywanie wizerunku lub głosu osób znanych publicznie, wykorzystywanie głosu osób posiadających wykształcenie farmaceutyczne, przecież to wszystko mamy w reklamach. I ta apteka sprzedaje towary, które są reklamowane, co na przykład w przypadku, jeżeli w ramach jakiejś akcji reklamowej w tej aptece znajdzie się też jakiś baner danego produktu I ona ma być karana, natomiast producenci czy hurtownie większe absolutnie nie. No proszę mi na to odpowiedzieć. Jaka jest przyczyna, że tylko apteki mają być karane?

05:24:43 - 05:28:01

Katarzyna Anna Kacperczyk

Nasi szanowny panie senatorze, bardzo dziękuję. Ja... Jeżeli w danej aptece jest informacja, że jest tam sprzedawany dany pro produkt, to ta apteka, senatorze, nie będzie karana, ale jeżeli zostanie w tym kontekście spełniona 1 z tych przesłanek, to wtedy zostanie nałożona na nią kara, więc informowanie, które nie jest naruszeniem tych podpunktów, nie jest co do zasady zakazane. Dlaczego panie senatorze apteki I dlaczego porównujemy to jakby z innymi miejscami, telewizją, hurtowniami, gdzie mamy również sprzedawane leki. Oczywiście sprzedaż hurtowa, chyba się zgodzi ze mną pan senator, jest absolutnie czymś innym niż sprzedaż w aptekach I punktach aptecznych, gdzie bezpośrednim odbiorcą przekazu jest pacjent I jesteśmy my wszyscy, a nie mamy jakby tej informacji bezpośrednio z hurtowni leków, bo ona nie jest skierowana do ogółu społeczeństwa w tym względzie, jakby ten zakres jest dużo mniejszy.

I też rozmawialiśmy z Głównym Inspektorem Farmaceutycznym. My nie mamy przykładów ogólnopolskich reklam hurtowni, które reklamowałyby leki, bo one najczęściej ograniczają się do tego, że wysyłają swoje oferty do do poszczególnych podmiotów zgodnie z taką zasadą, jak działają wszystkie wszystkie hurtownie. Więc nie kierują reklamy ogólnopolskiej do ogółu pacjentów, do ogółu Polek I I Polaków. Ale pan senator pytał, dlaczego apteki? Dlatego panie senatorze, że apteka I farmaceuta cieszy się, to jest zawód szczególnego zaufania.

I też dlatego w legislacji, którą teraz przygotowujemy I mamy nadzieję, że będziemy mogli pilnie procedować też I przyjmiemy wspólnie, my chcemy jeszcze zwiększyć kompetencje farmaceutów, bo to jest zawód, któremu Polacy ufają. Dlatego, jeżeli farmaceuta powiedziałby, że, nie wiem, dany lek załóżmy, no nie zdarzy się taka sytuacja, ale gdyby osoba o dużym, ciesząca się dużym zaufaniem społecznym nadużyła prawa do reklamy, wykorzystywałoby to prawo do reklamy w sposób, nie wiem, naruszający dobre obyczaje, to przeciętny pacjent, klient w większym stopniu ufa farmaceutom I pracownikom aptek niż zwykłym punktom. Dlatego farmaceuci jako zawód medyczny mają również tą szczególną odpowiedzialność za zdrowie I życie pacjentów. Dlatego to nie są zwykłe sklepy zajmujące się sprzedażą. To są miejsca, które rzeczywiście...

Działalność I sprzedaż wiąże się bardzo ściśle z tą odpowiedzialnością za zdrowie I życie pacjentów, dlatego właśnie apteki.

05:28:03 - 05:28:05

Pan senator Kalata z jeszcze jednym pytaniem.

05:28:05 - 05:29:12

Andrzej Kalata

Jeszcze jednym pytaniem. Pani minister, artykuł 1. Tej ustawy podpunkt 1 2 3 4 5. Tutaj jest, że nie można się posługiwać wizerunkiem osób z wykształceniem farmaceutycznym, osób z wykształceniem lekarskim. No przecież czy pani nigdy w telewizji nie widziała reklamy, którą przedstawia pan lub pani ze stetoskopem na szyi jako cudownego leku na na daną dolegliwość, czy pani nigdy nie widziała reklamy z farmaceutą, który pokazuje lek...

Zakazujecie to wprost w aptece, a jest to ogólnopolska reklama. No nie potrafię tego zrozumieć. Albo to jest zakazane po prostu wszędzie, a nie mamy reklamę ogólnopolską, która wszystkie te wizerunki, łącznie ze skierowaniem do osób niepełnoletnich, tu można by wiele przykładów, choćby, nie wiem, szczepionka na HPV, która jest skierowana do dzieci I za to apteka ma być karana, a ogólnopolska reklama jest dla wszystkich I I bez żadnej kary. No.

05:29:13 - 05:29:14

Bardzo proszę.

05:29:15 - 05:30:10

Katarzyna Anna Kacperczyk

Ja powtórzę jeszcze raz panie senatorze, dlatego regulujemy reklamę aptek, ponieważ apteka ma szczególną rolę. No chyba nie chcemy porównywać innego podmiotu telewizji z apteką. No apteka ma tą szczególną odpowiedzialność, ale ja przyjmuję te obawy pana senatora I no rzeczywiście jeszcze w tym kontekście jeszcze bardziej dogłębnie przeanalizujemy kwestie reklamy produktów leczniczych, również tych OTC, bo tylko o tych mówimy w kontekście reklamy telewizyjnej. Produkty lecznicze na receptę nie mogą być reklamowane w kampaniach ogólnopolskich I tym bardziej w telewizji. I mam

Nadzieję I tutaj liczę na poparcie też pana senatora, jeżeli tego typu ograniczenia zdecydowalibyśmy się dodatkowe jeszcze wprowadzać. Bardzo dziękuję za ten głos.

05:30:12 - 05:30:24

Speaker 80

Dziękuję. Nie widzę więcej pytań. Dziękuję bardzo, pani minister. Otwieram dyskusję. Informuję, że nikt z państwa senatorów nie zapisał się do głosu.

05:30:24 - 05:31:06

Speaker 79

Dla porządku informuję, że do protokołu swoje przemówienia w dyskusji złożyli senatorowie Ryszard Brejza, Artur Dunin, Janusz Gromek, Władysław Komarnicki, Agnieszka Kołacz-Leszczyńska, Ryszard Majer, Monika Jadwiga Piątkowska, Janusz Pęcherz, Joanna Sekuła, Adam Szenfeld, Aleksander Szwed I Ryszard Świlski. Zamykam dyskusję. Informuję, że głosowanie w sprawie rozpatrywanej ustawy zostanie przeprowadzone pod koniec posiedzenia Senatu. Przystępujemy do rozpatrzenia punktu czternastego porządku obrad ustawy o zmianie ustawy o działaniach antyterrorystycznych. Tekst ustawy zawarty jest w druku numer 838, a sprawozdanie komisji w druku numer 838 a.

Proszę o zabranie głosu senator Joannę Sekułę I przedstawienie sprawozdania Komisji Praw Człowieka I Praworządności.

05:31:15 - 05:34:48

Joanna Sekuła

Pani Marszałek, wysoka izbo. Mam przyjemność przedstawić sprawozdanie z przebiegu posiedzenia Komisji Praw Człowieka I Praworządności, które miało miejsce wczoraj. W posiedzeniu komisji uczestniczyli senatorowie oraz przedstawiciele Ministerstwa Policji I Służby Granicznej. Omawialiśmy ustawę o zmianie ustawy o działaniach antyterrorystycznych. Istotą, celem tej nowelizacji jest uzupełnienie ustawy z dziesiątego czerwca 2000 szesnastego roku o działaniach antyterrorystycznych o przepisy dotyczące możliwości przyznawania określonym wydarzeniom o charakterze państwowym lub międzynarodowym statusu wydarzeń specjalnych.

W tej ustawie dodawany jest odrębny artykuł 5 b, który porządkuje ogłoszenie I przebieg takiego procesu. Nadanie takiego statusu określonemu wydarzeniu będzie skutkowało uruchomieniem dodatkowych działań zabezpieczających, mających na celu podniesienie poziomu bezpieczeństwa. W myśl dodawanego artykułu 26 I status wydarzenia specjalnego będzie mogło uzyskać wydarzenie o charakterze państwowym lub międzynarodowym organizowane bądź współorganizowane przez najważniejsze organy państwowe, to znaczy prezydenta, marszałka Sejmu, marszałka Senatu, Rady Ministrów lub członków Rady Ministrów. Przesłanką przyznania statusu wydarzenia specjalnego będzie możliwość wystąpienia w związku z takim wydarzeniem zdarzenia o charakterze terrorystycznym lub zagrożenia bezpieczeństwa I porządku publicznego. Status wydarzenia będzie przyznawał minister właściwy do spraw wewnętrznych W drodze rozporządzenia po zasięgnięciu opinii szefa ABW, komendanta Głównego Policji oraz komendanta służby ochrony państwa.

Minister wskaże nazwę wydarzenia, jego miejsce I termin oraz podmiot, który organizuje wydarzenie lub współuczestniczy w jego organizacji. Dotychczas zabezpieczenia wydarzeń o znaczeniu państwowym były regulowane doraźnie, odrębną ustawą dla każdej imprezy. I tak było w przypadku Euro 2012, szczytu NATO w Warszawie, Światowych Dni Młodzieży, konferencji klimatycznych ONZ, forum zarządzania Internet I Jamboree 27. Każde z tych wydarzeń wymagało odrębnego aktu, co powodowało rozproszenie standardów, każdorazowe procedowanie ustawy oraz brak pamięci instytucjonalnej. Na polecenie ministra wojewoda właściwy ze względu na miejsce organizacji wydarzenia specjalnego będzie zobowiązany do opracowania planu zapewnienia bezpieczeństwa I porządku publicznego podczas wydarzenia specjalnego w ustawie.

Bardzo dokładnie

05:34:49 - 05:34:59

Speaker 79

Przepraszam, słowo. Przepraszam, przepraszam, ale robicie taki hałas, że ja nie słyszę sprawozdawczyni. Dziękuję bardzo. Bardzo proszę, pani senator.

05:35:03 - 05:39:59

Joanna Sekuła

Zwracam się również do pana ministra, który jest w tej chwili zajęty. Bardzo dziękuję panie senatorze. W skład tego harmonogramu będą wchodziły wszystkie elementy związane z charakterystyką obiektów, położeniem obiektów w terenie, instrukcją postępowania w przypadku wystąpienia zagrożenia o charakterze nagłym, szczegółowym podziale zadań pomiędzy właściwe służby, zabezpieczenia medycznego, wskazania miejsc przeprowadzania kontroli pojazdów I kontroli osobistych, wyznaczania danych osób do kontaktów z właściwymi służbami, a więc tak według tego harmonogramu sporządzony plan policja, wojewoda przedstawi ministrowi właściwemu, odpowiedzialnemu za nadanie statusu wydarzeniu specjalnemu. Dodatkowo na podstawie dodawanego artykułu policja uzyska uprawnienia do przetwarzania informacji, w tym danych osobowych o osobach lub podmiotach zarejestrowanych jako uczestnicy wydarzenia specjalnego. Wskazano również, że te dane osobowe będą mogły być uzyskiwane I przetwarzane przez organy innych państw, agencji Unii Europejskiej oraz organizacje międzynarodowe na podstawie ustawy o wymianie informacji z organami ścigania państw członkowskich Unii Europejskiej, pań, państw trzecich I agencji Unii Europejskiej.

Jak zostało przedstawione, ta wymiana informacji międzynarodowych skutkowała wydaniem negatywnych rekomendacji dla ponad trzystu uczestników takich wydarzeń specjalnych, organizowanych według przedstawionych przeze mnie już reżimów. Informacje, w tym dane osobowe, będą przetwarzane przez okres niezbędny do realizacji zadań policji wynikających z ustawy, jednak nie dłużej niż 90 dni z wyłączeniem tych danych, które są podstawą do wszczętego w razie potrzeby toczących się postępowań. Dodatkowo istotne jest również to, że policja na wniosek podmiotu organizującego wydarzenie specjalne lub współuczestniczącego w jego organizacji, będzie mogła dokonać sprawdzenia osób lub podmiotów zarejestrowanych jako uczestnicy wydarzenia specjalnego lub współpracujących przy jego organizacji. Podkreślam to w całości, bowiem zgłoszona została w trakcie przebiegu komisji 1 poprawka, która budziła zastrzeżenia senatorów podczas posiedzenia. Poprawka wskazała, że podmiot, o którym mowa w artykule 26 I ustęp 1, który organizuje wydarzenie specjalne, będzie zobowiązany do tego, aby poinformować osoby lub podmioty rejestrujące się jako uczestnicy wydarzenia specjalnego o możliwości dokonania takiego sprawdzenia.

Bardzo dziękuję panie senatorze za tę sugestię. Ustawa została uchwalona na posiedzeniu Sejmu we wrześniu. Za ustawą zagłosowało dwustu siedemdziesięciu 1 posłów, dwóch posłów było przeciw, a stu sześćdziesięciu 1 posłów wstrzymało się od głosu. Co jest bardzo istotne dla podkreślenia, akt ten jest spójny z porządkiem unijnym I kierunkiem polityki bezpieczeństwa. Rozwiązanie to wpisuje się w szerszą logikę działań antyterrorystycznych prowadzonych w Polsce po roku 2000 szesnastym, w szczególności w kierunku wyznaczonym rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego dotyczącym przeciwdziałania rozpowszechnianiu w Internecie treści o charakterze terrorystycznym.

Państwo, które ma stały mechanizm występuje mocniej w relacjach międzynarodowych jako organizator, partner I gospodarz niż państwo, którego standardy trzeba każdorazowo, ad hoc ustalać w dodatkowych aktach prawnych I negocjować zabezpieczenie wydarzenia. Dziękuję bardzo.

05:40:00 - 05:40:04

Speaker 80

Bardzo dziękuję. Czy ktoś z państwa senatorów chce zadać pytanie? Bardzo proszę, senator Kazdrojewska.

05:40:05 - 05:40:20

Barbara Zdrojewska

Tak, ja może nie tyle pytanie, co w trybie sportowania, ponieważ to ja byłam autorką jedynej poprawki, która została zgłoszona na posiedzeniu komisji, to chciałam powiedzieć, że ta poprawka nie budziła zastrzeżeń, wręcz przeciwnie, została Ale

05:40:20 - 05:40:24

Joanna Sekuła

ja nie mówiłam pani senator o poprawce, tylko o procesie.

05:40:25 - 05:40:46

Barbara Zdrojewska

No, no, no więc właśnie, to to jest spora różnica. Ta poprawka nie budziła zastrzeżeń, została przegłosowana, dlatego będziemy prosić o przyjęcie ustawy wraz z poprawką. Pani Senator sprawozdawca też głosowała za tą poprawką. A ministerstwo się zgodziło, jeszcze dodam. Dziękuję bardzo.

Dziękuję.

05:40:47 - 05:42:16

Joanna Sekuła

Do uporządkowania. W trakcie procedowania, w trakcie dyskusji senatorów z osobami, które były obecne I które firmowały tę ustawę, a więc przedstawicielami rządu, powstały zastrzeżenia, które doprowadziły właśnie do sformułowania takiej poprawki. Bardzo dziękujemy pani Senator za tę inicjatywę, ponieważ ta poprawka rozwiała bardzo wiele wątpliwości różnych instytucji. One nie były obecne podczas posiedzenia, ale te uwagi mówiące o tym, że osoby, które będą poddawane takiemu sprawdzeniu ze względu na uczestnictwo bądź współudział w organizacji wydarzenia, bez ich wiedzy I bez możliwości odniesienia się do tego, a więc nie będą miały otwartej drogi sądowej w sytuacji, gdyby okazało się, że uzyskają negatywną rekomendację. Ta poprawka stwarza taką przestrzeń, w której wszyscy, którzy zarejestrują się lub będą współorganizować to wydarzenie, będą z góry poinformowani o istnieniu możliwości sprawdzenia.

Policy screening jest zresztą przedsięwzięciem, które stosowane jest od bardzo dawna. Jest to uregulowane w ustawie o policji. Ta procedura nie budzi żadnych zastrzeżeń.

05:42:17 - 05:42:33

Speaker 79

Dziękuję. Nie widzę więcej pytań. Dziękuję bardzo pani Senator. Dziękuję. Projekt tej ustawy został wniesiony przez rząd.

Do prezentowania stanowiska rządu w toku prac parlamentarnych został upoważniony Minister Spraw Wewnętrznych I Administracji. Czy przedstawiciel rządu pragnie zabrać głos w sprawie przespatryzowanej ustawy I przedstawić stanowisko rządu?

05:42:49 - 05:45:43

Czesław Mroczek

Szanowna Pani Marszałek, szanowni Państwo. Z uwagi na fakt, że Pani Senator sprawozdawca Joanna Sekuła w szczegółach przedstawiła projekt ustawy, ja nie będę powtarzał wszystkich informacji na temat rozstrzygnięć zawartych w ustawie. Powiem tylko tak, że duże wydarzenia rangi państwowej I międzynarodowej, które były w Polsce realizowane w ostatnich kilkunastu latach, takie jak szczyt Sojuszu Północnoatlantyckiego, Światowe Dni Młodzieży, szczyt klimatyczny ONZ-u czy też forum miejskie ONZ-u, jak również polska prezydencja. Wymagały przygotowania no nadzwyczajnych rozwiązań, które za zabierane były w specustawach. I w związku z...

Zakres tych specjalnych rozwiązań, tych specjalnych przepisów dotyczył między innymi, za każdym razem w w przypadku, przy organizacji tych wymienionych przeze mnie dużych wydarzeń. Dotyczył określenia zadań koordynacyjnych ministra właściwego do spraw wewnętrznych. Dotyczył planu zapewnienia bezpieczeństwa I porządku publicznego. Wprowadzał taki obowiązek sporządzenia planu. Dotyczył przetwarzania informacji, w tym danych osobowych przez policję, jak również sprawdzeń przez służby policję I ABW uczestników I osób współpracujących z organizatorami.

I w związku z tym przy kolejnej specustawie, która jest, była procedowana w związku z organizacją w przyszłym roku harcerskiego CZAMBOR I uznaliśmy, zresztą były takie sugestie formułowane między innymi przez komisje senackie, że dobrze by było, gdyby za każdym razem, kiedy tak takie wydarzenie jest organizowane, nie uchwalać tych ustaw, bo procedura legislacyjna jest żmudna, tylko żeby był już gotowy akt prawny, który będzie można w formie właśnie rozporządzenia wydawanego przez właściwy organ, w tym przypadku Ministra Spraw Wewnętrznych I Administracji uruchomić już dla potrzeb organizacji takich wydarzeń przepisy, które wcześniej zostaną uchwalone. Będą to zatem uniwersalne przepisy dla wielu przyszłych wydarzeń I w ten sposób ułatwimy sobie w Polsce organizację tych dużych przedsięwzięć. I to było ratio legis uchwalenie tej ustawy. Jeżeli będziecie państwo mieli jakieś pytania, to chętnie służę odpowiedzią. Tak jak powiedziałem, pani poseł sprawozdawca szczegółowo omówiła I, rozstrzygnięcia I prace komisji.

05:45:43 - 05:45:47

Speaker 81

Ja za tę pracę komisji chcę bardzo serdecznie podziękować.

05:45:47 - 05:45:52

Speaker 80

Dziękuję I jest pytanie. Proszę o zabranie głosu przez senatora Andrzeja Kalatę.

05:45:53 - 05:46:30

Andrzej Kalata

Bardzo dziękuję, panie marszałek, wysoka izbo, panie ministrze. Trochę pan już mi odpowiedział, ale niech pan odpowie nie mundurowemu, bo rozumiem, że choć 1 z tych podmiotów wymienionych prezydent, premier I tak dalej, uczestniczy, to można przyjąć, że to jest status wydarzenia specjalnego, tak. I tutaj chodzi o to, żeby po prostu mieć to narzędzie, żeby za każdym razem, jeżeli... Czy czy to musi być zagrożenie, czy musi z wywiadu wynikać, że może być jakieś zagrożenie na danej imprezie I wtedy jakby uruchamiacie to? Pan mi to tak króciutko wytłumaczył.

05:46:32 - 05:48:18

Czesław Mroczek

Te przepisy, te roz rozstrzygnięcia będą mogły być uruchomione, czyli status wydarzenia specjalnego będzie mogło uzyskać wydarzenie o charakterze państwowym lub międzynarodowym organizowane przez najważniejsze organy państwa, które tutaj były wymienione. I po 2., tylko wówczas, gdy w ocenie służb w związku z tymi wydarzeniami będzie istniało zagrożenie dla bezpieczeństwa I porządku publicznego, w szczególności zagrożenie o charakterze terrorystycznym. Tyle, że ta 2. Przesłanka, proszę państwa, jest tego typu, że my w Polsce od czterech lat mamy 2., obowiązujący 2. Stopień alarmowy w czterostopniowej skali, jeżeli chodzi o zagrożenia terrorystyczne, a od wielu już miesięcy po ataku na linii kolejowej mamy 3.

Stopień w tej czterostopniowej skali, jeżeli chodzi o zagrożenia terrorystyczne na liniach kolejowych. I w związku z tym, no najkrócej mówiąc, świat nie staje się bezpieczniejszy, rosną zagrożenia I w związku z tym ta przesłanka dotycząca ryzyka organizacji z uwagi na bezpieczeństwo z całą pewnością wystąpi I wskazuje na to, wskazują na to te wydarzenia, które były organizowane zarówno przez poprzedni rząd, jak I obecny rząd. Te mechanizmy prawne były uruchamiane, są identyczne dla wszystkich tych wydarzeń, które wymieniłem. Organizatorzy uznawali, że potrzeba jest sporządzenia planu bezpieczeństwa, potrzeba jest sprawdzeń uczestników I współpracowników, organizatorów I nie zakładam, żeby było inaczej w najbliższej przyszłości.

05:48:20 - 05:48:22

Speaker 80

Dziękuję. Proszę o zadanie pytania senatora Seweryńskiego.

05:48:23 - 05:48:42

Speaker 82

Panie ministrze, niewłaściwie nie odnoszę się do treści ustawy, ale korzystam z pańskiej obecności, żeby pana zapytać, jeżeli pan zechce, to pan odpowie, czy nasz system obrony ochrony terrorystycznej w Polsce wymaga jakichś gruntownych zmian, czy tylko jakichś niewielkich korekt?

05:48:44 - 05:49:59

Czesław Mroczek

Proszę państwa, to jest pytanie na bardzo długą debatę. Trzeba byłoby szczegółowo opisać system, który stworzyliśmy I oczywiście to myślenie o tym, jak wzmocnić odporność naszego państwa, zaczynając od służb państwa, które odpowiadają za tę odporność I zwalczanie zagrożeń, w tym tych najpoważniejszych terrorystycznych, jest oczywiście ciągłym naszym zadaniem. Dokonujemy w tym systemie ciągłym analizy I formułujemy postulaty też legislacyjne, przychodzimy, zmieniamy ustawę. Proszę państwa, rosną zagrożenia dotyczące dywersji I sabotażu, o czym się przekonujemy już nie tylko z raportów służb specjalnych polskich I sojuszniczych, ale przekonujemy się po prostu z tego, co nas dotyka, co wydarza się na terenie naszego kraju. Wczoraj minister Marcin Kierwiński, minister Tomasz Siemoniak razem z komendantem głównym policji, generałem Markiem Boroniem, informowali o zatrzymaniu na

05:50:00 - 05:54:20

Czesław Mroczek

Niemiec sprawców podpalenia w tym zakładzie dotyczącym Stawlików na terenie województwa mazowieckiego. Wcześniej przemysł zbrojeniowy, czyli Skarżysko-Kamienna, to są ostatnie przypadki takich działań, które są przejawem rosyjskiej agresji, polityki agresji w stosunku do Polski, a przypadki, te przypadki dwukilkukrotne ataku na lotnisku w Lipsku stwarzały bardzo, tak samo już poważniejsze zagrożenia. W związku z tym te służby specjalne, zaczynając od Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, bo to jej podstawowa rola, ale również wszystkie służby podlegające Ministrowi Spraw Wewnętrznych I Administracji, wykonują zadania, których wcześniej z punktu widzenia bezpieczeństwa wewnętrznego nie występowały, czy nie występowały w takiej skali. To znaczy mamy w tej chwili bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa wewnętrznego płynące z inspiracji I działań zewnętrznych. I dlatego, proszę państwa, my wzmacniamy tak bardzo mocno cały system bezpieczeństwa, zaczynając od przepisów prawnych, ale również działania organizatorskie podejmujemy.

Odbudowaliśmy liczebność policji. Jeśli państwo zauważycie, to przy tych aktach agresji również militarnych, to znaczy wtargnięciu w polską przestrzeń I na polskie terytorium środków napadu powietrznego, rakiet manewrujących, dronów. Policja jest zawsze w na pierwszej linii z punktu widzenia dotarcia do miejsca, zabezpieczenia tego miejsca, zapewnienia bezpieczeństwa mieszkańcom. I w związku z tym policja musi być też dosprzętowiona. Nie tylko liczebność, ale sprzęt.

W straży granicznej to nie jest tylko ochrona przed nielegalną migracją, ale również przed zagrożeniami z powietrza. Tak jak mówiłem, w tej sprawie ta sprawa wymagałaby dużej debaty I jesteśmy do niej gotowi, jeżeli państwo taki punkt wniesiecie z ostatnich dużych przedsięwzięć, które realizujemy. Może jeszcze powiem tak, uchwaliliśmy rekordowy program modernizacji policji, straży pożarnej, straży granicznej, służby ochrony państwa na kwotę trzynastu 1000000000, z czego wydatki rzeczowe, czyli dosprzętowienie, jeżeli chodzi o wyposażenie indywidualne, ale wszystkie środki techniczne, zaawansowane technologie to jest 11 I pół miliarda złotych dla tych służb na najbliższe 4 lata. Jest, uczestniczymy z trudnościami bardzo, bo nie mogliśmy wprost realizować programu Sejf 7000000000 złotych dla służb. Dzięki temu jesteśmy coraz lepiej przygotowani do tych działań w zakresie przeciwstawienia się tym nowym zagrożeniom.

A takie duże realizacje, które, które się dokonują, to jest system wykrywania obiektów przestrzeni powietrznej w straży granicznej, bardzo nowoczesny. Polecam państwu zapoznanie się z tym systemem. Chcemy całą granicę wschodnią z Ukrainą, Białorusią, Rosją I odcinek morskiej granicy, polskiej granicy, pokryć się tym systemem wykrywania. Bardzo mocno również inwestujemy w policję, więc żeby nie przedłużać, bo już po raz kolejny mówię, że to jest temat na bardzo długą debatę, państwo inwestuje coraz większe pieniądze w to, żebyśmy byli przygotowani do nowych, pojawiających się poważnych zagrożeń I z całą pewnością z punktu widzenia naszego państwa musimy być gotowi na to, że ta, ta agresywna polityka Rosji nie ustanie, że będziemy musieli jako społeczeństwo, nie tylko jako służby, nie, nie tylko policja I straż graniczna, tylko wszyscy będziemy musieli podeprzeć te ataki I chodzi o to, żebyśmy byli w tym jak najbardziej skuteczni. Dziękuję bardzo.

05:54:20 - 05:54:33

Speaker 80

Dziękuję. Nie widzę więcej pytań. Dziękuję panie ministrze. Otwieram dyskusję. Informuję, że nikt z państwa senatorów nie zapisał się do głosu.

05:54:33 - 05:55:28

Speaker 79

Dla porządku informuję, że do protokołu swoje przemówienia w dyskusji złożyli Ryszard Brejza, Artur Dunin, Agnieszka Gorgon-Komor, Janusz Gromek, Władysław Komarnicki, Ryszard Majer, Robert Memontow, Monika Jadwiga Piątkowska, Janusz Pęcherz, Joanna Sokuła, Adam Szenfeld, Aleksander Szwed I Ryszard Świlski. Zamykam dyskusję. Informuję, że głosowanie w sprawie rozpatrywanej ustawy zostanie przeprowadzone pod koniec posiedzenia Senatu. Przystępujemy do rozpatrzenia punktu piętnastego porządku obrad. Ustawa o ratyfikacji traktatu między Rzecząpospolitą Polską a Zjednoczoną Królestwem Wielkiej Brytanii I Irlandii Północnej o partnerstwie w dziedzinie bezpieczeństwa I obronności podpisanego w Londynie dnia 27 maja 2000 e 26 roku.

Tekst ustawy zawarty jest w druku numer 848, a sprawozdanie komisji w druku numer 848 a. Proszę o zabranie głosu senatora Jerzego Wcisłę I przedstawienie sprawozdania komisji spraw zagranicznych oraz komisji obrony narodowej.

05:55:38 - 05:59:50

Jerzy Wcisła

Pani Marszałek, Wysoki Senacie. Komisja Spraw Zagranicznych I Obrony Narodowej w dniu dzisiejszym na wspólnym posiedzeniu jednogłośnie przyjęły projekt ustawy o ratyfikacji traktatu między Rzecząpospolitą Polską a Zjednoczonym Królewstwem Wielkiej Brytanii I Irlandii Północnej o partnerstwie w dziedzinie bezpieczeństwa I obronności podpisanego w Londynie w dniu dwudziestego siódmego maja 2000 dwudziestego szóstego roku. Istotę I założenia tra traktatu przedstawili na posiedzeniu komisji podsekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych pan Artur Harasin oraz sekretarz stanu w Ministerstwie Obrony Narodowej Paweł Zalewski oraz pani pułkownik doktor Ewa Sapieczyńska zajmująca się sprawami zagranicznymi w MON-ie. Trafiat między Rzeczpospolitą a Wielką Brytanią stanowi element zacieśniania współpracy z podobnie myślącymi partnerami w zakresie wielowymiarowego podejścia do spraw bezpieczeństwa. Potrzeba intensyfikacji współpracy wynika w szczególności z wojny, którą Rosja prowadzi w Ukrainie I stanowi ważny element bezpieczeństwa Polski oraz całej Europy.

Oczywiście traktat, a nie wojna. Traktat wzmacnia wynikające z artykułu piątego na to zobowiązania stron do wzajemnej pomocy poprzez wspólny udział w szkoleniach, wspieranie przemysłów obronnych, rozwijanie infrastruktury transportowej, w tym infrastruktury podwójnego zastosowania, współpracy w obszarze bezpieczeństwa oraz nowych technologii, sztucznej inteligencji I technologii kosmicznej. Współpraca w zakresie zwalczania zagrożeń hybrydowych, terroryzmu, przestępczości zorganizowanej, w tym także przemytu migrantów I handlu ludźmi, bezpieczeństwa gospodarczego I energetycznego, w tym w obszarze infrastruktury krytycznej. Traktat znacząco rozszerza umowę z dwudziestego pierwszego grudnia 2000 siedemnastego roku, między innymi w zakresach polityki zagranicznej I polityce bezpieczeństwa, obronności, bezpieczeństwa gospodarczego, energetycznego, klimatycznego, ochrony infrastruktury krytycznej, walki z przestępczością zorganizowaną, zagrożeń hybrydowych, informacyjnych, cyberbezpieczeństwa, nowoczesnych technologii, w tym technologii dual use, odporności, łańcuchów, dostaw, bezpieczeństwa żywnościowego, bezpieczeństwa infrastruktury energetycznej, w tym jądrowej. Traktat odpowiada na aktualne wyzwania związane z bezpieczeństwem Polski I Europy.

Pozwala wzmocnić flankę wschodnią, pomysły obronne obu państw, bezpieczeństwo morskie, w którym Wielka Brytania jest potęgą, a Bałtyk w różnych eksperckich rozważaniach może być teatrem przyszłej wojny, gdyby do niej doszło. Sfera priorytetów, które będą realizowane w ramach traktatu może być w każdej chwili poszerzana, jeżeli zajdzie taka potrzeba. Biuro legislacyjne miało zastrzeżenia do skrócenia vacatio legis, które zdaniem prawników nie zostało dostatecznie uzasadnione w projekcie ustawy. Minister Harasin stwierdził, że znaczenie traktatu, szczególnie w obecnych okolicznościach, uzasadnia skrócenie terminu wejścia ustawy w życie I było szeroko omawiane zaraz po podpisaniu traktatu w maju 2000 dwudziestego szóstego roku. Podczas dyskusji wniesiono między innymi wątek współpracy w zakresie rakiet dalekiego I bliskiego zasięgu.

Dowiedzieliśmy się, że brytyjskie rakiety CAM wejdą do polskiego uzbrojenia, w tym całkowicie nowy pocisk o zasięgu do stu kilometrów, a duża część pocisków I wyrzutni CAM będzie budowana także w naszym kraju. Będzie rozwijana też współpraca w ramach narodowego, międzynarodowego konsorcjum dla badań I produkcji nowych rakiet dalekiego zasięgu, powyżej tysiąca kilometrów. Jak już mówiłem, komisja jednogłośnie rekomenduje przyjęcie ustawy bez poprawek.

05:59:50 - 05:59:57

Speaker 80

Dziękuję bardzo. Czy ktoś z państwa senatorów ma pytanie do senatora sprawozdawcy? Nie ma pytań. Dziękuję.

05:59:58 - 06:00:00

Projekt tej ustawy został wniesiony przez rząd.

06:00:00 - 06:00:09

Speaker 79

Do prezentowania stanowiska rządu w toku prac parlamentarnych został upoważniony minister spraw zagranicznych. Czy przedstawiciel rządu pragnie zabrać głos w sprawie rozpatrywanej ustawy, przedstawi stanowisko? Zapraszam.

06:00:24 - 06:03:03

Speaker 85

Szanowna pani marszałkini, wysoka izbo. Pan poseł, pan senator sprawozdawca szczegółowo opisał, przepraszam bardzo, opisał zakres traktatu, który został podpisany w maju tego roku w Norhort, dzielnicy Londynu. Rząd uważa, że obecna sytuacja międzynarodowa wymaga nowoczesnego, wielowymiarowego podejścia do bezpieczeństwa I intensyfikacji współpracy z kluczowymi partnerami. Traktat ten potwierdza szczególną rangę relacji polsko-brytyjskich I ustanawia ramy prawne dla dalszego pogłębiania współpracy dwustronnej. Zakres traktatu pan senator szczegółowo opisał.

Ja chciałbym podkreślić, że traktat wzmacnia wynikający z artykułu piątego traktatu północnoatlantyckiego zobowiązanie stron do wzajemnej pomocy w przypadku napaści zbrojnej na terytorium którejś ze stron. Traktat zawiera klauzulę dwustronną wzajemnej obrony, poprzez którą strony zobowiązują się do wzajemnej pomocy także przy użyciu środków wojskowych. Równolegle do negocjowania, równolegle do prac nad traktatem obie strony prowadziły też prace nad konkretnymi projektami, nad listą tak zwanych landmark projects, projektów flagowych, mających na celu przełożenie przepisów traktatu na konkretne działania I praktyczną współpracę w wybranych dziedzinach. Ta lista zakłada współpracę w zakresie sankcji nakładanych na Rosję, w zakresie przeciwdziałania dezinformacji, zagrożeń hybrydowych. Ta lista zawiera też projekty obejmujące zacieśnienie współpracy między przemysłami obronnymi.

Z uwagi na kluczowe znaczenie traktatu dla polskiej relacji dwustronnych I jego pozytywny wpływ na poziom polskiego, naszego bezpieczeństwa I naszej obronności, rząd uważa, że należy kontynuować działania do niezwłocznego ratyfikowania I doprowadzenia do jak najszybszego wejścia w życie postanowień tego traktatu. W związku z tym, szanowni państwo, senatorowie, w imieniu rządu wnoszę o akceptację przez Senat projektu ustawy o ratyfikacji traktatu z Wielką Brytanią. Dziękuję.

06:03:03 - 06:03:26

Speaker 80

Dziękuję. Czy są pytania do przedstawiciela rządu? Nie widzę. Dziękuję panie ministrze. Dziękuję bardzo.

Otwieram dyskusję. Informuję, że nikt z państwa senatorów nie zapisał się do głosu, a nie, przepraszam, pan senator Jerzy Wcisła. Takie małe literki są na tym ekranie. Proszę o zabranie głosu pana senatora Jerzego Wcisły.

06:03:31 - 06:06:28

Jerzy Wcisła

Pani Marszałek, Wysoki Senacie. Rozpatrywany dzisiaj traktat o partnerstwie w dziedzinie bezpieczeństwa I obronności między Rzecząpospolitą Polską a Wielką Brytanią ma fundamentalne znaczenie dla bezpieczeństwa naszego kraju, a nawet dla bezpieczeństwa Europy. To nie przypadek, że został on podpisany w bazie wojskowej w Northold, skąd w czasie drugiej wojny światowej startowali polscy lotnicy z dywizjonu 303? Zarówno 80 lat temu, jak I dziś jest to wyraźny sygnał dla potencjalnych agresorów, że Polacy I Brytyjczycy tworzą braterstwo broni, które skutecznie będzie chroniła, chroniło bezpieczeństwa swoich obywateli. Ten dokument nie jest efektem dyskusji akademickich prowadzonych przez politologów.

Jest realną, bezpośrednią odpowiedzią na brutalną, pełnoskalową agresję, którą Rosja prowadzi w Ukrainie od 2000 dwudziestego drugiego roku. Warto podkreślić, że w traktacie Rosja została wprost wskazana jako główne długoterminowe zagrożenie strategiczne dla obu krajów, dla Europy I dla paktu północnoatlantyckiego. Ten traktat to nie tylko słowa, to realne wzmocnienie gwarancji wzajemnej pomocy wynikających z artykułu piątego traktatu waszyngtońskiego. Na jego mocy siły zbrojne oraz gospodarki obu krajów zacieśnią współpracę obejmującą wspólne szkolenia, integrację przemysłów zbrojeniowych oraz rozwój sieci transportowych podwójnego zastosowania. Będziemy także rozwijać technologię dwudziestego pierwszego wieku, w tym cyberbezpieczeństwo, sztuczną inteligencję I technologie kosmiczne.

Uzupełnią to istotne ustalenia dotyczące rozwoju gospodarczego, energetyki, zabezpieczenia łańcuchów dostaw I bezpieczeństwa żywnościowego. Kluczowy jest także moment, w którym przyjmujemy to porozumienie. W sytuacji, w której trudno o jednoznaczne, jednoznaczną I wspólną politykę wobec rosyjskich działań, a my jesteśmy świadkami coraz groźniejszych prowokacji, ocierających się wprost o termin wojny, pokazujemy naszą jedność. Udowadniamy, że nie damy się podzielić I nie oddamy tak zwanej rosyjskiej strefie wpływów ani skrawka terytorium Polski czy jakkolwiek innego kraju. Traktat polsko-brytyjski to czytelny sygnał dla Rosji I dla świata.

06:06:28 - 06:06:33

Speaker 84

Non posumus. Nie ustąpimy ani

06:06:35 - 06:06:41

Speaker 87

Z tych powodów wnioskuję, proszę Senat o przyjęcie tej ustawy bez poprawek.

06:06:41 - 06:07:31

Speaker 79

Dziękuję. Informuję, że lista mówców została wyczerpana. Dla porządku informuję, że do protokołu swoje przemówienia złożyli senatorowie Ryszard Brejza, Adam Szenfeld, Aleksander Szwed oraz Ryszard Świlski. Zamykam dyskusję. Czy przedstawiciel rządu chciałby jeszcze zabrać głos?

Tak, tak. Dziękuję. Informuję, że głosowanie w sprawie rozpatrywanej ustawy zostanie przeprowadzone pod koniec posiedzenia Senatu. Przystępujemy do rozpatrzenia punktu szesnastego porządku obrad. Ustawa o ratyfikacji Konwencji Rady Europy w sprawie koprodukcji utworów audiowizualnych w formie seriali, sporządzonej w Lil dnia dwudziestego szóstego marca 2000 dwudziestego szóstego roku.

Tekst ustawy zawarty jest w druku numer 846, a sprawozdanie komisji w druku numer 846 a. Proszę o zabranie głosu senatora Jerzego Fedorowicza I przedstawienie sprawozdania Komisji Spraw Zagranicznych oraz Komisji Kultury I Środków Przekazu.

06:07:31 - 06:09:59

Jerzy Fedorowicz

Dziękuję bardzo pani Marszałek. Szanowni państwo, odbyło się wczoraj posiedzenie Komisji Spraw Zagranicznych oraz Komisji Kultury I Środków Przekazu w celu ustalenia opinii o ustawie o ratyfikacji Konwencji Rady Europy w sprawie koprodukcji utworów audiowizualnych w formie seriali sporządzonych w Lil dniu dwudziestym szóstym marca 2026. Może to na tej sali rzeczywiście by brzmieć dziwnie, że że się porozumiełem też w takiej sprawie, ale to też jest oczywiście część pracy naszej komisji I komisji zagranicznej. Dlatego, że ta ustawa ma na celu wyrażenie zgody na dokonanie przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej ratyfikacji tej konwencji. Przedmiotem konwencji jest określenie zasad międzynarodowej koprodukcji utworów audiowizualnych w formie seriali.

Zgodnie z konwencją przez utwór audiowizualny w formie serialu rozumie się scenariuszowy utwór fabularny. Nie chcę przytaczać, bo to jest powszechnie wiadomo oczywiście. Konwencja z kolei określa kryteria, które musi spełniać seria, aby uzyskać status oficjalnej koprodukcji oraz przewiduje procedury jego przyznawania. W dalszej części mówi się, że konwencja będzie stosowana do koprodukcji dwustronnych oraz wielostronnych z udziałem odpowiednio dwóch lub co najmniej trzech niezależnych koo koproducentów, mających siedzibę na terytorium różnych państw będących stroną będących stroną konwencji. No I teraz jest tak, że za monitorowanie stosowania konwencji jest odpowiedzialny zarząd Europejskiego Funduszu Wspierania Koprodukcji I Rozpowszechniania Utworów Kinematograficznych I I Audiowizualnych EURYMETCH.

Chcę powiedzieć, że Sejm uchwalił ustawę na sześćdziesiątym piątym posiedzeniu I potem przeszła przez Sejm właśnie prawie

06:10:00 - 06:10:28

Jerzy Fedorowicz

Bez głosów przeciwnych, bez żadnych głosów przeciwnych, 397 posłów było za, przeciw nikogo, 24 posłów wstrzymało się od głosu. W naszej komisji ustawa, ponieważ nie budzi zastrzeżeń o charakterze legislacyjnym w naszych dwóch połączonych komisjach, projekt przeszedł jednogłośnie. Dziękuję bardzo.

06:10:29 - 06:10:56

Speaker 79

Bardzo dziękuję. Czy są pytania do Senat oraz sprawozdawcy? Nie widzę. Projekt tej ustawy został wniesiony przez rząd. Do prezentowania stanowiska rządu w toku prac parlamentarnych zostali upoważnieni Minister Kultury Dziedzictwa Narodowego oraz Minister Spraw Zagranicznych.

Czy przedstawiciel rządu pragnie zabrać głos w sprawie rozpatrywanej ustawy I przedstawi stanowisko rządu? Panie ministrze. No ale Ministerstwo Kultury również.

06:10:56 - 06:12:14

Speaker 89

Tak, szanowna pani marszałek, jestem dyrektorem Departamentu Prawa Autorskiego I Firmu I chciałem powiedzieć w imieniu Ministerstwa Kultury, że bardzo popieramy projekt tej ustawy ze względu na to, że on przyniesie znaczące korzyści polskiemu sektorowi audiowizualnemu, a w szczególności niezależnym producentom filmów I seriali. Będzie... Ta konwencja będzie stanowić wsparcie dla polskiej kultury, umożliwi promowanie polskiej kultury, historii języka na arenie międzynarodowej I jej oczekiwanym rezultatem będzie wzrost zainteresowania Polską I dziedzictwem kulturowym na świecie ze względu na to, że powstające seriale będą również dotyczyć polskich tematów. Oprócz tego ma również znaczące znaczenie gospodarcze, umożliwi dostęp do większych środków finansowych poza polską, polskim niezależnym producentom, zapewni rozwój gospodarczy I spodziewamy się również wzrostu miejsc, utworzonych miejsc pracy w sektorze audiowizualnym. Na chwilę obecną ta konwencja została podpisana przez 11 państw, w tym przez Polskę.

Według naszych informacji żaden kraj jeszcze nie ratyfikował tej konwencji, także mamy być może możliwość bycia pierwszym krajem, który tę konwencję ratyfikuje. Dziękuję bardzo.

06:12:14 - 06:13:08

Speaker 79

Bardzo fajnie. Czy ktoś z państwa senatorów ma pytanie do pana dyrektora? Nie widzę, dziękuję. Otwieram dyskusję. Informuję, że nikt z państwa senatorów nie zapisał się do głosu.

Dla porządku informuję, że do protokołu swoje przemówienia w dyskusji złożyli senatorowie Ryszard Brejza, Jolanta Hibner, Adam Szenfeld, Aleksander Szwed I Ryszard Świlski. Zamykam dyskusję. Informuję, że głosowanie w sprawie rozpatrywanej ustawy zostanie przeprowadzone pod koniec posiedzenia Senatu. Przystępujemy do rozpatrzenia punktu siedemnastego porządku obrad. Ustawa o ratyfikacji Międzynarodowej Konwencji z Hongkongu o bezpiecznym I ekologicznie racjonalnym recyklingu statków sporządzonych w Hongkongu dnia piętnastego maja 2000 dziewiątego roku.

Tekst ustawy zawarty jest w druku numer 847 a sprawozdanie komisji w druku numer 847 a. Proszę o zabranie głosu senatora Henryka Piotra Siedlaczka I przedstawienie sprawozdania Komisji Spraw Zagranicznych oraz Komisji Klimatu I Środowiska.

06:13:08 - 06:17:07

Henryk Siedlaczek

Pani Marszałek, Wysoka Izbo. Międzynarodowa Konwencja z Hongkongu o bezpiecznym, ekologicznym, racjonalnym recyklingu statków, sporządzona w Hogmu piętnastego maja 2000 dziewiątego roku, ustanawia jednolite międzynarodowe ramy prawne, mające na celu zapewnienie wysokich standardów ochrony środowiska, zdrowia, ludzi podczas recyklingu statków. Konwencja z Hongkongu obejmuje cały cykl życia statków, od jego projektowania, przez eksploatację aż po fazę złomowania. Jej wdrożenie ma na celu ograniczenie negatywnych skutków środowiskowych I społecznych wynikających z niekontrolowanego demontażu statków, szczególnie w krajach rozwijających się. Głównym założeniem konwencji z Hongkongu jest zobowiązanie państw stron do pełnego wykonywania jej postanowień w celu zapobiegania ograniczenia, ograniczania, minimalizowania oraz w miarę możliwości eliminowania wypadków obrażeń I innych niepożądanych następstw recyklingu statków.

Konwencja z Hongkongu weszła w życie dwudziestego szóstego czerwca 2000 dwudziestego piątego roku. Została dotychczas ratyfikowana przez 30 państw w tym gronie są kraje z Unii Europejskiej kraje spoza Unii Europejskiej Odpowiadają one łącznie za około 60 procent światowego tonażu. Ratyfikacja konwencji z Hongkongu będzie się wiązała z koniecznością dokonania zmian krajowym porządku prawnym. Na potrzeby ratyfikacji konieczne będą zmiany ustawy o zapobieganiu zanieczyszczenia morza przez statki w zakresie uwzględniania postanowień konwencji jako obowiązujących w stosunku do Rzeczypospolitej Polskiej oraz ustawy o odpadach w zakresie przepisów dotyczących zakładów recyklingu statków. Konwencja ta to recykling bezpieczny, to standard światowy, to ponowne wykorzystanie materiału, ograniczenie czarnego rynku, światowego recyklingu.

Polska, w sumie, Polska stosuje w, wymagania unijne bardziej, wymagania unijne, które są bardziej restrykcyjne niż te konwencji z Hongkongu, jednakże ratyfikacja pozwoli Polsce wejść do grona państw z ratyfikowaną konwencją, a ratyfikacja ta daje duże uproszczenia przy recyklingu statków. Między innymi uniknie się inspekcji przy wejściu do portu spoza konwencji, na przykład taki przykładowy artykuł 8. Konwencji, inspektor może ograniczyć się do kontroli tylko dokumentów już bez tej całej długotrwałej procedury. To w sumie niby żadna rewolucja, jednakże Polska realizuje już, bo w związku z tym, że Polska realizuje już te przepisy, jednakże ta ratyfikacja wzmocni pozycję Polski I poprawi bezpieczeństwo pracy zawarte w tejże konwencji. W dniu wczorajszym, dwunastego października, na wspólnym posiedzeniu Senackich Komisji Klimatu I Środowiska I Spraw Zagranicznych komisje te przegłosowały jednogłośnie, w zasadzie trzynastoma głosami za, ustawę o ratyfikacji międzynarodowej konwencji z Hongkongu.

Dziękuję bardzo.

06:17:08 - 06:17:35

Speaker 79

Bardzo dziękuję. Czy są pytania do senatora sprawozdawcy? Nie widzę. Jest dużo rozmów w kuluarach. Proszę państwa o wyciszenie ich.

Dziękuję bardzo panie senatorze. Projekt tej ustawy został wniesiony przez rząd. Do prezentowania stanowiska rządu w toku prac parlamentarnych zostali upoważnieni minister infrastruktury oraz ministerstw zagranicznych. Czy przedstawiciel rządu pragnie zabrać głos w sprawie rozpatrywanej ustawy I przedstawić stanowisko rządu?

06:17:56 - 06:19:59

Przemysław Koperski

Szanowna pani marszałek, Wysoki Senacie. Mam zaszczyt w imieniu rządu przedstawić ustawę o ratyfikacji Międzynarodowej Konwencji z Hongkongu o bezpiecznym I ekologicznie racjonalnym recyklingu statków, sporządzonej w Hongkongu piętnastego maja 2000 dziewiątego roku, której celem jest zapewnienie, aby wycofywane z eksploatacji statki były poddawane recyklingowi w sposób bezpieczny dla ludzi I środowiska, zgodnie z jednolitymi standardami obowiązującymi na całym świecie. Prawidłowo prowadzony recykling statków oznacza bezpieczne procedury postępowania substancjami niebezpiecznymi, takimi jak azbest, metale ciężkie czy węglowodory oraz odzysk materiałów pozostający na ponowne ich wykorzystanie do budowy nowych jednostek, ograniczając tym samym presję na środowisko I zużycie energii. Konwencja jak pan senator prezentujący ustawę weszła w życie, jak powiedział pan senator, konwencja weszła w życie dwudziestego piątego, dwudziestego szóstego czerwca 2000 dwudziestego piątego roku. Dotychczas została ratyfikowana przez 34 państwa odpowiadające za około 60 procent światowego tonażu, w tym liderów na światowym rynku recyklingu statków, takich jak Bangladerz, Indie, Pakistan, Turcja oraz państwa takie jak Cybermarta, Grecja, Dania, Panama, Liberia I Japonia, które posiadają liczną flotę handlową.

Polska już dziś stosuje przepisy unijne, które są bardziej restrykcyjne niż sama konwencja. To reguluje rozporządzenie Parlamentu Europejskiego I Rady 12 57 łamane przez 2013 w sprawie recyklingu statków. Ratyfikacja nie nakłada zatem nowych, istotnych obowiązków, lecz pozwala Polsce formalnie dołączyć do globalnego systemu regulacyjnego funkcjonującego pod auspicjami Międzynarodowej Organizacji Morskiej. Ratyfikacja konwencji pozwoli polskim armatorom na uniknięcie bardziej szczegółowych inspekcji przeprowadzanych

06:20:00 - 06:21:06

Przemysław Koperski

Inspekcję państw, przez inspekcję państwa portu, jeśli statek zawinie do portu państwa strony konwencji niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej. Zgodnie z powszechnie stosowaną w obrocie morskim zasadę braku korzystniejszego traktowania, statki państw niebędących stronami konwencji nie mogą korzystać z łagodniejszych wymagań, aniżeli statki państw, które konwencję ratyfikowały. Tak jak pan senator przedstawił, zgodnie z artykułem ósmym konwencji inspekcja w zakresie spełniania wymagań konwencji ogranicza się do weryfikacji, czy statek posiada ważne międzynarodowe świadectwo ograniczenia, świadectwo inwentaryzacji materiałów niebezpiecznych, a jeśli statek nie posiada tego dokumentu, może zostać przeprowadzona bardziej szczegółowa inspekcja. Podsumowując, ratyfikacja konwencji z Hongkongu nie oznacza rewolucji w polskim systemie prawnym. Polska już realizuje jej cele poprzez przepisy Unii Europejskiej.

Projekt ma przede wszystkim charakter porządkujący I międzynarodowy wzmacnia pozycję polskiej bandery, zapewnia zapewnia pełnomocnictwo Polski w globalnym systemie recyklingu statków oraz potwierdza nasze zaangażowanie na rzecz bezpieczeństwa pracy I ochrony środowiska. Bardzo serdecznie dziękuję.

06:21:06 - 06:21:55

Speaker 79

Dziękuję panie ministrze. Czy są pytania do przedstawiciela rządu? Nie widzę, dziękuję. Otwieram dyskusję. Informuję, że nikt z państwa senatorów nie zapisał się do głosu.

Dla porządku informuję, że do protokołu swoje przemówienia w dyskusji złożyli senator Ryszard Brejza, Joanna Sekuła, Adam Szenfeld, Aleksander Szwed I Ryszard Świlski. Informuję, że głosowanie w sprawie rozpatrywanej ustawy zostanie przeprowadzone pod koniec posiedzenia Senatu. Przystępujemy do rozpatrzenia punktu osiemnastego porządku obrad, 2. Czytanie projektu uchwały w sprawie zmiany regulaminu Senatu. Przypominam, że projekt ten został wniesiony przez Marszałek Senatu I zawarty jest w druku numer 855, a sprawozdanie w druku numer 855 s.

Sprawozdanie Komisji Ustawodawczej oraz Komisji Regulaminowej Etyki I Spraw Senatorskich przedstawi senator Sławomir Rybicki.

06:22:00 - 06:25:45

Sławomir Rybicki

Szanowna Pani Marszałek, Wysoki Senacie. Komisja Ustawodawcza oraz Komisja Regulaminowa Etyki I Spraw Senatorskich na posiedzeniu w dniu dzisiejszym rozpatrzyła w pierwszym czytaniu wniosek pani marszałek Senatu o zmianę regulaminu Senatu I wniosek dotyczy w istocie kwestii technicznej, mianowicie połączenia Komisji Spraw Zagranicznych oraz Komisji Spraw Unii Europejskiej. Po krótkiej dyskusji komisja przy czterech głosach wstrzymujących się przyjęła projekt uchwały I sugeruje, zwraca się do senatu o przyjęcie projektu bez poprawek. W kilku zdaniach scharakteryzuję tą propozycję. Ona się sprowadza do połączenia w jedną komisję, komisję spraw zagranicznych I Unii Europejskiej z dwóch dotychczasowo podmiotowych komisji, komisji spraw Unii Europejskiej I komisji spraw zagranicznych.

Nowa komisja zgodnie z propozycją przejmuje kompetencje dwóch odrębnych komisji, czyli komisji spraw zagranicznych I komisji spraw Unii Europejskiej. Przewodniczącym nowej komisji zostaje przewodniczący Komisji Spraw Zagranicznych, a zastępcami przewodniczącego dotychczasowi zastępcy Komisji Spraw Zagranicznych I Komisji Spraw Unii Europejskiej. Wszystkie sprawy, które wpłynęły do Komisji Spraw Zagranicznych I Komisji Unii Europejskiej podlegają rozpatrzeniu przez nowo powołaną Komisję Spraw Zagranicznych I Unii Europejskiej. W trakcie dyskusji pojawiły się wątpliwości czy nie powołujemy nowej komisji I czy w historii Senatu ostatnich kadencji była podobna sytuacja, nie było. Owszem, na początku dziewiątej kadencji, tu o to pytał Senator Rogacz podczas posiedzenia, owszem, na początku dziewiątej, dziewiątej kadencji w drugim dniu obrad, bo sprawdziłem to w stenogramach, połączono również komisję do...

Komisję Spraw Zagranicznych I Komisję Spraw Unii Europejskiej, ale było to przed powołaniem składów. Zmieniliśmy regulamin I potem powołaliśmy skład komisji, więc nie ma tutaj jakiegoś punktu odniesienia. Regulamin w tej sprawie nie ma rozwiązań, więc przyjęliśmy na komisji no przy pewnych wątpliwościach, ale głosy wstrzymujące, mam nadzieję w tej sprawie zapisuję jako nieznoszące sprzeciwu do propozycji panie marszałek. Jestem do dyspozycji, gdyby były jakieś pytania, ale uprzedzając ewentualne pytania, no na końcu w tej sprawie suwerenem jest Senat I to Senat rozstrzygnie, czy propozycja pani marszałek w tej sprawie wobec braku rozwiązań regulaminowych jest do przyjęcia czy też nie. Dziękuję bardzo.

06:25:45 - 06:25:54

Speaker 80

Dziękuję. Czy są pytania do senatora sprawozdawcy, jednocześnie upoważnione jako przedstawiciela komisji, wnioskodawcy nie ma. Dziękuję.

06:25:54 - 06:25:59

Speaker 79

bardzo. Otwieram dyskusję I proszę o zabranie głosu senatora Stanisława Gogacza.

06:26:05 - 06:31:54

Stanisław Gogacz

Dziękuję bardzo pani marszałek. Panie I panowie senatorowie, pozwalam sobie zabrać głos dlatego, że no tu jest według mojej oceny kilka kwestii nad którymi powinniśmy jednak przedyskutować. Kwestii dotyczących uchwały Senatu jakim zawsze jest regulamin, czyli ta nasza konstytucja, jeżeli chodzi o sprawy dotyczące funkcjonowania I izby wyższej. Zmiany zaproponowane w projekcie uchwały sprowadzają się do tego, że artykuł, że w uchyla w artykule w artykule piętnastym uchyla się punkt 12 a, a punkt 12 a mówi o tym, dotyczy I dotyczy istnienia Komisji do spraw Unii Europejskiej, czyli uchyla się ten zapis. Komisji do spraw Unii Europejskiej nie ma.

Natomiast kolejna zmiana to dotyczy tego, że kolejny jakby punkt 13., który do tej pory do dotyczył Komisji spraw do spraw spraw zagranicznych, teraz będzie miał nazwę nazwę Komisji Spraw Zagranicznych I Unii Europejskiej. Pan przewodniczący wypowiadając się powiedział o o połączeniu tych właśnie dwóch komisji. Panie przewodniczący, nigdzie nie ma zapisu, który mówiłby o tym, że następuje połączenie tych komisji. Po prostu nie ma takiego słowa, nie ma takiego zwrotu. Natomiast, natomiast jest zapis, który tak jak powiedziałem, mówi o uchyleniu jednego punktu komisji Unii Europejskiej I zmianie nazwy kolejnego punktu, czyli Komisja Spraw Zagranicznych staje się Komisją Spraw Zagranicznych I Unii Europejskiej.

I gdyby teraz, gdybyśmy teraz mieli zastanawiać się, czy to jest nowa komisja, czy też to jest kontynuacja poprzedniej komisji, to proszę zwrócić uwagę, że w tym projekcie uchwały jest zapis mówiący o zakresie, zakresie kompetencji, zakresie działalności tej nowej komisji. Czyli te zakres tych działań, które do tej pory były w były w zakresie działań, zakres tych działań, które do tej pory był był objęty, była objęta Komisja Unii Europejskiej, przechodzi niejako do zakresu działań Komisji Spraw Unii Europejskiej, Spraw Zagranicznych I Unii Europejskiej. Szanowni państwo, ja bym się zgodził, gdyby jeżeli chodzi o taką zmianę, gdyby gdyby gdyby można było doprowadzić do tego, że nagle przestaje obowiązywać artykuł 13. Ustęp 2.. Artykuł 13.

W odróżnieniu od projektu uchwały, bo w projekcie uchwały jest mowa o tym, że przewodniczący Komisji Spraw Zagranicznych staje się przewodniczącym Komisji Spraw Zagranicznych I Unii Europejskiej. Ja zakładam, że to jest nowa komisja, w związku z tym, w związku z tym należy podjąć procedury tak jak w każdej nowej komisji. I teraz mamy zapis mówiący o tym, że przewodniczący Komisji Spraw Zagranicznych staje się przewodniczącym w sytuacji, kiedy w regulaminie, czyli w tym podstawowym naszym dokumencie, cały czas obowiązuje zapis, który mówi o tym, że przy przewodniczo przewodniczących I członków komisji wybiera wybiera I wybiera I odwołuje Senat. Czyli z jednej strony mamy zapis w regulaminie, który mówi o tym, że przewodniczących wybiera Senat in gremio, natomiast w propozycji która została przedstawiona przez pana przewodniczącego komisji regulaminowej jest mowa o tym że przewodniczący staje się no co to znaczy staje się skoro

przewodniczący

Zdaje się, to znaczy, że Senat nie ma nic do tego, żeby wybrać przewodniczącego. I ostatnia kwestia, jeżeli chodzi o te procedury, które według mnie powinny być zastosowane I tak jak w stosunku do komisji, do do nowej komisji. Bo jeżeli nie, to jak się ma do tego wszystkiego artykuł 8, artykuł 58. Regulaminu Senatu, obowiązującego regulaminu Senaty. Ten artykuł 58.

Mówi o tym, że 1. Posiedzenie komisji zwołuje I prowadzi marszałek Senatu. Na posiedzeniu tym komisja wybiera ze swojego składu kandydata na przewodniczącego. Zapisywani są członkowie komisji. A proszę mi powiedzieć w takim razie, a jak będzie wyglądała ta komisja, ta 1.

Posiedzenie tej komisji, która zmienia nazwę I zmienia zakres swojego działania. Czy ta komisja, która rozpocznie działanie, o której mowa jest w tym, w tym punkcie, o którym dyskutujemy. Czy ta komisja będzie liczyła swoje posiedzenia, na przykład taki przykład, czy będzie liczyła swoje posiedzenia od momentu pierwszego posiedzenia tej komisji, czy po prostu, czy po prostu zostanie w wkomponowana, zostanie skonsumowana przez Komisję Spraw Zagranicznych I kolejne posiedzenie komisji będzie liczone tak jakby to była Komisja Spraw Zagranicznych. A skoro nie, skoro to ma być nowa komisja, powinien być marszałek, powinien powinien marszałek otwierać obrady I Senat in gremio powinien na taką zgodą przejść. Natomiast nie może uważam, że nie możemy zgadzać się na to, żeby po prostu wprowadzać zapisy, które omijają procedurę senacką I po prostu, po prostu, po prostu stwierdza się w tym projekcie, że przewodniczący Komisji Spraw Zagranicznych staje się przewodniczącym.

Dziękuję bardzo.

06:31:55 - 06:31:58

Speaker 80

Bardzo dziękuję. Proszę o zabranie głosu senatora Sławomira Rybickiego.

06:32:11 - 06:34:11

Sławomir Rybicki

Pani Marszałek, Wysoki Senacie. Nowelizacja zawarta w druku 855 nie rozwiązuje Komisji Spraw Zagranicznych I Komisji Spraw Unii Europejskiej, ani nie powołuje Komisji Spraw Zagranicznych I Unii Europejskiej. Nowelizacja przekształca powołane, jedynie powołane komisje w jedną komisję. To nie jest sytuacja, którą mamy na początku kadencji, kiedy przepisy regulaminu, o których pan wspominał, mają zastosowanie I wtedy I Marszałek Sejmu I Senat ma wpływ na kształtowanie komisji. Tutaj jest sytuacja, która nie jest opisana w regulaminie I to Senat w tym przypadku zdecyduje czy projekt zawarty w druku 880, 855 s będzie przyjęty, czy też nie.

Ja już wspominałem, że była sytuacja zbliżona, ale tylko I wyłącznie zbliżona połączenia Komisji Spraw Zagranicznych I Unii Europejskiej, ale było to w czasie, w którym komisje jeszcze nie miały ukształtowanych składów I w tamtym przypadku oczywiście regulamin Senatu miał jak najbardziej zastosowany. W tym przypadku, jak wspominałem, to łączenie przekształca komisje już istniejące, które mają określone składy I w tym zakresie projekt uchwały rozwiązuje te tematy, powołując przewodniczącego komisji spraw zagranicznych, na przewodniczącego, a wiceprzewodniczących obu komisji na automatycznie na funkcję wiceprzewodniczących. Senat jako suweren w sprawie regulaminu podejmie decyzję I w tym zakresie myślę, że to wszystko, co miałem do powiedzenia. Dziękuję bardzo.

06:34:11 - 06:35:07

Speaker 79

Dziękuję bardzo. Zamykam dyskusję. Nie, przepraszam państwa. Dla porządku informuję, że do protokołu swoje przemówienia w dyskusji złożył senator Aleksander Szwed I teraz zamykam dyskusję. Teraz Senat mógłby przystąpić do trzeciego czytania projektu uchwały.

To 3. Czytanie objęłoby jedynie głosowanie. Zostało on, zostanie ono przeprowadzone razem z innymi głosowaniami. Przystępujemy do rozpatrzenia punktu dziewiętnastego porządku obrad wybór ławników Sądu Najwyższego. Szanowni państwo w dniu trzydziestego czerwca 2000 dwudziestego szóstego roku upłynął termin zgłaszania kandydatów na ławników Sądu Najwyższego.

Senat na sześćdziesiątym trzecim posiedzeniu w dniu dwudziestego drugiego lipca 2000 dwudziestego szóstego roku podjął uchwałę stwierdzającą pozostawienie bez dalszego biegu tych zgłoszeń kandydatów, które nie spełniały wymogów formalnych lub zostały wniesione po upływie terminu. Marszałek Senatu przekazał zgłoszenia kandydatów wniesione w terminie oraz spełniające wymogi formalne do Komendanta Głównego Policji w

06:35:07 - 06:35:45

Speaker 79

zasięgnięcia informacji o kandydatach. Uzyskane od kandydata Komendanta Głównego Policji informacje o kandydatach wraz z dołączonymi dokumentami Marszałek Senatu w dniu drugiego września bieżącego roku skierowała do Komisji Praw Człowieka I Praworządności. Komisja po zapoznaniu się z informacjami oraz w oparciu o przesłuchania kandydatów, przygotowała kandydatów wraz z opiniami o nich w zakresie spełniania wymogów określonych w ustawie o Sądzie Najwyższym. Lista kandydatów na ławników Sądu Najwyższego oraz opinie o nich zawarte są w druku numer 861. Proszę sprawozdawcę Komisji praw Człowieka I Praworządności, Senatora Marcina Karpińskiego, o zabranie głosu I przedstawienie sprawozdania Komisji.

06:36:08 - 06:48:24

Marcin Karpiński

Pani Marszałek, Wysoka Izbo. Pani Marszałek w zapowiedzi tego punktu przypomniała jednocześnie o o proce procedurze, o tych etapach, które już zrealizowaliśmy zakresie wyłaniania kandydatów, wyłaniania ławników w trzeciej kadencji w sądzie najwyższym. W dniu ósmego października odbyło się posiedzenie, na którym dokonaliśmy oceny, wydaliśmy opinie co do, co do kandydatów na ławników. To posiedzenie trwało kilka rodzin. Spowodowane było to tym, że czterdziestu trzech kandydatów przeszło pozytywnie ocenę formalną.

Na tym posiedzeniu w dniu ósmego października pojawiło się czterdziestu 1 kandydatów. 1 z kandydatów zrezygnował, złożył mailowo pisemną rezygnację, a 2. Z kandydatów z uwagi na swoje bardzo pilne sprawy życiowe, zawodowe, Przepraszając, przesłał swoje takie dodatkowe dosię informacje, plany co do, co do swojej działalności na piśmie. I tych czterdziestu 1 ławników... Przeprowadziliśmy z nimi rozmowy z każdym ław...

Kandydatem na ławnika indywidualnie. Chciałbym państwu przypomnieć, dzisiaj tam o tym regulaminie szczególnie, tu w ostatnich minutach jest sporo. Ja z kolei chciałbym zacytować artykuł 96. B ustęp 4. Naszego regulaminu, który traktuje o tym, o o naszej pracy, mówię naszej pracy jako Komisji Praw Człowieka I Praworządności na tym etapie I co mieliśmy do wykonania.

Komisja przedstawia Senatowi listę kandydatów, o których mowa w ust. Drugim punkt 1., czyli o tych kandydatach na ławników, którzy pozytywnie przeszli ocenę formalną oraz opinie o nich w zakresie spełniania wymogów określonych w ustawie o Sądzie Najwyższym, sformułowane w oparciu o posiadane dokumenty, a w razie potrzeby przesłuchania określonych kandydatów, także w oparciu o te przesłuchania. Te kryteria, proszę państwa, z kolei są określone w ustawie o sądzie najwyższym w artykule pięćdziesiątym dziewiątym I sześćdziesiątym. Też pozwólcie państwo, że przypomnę te kryteria, bo nimi I najpierw komisja, a dzisiaj jako cała izba będziemy się kierować przy wyborze ławników. Zgodnie z artykułem pięćdziesiątym dziewiątym paragraf 3.

Ustawy o Sądzie Najwyższym, ławnikiem Sądu Najwyższego może być osoba, która po 1. Posiada wyłącznie obywatelstwo polskie I korzysta z pełni praw cywilnych I publicznych. 2., jest nieskazitelnego charakteru. Po 3., ukończyła 40 lat. Po 4., w dniu wyboru nie ukończyła sześćdziesięciu lat.

Po 5., jest zdolna ze względu na stan zdrowia do pełnienia obowiązków ławnika Sądu Najwyższego. I po 6., posiada co najmniej wykształcenie średnie lub średnie branżowe. Z kolei w artykule sześćdziesiątym

Ustawa mówi o tym, kto nie może być ławnikiem. I po 1. Ławnikiem nie może być osoba zatrudniona w Sądzie Najwyższym I innych sądach oraz prokuraturze. Oraz osoba wchodząca w skład organów, od których orzeczenia można żądać skierowania sprawy na drogę postępowania sądowego. Po 3., osoba będąca ławnikiem w sądach powszechnych lub sądach wojskowych.

Po 4., będąca funkcjonariuszem policji oraz pracująca w służbach związanych ze ściganiem przestępstw I wykroczeń. Po 5., pracująca w urzędach obsługujących centralne organy państwa. Po 6., wykonująca zawód, dla którego sądem właściwym w sprawach dyscyplinarnych może być Sąd Najwyższy. Po 7., będąca adwokatem albo aplikantem adwokackim. Po 8., będąca radcą prawnym albo aplikantem radcowskim.

Po 9., będąca notariuszem, zastępcą notarialnym albo aplikantem notarialnym. Po 10., osoba duchowna. Po 11, po 11. Punkt, będąca żołnierzem w czynnej służbie wojskowej. Po 12., będąca funkcjonariuszem służby więziennej.

Po 13., troszeczkę z naszej branży, będąca posłem, senatorem, posłem do Parlamentu Europejskiego, radnym gminy, powiatu lub województwa. Po 14., ta, która pełniła służbę, pracowała lub była współpracownikiem organów bezpieczeństwa państwa, wymienionych w artykule piątym ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej. I po 15., należąca do partii politycznej. Te wszystkie oświadczenia, bo to w formie oświadczeń się odbyło, zgodnie z procedurą wynikającą I z ustawy I z regulaminu, kandydaci na ławników złożyli, tutaj jest ta cała teczka tych kandyda... Tych tych tych oświadczeń.

I my zapoznaliśmy się z tymi wszystkimi oświadczeniami I po 2., także w dniu posiedzenia dopytowaliśmy się, czy na dzień posiedzenia komisji te wszystkie dane są aktualne. W ramach badania tych dokumentów, w ramach III dyskusji z kandydatami stwierdziliśmy, że wszyscy czterdziestu dwóch kandydatów spełnia te kryteria, które wynikają z cytowanych przede przeze mnie przed chwilą przepisów. Proszę państwa, kilka słów o o posiedzeniu komisji, o tym przesłuchaniu. Dysponowaliśmy oprócz tych oświadczeń także od Komendanta Głównego Policji informacją o kandydatach, informacją, która musi być taka sama jak dla kandydatów, dla sędziów sądów powszechnych. W tym, w tym, w tej informacji od Komendanta Głównego Policji nie stwierdziliśmy, aby którykolwiek z kandydatów miał takie działania czy czyny, które by zdyskwalifikowały go jako kandydata na ławnika.

Tak jak powiedziałem, to posiedzenie w każdym rozmowie rozmawialiśmy indywidualnie I myślę, że możemy takie 3, 4 wyróżnić elementy tej, tej dyskusji, tak w jakiś sposób gromadząc I podsumowując. Po 1., dyskusja toczyła się wokół postawy ławników wobec składów z udziałem tak zwanych neosędziów I I statusu ISW. Tutaj różne były odpowiedzi, stanowiska państwa kandydatów. Ci ławnicy, którzy zasiadali w drugiej kadencji, z których tutaj dużą część także mieliśmy możliwość w ubiegłym roku gościć w na w naszym parlamencie w ramach procedury odwołania. Twierdzili, że wyłączają się z orzekania od z tymi sędziami, którzy są w wadliwej procedurze powołani, powołując się na rekomendacje rady ławniczej.

Byli także tacy kandydaci, którzy twierdzili, że każdą sprawę trzeba oceniać indywidualnie, zgodnie z konstytucją, zgodnie z ustawą I w jakimś sensie, zaryzykuję, tacy tak, unikali precyzowania swoich stanowisk, twierdząc albo, że orzekają tylko w składach legalnych, albo że kandydat powinien stronić od upodobań politycznych. Był także wątek dyskusji związany właśnie z tym, co wspomniałem przed chwilą, odwołanie uławników I relacjami z kierownictwem, z nowym kierownictwem Sądu Najwyższego. Przypomnę, że od końca maja mamy nowego pierwszego prezesa Sądu najwyższego. Kandydaci tutaj, no to oczywiście ci, którzy w tej chwili są ławnikami drugiej kadencji, opisywali dosyć napięte stosunki z nowym prezesem Sądu Najwyższego, że mieli tylko jakieś krótkie spotkanie, no dyskutowali o patriotyzmie konstytucyjnym, być może o dymisji przewodniczącego Rady Ławniczej. I po 3., wątek związany z naprawą sądownictwa, znaczeniem tego czynnika ławniczego obywatelskiego w sądzie.

Trójkandydaci I państwo senatorowie odwoływali się do stanowisk Komisji Weneckiej, wyroków Trybunału Sprawiedliwości, Unii Europejskiej, Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. 1 z kandydatów cytował senatora Bodnara jako jeszcze ówczesnego ministra o naprawie praworządności drogą ustawodawczą, a nie aparatu przemocowego. I takim powracającym motywem było wzmocnienie obywatelskiego wymiaru ławnictwa, ale także postulat dialogu, podawania sobie dłoni, okrągłego stołu, podstolików. W ramach tych sprawdzeń także doprecyzowaliśmy przy przy dwóch kandydatach kwestie ich zatrudnienia, bo 1 z kandydatów do końca lipca pracował w takiej instytucji, która obsługującą jedną z urzędów centralnych I I nie mógłby kandydować w tej chwili na ławnika. Natomiast tutaj ta sprawa została wyjaśniona, pracuje gdzie indziej.

Proszę państwa, reasumując, biorąc pod uwagę treść artykułu dziewięćdziesiątego szóstego b ustęp 4, który mówi o tym, że my mamy zaopiniować dla wysokiego senatu kandydatów pod kątem tych kryteriów, które wynikają z cytowanej przeze mnie kilka minut temu kryteriów oznaczonych w ustawie o Sądzie Najwyższym. Poddałem pod głosowanie oczywiście co do każdego z kandydatów indywidualnie wniosek o pozytywną opinię. I czterema głosami za, jednogłośnie co do każdej kandydatury została wyrażona opinia pozytywna co do kandydatów I tę opinię państwu w tej chwili przedkładam. Dziękuję bardzo.

06:48:25 - 06:48:36

Speaker 79

Bardzo dziękuję. Obecnie senatorowie mogą zgłaszać z miejsca trwające nie dłużej niż minutę zapytania do senatora sprawozdawcy. Czy ktoś z państwa senatorów pragnie zadać takie pytanie? Nie ma pytań. Dziękuję bardzo.

06:48:36 - 06:48:59

Marcin Karpiński

Jeszcze dziękuję bardzo. Też dziękuję bardzo panią sekretarz naszej komisji za no dużą pracę I wysiłek, bo to I zgromadzenie tych materiałów oraz współpraca z kandydatami to jest wielka praca. Dziękuję, myślę, że nie tylko w swoim imieniu całej komisji państwa za, za ten pracę. Dziękuję bardzo.

06:48:59 - 06:49:58

Speaker 79

Dziękuję. Szanowni państwo, przypominam, że procedura określona w regulaminie Senatu nie przewoduje, nie przewiduje możliwości wystąpień kandydatów na ławników, ich przesłuchania oraz zadawania pytań w trakcie posiedzenia Senatu. Marszałek Senatu poinformował państwa o posiedzeniu Komisji Praw Człowieka I Praworządności, podczas którego odbyło się wysłuchanie kandydatów na ławników, jak również zadawanie im pytań. Zgodnie z artykułem 60. Ustęp 1.

Regulaminu Senatu każdy z senatorów miał prawo uczestnictwa w tym posiedzeniu komisji z możliwością zabrania głosu, o czym zostanie państwo poinformowani podczas ostatniego posiedzenia senatu, a także pismem Marszałka z dnia 5 października 2000 e 26 roku. Otwieram dyskusję. Informuję, że nikt z państwa senatorów nie zapisał się do głosu. Dla porządku informuję, że do protokołu swoje przemówienia w dyskusji, swoje przemówienie w dyskusji złożył senator Ryszard Brejza. Zamykam dyskusję.

Do głosowania w sprawie wyboru ławników Sądu Najwyższego przystąpimy w bloku głosowań po przerwie w obradach. Proszę o odczytanie komunikatów.

06:50:00 - 06:51:37

Speaker 63

Pani Marszałek, wysoka izbo. Komunikaty. Posiedzenie Komisji Infrastruktury w sprawie rozpatrzenia wniosków zgłoszonych na sześćdziesiątym szóstym posiedzeniu Senatu do ustawy o zmianie ustawy prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw druk senacki numer 868 odbędzie się w dniu dzisiejszym to jest trzynastego października 5 minut po ogłoszeniu przerwy w obradek w sali 176. 2. Wspólne posiedzenie Komisji Kultury I Środków Przekazu oraz Komisji I infrastruktury w sprawie rozpatrzenia wniosków zgłoszonych na sześćdziesiątym szóstym posiedzeniu Senatu do ustawy o zmianie ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną oraz niektórych innych ustaw druk senacki numer 865 odbędzie się trzynastego października 10 minut po ogłoszeniu przerwy w sa w obradach w sali 176.

Posiedzenie Komisji Edukacji poświęcone rozpatrzeniu wniosków zgłoszonych na sześćdziesiątym szóstym posiedzeniu Senatu do ustawy o wychowaniu patriotycznym odbędzie się dziś 15 minut po ogłoszeniu przerwy w obradach Senatu w sali 182. Posiedzenie Komisji Rodziny, Polityki Senioralnej I Społecznej sprawie rozpatrzenia wniosków zgłoszonych do ustawy o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami, druk senacki 832 odbędzie się dzisiaj 30 minut po ogłoszeniu przerwy w obradach w sali numer 179.

06:51:39 - 06:51:45

Speaker 80

Bardzo dziękuję. Ogłaszam przerwę w obradach do godziny dwadzieścia:pięćdziesiąt. Po niej będziemy, przeprowadzimy głosowanie.